6. Raadsinformatiebrief Intentieverklaring Regionaal Warmtenet Oostland

RAADSINFORMATIEBRIEF Zaakkenmerk: 255004 Documentkenmerk: 255011 Doelgroep: Raad Onderwerp: Intentieovereenkomst Regionaal Warmtenet Oostland Afzender: College van B&W Datum: 13 mei 2025

Geachte Raad, Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de stand van zaken rondom het Regionaal Warmtenet Oostland. Aanleiding voor deze brief is de ondertekening van de Intentieovereenkomst Regionaal Warmtenet Oostland door het college. Deze overeenkomst is een belangrijke vervolgstap in de samenwerking tussen gemeenten, provincie Zuid-Holland, de glastuinbouwsector en NetVerder in de ontwikkeling van een duurzaam regionaal warmtenet. Achtergrond en regionale samenwerking De Warmtesamenwerking Oostland (WSO) is gestart in 2018 en bestaat naast de glastuinbouw uit de gemeenten Lansingerland, Pijnacker-Nootdorp, Waddinxveen, Zoetermeer en Zuidplas. De samenwerking heeft ten doel om door de inzet van duurzame lokale warmtebronnen (m.n. aardwarmte en restwarmte) de klimaatdoelen te realiseren voor de glastuinbouw en kansrijke delen van de gebouwde omgeving (lees: woningen en utiliteitsbouw). Rol van NetVerder en inhoud intentieovereenkomst NetVerder is een 100% dochter van de Stedin Groep die zich toelegt op de ontwikkeling en het beheer van warmtenetten. NetVerder heeft aangeboden om de regie te nemen in de ontwikkeling van het regionale warmtenet. In de intentieovereenkomst wordt vastgelegd dat NetVerder het ontwerp van het warmtenet verder uitwerkt en voorbereidingen treft voor de volgende fase.

Het betreft hier het onderzoeken van de ontwikkeling en de haalbaarheid van het warmtenet. Door het ondertekenen van deze intentieovereenkomst geven we aan de haalbaarheidsonderzoeken van Netverder te ondersteunen, en medewerking te verlenen indien nodig. De deelnemende gemeenten blijven bestuurlijk en ambtelijk betrokken, maar nemen geen opdrachtgevende rol op zich. Dat betekent dat er geen directe financiële verplichtingen worden aangegaan en dat er geen sturingsbevoegdheid op prestaties van NetVerder is. Belang gemeente Het regionale warmtenet zal in hoofdzaak duurzame warmte transporteren ten behoeve van de glastuinbouwsector. De glastuinbouwsector heeft hierbij ook een groot economisch belang. Voor onze gemeente biedt het warmtenet een kans om ook warmte te leveren aan de gebouwde omgeving binnen de randvoorwaarde van betaalbaarheid.

Grand Design en beleidskoppeling Het Grand Design (bijlage bij de Intentieovereenkomst) is het schetsontwerp voor het regionale warmtenet. In dit plan worden duurzame warmtebronnen (m.n. aardwarmtebronnen) verbonden met afnemers in het gebied. Het Grand Design is de basis voor de verdere ontwikkeling van het regionale warmtenet in Oostland door NetVerder. Voor onze gemeente biedt het Grand Design input voor het opstellen van de Warmteprogramma’s, de opvolger van de Transitievisie Warmte, en voor het ruimtelijk beleid. Tegelijkertijd zijn de Warmteprogramma’s van de WSO-gemeenten weer input voor de ontwikkeling van het regionale warmtenet. Immers in de Warmteprogramma’s wordt de warmtevraag van de gebouwde omgeving opgenomen. Door betrokkenheid van onze gemeente in de ontwikkeling van het regionale warmtenet ontstaat samenhang tussen het ontwerp van het regionale warmtenet, gemeentelijk beleid en lokale uitvoering. Financiële consequenties De gemeenten hebben aangegeven dat ze de ontwikkeling van het warmtenet willen faciliteren, maar hiervoor geen opdrachtgever willen zijn. In de intentieovereenkomst zijn geen financiële toezeggingen gedaan door de gemeenten. In de intentieovereenkomst wordt overeengekomen dat iedere partij zelf de eigen kosten draagt die verband houden of voortvloeien uit deze overeenkomst, zoals bijvoorbeeld personele inzet.

Onze gemeente maakt al meerdere jaren deel uit van de WSO. Alhoewel de regie voor de ontwikkeling van een warmtetransportsysteem verschuift van WSO naar NetVerder, blijft WSO bestaan en blijft er ook behoefte aan ondersteuning van de WSO. De jaarlijkse bijdrage aan de WSO en inhuur van tijdelijk personeel bedraagt zo’n 140.000 per jaar. In de Programmabegroting van 2025-2028 is voor de jaarschijf 2025 en 2026 in totaal 235.000 opgenomen. Het restant financieren we uit de financiële overhevelingen van voorgaande jaren. De investeringen voor realisatie van het regionale warmtenet worden gedaan door NetVerder. Concrete onderdelen van het regionale warmtenet (zoals de Zuidplaspolder leiding) worden via aparte samenwerkingsovereenkomsten nader uitgewerkt. Daarbij kan er wel sprake zijn van financiële consequenties. Bijvoorbeeld voor het vergroten van de leidingdiameter ten behoeve van gebruik door de gebouwde omgeving. Hierover is nog geen definitieve duidelijkheid. Die financiële consequenties worden dan als onderdeel van de betreffende samenwerkingsovereenkomst uitgewerkt. Juridische consequenties De gemeente sluit een intentieovereenkomst met NetVerder Warmte B.V., Glastuinbouw Oostland namens Energiecoöperatie InfraCo Oostland. i.o, de Provincie Zuid-Holland, gemeente Lansingerland, gemeente Pijnacker-Nootdorp, gemeente Zoetermeer en de gemeente Zuidplas.

Doel van deze overeenkomst is dat

genoemde partijen (gedurende de looptijd van deze overeenkomst) de techniek, de (financiële) haalbaarheid en de mogelijke samenwerkingsvorm voor een Regionaal Warmtenet Oostland (RWO) onderzoeken. Met het aangaan van de intentieovereenkomst wordt geen keuze gemaakt voor deelname of het oprichten van een RWO De in de overeenkomst opgenomen afspraken houden voor de gemeente een inspanningsverplichting in. Met het sluiten van deze intentieovereenkomst wordt door de gemeente nog geen keuze gemaakt, noch volgt daaruit een verplichting om ook daadwerkelijk deel te gaan namen in een eventueel op te richten samenwerkingsvorm. De intentieovereenkomst geeft uitsluitend weer dat de gemeente bereid is om de haalbaarheid van een RWO te onderzoeken. Inspanningsverplichting onderzoek haalbaarheid WSO Voor de gemeente Waddinxveen geldt in het bijzonder dat de gemeente gedurende de intentieperiode onderzoekt en uitwerkt of er commitment is voor de realisatie van het open RWO, waarbij Netverder wordt aangewezen om hierin de regie te nemen. Met het aangaan van deze overeenkomst verplicht de gemeente zich om zich in te spannen om deze onderzoeken uit te voeren dan wel een bijdrage daaraan te leven.

De gemeente zal Netverder bij het onderzoeken, opstellen en uitwerken van ontwikkelscenario’s ondersteunen door: * het ter beschikking stellen van de beschikbare informatie aan NetVerder; * het ondersteunen van het onderzoek van NetVerder naar de financiële dekking van het project, door gezamenlijk het belang van een open regionaal warmtenet uit te dragen bij mogelijke subsidieverstrekkers en financiers; * te faciliteren bij uiteindelijk ruimtelijke inpassing, vergunningverlening, meekoppelkansen, het ter beschikking stellen van openbare grond (mits er ruimte is) en de afstemming met andere grondeigenaren en nadat het college hier in de situatie zich voordoet (afzonderlijk) een positief besluit over genomen heeft.

* bij te dragen aan de lobby in Den Haag voor (financiële) ondersteuning van het regionaal warmtenet en wettelijke en organisatorische kaders; Voorts wordt in de overeenkomst vastgesteld dat de gemeente verantwoordelijk is voor: * het uitdragen van het belang van een open RWO als betaalbaar warmtealternatief met NetVerder als regionale netbeheerder; * het vaststellen van het belang van het open RWO voor een haalbare en betaalbare warmtevoorziening voor de glastuinbouw en delen van de gebouwde omgeving en dit belang op te nemen in beleid; * het opstellen van haar warmteprogramma binnen de wettelijke termijn (verwacht: uiterlijk 2026) mits dat alsdan wettelijk verplicht is; * invulling te geven aan haar publiekrechtelijke rol zoals ruimtelijke ordening en inpassingen, de vergunningverlening en de beschikbaarheid van gronden.

Ten aanzien van de in de overeenkomst opgenomen afspraken geldt te allen tijde dat de publiekrechtelijke verantwoordelijkheden van de gemeente (en de andere partijen) en/of verplichtingen die de gemeente heeft op grond van het aanbestedingsrecht en de algemene beginselen van behoorlijk bestuur en op grond van andere al dan niet toekomstige wet- en regelgeving (zoals de Omgevingswet, de Wcw en de Wgiw), te allen tijde voor gaat op de in deze overeenkomst opgenomen afspraken. Looptijd Partijen streven ernaar om de intentieovereenkomst om te zetten naar dan wel verder uit te werken tot een samenwerkingsovereenkomst en wel voor 31 december 2025. De overeenkomst loopt tot 31 december 2025, of tot een latere datum als partijen dat gezamenlijk overeenkomen of tot een eerdere datum als partijen dat gezamenlijke overeenkomen. Als partijen over willen gaan tot het sluiten van een samenwerkingsovereenkomst dan wordt het aangaan van een samenwerkingsovereenkomst ter besluitvorming aan uw college voorgelegd worden. Juridisch advies Hekkelman Advocaten N.V. De Intentieovereenkomst is voor juridisch advies voorgelegd aan Hekkelman Advocaten N.V. (zie bijlage 3). De opmerkingen van Hekkelman op de conceptversie van de intentieovereenkomst zijn verwerkt/overgenomen.

Door Hekkelman wordt bevestigd dat de intentieovereenkomst voor partijen enkel de verplichting met zich meebrengt om te onderzoeken of een samenwerkingsovereenkomst haalbaar is. De vraag of de gemeente de intentieovereenkomst met NetVerder mag aangaan, gelet op het aanbestedingsrecht wordt door Hekkelman positief beantwoord. Aangegeven wordt wel dat hier discussie over mogelijk is, echter wordt het standpunt ingenomen dat de intentieovereenkomst geen opgeld waardeerbare tegenprestatie voor Netverder inhoudt noch wordt aan Netverder een exclusief realisatie en/of exploitatierecht verleend. Hekkelman geeft wel mee dat indien partijen tot de conclusie komen dat een samenwerkingsovereenkomst haalbaar is en daartoe over willen, partijen er alsdan rekening mee moeten houden dat voldaan wordt aan geldende (en toekomstige) wetgeving, zoals het aanbestedingsrecht, Wet collectieve warmte, algemene beginselen van behoorlijk bestuur, Omgevingswet en de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie. Bij het opstellen en uitwerken van de samenwerkingsovereenkomst moet hier rekening mee gehouden worden. Risico’s en aandachtspunten Het faciliterende karakter van onze rol betekent dat we geen directe sturing kunnen uitoefenen op de uitvoering door NetVerder.

De warmtetransportcapaciteit van het warmtenet zal door NetVerder worden bepaald op basis van contracten en verwachtingen voor de toekomst. Vervolgstappen en planning De komende maanden werken de betrokken partijen aan de verdere uitwerking van de samenwerking, met als doel om in het najaar 2025 een samenwerkingsovereenkomst te sluiten. In het najaar organiseren de WSO-

gemeenten een gezamenlijke raadsinformatieavond, waarin de laatste stand van zaken, het Grand Design en de juridische en technische vervolgstappen worden toegelicht. De ondertekening van de intentieovereenkomst is voorzien op 15 mei van dit jaar. Afsluiting Met de ondertekening van de intentieovereenkomst zetten wij als gemeente een volgende stap richting een duurzame warmtevoorziening, die recht doet aan onze ambities, de belangen van onze burgers en onze ondernemers. Wij houden u op de hoogte van de verdere ontwikkelingen en nodigen u van harte uit om deel te nemen aan de gezamenlijke raadsinformatieavond waarvoor u op korte termijn een uitnodiging zal ontvangen. Hoogachtend, het college van burgemeester en wethouders van de Gemeente Waddinxveen 13 mei 2025 namens het college, E. J. Nieuwenhuis Burgemeester

J. M. van Vugt Gemeentesecretaris