Raadsvoorstel Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen

Raadsvoorstel Zaakkenmerk: 179106 Documentkenmerk: 184724 Portefeuillehouder: Femke Vleij Datum besluitvormende raad: 22 januari 2025 Openbaar: Openbaar

Onderwerp Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen 2025 Voorgesteld besluit De raad van Waddinxveen besluit: 1. De Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen 2025 vast te stellen Publiekssamenvatting De vorige Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen is uit 2017 en is aan vervanging toe. Om ervoor te zorgen dat de gemeente het risicomanagement goed kan uitvoeren, is het belangrijk om als organisatie op dezelfde manier te werken. Deze nota geeft daarvoor duidelijke uitgangspunten. Naast duidelijke uitgangspunten beschrijft de nota het proces van risicomanagement en wie waarvoor verantwoordelijk is. Dit zorgt ervoor dat risicomanagement in de hele organisatie op dezelfde manier wordt toegepast Inleiding Het huidige beleid is in 2017 opgesteld en daarmee onderhevig aan onderhoud. Het expliciet op de kaart zetten van risicomanagement draagt bij aan het risicobewustzijn van de organisatie en biedt meer mogelijkheden om proactief te sturen op risico’s. Voor een goed werkende risicomanagementcyclus is uniformiteit nodig. Een duidelijk kader met uitgangspunten wordt in deze nota beschreven voor de kwantificering van risico’s, omgang met niet-financiële risico’s, verschillende invalshoeken om naar risico’s te kijken, totstandkoming van het weerstandsvermogen, sturingsinstrumenten en de verslaglegging en verantwoording van risicomanagement.

Naast duidelijke uitgangspunten wordt het proces met de rol- en verantwoordelijkheidsverdeling toegelicht. Een goed beschreven proces en rolverdeling borgt de uniformiteit en draagt bij aan het inzetten van risicomanagement ten behoeve van weloverwogen besluitvorming. Beoogd resultaat/doel Een goed werkend risicomanagementsysteem dat is ingebed binnen de reguliere besluitvormings- en planning & controlcyclus van de gemeente Waddinxveen.

Argumenten De Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen 2025 aan de gemeenteraad ter vaststelling aan te bieden In de samenleving is steeds meer aandacht voor de manier waarop risico's worden beheerst Binnen de publieke sector is er een toenemende aandacht voor de manier waarop risico’s worden beheerst. Een toenemende complexiteit van de samenleving, mondiale ontwikkelingen en macro economische effecten dwingen de gemeente tot een groter risicobewustzijn. In tijden van arbeidsschaarste is prioritering van werkzaamheden juist van belang. Om werkzaamheden te prioriteren is het zaak om strategische keuzes te maken omtrent doelstellingen die de organisatie wil behalen. Bij doelstellingen horen risico’s die de realisatie hiervan kunnen beïnvloeden. Dat vraagt om een raamwerk waarbinnen risico’s worden geïdentificeerd, beoordeeld en beheerst. De nota sluit aan op de wettelijke voorschriften Dit raamwerk wordt ook verbonden aan de ministeriële regelingen die zijn verbonden aan het Besluit Begroting en Verantwoorden Provincies en Gemeenten (BBV). In artikel 11 van het BBV wordt voorgeschreven dat gemeenten inzage geeft in de manier waarop het weerstands-vermogen en de weerstandscapaciteit wordt bepaald. De voorliggende nota biedt een geactualiseerd antwoord op die bepalingen.

Vervolgens wordt in de verplichte paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing van de begroting en de jaarrekening een actueel beeld opgenomen. Op deze wijze kan jaarlijks worden gestuurd op de actualiteiten. De nota zorgt voor een volgende stap in risicomanagement Het moment is nu daar om de volgende stap in de groei naar volwassenheid van risicomanagement te nemen en nieuwe ontwikkelingen op te nemen. Dit houdt een focus op strategisch risicomanagement in, waarbij risicobewustzijn en risicobereidheid onderdeel zijn van de besluitvorming. Juist nu, wanneer de ambities hoog en de middelen, zoals arbeidskracht, schaars zijn, is adequaat risicomanagement van belang. Het bewustzijn van welke risico’s het behalen van doelstellingen in de weg kunnen staan helpt bij de prioritering in besluitvorming. Door de aanschaf van een verbreed Governance, Risk en Comliance pakket is het nodig om de nota aan te passen Met de aanschaf van een verbreed Governance, Risk en Compliance (vGRC) management tool beschikt Waddinxveen over een instrument om gestructureerd risico’s te kunnen monitoren en beoordelen. De inrichting van deze applicatie vraagt eveneens om het aanscherpen en te actualiseren naar de situatie anno 2024. Naast adequate data zijn sturingsinstrumenten met meer aandacht voor de lange termijn van belang. Deze sturingsinstrumenten worden beschreven in deze nota.

Ook is deze nota ten opzichte van de vorige nota uit 2017 kernachtiger beschreven en is een heldere rol- en procesbeschrijving toegevoegd.

Belangrijke verschillen ten opzichte van de vorige nota Deze geactualiseerde nota komt in de basis overeen met de nota uit 2017. De belangrijkste wijzigingen: a. Helderder gebruik van kengetallen en risicowaarderingen binnen het risicomanagement van Waddinxveen, rekening houdend met de mogelijkheden van het recent aangekochte vGRC-softwarepakket. b. Het specifiek benoemen in college- en raadsvoorstellen van de (mogelijke) risico’s met passende beheersmaatregelen. c. Aanpassing naar de meest recente inrichting van de ambtelijke organisatie en het daarbij stimuleren en vergroten van risicobewustzijn binnen de organisatie. d. Het actualiseren van de gehanteerde normbedragen per risicoclassificatie, gerelateerd aan een risicokaart. e. Het vaststellen van kaders voor de berekening van een scenario-analyse (MonteCarlo berekening). f. Het toevoegen van een bedrag onvoorzien aan de begroting.

Kanttekeningen en risico’s Het niet of onvoldoende in beeld hebben van risico's en bijbehorende beheersmaatregelen kan aanleiding zijn voor de toezichthouder om de beoordeling van de gemeentelijke begroting en jaarrekening. Artikel 11 van de BBV beschrijft generiek wat gemeenten inzichtelijk moeten maken. In het artikel staat dat het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen de weerstandscapaciteit en alle risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiele betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. Hoe dit concreet wordt ingevuld wordt verder aan gemeenten zelf overgelaten, de raad heeft hierbij een kaderstellende rol. Wel moet de risicoparagraaf uit de P&C producten tenminste een inventarisatie van de weerstandscapaciteit, de risico’s en het beleid omtrent de weerstandscapaciteit en risico’s bevatten. De provincie treedt op als toezichthouder en controleert of voldaan wordt aan deze eisen en of het weerstandsvermogen voldoende omvang heeft. Hierbij wordt aangetekend dat we als organisatie vooral zelf in control willen zijn en dat een adequaat risicomanagementsysteem daarbij een vereiste is. Duurzaamheid De nota wordt vastgesteld met als doel om hier minimaal 4 jaar mee te kunnen werken, waarmee een duurzame waardevermeerdering voor het risicomanagement instrumentarium wordt beoogd.

Financiële consequenties Voorliggend document richt zich in essentie vooral op een eenduidige werkwijze en rolverdeling met daarbij herkenbare afgekaderde bandbreedtes in relatie tot financiële en niet-financiële risico's. Er zijn geen financiële consequenties die voortvloeien uit dit voorstel. Wel heeft het effect op de inrichting van het planning en controlsysteem en besluitvormingsprocessen. Juridische consequenties Door het vaststellen van deze nota geeft de raad vanuit haar kaderstellende rol het college een geactualiseerd kader dat bindend is voor de manier waarop met risicomanagement wordt omgegaan. Participatie en communicatie Niet van toepassing. Uitvoering/vervolg Na vaststelling van de Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen 2025 zal er een intern opleidingstraject worden opgesteld en uitgevoerd om risicomanagement zoals bedoeld in deze nota uit te kunnen voeren. Bijlage(n) Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen 2025 Raadsbesluit De raad van de gemeente Waddinxveen, gelezen het voorstel van Burgemeester en wethouders d.d. 3 december 2024 besluit: 1. De Nota Risicomanagement en weerstandsvermogen 2025 vast te stellen

Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Waddinxveen in zijn openbare vergadering van 22 januari 2025

de griffier

de voorzitter

{{esl:Signer1:capture:size(200,50)}}

{{esl:Signer2:capture:size(200,50)}}

(mr. F.W. van der Dussen)

(drs. E.J. Nieuwenhuis)