Raadsvoorstel Verordening Maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026

VOORBLAD

Voorstel aan de Raad

Zaaknummer:

Z/25/106356

Datum collegebesluit:

dinsdag 6 januari 2026

Datum commissievergadering:

woensdag 4 februari 2026

Datum raadsvergadering:

dinsdag 24 februari 2026

Soort Voorstel:

Adviesnota

Onderwerp:

Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026

Portefeuillehouder:

Wethouder Bloemendaal

Programma:

Mens en Maatschappij

Kernboodschap:

De huidige Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2015 sluit niet meer aan bij de actuele wetgeving, jurisprudentie en maatschappelijke ontwikkelingen. De nieuwe verordening is opgesteld op basis van landelijke kaders, lokale ambities en participatie met betrokkenen. Hiermee wordt de Wet maatschappelijke ondersteuning in Wassenaar toekomstbestendig, uitvoerbaar en beter afgestemd

Bijlagen:

Bijlage 1. Toelichting op Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026 Bijlage 2. Advies conceptverordening Wmo 2026 van Adviesraad Sociaal Domein Wassenaar Bijlage 3. Collegereactie op advies Adviesraad Sociaal Domein Wassenaar op Conceptverordening Wmo gemeente Wassenaar 2026

Stukken ter inzage:

Nee

Beslispunten:

1.

De verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026 vast te stellen.

Pagina 1 van 5

Relatie met:

Agendapunt: Beleidsnota Lokale woonzorgvisie gemeente Wassenaar Toezegging: Amendement/motie: Motie 376 Respijtzorg Schriftelijke vragen:

Adviesnota aan de Raad Onderwerp Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026 Inleiding De Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026 bevat regels en voorwaarden waarop inwoners woonachtig in Wassenaar in aanmerking komen voor zorg en ondersteuning. De verordening omschrijft wie in aanmerking komt, hoe een aanvraag kan worden ingediend en hoe deze wordt beoordeeld. De huidige Verordening is van 2015 en na de 9e wijziging voldoet niet langer aan de huidige wetgeving en jurisprudentie; daarnaast is bij het schrijven van de nieuwe verordening rekening gehouden met de maatschappelijke ontwikkelingen zoals bijvoorbeeld de leesbaarheid van dit stuk. Om al deze punten goed te kunnen verwerken is er een compleet nieuwe verordening met toelichting geschreven. Met de Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026 voldoet de gemeente aan de nieuwste (juridische) inzichten en zorgt zij voor een helder kader voor inwoners en professionals. De verordening draagt bij aan de noodzakelijke kostenbeheersing en sluit aan bij het VNG-model. Zo blijft de gemeente Wassenaar inhoudelijk en financieel op koers en is de uitvoering beter geborgd voor de komende jaren.

Beoogd effect De Verordening maatschappelijke ondersteuning Wassenaar 2026 biedt duidelijkere richtlijnen voor inwoners en professionals, zodat zij beter kunnen bepalen wanneer er ondersteuning nodig is. De verordening sluit aan op recente wetgeving en rechtelijke uitspraken en helpt de gemeente om aan de zorgplicht te voldoen. Mede hierdoor kunnen inwoners zo lang mogelijk zelfstandig thuis wonen en volwaardig deelnemen aan de samenleving, ook als zij beperkingen hebben door ouderdom, ziekte of psychische problemen. Argumenten 1.1 De raad is verplicht om een verordening vast te stellen Artikel 2.1.3 van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 verplicht de gemeenteraad om een verordening Maatschappelijke ondersteuning vast te stellen.

Pagina 2 van 5

1.2 De huidige verordening voldoet niet langer aan de wetgeving en jurisprudentie Bij het vaststellen van de Verordening maatschappelijke ondersteuning 2015 was de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 net ingevoerd. Nu 10 jaar later is een nieuwe verordening noodzakelijk om een actueel en rechtsgeldig kader te hebben. Het gevolg van een nieuwe verordening is dat de wijzigingen niet in een was-wordt-lijst verwerkt kunnen worden maar er een toelichting op de verordening is geschreven. 1.3 De nieuwe Verordening sluit inhoudelijk aan bij de modelverordeningen De VNG en ons juridisch adviesbureau Schulinck hebben beide een modelverordening beschikbaar gesteld. Deze modelverordeningen zijn gebruikt als uitgangspunt van de verordening. Er is een extra check geweest op de wettelijke eisen en de jurisprudentie die daarmee verbonden is.

1.4 De nieuwe Verordening is tot stand gekomen vanuit de ambities in het beleidsplan Sociaal Domein Wassenaar, de Beleidsnota Ouderenbeleid gemeente Wassenaar 2025 en de Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2026 Zoals aangegeven in het beleidsplan Sociaal Domein van Wassenaar (raadsbesluit 4 juni 2024), de beleidsnota Ouderenbeleid gemeente Wassenaar 2025 (raadsbesluit 28 januari 2025) en de Lokale Woonzorg visie gemeente Wassenaar 2026 (voorgelegd in de raad van 24 februari 2026) streeft de gemeente Wassenaar naar een samenleving waarin inwoners zo lang mogelijk zelfstandig kunnen wonen, met ondersteuning die aansluit bij hun persoonlijke situatie. Inwoners worden gestimuleerd om eigen regie te nemen en gebruik te maken van hun netwerk en algemeen toegankelijke voorzieningen. Dit komt in de verordening herhaaldelijk terug in het onderzoek (artikel 5) en algemene criteria (artikel 7) die hier duidelijk uitvoering aangeven. Als een inwoner de ervaren problemen niet op eigen kracht of met gebruikelijke hulp (hulp die je normaal verwacht van mensen met wie je samenwoont, zoals je partner, ouders, inwonende kinderen of andere huisgenoten) kan oplossen zal het college een maatwerkvoorziening verstrekken (artikel 6 en 8).

1.5 De nieuwe verordening biedt ruimte aan het college om op verschillende manieren zorg in te zetten voor overbelaste mantelzorgers (via respijtzorg) In de nieuwe verordening is concrete uitvoering gegeven aan de motie respijtzorg. Dit uit zich in artikel 23 van de nieuwe verordening waarin de gemeente stelt dat jaarlijks zorg wordt gedragen voor de waardering van mantelzorgers. Daarnaast is bij het schrijven van de verordening constant gekeken naar een manier om overbelaste mantelzorgers te ontzien. Artikel 2 biedt het college de mogelijkheid om actief samen te werken met aanbieders en maatschappelijke partners, zodat meldingen snel en eenvoudig bij de gemeente terechtkomen. Hierdoor hoeven inwoners hun verhaal niet aan verschillende instanties te vertellen en dit verlaagt de administratieve druk voor mantelzorgers. Door middel van diverse maatwerkvoorzieningen, artikel 6, waar het college nadere regels kan stellen over diverse voorzieningen kunnen producten ingezet worden om overbelaste mantelzorgers te ontlasten door middel van bijvoorbeeld kortdurend verblijf of een andere maatwerkvoorziening.

Pagina 3 van 5

1.6 Maatwerk blijft mogelijk De verordening is in beginsel een afsprakenkader met veel regels en voorwaarden. Echter,het college is altijd bevoegd om in bijzondere gevallen af te wijken van deze verordening. Dit staat beschreven in artikel 29 van deze verordening. Kanttekeningen 1.1 De Wet maatschappelijke ondersteuning is een openeinderegeling De Wet maatschappelijke ondersteuning is een openeinderegeling waarbij het aantal cliënten als gevolg van het invoeren van het abonnementstarief vanaf 2019 en door vergrijzing stijgt. Het risico betreft met name de ontwikkeling van het cliëntenbestand van de huishoudelijke ondersteuning en of de gemeenten voldoende gecompenseerd worden door het Rijk voor de cao-ontwikkeling in de Welzijnssector. 1.2 Abonnementstarief Sinds 2019 geldt binnen de Wmo het abonnementstarief: alle inwoners betalen een vaste eigen bijdrage, ongeacht het aantal of type voorzieningen dat zij ontvangen. Dit heeft geleid tot een sterke toename in het gebruik van Wmo-voorzieningen, zoals woningaanpassingen en huishoudelijke hulp. Hierdoor maken inwoners minder gebruik van hun eigen kracht of middelen en doen zij vaker een beroep op gemeentelijke ondersteuning. Het Rijk wil het abonnementstarief vervangen door een inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage.

Deze maatregel moet de houdbaarheid van de Wmo verbeteren en ervoor zorgen dat ondersteuning beschikbaar blijft voor mensen die deze het meest nodig hebben. De invoering van deze nieuwe eigen bijdrage is meerdere keren uitgesteld en het is onduidelijk wanneer deze precies ingevoerd gaat worden. De verwachting is dat de inkomensafhankelijke eigen bijdrage in 2027 kan worden ingevoerd 1.3 Haalbaarheidsonderzoek Wmo In 2022 is besloten dat de VNG en het Rijk een onderzoek gaan uitvoeren naar de houdbaarheid van de Wmo. De vragen dit vooral gesteld zijn hebben betrekking op personele, financiële en maatschappelijke houdbaarheid van de Wet maatschappelijke ondersteuning. De Kamer is op diverse momenten geïnformeerd over de tussenstand van de deelonderzoeken. De eindrapportage is opgesteld en de VNG werkt, namens alle gemeentes, aan een reactie op dit onderzoek. De uitdaging blijft welke keuzes er gemaakt moeten worden zodat maatschappelijke ondersteuning ook in de toekomst beschikbaar is voor de meest kwetsbare mensen in de samenleving. Uitvoering: Financiën De vaststelling van de verordening heeft geen directe gevolgen voor de huidige meerjarenbegroting. De eerder gevraagde bezuinigingen zijn reeds verwerkt in de meerjarenraming, waardoor er op dit moment geen aanvullende maatregelen nodig zijn.

Het is echter belangrijk om te benadrukken dat de kosten binnen de Wmo moeilijk volledig voorspelbaar zijn. De uitgaven worden sterk beïnvloed door het aantal en de aard van de Pagina 4 van 5

individuele ondersteuningsvragen. Enkele zware of complexe casussen kunnen een aanzienlijke aanslag plegen op de financiële middelen. Uitvoering: Juridisch kader •

Volgens artikel 149 van de Gemeentewet is de gemeenteraad bevoegd om verordeningen vast te stellen ter regeling van de huishouding van de gemeente.

•

Artikel 2.1.3 van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 verplicht de gemeenteraad tot het vaststellen van een verordening voor het uitvoeren van de taken genoemd in de Wet maatschappelijke ondersteuning. De verordening bevat bepalingen over: -

Toekenningscriteria voor maatwerkvoorzieningen en persoonsgebonden budgetten (pgb’s).

-

Vaststelling van een toereikend persoonsgebonden budget.

-

Kwaliteitseisen voor voorzieningen en deskundigheid van beroepskrachten.

-

Regelingen voor klachtenafhandeling en medezeggenschap van cliënten.

-

Betrokkenheid van inwoners bij beleid en uitvoering (advies, overleg, informatie).

-

Voorkomen van misbruik en oneigenlijk gebruik van voorzieningen en persoonsgebonden budgetten (pgb’s).

•

De uitvoering van deze verordening ligt bij het college van burgemeesters en wethouders, op grond van artikel 160, eerste lid, onder b, van de Gemeentewet.

•

Ter ondersteuning van een zorgvuldige en een duidelijke uitvoering moet het college nadere regels vaststellen. Dit is geregeld in artikel 2.1.1 van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 en in artikel 4:81 van de Algemene wet bestuursrecht.

•

De nieuwe verordening en beleidsregels sluiten aan bij de actuele wetgeving, jurisprudentie en de modelverordening van Schulinck en de VNG, en geven invulling aan de gemeentelijke beleidsvrijheid binnen dit domein.

Uitvoering: Communicatie, Bekendmaking en Inwonersparticipatie De nieuwe Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Wassenaar 2026 zal gepubliceerd worden in het Gemeenteblad en geplaatst worden op de gemeentelijke website. Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders,

drs. A.P.A. Oostermeijer,

drs. L.A. de Lange,

gemeentesecretaris

burgemeester

Pagina 5 van 5