Beheerplan Spelen 2021-2024 DEFdocx.pdf

Beheerplan Spelen 2021 – 2024

Inhoudsopgave 1

2

3

4

5

Inleiding ............................................................................................................................................ 1 1.1

Algemeen................................................................................................................................. 1

1.2

Doel ......................................................................................................................................... 1

1.3

Resultaat.................................................................................................................................. 1

1.4

Afbakening ............................................................................................................................... 2

Kaders .............................................................................................................................................. 3 2.1

Wettelijke kaders ..................................................................................................................... 3

2.2

Beleidskaders .......................................................................................................................... 3

2.3

Normen en richtlijnen ............................................................................................................... 4

Kwantiteit en kwaliteit ....................................................................................................................... 5 3.1

Kwantiteit ................................................................................................................................. 5

3.2

Kwaliteit ................................................................................................................................... 5

Onderhoud ....................................................................................................................................... 6 4.1

4.1 Strategie ............................................................................................................................ 6

4.2

Jaarlijks onderhoud ................................................................................................................. 6

4.3

Vervangingen........................................................................................................................... 6

Financiën .......................................................................................................................................... 8 5.1

Budget ..................................................................................................................................... 8

5.2

VAT en uitvoeringskosten........................................................................................................ 8

5.3

Afschrijvingstermijnen .............................................................................................................. 8

Beheerplan Spelen 2021-2024

1

Inleiding

1.1 Algemeen Ons areaal aan spelen bestaat uit 414 speeltoestellen en bijna 13.000 m 2 aan speelondergrond. In totaal zijn er 88 speelplaatsen in Waddinxveen, waarvan 4 jongeren ontmoetingsplekken (JOP’s). Als beheerder zijn we verantwoordelijk deze objecten in goede staat te houden, waarbij ons areaal aan spelen niet sneller mag degraderen dan op grond van de gemiddelde levensduur mag worden verwacht.

1.2 Doel Beheer en onderhoud van de openbare ruimte is een kerntaak van de gemeente. Een kwalitatief goede openbare ruimte draagt bij aan het welzijn en de veiligheid van onze samenleving. Speelplaatsen bepalen mede de uitstraling, sfeer en aantrekkelijkheid van de openbare ruimte. Functioneel en goed beheer en onderhoud van de speelplaatsen draagt daarmee bij aan een aantrekkelijke en kindvriendelijke omgeving om te wonen en te recreëren. Het is daarom van belang het beheer en onderhoud zo efficiënt mogelijk uit te voeren. In het Beheerplan Spelen geven we inzicht in de bestaande kwaliteit, de vertaling van het beleid en de planning van de werkzaamheden en projecten met de daaraan gekoppelde financiële middelen. De raad heeft door de Visie Beheer Openbare Ruimte vast te stellen, aangegeven dat we de openbare ruimte beheren op basis van gedifferentieerde kwaliteitsniveaus. Bij spelen geldt dat wordt geïnspecteerd op basis van veiligheid, waarbij de toestellen heel en functioneel moeten zijn. Daarnaast wordt het vastgestelde kwaliteitsniveau voor verzorgend onderhoud toegepast op en rond de speelplaatsen. Dit beheerplan speelt een belangrijke rol in de beleidsverantwoording van het college aan de raad.

Om de raad in haar kader stellende en controlerende taak te ondersteunen zijn we, conform de BBV, verplicht inzicht te geven in de wijze waarop we onze kapitaalgoederen onderhouden.

1.3 Resultaat Als we terugblikken op de beheerperiode 2017-2020 zijn diverse resultaten behaald, waarvan de belangrijkste in het volgende overzicht zijn weergegeven. Resultaten beheerperiode 2017-2020 We hebben het vastgestelde ambitieniveau behaald Bij ontwikkellocaties hebben we de aanleg van natuurlijk spelen gestimuleerd We hebben 17 speelplaatsen disciplinair vervangen We hebben bij integrale projecten waar nodig de oude speelplaatsen vervangen We hebben uitgebreid stilgestaan bij de wensen van bewoners door bij vervanging in te zetten op participatie

In de periode 2021-2024 willen we de volgende resultaten behalen: Resultaten beheerperiode 2021-2024 We geven uitvoering aan het beheer en onderhoud op gedifferentieerd kwaliteitsniveau We vervangen speelplaatsen zo veel mogelijk in integrale projecten We vervangen jaarlijks 2 tot 4 speelplaatsen, waarbij we rekening houden met de wensen van bewoners door in te zetten op participatie

1 Beheerplan Spelen 2021-2024

1.4 Afbakening Het beheerplan geeft inzicht in het beheer en onderhoud van de speelplaatsen, die in eigendom en beheer zijn van de gemeente Waddinxveen. Deze speelplaatsen worden beheerd en onderhouden ten laste van het product openbaar groen in de gemeentebegroting.

2 Beheerplan Spelen 2021-2024

2

Kaders

2.1 Wettelijke kaders Als eigenaar van de speelplaatsen is de gemeente verantwoordelijk voor de staat waarin deze zich bevinden. Onze inwoners moeten erop kunnen rekenen dat speeltoestellen veilig zijn. Daarmee wordt overigens niet bedoeld dat alle risico’s vermeden kunnen worden. De risico’s dienen echter beheersbaar en herkenbaar te zijn voor de doelgroep. De belangrijkste wet- en regelgeving die van invloed is op het beheer van de speelplaatsen zijn is deze paragraaf omschreven. Warenwetbesluit Attractie- en Speeltoestellen (WAS) De veiligheid van speeltoestellen is geregeld in het WAS uit 1997. In het WAS zijn de wettelijke bepalingen voor aansprakelijkheid en veiligheid vastgelegd. Indien er sprake is van een ongeval door een gebrek aan het speeltoestel of een onveilige ondergrond, dan is degene die het speeltoestel voorhanden heeft altijd als eerste aansprakelijk. Deze verantwoordelijkheid is conform en aanvullend op de risicoaansprakelijkheid uit het Nieuw Burgerlijk Wetboek. Aansprakelijkheid De eigenaar van een speeltoestel is aansprakelijk. De eigenaar van een speeltoestel moet kunnen aantonen dat alles in het werk is gesteld om de veiligheid te waarborgen. De veiligheid is geborgd als in de zorgplicht wordt voorzien.

Indien een speeltoestel op gemeentelijke grond wordt geplaatst door bijvoorbeeld een particulier, school of speeltuinvereniging, wordt het toestel automatisch eigendom van de gemeente. De juridische term hiervoor is natrekking. De gemeente kan bij ongevallen met speeltoestellen in de openbare ruimte dus altijd (mede) aansprakelijk worden gesteld. Toestellen die in de openbare ruimte worden geplaatst door bewoners kunnen om die reden niet zomaar worden getolereerd, Zeker als tijdens een inspectie blijkt dat het object niet veilig is, moet hiervan melding worden gemaakt en actie worden ondernomen. Hetzelfde geldt voor hutten. Als die gevaarlijke situaties opleveren, zullen we ze moeten verwijderen. Als dat niet het geval is kunnen we de hut tijdelijk tolereren. Om dit in te kunnen schatten wordt een risicoanalyse gemaakt.

2.2 Beleidskaders Speelruimteplan Het speelruimteplan geeft invulling aan de doelstelling om in de openbare ruimte voldoende en veilige speelvoorzieningen te realiseren. Om het aanbod aan speelplaatsen te bepalen, kijken we naar het aantal en de leeftijdsopbouw van kinderen in een buurt. Op die manier weten we hoeveel speelplaatsen en voor welke leeftijdscategorieën er per wijk nodig zijn om te voorzien in de speelbehoefte. Dit hebben we vertaald naar een streefbeeld voor heel Waddinxveen. Jongerenontmoetingsplekken (JOP’s) We bieden speelvoorzieningen voor kinderen van alle leeftijden. Ook voor jongeren zijn speciale plekken ingericht. Deze JOP’s zijn bedoeld om jongeren de gelegenheid te bieden met elkaar in contact te komen en te sporten, zonder dat zij de omgeving tot last zijn. Om te kunnen voldoen aan de voorwaarden, die worden gesteld aan een formele speelplaats, is op deze locatie ten minste één sportvoorziening aanwezig.

3 Beheerplan Spelen 2021-2024

2.3 Normen en richtlijnen Naast de genoemde wet- en regelgeving worden er door andere instanties ook regels opgesteld. Deze regels moeten worden beschouwd als richtlijnen, die overigens juridisch wel als richtinggevend gehanteerd worden voor de wijze waarop wij als gemeente moeten handelen. De belangrijkste instanties die richtlijnen voor speelplaatsen opstellen zijn de Europese veiligheidsnormen (NEN-EN). Leidraad Inrichting Openbare Ruimte (LIOR) De eisen die we stellen aan de inrichting van de openbare ruimte hebben we vastgelegd in het LIOR. Deze is digitaal beschikbaar voor aannemers, ontwikkelaars en intern gebruik. Het LIOR is een dynamisch document, maar kan door de opzet op een relatief eenvoudige manier actueel worden gehouden. De meest actuele wet- en regelgeving dienen verwerkt te zijn. Wanneer dit niet het geval is, prevaleren de wet- en regelgeving boven het LIOR. NEN-EN-normen voor veiligheid De NEN-EN 1176 en 1177 hebben betrekking op de veiligheid van speeltoestellen en de ondergrond van de speelplaats. Hierin staan alle eisen waaraan moet worden voldaan voor alle typen speeltoestellen en ondergronden. Het gaat hierbij om permanent geïnstalleerde speeltoestellen en ondergronden van openbare speelplaatsen. Het doel is om de gebruiker bescherming te bieden tegen mogelijke gevaren tijdens het gebruik.

Ook stelt de NEN-EN 1176 eisen aan de installatie, de inspectie en het onderhoud van speeltoestellen en verhardingen rond deze toestellen. Dit is bedoeld voor eigenaren van speelplaatsen om hen te helpen bij het ontwikkelen van een inspectie- en onderhoudsregime voor elke speelplaats. In 2008 zijn de eisen vernieuwd, maar veel onderdelen zijn alweer geactualiseerd in 2014, 2017, 2019 en 2020.

4 Beheerplan Spelen 2021-2024

3

Kwantiteit en kwaliteit

3.1 Kwantiteit We hebben 88 openbare speelplaatsen in ons beheer, waaronder 4 JOP’s. Verspreid over deze speelplaatsen staan 414 speeltoestellen. In onderstaande overzicht is de spreiding van het aantal speelplaatsen en speeltoestellen per buurt inzichtelijk gemaakt. Buurt

Speelplaatsen

Zuid/Oost Oostpolderwijk Oranjewijk Vondelwijk Groenswaard III Groenswaard II Groenswaard I Bomenwijk Zuidplas 80 Zuidplas 90 Triangel Totaal

Toestellen per speelplaats

Toestellen 7 10 7 12 7 6 5 2 15 6 11 88

30 48 40 38 36 22 29 16 73 26 56 414

4,3 4,8 5,7 3,2 5,1 3,7 5,8 8,0 4,9 4,3 5,1 5,0

Ondergrond De toestellen hebben verschillende ondergronden, wat afhankelijk is van de functie die ze vervullen. Zo heeft een trapveld een andere ondergrond dan een klimrek. Toestellen met een valhoogte van meer dan 60 centimeter dienen geplaatst te worden in een valdempende ondergrond. Als valondergrond

geven we de voorkeur aan rubber of kunstgras. Valondergronden van zand of houtsnippers zullen hierdoor langzaam verdwijnen. In onderstaande figuur is voor elk toestel inzichtelijk gemaakt in wat voor soort ondergrond het toestel staat. Figuur 1: type ondergrond per toestel Type

aantal

Rubber

66

Rubbertegels

63

Tegels/Asfalt

70

Kunstgras

72

Gras

107

Zand

14

Water

3

Houtsnippers

19

Totaal

414

3.2 Kwaliteit In Waddinxveen wordt op basis van inspecties onderhoud uitgevoerd. Daardoor worden bij de controles via jaarlijks onderhoud gebreken snel opgelost. Dit zorgt ervoor dat de kwaliteit en de functionaliteit van onze speelplaatsen op pijl is. Dit zien we ook terug in de inspectieresultaten. Het onderhoudsniveau voor speeltoestellen mag nooit lager zijn dan ‘veilig’. In beeldkwaliteit betekent dit dat speelplaatsen niet lager dan op basiskwaliteit worden onderhouden. Een hoger onderhoudsniveau is niet nodig of gewenst, mede gezien de uitgangspunten in het Speelruimteplan. Op basis hiervan kan gesteld worden dat de kwaliteit van ons areaal voldoende is. 5 Beheerplan Spelen 2021-2024

4

Onderhoud

4.1 4.1 Strategie We voeren 3 soorten inspecties uit om aan onze zorgplicht te voldoen. Hierbij wordt tenminste één keer per maand een inspectie uitgevoerd op onze speelplaatsen, waarbij gekeken wordt of de toestellen heel en functioneel zijn. De frequenties zijn niet wettelijk bepaald, maar sluiten wel aan op landelijk gangbare frequenties. Soort

Omschrijving

Frequentie

Technische inspectie

Toestellen worden in hun totaliteit aan een grondige inspectie onderworpen conform NEN-EN 1176 en 1177

1x per jaar

Functionele inspectie

De constructie en functie van de toestellen wordt getest waarbij onder andere gekeken wordt naar verbindingen, stabiliteit, beschadiging aan toplagen, roestvorming en dikte van de valondergrond

3x per jaar

Visuele inspectie

Algemene inspectie waarbij kleinschalige gebreken gelijk opgelost worden, de speelplaatsen worden gescand op gevaarlijke situatie en bij twijfel wordt een nadere inspectie gedaan

8x per jaar

We werken met één jaarlijkse technische inspectie aangevuld met 3 functionele inspecties. Hierdoor wordt elk kwartaal een gedetailleerde inspectie uitgevoerd op onze speelplaatsen. Van deze inspecties wordt een aantekening gemaakt in het logboek, zodat gebreken ook goed gedocumenteerd worden. Daarnaast vinden nog eens 8 visuele inspecties plaats, welke kunnen worden gezien als onderhoudsrondes. Kleinschalige gebreken worden direct meegenomen in het jaarlijks onderhoud. Blijkt uit een inspectie dat er groot onderhoud nodig is, dan wordt hiervoor direct de leverancier of een gespecialiseerd bedrijf ingeschakeld. Secundaire speelplaatsen Elke 5 jaar wordt het Speelruimteplan geactualiseerd om ervoor te zorgen dat we in kunnen spelen op veranderingen in de speelbehoefte. Op basis van het huidige Speelruimteplan zijn een aantal speelplaatsen aangewezen als secundaire speelplaats. Deze speelplaatsen zijn niet meer nodig om in de speelbehoefte van de buurt te voorzien, waardoor ze kunnen vervallen. Dit doen we door de speeltoestellen die niet meer door de inspecties heen komen te verwijderen en niet meer te vervangen voor nieuwe toestellen. We voeren alleen actieve sanering van secundaire speelplaatsen uit bij integrale projecten. Wel kunnen bewoners via het wijkplatform ook vervanging van toestellen op secundaire speelplaatsen aanvragen.

In dat geval blijft de speelplaats langer behouden dan nodig is om te voorzien in de speelbehoefte.

4.2 Jaarlijks onderhoud We voeren jaarlijks onderhoud uit aan onze speelplaatsen om ervoor te zorgen dat de toestellen en ondergronden veilig zijn. Onder jaarlijks onderhoud vallen de kleinschalige gebreken die direct opgelost kunnen worden, gedeeltelijke vervanging van een toestel of het herstellen van de ondergrond. Daarnaast valt de verversing van valondergronden van houtsnippers ook onder jaarlijks onderhoud.

4.3 Vervangingen Vervangingen worden uitgevoerd als een speeltoestel niet meer door jaarlijks onderhoud in de gewenste conditie is te brengen. Vervangingen hebben géén betrekking op losse onderdelen maar op het gehele toestel. 6 Beheerplan Spelen 2021-2024

Het moment van vervanging van een toestel wordt bepaald door de staat van het toestel. Wanneer blijkt dat een toestel na de gestelde afschrijvingstermijn nog één of enkele jaren veilig kan functioneren, kan de vervanging worden uitgesteld. Indien blijkt dat een toestel voor de gestelde afschrijvingstermijn niet meer veilig is of de onderhoudskosten te hoog worden, dan moet de vervanging vervroegd worden uitgevoerd. Voor een efficiënte voorbereiding, inspraak en plaatsing bundelen we de vervanging van de toestellen per speelplek. Jaarlijks voeren we een vervangingsronde uit, waarbij 2 tot 4 speelplekken volledig worden vernieuwd. Het aantal speelplekken dat we per jaar vervangen, is afhankelijk van het aantal speelplaatsen dat we mee kunnen nemen in integrale projecten.

7 Beheerplan Spelen 2021-2024

5

Financiën

5.1 Budget De budgetten voor jaarlijks onderhoud en de vervangingsinvesteringen zijn gebaseerd op het vastgestelde kwaliteitsniveau. In onderstaande tabel zijn de budgetten voor de komende beheerperiode weergegeven. Hierbij is geen rekening gehouden met kapitaallasten, personeelskosten en overheadkosten. 2021

2022

2023

2024

Jaarlijks onderhoud

€

101.000

€

101.000

€

101.000

€

101.000

Groot onderhoud

€

-

€

-

€

-

€

-

Investeringen

€

154.000

€

154.000

€

154.000

€

154.000

10% mindering nieuwbouw

€

15.000

€

15.000

€

15.000

€

15.000

Investeringen

€

139.000

€

139.000

€

139.000

€

139.000

Toelichting In het budget voor jaarlijks onderhoud is rekening gehouden met gedeeltelijke vervangen van speeltoestellen en ondergronden. Jaarlijks voeren we een volledige vervangingsronde uit van 2 tot 4 speelplaatsen. Het aantal verschilt per jaar en is afhankelijk van het aantal speelplaatsen dat we mee kunnen nemen in integrale projecten. Bij het vaststellen van het budget voor vervangingsinvesteringen is de volgende aanname gedaan: 1. 10% van ons areaal is nieuwbouw (jonger dan 6 jaar): over dit areaal rekenen we geen vervangingsinvesteringen door.

5.2 VAT en uitvoeringskosten De benodigde budgetten voor de investeringen zoals omschreven in de vorige paragraaf zijn inclusief 18% voorbereiding, administratie en toezicht (VAT). De VAT en uitvoeringskosten zijn afhankelijk van de complexiteit en omvang van een project. Bij het opstarten van een project geven we concreet weer welk percentage aan VAT we hanteren. In onze jaarlijkse onderhoudsbudgetten zijn geen VAT kosten noodzakelijk.

5.3 Afschrijvingstermijnen Het vervangen van speeltoestellen en valondergronden wordt beschouwd als een investering. Investeringen worden over een bepaalde looptijd lineair afgeschreven. Deze afschrijving plus de betaalde rente vormt de jaarlijkse kapitaallast. Deze kapitaallasten vinden we terug in de meerjarenbegroting. De looptijd waarbinnen een investering wordt afgeschreven wordt bepaald door de verwachte minimale technische levensduur. In onderstaand overzicht is de gehanteerde afschrijvingstermijn voor spelen weergegeven. Materiële vaste Activa Spelen

Betreft Aanleg en vervanging speeltoestellen en valondergronden

Termijn 15 jaar

8 Beheerplan Spelen 2021-2024