Raadsvoorstel Startnotitie Lokale Woonzorgvisie

VOORBLAD

Voorstel aan de Raad

Zaaknummer:

Z/24/082562

Datum collegebesluit:

dinsdag 15 juli 2025

Datum commissievergadering:

maandag 8 september 2025

Datum raadsvergadering:

dinsdag 23 september 2025

Soort Voorstel:

Adviesnota

Onderwerp:

Startnotitie Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025

Portefeuillehouder:

Wethouder Bloemendaal

Programma:

4

Kernboodschap:

De gemeenteraad stelt met deze startnotitie de uitgangspunten voor de Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 vast. De Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 is gericht op het creëren van een inclusieve gemeenschap waarin iedereen – inclusief de meest kwetsbare inwoners – prettig, veilig en zo zelfstandig mogelijk kan (blijven) wonen, met behoud van regie over het eigen leven.

Bijlagen:

Startnotitie Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 Bijlage 1 - Woonzorganalyse Companen Bijlage 2 - Factsheets woonzorganalyse Companen

Stukken ter inzage: Indien dit vertrouwelijke stukken zijn of persoonsgegevens bevatten

Pagina 1 van 6

N.v.t.

Beslispunten:

De Startnotitie Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 vast te stellen en daarbij uit te gaan van de in hoofdstuk 4 uitgewerkte uitgangspunten:

Relatie met:

a.

Passend wonen stimuleren;

b.

Lokale doorstroming bevorderen;

c.

Transparantie over lokaal versus regionaal;

d.

Duurzame woonoplossingen;

e.

Zelfstandigheid bevorderen;

f.

Toegankelijke zorg en ondersteuning;

g.

Welzijn bevorderen;

h.

Flexibiliteit.

Agendapunt: Toezegging: Amendement/motie: Schriftelijke vragen:

Adviesnota aan de Raad Onderwerp Startnotitie Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 Inleiding In het coalitieakkoord ‘Samen voor Wassenaar, koersvast en betrokken’ en het bijbehorende coalitie uitvoeringsprogramma (CUP) staat opgenomen dat Wassenaar tempo maakt met zowel een lokale als een regionale woonzorgvisie. De lokale woonzorgvisie staat op de langetermijnagenda voor december 2025 en de regionale woonzorgvisie komt iets later, namelijk in 2026. Woonzorgvisie in relatie tot andere beleidsdocumenten In december 2020 is de Woonvisie Wassenaar 2021–2025 ‘Grip op Wonen’ vastgesteld. Waar de Woonvisie Wassenaar 2021–2025 ‘Grip op Wonen’ zich richt op het totale woonaanbod en de vraagstukken met betrekking tot wonen, geeft de Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 antwoord op de vraag hoeveel en welke woningen nodig zijn om bepaalde (urgente) groepen prettig te laten wonen in de gemeente, welke zorg- en welzijnsvoorzieningen daarvoor nodig zijn en welke keuzes we gezamenlijk maken. De Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 wordt geschreven in samenhang met het woonbeleid (inclusief de beleidsinstrumenten Wonen) en is een uitwerking van de eerder genoemde Woonvisie Wassenaar 2021–2025 ‘Grip op Wonen’. Om te komen tot een woonzorgvisie, is afgesproken dat de raad eerst de uitgangspunten voor een beleidsnota vaststelt.

Deze uitgangspunten liggen voor in de Startnotitie Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025.

Pagina 2 van 6

De Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 sluit aan bij de genoemde visie en uitgangspunten van het Beleidsplan Sociaal Domein Wassenaar, dat in juni 2024 is vastgesteld door de gemeenteraad, maar ook de Beleidsnota Ouderenbeleid (2025). Omgevingswet Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024 zijn de regels voor gemeentelijke beleidsvorming op het gebied van ruimtelijke ordening fundamenteel gewijzigd. Beleidsregels die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving, zoals regels over woningbouwcategorieën, moeten voortaan worden opgenomen in het omgevingsplan en kunnen niet meer via afzonderlijke verordeningen worden vastgesteld. Dit betekent dat bij de uitwerking van de Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 (samen met de Woonvisie) rekening moet worden gehouden met de samenhang en consistentie in de omgevingsvisie. Woonzorganalyse Onderzoeksbureau Companen heeft een Woonzorganalyse opgesteld, waarbij is uitgegaan van demografische cijfers van Wassenaar en trends die van invloed zijn op de vraag naar woningen met meer of mindere behoefte aan zorg en begeleiding.

Tevens heeft Companen de analyse en trends gepresenteerd en verduidelijkt aan belanghebbenden, zoals de zorgverlenende instanties, het Zorgkantoor Haaglanden, Federatie van Wassenaarse Ouderenorganisaties, de Adviesraad Sociaal domein, de woningbouwcorporaties en huurdersverenigingen. Deze kennisdeelsessies hebben extra inbreng geleverd voor de Woonzorganalyse van Companen en voor de Startnotitie. Beoogd effect Het vaststellen van de voorgestelde uitgangspunten en daarmee te komen tot een effectieve en duurzame Woonzorgvisie die aansluit bij de behoeften van de gemeente en haar inwoners. Argumenten 1.1 Met de startnotitie stelt de raad de uitgangspunten vast voor de Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 Door uitgangspunten te formuleren geeft uw raad richting aan de invulling van de Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025. Hiermee kan uw raad invulling geven aan zijn kaderstellende rol.

De uitgangspunten zoals deze in de Startnotitie zijn geformuleerd: 1.1.a Passend wonen stimuleren, met woningen die aansluiten bij de behoeften van verschillende aandachtsgroepen, zoals levensloopbestendige woningen, jongerenwoningen en woningen met zorgfaciliteiten, zullen zorgen voor meer woon- en leefcomfort en diversiteit in de wijken; 1.1.b Lokale doorstroming bevorderen, omdat daardoor inwoners passend binnen hun eigen gemeenschap of sociale netwerk kunnen blijven wonen wanneer hun woning niet (meer) bij hun levensfase past. Hierdoor kan eventuele mantelzorg intact blijven; 1.1.c Transparantie over lokaal versus regionaal, omdat de lokale woonzorgvisie vooral gericht is op doelgroepen die in Wassenaar relevant zijn, zoals ouderen. De beperkte beschikbaarheid van geschikte woningen en voorzieningen vraagt om een gezamenlijke

Pagina 3 van 6

regionale aanpak, met name wanneer het gaat om specifieke doelgroepen waarvan de aantallen beperkt zijn; 1.1.d Duurzame woonoplossingen, door bij het ontwikkelen van woningen en zorginitiatieven rekening te houden met duurzaamheid, met woonoplossingen voor nu en in de toekomst, passend bij de vraag van de bewoner met een zorgvraag; 1.1.e Zelfstandigheid bevorderen, door het ondersteunen van ouderen en kwetsbare groepen, zodat zij zo lang mogelijk passend en zelfstandig thuis en/of binnen hun eigen gemeenschap of sociale netwerk kunnen wonen; 1.1.f

Toegankelijke zorg en ondersteuning, omdat deze betaalbaar, toegankelijk en dichtbij georganiseerd moeten zijn zodat inwoners zo lang mogelijk thuis kunnen blijven wonen;

1.1.g Welzijn bevorderen, omdat initiatieven zoals gemeenschapsvorming, lief-en-leed-straatjes of andersoortige burenhulp de vraag naar zorg en ondersteuning kunnen voorkomen of dat zorg pas later nodig is; 1.1.h Flexibiliteit ten aanzien van toekomstige ontwikkelingen en veranderende behoeften van bewoners, die ouder worden, diverse leefstijlen hebben en verschillende mate van gezondheid ervaren. 1.2 De Woonzorgvisie is opgenomen in het coalitieakkoord en genoemd in de Beleidsnota Ouderenbeleid 2025 De grootste opgave op het gebied van wonen en zorg in Wassenaar heeft te maken met de dubbele vergrijzing in Wassenaar. Deze opgave is tevens verwoord in de Beleidsnota Ouderenbeleid Wassenaar (2025) die in januari 2025 is vastgesteld door de gemeenteraad. In het coalitieakkoord ‘Samen voor Wassenaar, Koersvast, Open en Betrokken’ is de Woonzorgvisie genoemd, waarbij o.a. ontwikkelingen van bouwplannen worden meegenomen en in Wassenaar goede welzijns- en zorgvoorzieningen worden behouden, conform bestaand beleid. 1.3 Gemeenten zijn verplicht om een woonzorgvisie op te stellen waarin ook aandacht is voor de aandachtsgroepen De Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 sluit aan bij het wetsvoorstel Versterking regie op de volkshuisvesting (hierna: wVrv), dat naar verwachting in het najaar van 2025 in de Eerste Kamer wordt besproken.

Onderdeel van de wet is het Nationaal Programma ‘Een thuis voor iedereen’, waarin is vastgelegd dat alle gemeenten voor 1 januari 2026 een woonzorgvisie hebben vastgesteld. Hierin is aandacht voor de huisvesting van verschillende aandachtsgroepen, onder wie ouderen met een zorgvraag, mensen met een beperking en uitstromers uit zorginstellingen. Daarnaast wordt gekeken naar andere groepen, zoals arbeidsmigranten, woonwagenbewoners, ex-gedetineerden, studenten, statushouders en (dreigend) dakloze mensen. Hoewel het wetsvoorstel Versterking regie op de volkshuisvesting nog niet is aangenomen, wil de gemeente Wassenaar de woonzorgvisie ontwikkelen in de lijn van deze wet, om beter hierop voorbereid te zijn. Wanneer het wetsvoorstel alsnog verworpen wordt, geven deze uitgangspunten een handvat voor de benodigde ontwikkelingen in Wassenaar.

Pagina 4 van 6

1.4 Met de Woonzorgvisie speelt de gemeente in op de groeiende behoefte aan geschikte woon- en zorgvoorzieningen Binnen de gemeente Wassenaar is een groeiende behoefte aan geschikte woon- en zorgvoorzieningen, vooral voor ouderen en andere kwetsbare groepen. De bevolking vergrijst en er ontstaat een kloof tussen zelfstandig wonen en wonen in een zorgvoorziening. Een woonzorgvisie helpt de gemeente Wassenaar om deze uitdagingen in kaart te brengen en beleid te ontwikkelen dat aansluit bij de lokale behoeften. Daarnaast zorgt een woonzorgvisie ervoor dat de gemeente samen met woningbouwcorporaties, zorginstellingen en andere partners kan werken aan passende woonvormen en zorgvoorzieningen. Dit helpt om tijdig maatregelen te nemen. 1.5 De lokale woonzorgvisie wordt parallel aan de nog op te stellen regionale woonzorgvisie ontwikkeld Uw raad stelt met deze startnotitie de uitgangspunten vast voor een lokale woonzorgvisie. Parallel aan deze lokale visie wordt binnen de regio Haaglanden (Den Haag, Delft, Zoetermeer, Rijswijk, Leidschendam-Voorburg, Wassenaar, Pijnacker-Nootdorp, Westland, Midden-Delfland) een regionale woonzorgvisie ontwikkeld. De lokale en regionale woonzorgvisies worden zoveel mogelijk op elkaar afgestemd, tijdens de regionale ambtelijke en bestuurlijke overleggen, wat de processen wederzijds beïnvloedt.

De regiogemeenten maken gezamenlijke afwegingen en afspraken over (een evenredige) verdeling van de aandachtsgroepen over de gemeenten, zoals beschreven in het wVrv. De lokale woonzorgvisie fungeert als kader voor het opstellen van de vierjaarlijkse prestatie-afspraken in Wassenaar met woningbouwcorporaties, huurders en zorgpartijen, en voor nadere afspraken met andere partijen op het gebied van wonen en zorg. Kanttekeningen 1.1

De woonzorganalyse is onderhevig aan veranderingen

Voor het opstellen van de Startnotitie is uitgegaan van gegevens uit onder andere de Woonzorganalyse van Companen, de kennisdeelsessies, het wetsvoorstel en regionale gesprekken met de regiogemeenten. De gemeente Wassenaar gaat voor de Startnotitie en de Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 uit van de onderzochte behoeften en huidige feiten, die in de loop der tijd kunnen veranderen. 1.2

Het wetsvoorstel Versterking regie op de volkshuisvesting is nog niet behandeld door de

Eerste Kamer Het wetsvoorstel Versterking regie op de volkshuisvesting ligt momenteel ter behandeling bij de Eerste Kamer. Voor de behandeling heeft de Eerste Kamercommissie voor Infrastructuur en Waterstaat / Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening de minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening verzocht om een brief of het wetsvoorstel een aanpassing behoeft. Daarnaast is verzocht om de Raad van State om advies of voorlichting te vragen over de rechtmatigheid en uitvoerbaarheid van de aangenomen amendementen in het wetsvoorstel. Dit alles kan tot uitstel van behandeling in de Eerste Kamer leiden.

Pagina 5 van 6

Uitvoering: Financiën De Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025 wordt uitgewerkt binnen de contouren van de begroting. In de begroting voor 2025 is een bedrag van € 15.000 opgenomen voor het opstellen van de (startnotitie en) woonzorgvisie. De opdracht aan onderzoeksbureau Companen is door de gemeente Wassenaar in samenwerking met de woningbouwcorporaties verstrekt. De woningbouwcorporaties betalen ieder een derde deel van de kosten van het onderzoek. De gemeente Wassenaar betaalt ook een derde deel. Uitvoering: Juridisch kader -

Artikel 147, lid 2, van de Gemeentewet

-

Woningwet

-

Omgevingswet

-

Wetsvoorstel Versterking regie op de volkshuisvesting

-

Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo)

-

Jeugdwet

Uitvoering: Communicatie, Bekendmaking en Inwonersparticipatie Breed draagvlak en steun van belanghebbenden zijn essentieel, waardoor de inbreng van inwoners en belanghebbenden nodig is. Tijdens kennisdeelsessies op 4 februari 2025 werden belanghebbenden uitgenodigd om mee te denken over de Woonzorganalyse van Companen. In september 2025 zullen er twee participatiebijeenkomsten met inwoners plaatsvinden. De inwoners kunnen binnen de voorgestelde kaders meedenken over wonen en zorg in Wassenaar, wat informatie geeft voor het opstellen van de Beleidsnota Lokale Woonzorgvisie gemeente Wassenaar 2025. Tevens is het college voornemens de raads- en commissieleden in de gedachtenvorming te betrekken door middel van een themasessie in september over de woonzorgvisie.

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders,

drs. A.P.A. Oostermeijer,

drs. L.A. de Lange,

loco-gemeentesecretaris

Burgemeester

Pagina 6 van 6