6.1 Memo Detailhandel monitoring

MEMO Zaakkenmerk: 45156 Documentkenmerk: 45160 Doelgroep: Raad Onderwerp: Detailhandelsmonitoring 2023 Afzender: College Datum: dd maand jjjj Geachte Raad, Vier jaar geleden is de detailhandelsstructuurvisie (2019-2030) opgesteld voor de gemeente Waddinxveen (zie bijlage 3 voor het raadsvoorstel). Dit document heeft tot doel te zorgen voor een optimale winkelstructuur voor de gemeente. Zoals aangegeven in de visie, moeten de winkelgebieden "met perspectief elkaar aanvullen en een optimale spreiding over de gemeente hebben in het kader van de leefbaarheid". In de visie is toen een aantal vertrekpunten en randvoorwaarden geformuleerd. Ondanks het feit dat een "optimale winkelstructuur" deels subjectief bepaald is, is er toch geprobeerd een objectieve middenweg te bewandelen en daarmee de wensen van verschillende partijen tegemoet te komen. Deze objectieve middenweg is vertaald in een heldere, door de consument begrijpelijke winkelstructuur. Eén sterk en herkenbaar hoofdcentrum dat als centrum dient voor de gehele gemeente, aangevuld met ondersteunende winkelcentra.

Dit betekent dat in de huidige/ toekomstige structuur het Gouweplein als het hoofdcentrum moet functioneren, ondersteund door Zuidplas als wijkcentrum voor Waddinxveen Zuid en de combinatie van het Koningin Wilhelminaplein en Groensvoorde (twee dichtbij elkaar gelegen centra die elkaar in branchering aanvullen) als wijkcentrum voor Waddinxveen Noord. Waddinxveen beschikt ook over een aantal winkelgebieden die buiten dit "tweeslagstelsel" vallen. Denk hierbij aan winkelstrips zoals de Luifelbaan, de Ieplaan en de Dorpstraat. Omdat deze winkelgebieden eigenlijk niet goed passen in de gewenste winkelstructuur, stuurt de detailhandelsstructuurvisie erop dat deze regelmatig gemonitord dienen te worden. Hierbij letten we op indicatoren zoals leegstand en mutatie. Mochten bepaalde winkels in een winkelgebied bijvoorbeeld te lang leeg staan, dan zoeken we samen met de eigenaar naar een optimale alternatieve invulling. Kortom, de monitoring is bedoeld om te kijken of de winkelgebieden die buiten de winkelstructuur vallen goed functioneren of niet. Hierin wordt de monitoring als richtinggevend instrument gebruikt. In de detailhandelsstructuurvisie staat dat monitoring met name wenselijk is voor de winkelstrips die geen onderdeel uitmaken van de hoofdwinkelstructuur.

Toch hebben we ervoor gekozen om alle winkelgebieden te betrekken in deze monitoring (zie bijlage 1 voor de detailhandelsmonitoring). Dus ook het Gouweplein en de wijkcentra voor Waddinxveen Noord en Zuid. Hiermee kunnen we een totaalbeeld schetsen over de staat van de detailhandel in de verschillende winkelstrips binnen de gemeente. Om vorm te geven aan de monitoring hebben we gekozen voor zowel een kwantitatieve als kwalitatieve aanpak. Voor de kwantitatieve aanpak zijn de data van Locatus gebruikt (zie bijlage 2 voor het Excelbestand). Deze data geven onder andere inzicht in het aantal verkooppunten, leegstanden en mutaties per verkooppunt voor de periode van 2017-2023. Voor de kwalitatieve

aanpak is gekozen om het gesprek met ondernemers van de verschillende winkelstrips aan te gaan. Aan de hand van beide soorten data is er een schets per winkelgebied opgesteld. Uitkomsten monitoring Uitkomsten van de monitoring zijn opgesplitst in de uitkomsten verkregen uit de kwantitatieve data van Locatus en de kwalitatieve data op basis van de gevoerde gesprekken. Uit de kwantitatieve data bleek dat het aantal verkooppunten vrij stabiel is gebleven. In de periode 2017 – 2023 is het aantal verkooppunten in de gemeente met 15 afgenomen. Wat betreft leegstand verschilt dit aanzienlijk per winkelstrip. In totaal zien we een afname van het aantal leegstaande panden met 9 in dezelfde periode. Winkelstrips Zuidplas, Groensvoorde en het Koningin Wilhelminaplein deden het heel goed op basis van de cijfers; allen hadden te maken met een stabiel aantal verkooppunten en lage leegstandscijfers. Ook de winkelstrips buiten de winkelstructuur (De Luifelbaan, de Ieplaan en de Dorpstraat) doen het op basis van de cijfers goed. Zij hoeven dus niet in aanmerking te komen voor grootschalige transformatie. Tenminste niet op de korte termijn. Het Gouweplein verdient wel extra aandacht. Het Gouweplein heeft namelijk te maken met een schommeling in het aantal verkooppunten en relatief hoge leegstandscijfers. Op basis van de gevoerde gesprekken konden de volgende drie conclusies getrokken worden.

Ten eerste bleek dat het klantenbestand van bijna alle winkelstrips verder reikt dan de gemeentegrenzen. Dit onderstreept het belang voor een goede ontsluiting van de gemeente en voldoende parkeergelegenheid. Ten tweede gaven bijna alle ondernemers aan zich zorgen te maken over het tekort aan parkeerplaatsen. Ook gevaarlijke verkeerssituaties werden regelmatig benoemd. Als laatst bleek dat de meeste winkelstrips niet als collectief optreden of adverteren. Ondernemers werken voornamelijk voor zich en hebben geen tot weinig contact met buurondernemers. Vervolg Zoals beschreven functioneren de winkelstrips op basis van de cijfers goed. Er is op dit moment geen actie nodig vanuit economisch perspectief. Het OPW is betrokken bij deze monitoring. Zoals aangegeven verdient het Gouweplein wel extra aandacht. Er vinden gesprekken plaats met de betrokkenen omtrent de leegstand. Tot slot worden de signalen die omtrent het parkeren zijn opgehaald meegenomen in de nog op te stellen parkeervisie. Bijlage(n) 1. Detailhandelsmonitoring 2023 2. Databestand Detailhandelsmonitoring 2023 3. Raadsbesluit Detailhandelsstructuurvisie Waddinxveen 2019-2030