Aanbiedingsbrief bij rapport

Programmaraad Groene Hart Rekenkamer t.a.v. de heer mr. F.W. van der Dussen Secretaris Programmaraad Beukenhof 1 2741 HS WADDINXVEEN E-mail: f.vanderdussen@waddinxveen.nl Amersfoort, 1 juni 2021

Onze ref PO016394 DH-0106-1071

Behandeld door Hans Slooijer Tom Plat

Classificatie Openbaar

Betreft Rapport Evaluatie Groene Hart Rekenkamer

Geachte Programmaraad, Geachte gemeenteraad van Bodegraven-Reeuwijk, Gouda, Waddinxveen en Zuidplas, De Groene Hart Rekenkamer voert sinds sinds 1 januari 2017 onderzoek uit voor de gemeenten Bodegraven-Reeuwijk, Gouda, Waddinxveen en Zuidplas. In de samenwerkingsovereenkomst is bepaald dat er in 2020 een evaluatie zou volgen. In november 2020 heeft u namens de vier gemeenteraden BMC de opdracht gegeven de evaluatie uit te voeren middels een quickscan. De opdracht is uitgevoerd aan de hand van de rekenkamer evaluatiescan, die door BMC is ontwikkeld en vaker is toegepast. Dit houdt in dat documenten zijn bestudeerd, (groeps)interviews zijn gehouden, een digitale vragenlijst is uitgezet en op basis van de uitkomsten een rapportage is opgesteld. De opdracht zal worden afgesloten met een presentatie aan de Programmaraad en de Groene Hart Rekenkamer in een gecombineerde bijeenkomst op 17 juni aanstaande, 18.00 uur. Tevens bestaat de mogelijkheid het rapport in elk van de vier gemeenten te presenteren. Hierbij bieden wij u het evaluatierapport aan. In hoofdstuk 2 zijn de bevindingen uit de evaluatie gerapporteerd en in hoofdstuk 3 de conclusies en aanbevelingen. Kort samengevat treft u in dit rapport het volgende aan: Doelstelling Doel van de evaluatie is inzicht te verkrijgen in het functioneren van de Groene Hart Rekenkamer in de afgelopen vier jaren.

Het gaat hierbij om de bijdrage die de Rekenkamer levert aan het bestuur van de vier gemeenten (doorwerking aanbevelingen), de relevantie voor de raad (ervaring, bijdrage debat) en de eigen effectiviteit. Met de uitkomsten van de evaluatie kunnen de vier gemeenteraden in gesprek gaan over de rekenkamerfunctie en met de Groene Hart Rekenkamer nadenken over eventuele

| 1 |

aanpassingen waardoor de rekenkamerfunctie optimaal blijft vormgegeven voor de uitdagingen in de toekomst. De uitkomsten uit de evaluatie zijn in het rapport gepresenteerd, onderverdeeld naar de volgende vraagstellingen: Waarom? Wat? en Hoe? Waarom? Bij de waarom vraag gaat het om het doel van de Groene Hart Rekenkamer: welk belang kennen de gemeenteraden (en andere stakeholders) toe aan de gemeentelijke rekenkamerfunctie? Een meerderheid van de respondenten vindt dat de Rekenkamer een belangrijke functie heeft als aanvulling op andere raadsinstrumenten zoals raadsenquêtes, raadsvragen, enzovoorts. De respondenten geven aan dat zij het belang van een rekenkamerfunctie vooral zien in het versterken van de controlerende functie van de gemeenteraad. De meeste respondenten vinden dat de Rekenkamer daar in de afgelopen jaren in redelijke tot goede mate in is geslaagd. Wat? Gevraagd is naar de waardering voor de onderzoeksrapporten, de meerwaarde en de totale kosten van de Rekenkamer. In de afgelopen jaren heeft de Rekenkamer voor elke gemeente vier onderzoeksrapporten uitgebracht, over hetzelfde onderwerp. De waardering door de respondenten voor de productie (het aantal rapporten) en de kwaliteit, is een voldoende. Een derde van de respondenten maakt in het raadswerk geen gebruik van de rapporten en kent er geen meerwaarde aan toe.

Het budget voor de Rekenkamer is sinds jaren onveranderd gebaseerd op € 0,60 per inwoner, terwijl gemiddeld € 1,20 per inwoner wordt besteed. Twee derde van de respondenten is van mening dat er aanleiding is om hier verandering in aan te brengen en het budget te verhogen. Hoe? Hierbij gaat het om de samenstelling van de Rekenkamer, de samenwerking met de Programmaraad, het onderzoeksproces, de werkwijze en de betrokkenheid van de vier gemeenten. Uit de evaluatie komt naar voren dat er met name door de respondenten aandacht gevraagd wordt voor het onderzoeksproces. Er is een grote behoefte aan meer contact, verbinding en afstemming met de gemeenten. Het betreft zowel de bestuursorganen (raad en college) als de ambtelijke ondersteuning (gemeentesecretaris en griffier). Dit zou moeten leiden tot meer maatwerk en differentiatie per gemeente, betrokkenheid bij de onderwerpkeuze en daardoor bruikbare onderzoeksrapporten.

| 2 |

Conclusies en aanbevelingen U vindt in het rapport per vraagstelling puntsgewijs de conclusies. Dit overzicht laat zich ook lezen als een samenvatting van het rapport. De aanbevelingen zijn gericht aan zowel de gemeenteraden als aan de Groene Hart Rekenkamer. Aan de gemeenteraden doen we de volgende aanbevelingen: Ten eerste om het belang van de Rekenkamer onder de aandacht te brengen bij de raads- en commissieleden die na de verkiezingen in 2022 zullen zijn gekozen. Dat kan bijvoorbeeld door in het introductieprogramma daarvoor ruimte te scheppen. Dit in aanvulling op wat de programmaraadsleden nu nog meer kunnen doen in hun brugfunctie tussen raden en Rekenkamer. Ten tweede om het budget voor de Rekenkamer te verhogen. De onderzoekers achten dit noodzakelijk en een voorwaarde voor de Rekenkamer om de gewenste verbeteringen te kunnen realiseren. De onderzoekers verwachten dat geen of alleen zeer beperkt verbetering in de werkwijze zal kunnen optreden als aan deze basisvoorwaarde van een behoorlijk budget niet wordt voldaan door de gemeenteraden. De Rekenkamer verdient een behoorlijk budget om goed te kunnen functioneren en te kunnen voldoen aan de duidelijke wensen die uit deze evaluatie naar voren zijn gekomen.

De onderzoekers weten zich daarbij gesterkt door de adviezen van onder andere de Raad voor het Openbaar Bestuur die raadsleden erop wijst dat bezuinigingen op de ondersteuning van de raad, waartoe de Rekenkamer behoort, uiteindelijk de democratie niet ten goede komen. Ten derde om de rol van de Programmaraad aan de raadsleden te verduidelijken en een beroep te doen op de griffiers om het besluitvormingsproces over de onderzoeksrapporten in goede banen te leiden. Tenslotte De onderzoekers hebben met veel plezier de evaluatie uitgevoerd. Het was een genoegen om te ervaren dat allen die zij hebben gesproken het belang van een goede rekenkamerfunctie onderstrepen. Zij bedanken ieder voor hun bijdrage. Zij zijn graag bereid, indien u dat wenst bij de verdere behandeling in de vier gemeenten, een toelichting te geven op de uitkomsten en de conclusies en aanbevelingen die zij daaraan verbinden.

| 3 |

Wij vertrouwen erop u hiermee van dienst te zijn. Met vriendelijke groet, BMC Onderzoek

drs. N. Brinkman Managing Partner BMC

Bijlage: ● Rapport Evaluatie Groene Hart Rekenkamer, mei 2021.

Dit document (inclusief eventuele bijlagen) is opgesteld door BMC en de (auteurs)rechten met betrekking tot de inhoud en het format van dit document berusten bij BMC. Dit document is uitsluitend bedoeld voor gebruik door de opdrachtgever en mag niet worden gepubliceerd of aan anderen ter beschikking worden gesteld zonder uitdrukkelijke voorafgaande toestemming van de opdrachtgever.

| 4 |

BMC Databankweg 26D 3821 AL Amersfoort P.O. box 490 3800 AL Amersfoort (033) 496 52 00 info@bmc.nl www.bmc.nl KvK BMC Implementatie 31046509 IBAN NL61ABNA0626023106 BTW NL80.55.22.827 B.01

| 5 |