Startnotitie Integraal Toezicht- en handhavingsbeleid Waddinxveen
Tekst van het document
Startnotitie Integraal Toezicht- en handhavingsbeleid Gemeente Waddinxveen 2024-2027
1
Inhoudsopgave
1.
Inleiding ........................................................................................................................................... 3
2.
Doel en resultaat ............................................................................................................................. 3
3.
Context en aandachtspunten .......................................................................................................... 3
4.
Wettelijke kaders, afspraken en beleid ........................................................................................... 3
5.
Uitgangspunten en randvoorwaarden............................................................................................. 4
6.
Programmatisch handhaven ........................................................................................................... 4
7.
Strategie .......................................................................................................................................... 4
8.
Werkwijze ........................................................................................................................................ 4
9.
Financiering .................................................................................................................................... 5
10.
Rol van de gemeenteraad .............................................................................................................. 5
11.
Risico’s ............................................................................................................................................ 5
12.
Communicatie ................................................................................................................................. 5
13.
Aanpak en planning ........................................................................................................................ 5
2
1. Inleiding Veiligheid is een basisvoorwaarde voor het welzijn van inwoners. En is continue aan verandering onderhevig. De gemeente heeft daarin richting haar inwoners een stimulerende, faciliterende en ondersteunende rol. De belangrijkste keuzes die hierin worden gemaakt staan in het huidige ‘Beleidsplan Veiligheid en Handhaving 2019-2023’ en het daarbij horende uitvoeringsprogramma. Voor de komende jaren geldt dat de te nieuwe maken keuzes worden opgenomen in het op te stellen nieuwe Integraal Veiligheidsbeleid en in een apart, actueel handhavingsbeleid. Op basis van het handhavingsbeleid kunnen we gerichter toezicht en handhaving op diverse beleidsterreinen inzetten. Een veel gehanteerde definitie van handhaving is: “Elke actie die erop gericht is de naleving van het bij of krachtens wet- en regelgeving geldende recht te bevorderen en te bewerkstelligen, zo nodig door het opleggen van sancties.” Het gaat hiermee om het beïnvloeden van het gedrag van de inwoners en bedrijven op wie deze regels zich richten en heeft als doel norm-conform gedrag te bewerkstelligen. Handhaving is tevens een onderdeel van het bredere veiligheidsbeleid in de gemeente. Het gaat dus niet alleen om het opleggen van sancties, maar ook om het creëren van de randvoorwaarden.
Het Integraal Toezicht en Handhavingsbeleid 2024-2027 (ITH- beleid) is het kader voor de uitvoering van de gemeentelijke taken die voortvloeien uit de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), plaatselijke verordeningen (zoals de Algemene Plaatselijke Verordening en Afvalstoffenverordening) en diverse bijzondere wetten (zoals de Alcoholwet en de Wet op de kansspelen). Het beleidsplan is de onderlegger voor de jaarlijkse integrale uitvoeringsprogramma’s. 2. Doel en resultaat Deze startnotitie geeft inzicht in de uitgangspunten, gehanteerde methodiek, planning, partners, randvoorwaarden en communicatieaspecten die betrekking hebben op de totstandkoming van het ITH-beleid. Het beoogde resultaat is het realiseren van een door iedere samenwerkingspartner gedragen beleidsplan. Na vaststelling van het beleid wordt een uitvoeringsprogramma opgesteld. 3. Context en aandachtspunten Bij het uitvoeren van handhavingstaken binnen een gemeente moeten verschillende belangen goed worden afgewogen en uiteindelijk met elkaar in evenwicht zijn. Dit is belangrijk voor een langdurig draagvlak en een goede uitvoering van het beleid. 4. Wettelijke kaders, afspraken en beleid Het ITH- beleid stelt de kaders vast waarbinnen toezicht en handhaving binnen de gemeente Waddinxveen plaatsvindt.
Het wettelijk kader wordt vooral gevormd door onder andere de Omgevingswet, Algemene Plaatselijke Verordening, Bijzonder wetten, Alcoholwet, Algemene wet bestuursrecht en diverse verordeningen. Het ITH-beleid wordt jaarlijks in een uitvoeringsplan uitgewerkt. Dit is in overeenstemming met de structuur van de dubbele regelkring Beleidscyclus BIG 8.
3
5. Uitgangspunten en randvoorwaarden Bij het op te stellen ITH-beleid worden de volgende uitgangspunten en randvoorwaarden gehanteerd: - Liever voorkomen dan optreden (preventie). - Programmatisch handhaven en een door kennis gedreven en afgewogen interventiebeleid dat gericht is op naleving van regelgeving. - Een duurzame en integrale aanpak (samenwerking). - Een breed instrumentarium voor effectievere handhaving (repressie). - Gelijkheid waar het kan, maatwerk waar nodig (repressie). 6. Programmatisch handhaven De gemeente Waddinxveen streeft ernaar zoveel mogelijk programmatisch te handhaven. Programmatisch handhaven is een cyclische methode om te komen tot een gedragen en afgewogen interventiebeleid gericht op naleving van regelgeving. Dus; programmeren, monitoren, evalueren en verslaglegging. 7. Strategie De nalevingstrategie bestaat uit de volgende onderdelen: - een preventiestrategie: aanpak om te voorkomen dat overtredingen ontstaan; - een toezichtstrategie: aanpak bij inzicht houden in naleefgedrag en gedragsmotieven; - een gedoogstrategie: aanpak van niet- handhaven in overtredingssituaties; - een sanctiestrategie: aanpak bij geconstateerde overtreding. 8. Werkwijze Er zijn in de gemeente Waddinxveen vier verschillende benaderingen voor toezicht en handhaving: a.
Risicobenadering: hierbij is handhavingsprioriteit gebaseerd op een inschatting van veiligheids- en gezondheidsrisico’s voor burgers in de gemeente. Praktijkvoorbeeld De gemeente en de politie ontvangen meldingen over overlastgevende jeugd. Daarnaast signaleren de politie, de boa’s en de jongerenwerkers tijdens hun rondes ook overlast van jeugd. In een overleg tussen deze betrokken partijen wordt op basis van een risico-analyse een gezamenlijke aanpak van de overlast bepaald. b. Probleemgerichte benadering: toezicht en handhaving wordt waar mogelijk ook probleemgericht benaderd. Praktijkvoorbeeld Er worden handhavingsverzoeken ingediend en meldingen aangemaakt, waarbij een belanghebbende aan de gemeente vraagt op te treden tegen een illegale en overlast gevende situatie. Naar aanleiding daarvan gaan de toezichthouder of de boa’s ter plaatse om zelf waar te nemen wat de situatie is. Hierbij gaan zij in gesprek met de (mogelijke) overtreder om de situatie te bespreken en indien mogelijk oplossing aan te reiken. Pas als blijkt dat dit niet het gewenste resultaat heeft, kiezen we voor de route via handhaving, bijvoorbeeld door het opleggen van een dwangsom of boete. c.
Projectgerichte benadering: dit houdt in dat de handhaving gaat plaatsvinden in drie fases: 1. bewustwording/informatiedeling, 2. waarschuwen, 3. beboeten. In de tweede fase (waarschuwen) en derde fase (beboeten) wordt het aantal waarschuwingen en bekeuringen gemonitord.
Praktijkvoorbeeld De verkeersveiligheid bij scholen is een aandachtspunt in de gemeente Waddinxveen. Dit blijkt uit de signalen die inwoners afgeven. Het wordt ook bevestigd door reguliere waarnemingen van de boa’s. Afhankelijk van de mogelijkheden wordt gekozen om het gedrag van de ouders te beïnvloeden aan de hand van een projectmatige benadering. Het project begint met een bewustwordingscampagne. De informatievoorziening van de gemeente (social media, lokale krant, website, bewonersbrieven) en van de scholen (nieuwsbrieven etc.) wordt ingezet om de ouders erop te wijzen dat zij een belangrijke bijdrage leveren aan de veiligheid van de kinderen rondom scholen. De politie en boa’s plannen verschillende diensten per week in om bij de scholen te controleren op het juist parkeren en eventuele 4
overtreders te waarschuwen. De frequentie en de waarschuwingen worden geregistreerd. Het resultaat van deze controles wordt geëvalueerd met de partners. Na dit traject worden geconstateerde overtredingen verbaliseerd. 9. Financiering Er is in de begroting een expliciet bedrag gereserveerd voor het ITH- beleid. De kosten voor het bestaande beleid zijn al opgenomen in de productbegrotingen van de verschillende beleidsvelden die bij het integrale veiligheidsbeleid zijn betrokken. Uit het nieuwe beleid kan wel een aantal nieuwe activiteiten voortkomen waarvoor aanvullend budget nodig is. Met name uit de mogelijke prioriteiten zoals de aanpak van ondermijning - kunnen nieuwe activiteiten voortvloeien die de komende jaren opgepakt moeten gaan worden. In het geval dat er aanvullend budget nodig blijkt te zijn, dan wordt dit tot uitdrukking gebracht in het raadsvoorstel behorend bij het voorgestelde ITH-beleid. 10. Rol van de gemeenteraad Het gemeentebestuur is verantwoordelijk voor het toezicht op en de handhaving van veel wet- en regelgeving. De bestuursorganen (de burgemeester en het college) zijn verantwoordelijk voor de uitvoering, het toezicht op de naleving en de handhaving van wetten en daarop gebaseerde regelingen. De gemeenteraad treedt kaderstellend en controlerend op. Het beleid wordt ter vaststelling aan de gemeenteraad worden voorgelegd.
Op basis van het door de gemeenteraad vastgestelde beleid stelt het college een uitvoeringsprogramma op. 11. Risico’s Voor het ITH-beleid zijn onder andere de volgende risico’s geconstateerd. - de onvoorspelbaarheid van het aantal meldingen; - het niet naleven van wet- en regelgeving door notoire overlast- veroorzakers. - De onvoorspelbaarheid van de hoeveelheid casuïstiek. De hoeveelheid casuïstiek bepaalt voor een belangrijk deel de inzet van de beschikbare ambtelijke capaciteit op beleidsontwikkeling en beleidsuitvoering. 12. Communicatie Na vaststelling van het ITH-beleid wordt het beleid zowel intern als extern gecommuniceerd. 13. Aanpak en planning Na vaststelling van de startnotitie door de gemeenteraad, wordt het ITH-beleid opgesteld. Daarbij zoeken we afstemming met in- en externe samenwerkende partners. Vervolgens wordt het ITH-beleid in februari 2023 aan de gemeenteraad voorgelegd.
5