Verslag raadsvergadering 6 april 2023

NOTULEN van de openbare vergadering van de raad der gemeente Waalwijk, gehouden op 6 april 2023 Voorzitter:

mevrouw S.C.A.M. Ausems

Griffier: Plv. griffier:

mevrouw J.W.M. Louer mevrouw F. Opperman, plv. griffier

Aanwezig de leden:

de heer J. van Baardwijk de heer A. van Belkom de heer M. Bokšan de heer F. den Braven de heer G. den Braven mevrouw C. de Bruijn de heer B. Bruurmijn de heer J. van Dijk de heer J. van Groos de heer A. van Hamond mevrouw Y. IJpelaar-Alias mevrouw B. de Jongste-van Heijst de heer N. Kieboom mevrouw I. Klerks (vanaf agendapunt 9) de heer T. Klerks de heer E. Knops mevrouw B. Koptagel-Demirbas mevrouw Y. van Laar de heer W. Lodenstijn de heer H. Metzke de heer L. Ottens de heer N van der Pluijm de heer R. Spohr (vanaf agendapunt 9) de heer R. Tiemstra mevrouw M. Veraa mevrouw M. Verhagen-van Lier de heer H. van Zelst (vanaf agendapunt 10)

Afwezig:

de heer T. Klerx mevrouw M. Schilders

Tevens aanwezig:

de heer J. van den Hoven, wethouder de heer A. de Jong, wethouder mevrouw D. Odabasi-Seker, wethouder mevrouw S. Schuijffel, wethouder de heer F. Spierings, wethouder

Notulen:

Notuleerservice Nederland

…. in verslag is onverstaanbaar. 1.

Opening

De vergadering wordt geopend om 19.30 uur. 1 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

De voorzitter: Welkom allemaal. Ik open de vergadering op de gebruikelijke wijze met een momentje stilte voor bezinning. Laten wij ons vanuit onze visie of geloofsovertuiging bij het begin van deze raadsvergadering bezinnen op onze gemeenschappelijke opdracht en verantwoordelijkheid om deze gemeente te besturen. De vergadering is geopend. 2. Mededelingen De voorzitter: Nogmaals welkom iedereen, ook de belangstellenden op de publieke tribune en alle kijkers thuis. In het bijzonder welkom aan de familie Broeders. Vanavond hier aanwezig vanwege onze herdenking van het onlangs overleden oud-raadslid, de heer Jan Broeders. Fijn dat u er bent, welkom. We hebben vanavond een livestream en dit betekent dat alles wordt opgenomen en uitgezonden en de bijeenkomst is terug te kijken op de site van de raad. We hebben een afmelding van mevrouw Schilders en de heer Timon Klerx. Mevrouw Klerks en de heer van Zelst en de heer Spohr komen later. We hebben hier wat verkoudheid te pakken achter deze kant van de tafel dus we zijn gewapend met dropjes en thee dus hopen dat we het daarmee redden, maar excuus op voorhand. Ik verzoek de raadsleden die het presentieboek nog niet hebben getekend om dit alsnog even te doen. Even zien, even zien. Welkom. Goed, dan ga ik vast even door met dat wij allemaal weten dat een raadsvergadering vooral in het teken staat van het debat.

U brengt allemaal uw politieke standpunten kort, bondig en effectief naar voren en daarna heeft u een debat met elkaar om de argumenten voor en tegen uit te wisselen, af te wegen met als doel een hele goede en wijze besluitvorming voor onze inwoners en ondernemers. Uiteraard kunt u amendementen en moties indienen en zo zorgen we met elkaar ervoor dat we een goed debat hebben met het beste voor onze stad. Mijn streven is dat we vanavond alle onderwerpen kunnen afronden, dat is nog wel de vraag. Dus als richtlijn voor de eindtijd houd ik ongeveer 23:00 uur aan en we inventariseren om 22:30 uur of we doorgaan of dat we ook echt rond een uur of elf gaan stoppen. Als we uitlopen zal dat plaatsvinden aanstaande dinsdag, 11 april. Rond een uur of negen zal ik een pauze inlassen van ongeveer tien minuutjes. Vanavond is de laatste raadsvergadering van wethouder John van den Hoven en na de sluiting van de raadsvergadering nemen we als raad afscheid van John. Traktatie is er vanavond, mevrouw de Jongste, meneer Gijs den Braven en van mijzelf vanwege onze verjaardagen. Zoals ik al eerder zei, recent is helaas het oud-raadslid, de heer Jan Broeders overleden. Graag spreek ik een woord van herinnering uit en ik verzoek u te gaan staan. Beste familie Broeders, dames en heren, leden van de raad. Op 17 maart is oud-raadslid Jan broeders overleden.

Jan was meer dan veertig jaar een gedreven raadslid. Eerst binnen Waspik als raadslid voor Werknemersbelang van 1978 tot 1997 en na de gemeentelijke herindeling van 1997 werd Jan raadslid van de gemeente Waalwijk, ook voor Werknemersbelang. Hij bleef tot maart 2018 altijd de Waspikse belangen behartigen. Jan was een maatschappelijk betrokken mens, hij was een vakbondsman in hart en nieren. Hij kwam op voor de arbeiders en de zwakkeren in onze samenleving, maar vooral kwam hij op voor de inwoners van Waspik en hun belangen, zo ook voor de schippers van de Kerkvaartse Haven. ‘Groot Waspik’, zo sprak hij over zijn dorp. Jan had als raadslid onder andere grote betrokkenheid bij het realiseren van de turnhal in Waspik en de huidige locatie van de bibliotheek. Jan was geliefd, authentiek en ook eigengereid en innemend. Jan had zijn eigen taalgebruik in zijn rol als raadslid en introduceerde het woord ‘plebs’ in de politiek. Hij noemde de raad het gesubsidieerd volkstoneel. Bij aanvang van zijn laatste bestuursperiode werd hij in 2014 met maar liefst zeshonderddrie voorkeurstemmen gekozen. Bij zijn afscheid in 2018 kreeg Jan een Koninklijke onderscheiding. Hij was trots op wat er in Waspik was bereikt. Wij wensen Ria, Richard, Mirella, Mike en Anthony en kleinkinderen heel veel sterkte, kracht en liefde samen toe met het verwerken van dit enorme verlies.

Fijn dat jullie er zijn, we houden nu een minuut stilte ter nagedachtenis van Jan.

2 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

Dank jullie wel. Ik wilde Jan wel even meenemen naar zijn familie, maar u heeft ook de foto gekregen en vandaag blijft Jan vanavond bij ons in ons midden staan op deze manier. 3.

Vaststellen agenda

De voorzitter: Goed, dan gaan we naar de vaststelling van de agenda, punt 3. Er zijn twee moties vreemd aan de orde aangemeld. Samen Waalwijk heeft een motie aangemeld over de toegankelijke lokale ombudscommissie voor de uitbestede taken bij Baanbrekers en de ChristenUnie/CDA hebben een motie ingediend over geluidsscherm Waalwijk-Oost. Ik wil verzoeken deze moties te behandelen na agendapunt 15 of was er een ander verzoek vanuit Samen Waalwijk? De heer Ottens? De heer Ottens: Op zich kunnen wij prima met dit voorstel leven, maar omdat het niet echt past bij het onderwerp van Baanbrekers, maar als het in een trits behandeld kan worden bij Baanbrekers vinden wij dat ook prima dus dat leggen we even voor. De voorzitter: Laten we hem dan bij het onderwerp van Baanbrekers bespreken. Ja? Doen we dat en doen we de andere na agendapunt 15. Samen Waalwijk en de CDA verzoeken om verlenging van de pitchtijd tot vijf minuten bij agendapunt 9, Wmobeleidsplan en deze verlenging geldt alleen voor de fracties die hier om hebben gevraagd. Voor de overige fracties blijft de pitchtijd tweeënhalve minuut en ik wil voorstellen de agenda met deze wijzigingen vast te stellen. Kort, goed. 4.

Vragenronde

De voorzitter: Dan zijn we bij punt 4, de vragenronde en er zijn geen aanmeldingen voor de vragenronde. _______________________________________________________________________

Ter vaststelling akkoordstukken 5.

Nota reserves en voorzieningen 2023

De voorzitter: Dan gaan we naar de vaststelling van de akkoordstukken. Punt 5 op de agenda, de Nota reserves en voorzieningen 2013, sorry, 2023 bedoel ik. Wenst er iemand een stemverklaring af te leggen? Mijnheer Van Groos, iemand anders? Mijnheer van Groos, gaat uw gang. De heer Van Groos: Dank u wel. … we het jammer vinden dat Lokaal Belang het door ons gesteunde amendement heeft ingetrokken, gaan we toch akkoord met het ongewijzigde voorstel. 6. Beleidsmatige en financiële kaders meerjaren-begroting 2025-2027 SALHA

concept-begroting

2024

en

de

De voorzitter: Dank u wel. Is er iemand die een hoofdelijke stemming wil? Dat denk ik niet. Ik stel voor die zo aan te nemen, aldus besloten. Ja? Gaan we naar 6, Beleidsmatige en financiële kaders concept-begroting 2024 en de meerjaren-begroting 2025-2027 van SALHA. Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Nee. Het is een A-stuk dus ik stel voor dat we die zonder hoofdelijke stemming aannemen. Aldus besloten. _______________________________________________________________________

Ter vaststelling lijst ingekomen stukken en verslagen 7.

Lijst van ingekomen stukken 3

Notulen raadsvergadering 6 april 2023

7a. Ingekomen stukken 7b. Lange termijnagenda (LTA) en besluitenlijst raadsvergdaringen 7c. Raadsinformatiebrieven 7d. Bestuurdersbrieven 7e. Beantwoording schriftelijke vragen (art. 47) 7f. VNG Ledenbrieven De voorzitter: Dan gaan we naar de vaststelling van de lijst van ingekomen stukken en verslagen, punt 7, de Lijst van ingekomen stukken. De lijst bestaat uit de onderdelen a tot met f. Zijn er opmerkingen? Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Ja voorzitter, ik heb de vorige keer al gemeld dat de ChristenUnie het niet eens is met de Raadsinformatiebrief 008-23 over het uitbreiden van parkeervergunningengebied en met de Raadsinformatiebrief 018-23 over verlenging van het contract van het Regionaal Bureau voor Toerisme. De voorzitter: Tafel … neem het op in de notulen. Mijnheer Tiemstra. De heer Tiemstra: Dank u voorzitter, vraag van orde, er staat een hele lijst met ingekomen stukken, maar als wij er nu zeg maar gewoon in meegaan neem ik aan dat wij geen afstand doen van het recht om over bepaalde brieven nog vragen te stellen. Ik zie de griffier nee schudden dus dan, wat zegt u? De griffier: Kan altijd. De heer Tiemstra: Dank u. De voorzitter: Je kunt altijd vragen stellen. Ja? Prima. Verder geen opmerkingen zie ik? Dan aldus vastgesteld. 8.

Vaststellen verslagen

De voorzitter: Dan gaan we naar de verslagen. De gespreksavond van 19 januari, de raadsvergadering van 2 februari, een gespreksavond van 16 februari. Iemand? Nee? Dan aldus vastgesteld. _______________________________________________________________________

Ter bespreking en vaststelling bespreekstukken De voorzitter: Dan gaan we naar de ter bespreking en vaststelling van de bespreekstukken. Voordat we beginnen met de bespreekstukken neem ik nog heel kort de regels van het aangepaste vergadermodel met u door want het is- We hebben dat nog niet zo vaak gedaan. Welkom meneer Spohr. In de eerste termijn worden alle pitches na elkaar vanaf het spreekgestoelte gehouden, hier. Ik hanteer de pitchtijd strak. Pas na alle pitches vraag ik wie wil reageren op een van de pitches en te reageren op de pitches en zo het onderlinge debat voeren gebeurt vanaf dit spreekgestoelte of de interruptiemicrofoons. Het college reageert vervolgens zonder interruptie en in principe alleen op ingebrachte amendementen en moties. Het college kan natuurlijk ook politieke verantwoording afleggen en toezeggingen doen. De spreektijd van het college is maximaal tweeënhalve minuut. Bij de vorige vergadering bleek deze spreektijd wat te kort te zijn. We proberen daar toch strak aan vast te houden anders moeten we dat in de verandering van het vergadermodel meenemen. Raadsleden kunnen nog reageren kort op de bijdrage van het college met de mogelijkheid van de slotreactie van het college. Dan volgt de tweede termijn. Elke fractie kan een kort statement geven en of reageren

4 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

op eventueel aangepaste amendementen of moties, dat is vanaf uw stoel en tot slot volgt meteen besluitvorming. Akkoord? Dan gaan we van start. 9.

WMO Beleidsplan 2023

Motie 1 (04-04-23): motie Monitoring sociaal domein, ingediend door VVD De voorzitter: We beginnen bij punt 9, WMO Beleidsplan 2023. De raad heeft in november 2022 de koers sociaal domein vastgesteld. Daarmee is het startsein gegeven voor een meer preventieve aanpak. Het Wmo-beleid richtte zich eerder op individuele ondersteuning met een beschikking. De raad wordt daarom nu gevraagd om het beleid aan te passen naar een nieuwe preventieve richting. De raad besluit ook over de middelen die daarvoor nodig zijn en die dan in de kadernota 2024 komen. Het is een bespreekpunt voor de VVD, GroenLinksaf, Samen Waalwijk, SGP, CDA, D66, Lijst IJpelaar en ChristenUnie met de verlengdepitch tijd voor Samen Waalwijk en het CDA. Voor de overige fracties geldt de pitchtijd van tweeënhalve minuut. Ik wil starten met de VVD, de VVD het woord geven. Mijnheer Tom Klerks. De heer Tom Klerks (VVD): Ik wacht wel even. Voorzitter? Ja, collega's, aanwezigen, kijkers thuis. Vorig jaar hebben we als VVD tegen de koers sociaal domein gestemd, maar we hebben heel duidelijk aangegeven dat we ieder voorstel op … zou beoordelen en waar nodig met een constructief voorstel zouden komen. Het Wmo-beleidsplan dat nu voorligt, ontbreken jammer genoeg kpi’s om helder en goed bij te kunnen sturen.

Hierdoor is het net alsof we als raad en organisatie de komende jaren gaan navigeren naar onze eindbestemming zonder een gps of een Google Maps en laten we nou wel wezen, wie doet dat tegenwoordig nog? Ja? Oké. Of zoals mijn oma altijd zei: ‘Jongen, als je alleen je bestemming weet, maar vertrekt zonder kaart of kompas dan verdwaal je gegarandeerd.’ We hebben daarom de afgelopen tijd een co-creatie met de ChristenUnie, D66, Lokaal Belang en GroenLinksaf een motie voorbereid waar we in het college oproepen om samen met de afvaardiging van de raad, ambtenarij en lokale partners te komen tot een (basis)set kpi’s voor 2024. De werkvorm laat ik verder aan het college, maar een iteratief proces, stap voor stap, zou mijn voorkeur hebben. Ik weet namelijk uit ervaring dat het opstellen van kpi’s heel uitdagend en tijdrovend is dus laten we daar dit jaar de tijd voor nemen. Dat betekent ook dat we een stukje mede-eigenaarschap als raad krijgen en ook moeten tonen. Voorzitter, als we deze kans voorbij laten gaan dan gaan we de komende jaren continu discussies voeren over de juistheid van cijfers en pakken we deze kans nu wel, dan kunnen we de komende jaren op inhoud met elkaar als raad, nou ja, in dialoog gaan en effectief bij schuren en wie weet komen we dan wat dichter bij onze eindbestemming uit.

Dus daarom ook een call to action richting deze raad en alle raadsleden, aan eenieder die in deze arena altijd de mond vol heeft van monitoring en data, ga daarmee aan de gang, sluit aan dadelijk in welke werkvorm het ook is. Dus voeg woord bij daad. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Welke fracties ondersteunen de motie nog meer? Andere dan die mijnheer Tom Klerks noemde? Nou ja, we kunnen ze allemaal inventariseren. De SGP, Lijst IJpelaar, CDA, GroenLinksaf. Zie ik ook D66 of niet? Ja hè, D66, GroenLinksaf, Samen Waalwijk natuurlijk, VVD ook natuurlijk en Lokaal Belang stond ook op de lijst. Klopt hè? Ja, oké. ChristenUnie ook. Ja, mede ingediend. Oké. Goed. Dan wil ik vragen aan GroenLinksaf om hun bijdrage te doen. Mevrouw Van Laar: Voorzitter, vanavond mogen we beslissen over het Wmo-beleidsplan en ik zal gelijk helder zijn. Toen ik het plan las, werd ik hier blij van. Tegelijkertijd is het spannend. Ik zal u meenemen in onze overwegingen. We worden hier blij van allereerst omdat wij erin geloven dat inzetten op samenredzaamheid een positieve stap is voor de samenleving. Meer betrokkenheid op elkaar en meer ontmoeting zijn een belangrijke stap in deze veranderende maatschappij.

Daarnaast horen ups en downs bij het leven en zijn we dat niet een beetje kwijtgeraakt? Onzes inziens zou het mooi zijn als we dat weer meer normaliseren, zonder uiteraard uit het oog te verliezen dat hulp aanwezig moet zijn 5 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

voor hen die dat nodig hebben. Ook is doorgaan op de huidige weg onhoudbaar. De kosten blijven stijgen en de demografische ontwikkeling zegt ons dat de vraag om zorg verder zal toenemen. Dit plan durft daar iets aan te doen. Door in te zetten op meer groepsgericht aanbod, inloop en laagdrempeligheid, wordt een serieuze stap gezet om op een meer efficiënte manier ondersteuning bereikbaar te maken. Door weer aanbod te creëren in de tussenlaag, indicatie vrij, wat de afgelopen jaren is wegbezuinigd, kunnen problemen in een vroeger stadium aangepakt worden. Ook kan er weer echt op en af geschaald worden, uiteraard met als onderlegger dat voor iedereen die zorg nodig heeft vanuit maatwerk dit ook mogelijk gemaakt moet zijn. In dit licht heeft de fractie van GroenLinksaf wel een vraag aan de wethouder. Is er nagedacht over een voorziening voor de toeslagenouders, zoals bijvoorbeeld ook in Almere is gestart. Juist een plek waar deze ouders elkaar kunnen ontmoeten en ondersteunen en waar de gemeente kan aansluiten wanneer dat gewenst is. Dan kom ik ook aan bij waarom wij het spannend vinden. Deze verandering is een behoorlijke visie verschuiving die niet van de ene op de andere dag goed zal lopen. Verschuiven van zelfredzaamheid naar samenredzaamheid heeft tijd nodig. De inwoner zal deze verandering misschien niet meteen fijn vinden.

Preventieve voorzieningen en meer specialistische zorg zullen in werkwijze moeten aanpassen en we weten dat iedere verandering weerstand geeft. Het is dan ook belangrijk om dit proces vanuit ons als gemeenteraad nauw te volgen. GroenLinksaf is dan ook graag medeindiener van de motie van de VVD om een werkgroep te vormen om tot helpende monitoring te komen. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van Laar. Dan ga ik Samen Waalwijk vragen om een bijdrage te doen. Mevrouw De Jongste? Gaat uw gang. Mevrouw De Jongste-van Heijst: Ik blijf hier zitten. Voorzitter, aanwezigen. Anekdote: ongeveer drie weken geleden verscheen in het NRC een artikel van Jeroen Wester, redacteur met specialisatie het zorgstelsel. Hij beschreef hoe hij verstrikt raakte in het zorgstelsel toen hij zijn oude, alleenstaande oom wilde helpen. De oom had al jaren hulp in de huishouding en bij de decentralisatie naar de gemeente wilde hij deze vertrouwde hulp graag behouden. Dat kon alleen met een persoonsgebonden budget waarop de hele bureaucratische molen opnieuw in gang moest worden gezet. Een keukentafelgesprek, aanvraag bij de gemeente, berekeningen van het persoonsgebonden budget, berekenen en uitkeren door de Sociale Verzekeringsbank en berekenen en innen, eigen bijdrage door het Centraal Administratie Kantoor.

Een enorme bureaucratie voor een bruto maandelijkse bijdrage van 96 euro of 91 euro per vier weken. Want de Sociale Verzekeringsbank werkt met maandtermijnen en het Centraal Administratie Kantoor met vier wekelijkse termijnen. De eigen bijdrage werd ook nog eens berekend op 85 euro per vier weken. Dus, per saldo levert deze exercitie deze man een bijdrage van 5 euro op. Moraal, we hebben een krankzinnig systeem bedacht. Daar rust institutioneel wantrouwen. De voorzichtige conclusie lazen we ook al tussen de regels door in de visie op de Wmo. De gemeente kan daar niet veel aan doen, maar wat in eigen huis gedaan kan worden, moeten we wat Samen Waalwijk betreft aanpakken. Steun voor de motie van de VVD om kritische prestatie indicatoren te ontwikkelen met harde voorwaarden, maar de harde voorwaarde is wel dat daarbij ook het verminderen van de eigen bureaucratie onder de loep wordt genomen. Daarnaast aandacht voor de verdeling. Een onderwerp wat de ChristenUnie al vaker heeft aangesneden. Voor Samen Waalwijk zijn dit aandachtspunten die we zeker steunen, maar we denken ook aan wat Jan Rotmans ons heeft meegegeven: systemisch veranderen is nodig. Een fundamentele omslag als we samen een faciliterende samenleving willen. Als we de uitdaging die voor ons ligt willen uitvoeren zullen we die handschoen moeten oppakken.

Dat vraagt van eenieder van ons, zowel toekomstige als heden gebruikers, ketenpartners, beleidsmedewerkers een andere rol. Als Samen Waalwijk zijn we erg benieuwd hoever het staat met het onderzoek naar de Quiet. Dit is een van de vele mogelijkheden om het inderdaad samen te doen. De uitdaging die we nu hebben kan niet alleen door beleid gedragen worden, maar hier hebben we ook onze inwoners nodig. Ieder van ons heeft hier een eigen taak. Tot zover voorzitter.

6 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

De voorzitter: Dank u wel mevrouw de Jongste. SGP, mijnheer Tiemstra mag ik u uitnodigen. De heer Tiemstra: Dank u voorzitter. Geacht college, leden van de raad. In deze raadszaal hebben we het vaak over de Wmo gehad. Denk alleen aan alle debatten over de misstanden rond de huishoudelijke hulp. De praktijk heeft laten zien dat het in eigen kracht zetten van mensen in veel gevallen gewoon niet heeft gewerkt en tot schrijnende situaties heeft geleid. Het is juist dat verleden dat het ons lastig maakt om in te stemmen met een beleidsplan dat bezuinigen als uitgangspunt neemt. Om vervolgens een beroep te doen op de veerkracht en de omgeving van de zorgvrager. Begrijpelijk vanuit de overheid, maar de zorgvrager ervaart hier een hoog zoek het maar uit gehalte. Zelfredzaamheid van inwoners is een groot goed, met hoofdletters voor diegenen die zichzelf kunnen redden. Het sluiten van diverse wijkvoorzieningen is dus niet de oplossing. U geeft nu zelf ook aan dat dit niet heeft bijgedragen aan de samenlevingsopbouw en de samenredzaamheid. Het college geeft aan lessen te hebben getrokken uit het verleden en daar is moed voor nodig en dat waarderen wij. Het Wmobeleid is destijds met meerderheid van stemmen vastgesteld. Tijdens de gespreksavond werd gesteld dat wij er zelf bij waren en dat is op zich juist.

De wethouder heeft voor een deelde, laten we maar zeggen ongelukkige, besluitvorming meegemaakt als raadslid. En toch weet de SGP zich hier niet aangesproken. Op geen enkele manier hebben wij het Wmo-beleid en het sluiten van buurthuizen van onze steun voorzien. Wat is er verder aan de hand? Zie het rapport. Waalwijk scoort kort laag op het gebied van veerkracht en sociaaleconomische status. Er zijn te weinig specifieke ontmoetingsplekken voor mensen die in een kwetsbare situatie zitten. Mantelzorg zal de komende jaren onder druk komen te staan door afnemende capaciteit van mantelzorgers tegenover een stijgende zorgvraag. Er is werk aan de winkel. Dat op de portemonnee gepast moet worden begrijpen we best, maar laat het niet het voornaamste uitgangspunt zijn. In het beleidsplan vinden wij daarentegen veel terug wat ons vertrouwen geeft dat de problematiek wordt onderkend en de bereidheid daar is om deze aan te pakken. Voorzitter, we gaan iets bijzonders doen. We gaan het vertrouwen in deze wethouder uitspreken en hem wijsheid en uithoudingsvermogen toewensen om dit plan uit te voeren. En daarbij zullen wij zeker vinger aan de pols houden. En steun aan de motie van de ChristenUnie en anderen maakt daar deel vanuit. Tot zover voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. CDA, mag ik u vragen? Mevrouw De Bruijn. Mevrouw De Bruijn: Voorzitter, collegae raadsleden en toehoorders.

De fractie van het CDA is er goed van doordrongen dat de ego maatschappij … snelle financiële technische ontwikkelingen in de afgelopen decennia naast de volkerentrecht ook naar de betere orde, de gevolgen van de corona onder alle doelgroepen naar verandering moet leiden. Weer meer van het sociale beleid, meer sociale contacten onderling en ondersteuning van en door inwoners onderling. Bij het kritisch doornemen van het Wmo-beleidsplan en de zinsnede: ‘We verwachten een stijging de komende tijd van 15 procent financieel.’ Komt in eerste instantie snel de vraag op: dus een financiële bezuiniging ten koste van onze inwoners? We delen het standpunt dat ervaringen samen delen en elkaar constructief ondersteunen, bij inwoners positief tot verandering en zelfstandigheid op lange termijn kan en zal leiden. Zeker als dit vanuit een eenvoudige setting plaatsvindt. Ervaren dat je niet alleen zit met een probleem, je van een andere lotgenoot hoort hoe deze ermee is omgegaan en nog omgaat, door steun te ervaren, mensen weer in hun eigen kracht kunnen komen. Overwegend kan dit wel een lange weg zijn en niet direct leiden tot minder financiële kosten. Wij als fractie van het CDA hebben echter onze twijfels of de doelen die geformeerd zijn daadwerkelijk alle zoekende inwoners ten goede komen. We denken dat meerdere inwoners niet in de wijk, ontmoetingsruimte of wijkdienstencentra komen.

In mijn werkzame leven heb ik positieve resultaten tot stand zien komen via toevalligheden. Bijvoorbeeld een leerkracht die het vertrouwen wint of een belasting invullen vanuit de ouderenbond die de onderliggende problematiek bespreekbaar gaat maken. Nu ervaar ik dat steeds meer inwoners en veel jongeren 7 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

vastlopen. Inwoners die niet meer weten hoe ze individuele hulp moet krijgen of niet durven vragen om hulp. Die liever via, voor anderen onzichtbaar, een aanvraag doen en kiezen voor individuele begeleiding, in dit geval voor vaststaande beschikkingen. Inwoners die vastlopen gaan niet zelfstandig binnenlopen in de wijkdienstencentra en aan dagbesteding deelnemen. Of ze zijn gauw weer verdwenen. De CDA-fractie vraagt zich af of het niet leidt tot vermindering van deelname. Wij zouden ervoor pleiten dat in het dienstencentra altijd de professionals aanwezig zijn bij de groepen en zorgen dat onze inwoners de juiste zorg krijgen die ze op dat moment vragen of verdienen. De vastlopende, kostbare in kwets- Sorry, mijn excuus. Kwetsbare inwoner moet hen wel direct kunnen aanspreken. In positieve zin zien we zeker resultaten ook bij het inzetten van Quiet Community. Wethouder, wij vragen u om op dat onderdeel niet te snel te zeggen: ‘Sommige inwoners bereiken we nooit, die zijn en blijven er altijd.’ Wij laten niemand vallen. In dat Wmo-beleid staat een vast omschreven doel: iedereen doet mee. Van de wethouder heb ik begrepen dat de aanvragen die binnenkomen via het Wmo loket bij Team WijZ voor noodzakelijke hulpmiddelen vanaf nu snel en direct zonder keukentafelgesprekken gaat plaatsvinden.

Er wordt uitgegaan dat het aangevraagde daadwerkelijk noodzakelijk is en vanuit het vertrouwen. Wethouder, een vraag aan u, heb ik dit goed begrepen? Tevens vraag ik wat data gedreven werken betreft, het blijkt dat dit sneller inzichten geeft, dat is uitgekomen bij het onderzoek naar deelname PasWijzer onder ouderen. Meer dan twee derde van de ouderen die daarvoor in aanmerking komen, maken er geen gebruik van. Hoe gaat u dit nu aanpakken om resultaten te bereiken? Voorzitter, we hebben onze twijfels, zijn en blijven kritisch, maar willen deze ontwikkeling bij voorbaat een kans geven. We blijven de voortgang kritisch volgen en ondersteunen de motie van de VVD, we hebben hem zelf meeondertekend. Monitoren sociaal domein en ik blijk net dat meerdere fracties deze medeondertekend hebben en volgens mij alle fracties. Voorzitter, en nou heb ik iets misschien dat dit wel opvalt, in deze motie wordt onder dictum 1 gevraagd tot afstemming tussen afgevaardigde, onder andere uit de raad, om te komen tot passende kpi’s. Vragen om hierin vanuit alle fracties en afgevaardigden en met een doorsnee van alle leeftijden deel te laten nemen. En ik pak mijn kans. In deze bied ik me aan, tot zover. De voorzitter: Dank u wel mevrouw De Bruijn. D66, mag ik u vragen? De heer Kieboom: Bedankt voorzitter.

Om te beginnen geven we een pluim aan de ambtelijke organisatie die hard aan het plan gewerkt heeft. Een mooi plan waar wij als D66 ons goed in kunnen vinden, een plan dat in lijn ligt met de door deze raad onlangs vastgestelde koers sociaal domein. Het is fijn om te horen dat we meer willen doen voor onze kwetsbare inwoners, want iedereen hoort erbij. Natuurlijk behoren hier ook cijfertjes bij en moet dit gemonitord worden. Vandaar dat wij ook de motie van de VVD steunen. We moeten alleen niet vergeten dat we de kwaliteit van het beleid voortzetten en niet de kwantiteit, het gaat om onze inwoners, daar moeten we zuinig op zijn. D66 vindt dat we met dit beleid een mooie slag maken. Iedereen kan meedoen, gelijke kansen voor iedereen. Op deze manier wordt Waalwijk steeds een beetje mooier. Tot zover voorzitter. De voorzitter: Dank u wel meneer Kieboom. Mevrouw IJpelaar, Lijst IJpelaar. Mevrouw IJpelaar: Dank u wel voorzitter. Voorzitter, verandering begint bij bewustwording. Op zich vindt Lijst IJpelaar dit Wmo-beleidsplan best wel een goed plan dat echter heel erg gericht is op zelfredzaamheid. Dus willen wij benadrukken dat er oog moet blijven voor mensen die niet zelfredzaam zijn en dit misschien ook nooit meer zullen worden. Wij blijven onze twijfels hebben of daar wel voldoende aan tegemoet kan worden gekomen in deze tijd van onzekerheden.

Uiteraard staan wij net als uw college open voor veranderingen, maar vergeet niet dat er ook verandering moet komen in de mindset en de wil van inwoners om de scherpe keuzes die in de Wmo gemaakt moeten worden, te accepteren. En dan hebben we het over een, de zorg die nu anders dan men gewend is geleverd kan worden. Twee, het tekort aan personeel. Drie, bewustwording dat het u vraagt en wij draaien aan om 2023 niet meer vanzelfsprekend is, klopt toch portefeuillehouder? Tegenover de Quiet Community staan we positief kritisch. Er bestaan al verschillende initiatieven in Waalwijk vanuit de samenleving om elkaar te helpen in 8 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

armoede situaties. Wij vragen de portefeuillehouder dan ook dringend om voordat er een voorstel naar de Raad komt eerst goed te bekijken in hoeverre dit platform noodzakelijk is in Waalwijk en of er genoeg financieel draagvlak is en blijft om dit project voor de meerdere jaren in stand te houden. Graag horen wij uw antwoord. Concluderend stemt Lijst IJpelaar voor het Wmo-beleidsplan 2023 met een mits. Moties komen straks vanzelf aan de orde. Voor zover voorzitter. De voorzitter: Dank u wel mevrouw IJpelaar. En als laatste wil ik graag de ChristenUnie uitnodigen. Mijnheer Van Groos. Meneer Van Groos: Dank u wel voorzitter. De fractie van de ChristenUnie is het nog steeds eens met de in november 2022 vastgestelde koers, maar vindt dit plan op enkele onderdelen niet voldoende en dat betreft ten eerste het monitoren van resultaten en ten tweede het inzetten van incidentele middelen. Een, in artikel 2.5.3 van de Wet maatschappelijke ondersteuning staat, ik citeer: ‘Het college rapporteert jaarlijks aan de gemeenteraad welke resultaten in het voorafgaande jaar zijn behaald op basis van de in het plan bedoeld in artikel 2.1.2 zesde lid gestelde resultaten en hierbij uitgaande van de in het plan aangegeven criteria om resultaten te meten en de ten aanzien van aanbieders gehanteerde prestatie indicatoren.’ einde citaat.

En het aangehaalde artikel 2.1.2 lid 6 luidt, ik citeer opnieuw: ‘In het plan wordt aangegeven welke resultaten het gemeentebestuur in de door het plan bestreken periode wenst te behalen. Welke criteria worden gehanteerd om te meten hoe deze resultaten zijn behaald en welke prestatie indicatoren worden gehanteerd ten aanzien van aanbieders.’ einde citaat. In het beleidsplan worden in paragraaf 1.3 zeven kwantitatieve doelen geformuleerd, maar wat ontbreekt zijn het ten aanzien van aanbieders gehanteerde prestatie indicatoren. Bovendien gaat het ook om het bereiken van kwalitatieve doelen. Daarover zullen onze inwoners, met name de gebruikers, vast een idee hebben. Wij vinden dat zij ook moeten worden betrokken bij het bepalen van deze indicatoren waarmee de tevredenheid kan worden gemeten. Als de gemeenteraad dit nu niet aan de voorkant goed regelt, dan geeft hij aan niets te hebben geleerd van de problemen die zich sinds 2015 hebben voorgedaan. De taken en verantwoordelijkheden op het gebied van kwaliteit bieden gemeenten, aanbieders en cliënten, dus inwoners, burgers, de mogelijkheid om te leren van wat er wel en niet goed gaat en om aan verbetering van de kwaliteit van zorg en ondersteuning te werken.

Op die manier worden taken als toezicht, cliëntervaringsonderzoek, resultaatmeting en inkoop meer waardevolle en motiverende instrumenten dan wanneer ze worden ingezet als instrument om risico's te beheersen, controles te verrichten en af te rekenen. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Groos. Dit was de laatste pitch die we hebben gehouden. U kunt nu met elkaar in debat. Wie wil een vraag stellen aan elkaar, met elkaar in debat of willen we direct door naar het college? Ik zie eigenlijk niemand opstaan. Gaan we niet in debat met elkaar? Voldoende zo? Dan gaan we de wethouder vragen om haar reactie. Wethouder Odabasi. Beantwoording college Wethouder Odabasi-Seker: Dank u wel voorzitter. Voordat ik ga reageren wil ik eerst mijn dank uitspreken aan onze raad voor het gestelde vertrouwen want achter de schermen is er enorm hard gewerkt door meerdere mensen en twee daarvan zitten ook in de zaal om dit aan u aan te kunnen bieden. Dus dank voor het vertrouwen en dank voor de positieve reacties ook namens hen. Ja, op de motie, ik ben er super blij mee dat de motie op deze manier ook ingediend wordt want wat we de afgelopen periode regelmatig hebben gezegd is dat we heel graag de raad betrokken willen houden en ook in ontwikkelingen bij het sociaal domein of in ieder geval bij de ontwikkelingen waar wij zelf voor aan zet zijn vanuit Wmo en jeugd, dus super.

Ja, hartstikke fijn en we zullen met de griffie kijken hoe we daar invulling aan gaan geven. Ik heb een paar vragen gehoord. Allereerst wil ik aangeven dat bezuiniging op dit moment niet per definitie het uitgangspunt is geweest. Wat we proberen te doen is dat we op termijn minder uit gaan geven want als we door zouden gaan zoals we dat deden, dan zouden we echt forse 9 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

overschrijdingen hebben en dat hebben we de afgelopen jaren ook gedaan. Dus wat we proberen te doen is dat we in ieder geval op niveau gaan blijven en niet verder gaan overschrijden, dat is allereerst de doelstelling. Ondanks dat het lijkt dat het beleid heel erg gericht is op zelfredzaamheid, is samenredzaamheid daar juist door die ontmoetingsfunctie en door bepaalde initiatieven te ontwikkelen een van de belangrijkste uitgangspunten dus daar zetten we volop op in. Gezien de tijd ga ik heel snel reageren. En als het gaat om de Quiet Community, dat zijn we aan het onderzoeken omdat de raad daar om gevraagd heeft. Ik wil hier terugkomen op het moment dat we voor drie jaar in ieder geval de bekostiging voor elkaar hebben. En als dat niet lukt, dan kom ik ook terug met die mededeling, maar we zijn op dit moment volop in gesprek met allerlei partijen en de bestaande initiatieven, mevrouw IJpelaar, die er zijn, die betrekken we daar volledig bij. Dus het wordt, als het een community wordt, wordt het een brede community waarbij diverse partijen betrokken zijn. Ja, ik denk dat ik het hierbij houd en ik hoor de vragen wel. De voorzitter: Is er iemand die wil reageren op deze reactie van het college? Mag u bij het spreekgestoelte staan. Mevrouw IJpelaar.

Mevrouw IJpelaar: Dank u wel voorzitter, ik wil alleen de wethouder bedanken dat die ook de initiatieven die in Waalwijk zijn ook gaat betrekken bij de Quiet Community. Dank je wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw IJpelaar. Mevrouw Van Laar. Mevrouw Van Laar: Ik had nog een openstaande vraag over of de wethouder erover nadenkt om een plek te creëren voor de toeslagenouders. De voorzitter: Wethouder. Beantwoording college Wethouder Odabasi-Seker: Dank u wel. Wij hebben volgende week een gesprek met de Number Five Foundation die dat in Almere heeft geïnitieerd of het ook in Waalwijk mogelijk is weten we nog niet want er zijn een aantal criteria waar dat op gebaseerd is en je moet ook een echt een actief groepje hebben van ouders die gedupeerd zijn van de toeslagenaffaire dus als de groep er is en de voorwaarden voldoen doen dan denken we daarover na om in ieder geval een van de ontmoetingscentra daarnaar kijken, maar op dit moment kunnen we daar nog geen uitspraak over. Dus we hebben het op ons netvlies, we hebben de uitnodiging ontvangen en we zijn het aan het onderzoeken. De voorzitter: Voldoende? Mevrouw De Jongste. Mevrouw De Jongste-van Heijst: Dank u wel voorzitter.

Wethouder u had het over samenredzaam, weet u dan of kunt u daar misschien wat breder een antwoord op geven op die samenredzaam? Wordt dat alleen vanuit de diverse wijkcentra en de Kazerne gedaan of zijn er ook personen die vanuit de wijk, via Contour de Twern, daar ook aandacht, ik vind dit een, ja, een erge verzamelnaam. De voorzitter: Wethouder. Beantwoording college Wethouder Odabasi-Seker: Wat ook vanuit de Wmo blijkt, maar ook vanuit de koers waar we naartoe willen is dat we in de wijken en ik noem niet bewust wijkcentra, maar in de wijken, we hebben er een aantal ook gedefinieerd in de koers waar we maximaal aandacht aan willen besteden. Dat zijn de economisch zwakkere wijken. Daar willen we dat de inwoners op een hele laagdrempelige manier in contact kunnen komen met andere inwoners, met ervaringsdeskundigen, met lotgenoten, met professionals, maar dan zonder indicatie. Dat is de bedoeling om zo die samenleving van onderop of die groeperingen van onderop te versterken zodat ze uiteindelijk en ik weet niet of dat een 10 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

heel ver doel is, maar dat is per persoon anders, toch naar die zelfredzaamheid te kijken, maar meer vanuit perspectief dat we samen moeten beginnen waardoor mensen sterker worden om zelfstandig door te kunnen gaan. De voorzitter: Mevrouw De Jongste. Mevrouw De Jongste-van Heijst: En zijn daar dan al bepaalde wijken of bepaalde straten voor jullie in beeld of? Beantwoording college Wethouder Odabasi-Seker: Ja dat zijn de wijken die in de koers zijn vastgesteld. Zijn vier wijken. Even uit mijn hoofd, Centrum, AntoniusparochieMevrouw De Jongste-van Heijst: En Zanddonk, maar als er nu al echt wijken zijn, ik had dat sneller moeten doen misschien, als er nu een straat in een wijk is kunnen we daar dan ook melding van geven dat daar extra eventueel op gestuurd zou kunnen worden? De voorzitter: We willen graag niet het debat met het college voeren, maar het debat omheen. Mevrouw De Jongste-van Heijst: Maar er was nog een vraag en dan, sorry. Beantwoording college Wethouder Odabasi-Seker: Dat dat kan zeker, maar dat zullen we ook met de partners in de wijken, de oren en de ogen in de wijken, zullen we dat met elkaar bespreken en inderdaad ook aandacht besteden aan op straatniveau, op wijkniveau kijken waar de inzet nodig is dus daar komt zeker aandacht voor. De Voorzitter: Voldoende? Dank u wel. Mevrouw De Bruijn. Even aanzetten.

Mevrouw De Bruijn: Ik dacht dat gaat tegenwoordig allemaal automatisch. Aan de wethouder, in het kader van dat wij toch onze twijfels hadden, misschien kunt u die een beetje wegnemen. In het kader van het bereik van de professionals in de wijkcentra, dat heb ik gevraagd en dat is voor mij niet helemaal duidelijk. Kunt u mij daar wat duidelijkheid in geven. De voorzitter: Wethouder. Beantwoording college Wethouder Odabasi-Seker: Wat het beleid beoogt is dat de professionals dichter bij de inwoners komen en of dat in de wijkcentra moet zijn of bij de inwoners thuis, dat ligt nog open, maar dat ze wel sneller te bereiken zijn, dichter bij de mensen zijn en dat dat ook zonder indicatie kan. Dus mensen die echt hele zware zorg nodig hebben, die moeten dat op basis van een indicatie krijgen en het hele traject doorlopen via het loket Team WijZ, maar de wat lichtere zorg moet direct in de nabijheid van onze inwoners bereikbaar zijn. De voorzitter: Voldoende mevrouw De Bruijn? Mevrouw De Bruijn: In ieder geval, wij zullen het kritisch volgen, zoals ik gezegd heb. Beantwoording College Wethouder Odabasi-Seker: Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik zie geen vragen meer? Dank u wel wethouder. Heeft iemand behoefte aan een tweede termijn? Ik zie mijnheer Van Groos, andere? Nee? Mijnheer van Groos, gaat uw gang.

11 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

Meneer Van Groos: Even een vraag voorzitter of ik volgens de nieuwe spelregels nu mijn eerste termijn in de tweede termijn kan afmaken of dat ik dat straks via de stemverklaring moet doen. De voorzitter: Wat mij betreft mag u uw eerste termijn in de tweede termijn afmaken. Meneer Van Groos: Dank u wel voorzitter, zeer erkentelijk. Ik had als tweede punt genoemd dat onze fractie er moeite of het inzetten van incidentele middelen, want onze fractie heeft er moeite mee dat huur van de ontmoetingscentra, inclusief gast, vrouw en man, beschikkingsvrije dagbesteding, inclusief breed binnen het sociaal domein plus maatpak voor ruim een half miljoen uit incidentele middelen moet worden betaald, terwijl het in onze oog om structurele zaken gaat. We gaan toch niet over een paar jaar stoppen met deze noodzakelijke voorzieningen? Dat kan eigenlijk niet. Dank u wel. De voorzitter: Reactie van het college is helaas geweest. Dus wellicht dat- Ik zie de wethouder achter u gebaren dus wellicht dat u op een andere manier een reactie van haar zal krijgen. Niemand anders het tweede termijn begrijp ik. Dan gaan- Nee wethouder slot reacties voor aangepaste amendementen en moties, maar u kunt mijnheer Van Groos uw reactie op een andere wijze geven. Debat is afgerond en we gaan over tot besluitvorming. Ik ga het raadsvoorstel in stemming brengen.

Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Niemand? Dan gaan we de digitale stemming openen. De microfoon moet even uit mevrouw De Bruijn. Uw microfoon, ja even wachten en dan gaat het- Ja u kunt stemmen. Doet hij het niet? Doet hij het? Ja? Dan is het raadsvoorstel aangenomen, unaniem wethouder Odabasi met zesentwintig stemmen voor en nul stemmen tegen. Aldus besloten. Mooi. De voorzitter: Dan gaan we naar de motie van de VVD en andere over de monitoring sociaal domein. U wilt hem in stemming brengen denk ik zomaar. Nou, prima. Wenst iemand nog een stemverklaring over de motie af te leggen? Nee? Dan gaat de digitale stemming zo open, even wachten. Ja, hij is geopend. Gaat uw gang. Ook deze motie is unaniem aangenomen, aldus besloten.

10.

Visie op Oplaadinfrastructuur

Motie 2: motie Oplaadinfrastructuur, ingediend door Lokaal Belang Mooi. Dan sluit ik de bespreking van dit onderwerp af en gaan we naar het volgende onderwerp en dat is punt 10 op de agenda, de Visie op de Oplaadinfrastructuur. De gemeente Waalwijk dient een visie op de plaatsing van laadpalen voor elektrisch vervoer vast te stellen. Dit is een verplichte uitwerking van de landelijke klimaatakkoorden. De raad wordt gevraagd hiermee in te stemmen. Het is een bespreekpunt voor Lokaal Belang, voor de VVD, voor Samen Waalwijk, SGP, CDA en ChristenUnie. En ik zal het nu andersom de fracties vragen hun bijdrage te doen. Mijnheer Van Groos, mag ik u vragen te beginnen? O, excuus er komt een motie aan. Ik ga eerst Lokaal Belang het woord vanwege de motie die er aankomst. Excuus, mijnheer Van Der Pluijm. De heer Van Der Pluijm: Dank u wel voorzitter. Nederland staat voor een grote veranderopgaaf in mobiliteit. De ambitie in het klimaatakkoord is dat in 2030 alle nieuwe auto's emissieloos zijn. We gaan dan naar een wagenpark van 1,9 miljoen elektrische personenvoertuigen. Afgelopen maand was de volledig elektrische Tesla Model Y de meest verkochte auto in Nederland. En daarnaast wordt ook nog een sterke groei verwacht in elektrische bussen, bestelauto's, vrachtwagens en zelfs binnenvaartschepen. Om het toenemend aantal elektrische vaartuigen van stroom te kunnen voorzien,

12 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

elektrische voertuigen, sorry, van stroom te kunnen voorzien ontstaat vanzelfsprekend een toename in de laadbehoefte. Een enorme opgave dus. Voorzitter, met de visie op de oplaadinfrastructuur geeft het college uit doorkijk naar de komende paar jaar. Dit en volgend jaar wordt een eindsprint gemaakt om de huidige concessie van de provincie vol te maken en zo komen er tachtig laadpalen verdeeld over Sprang-Capelle, Waspik en Waalwijk bij. Om de groei en laadbehoefte bij te benen is er behoefte aan meer thuislaadpunten, op het werk en in het publieke domein. Daarom dienen we deze motie in met de steun van een brede vertegenwoordiging van de raad, waaronder de fracties VVD, D66, GroenLinks, SGP en ChristenUnie. We roepen het college op om een laadinfrastructuur plan uit te breiden met snelladers, laadpleinen en thuislaadpunten. We vragen ook om onderzoek naar de toepassing van innovatieve laadtechnologieën zoals de kabelgoottegel. Voorzitter, we hebben behoefte aan concrete en ambitieuze plannen van het college die passen bij een ondernemende pionierstad. We verwachten dat het college voor het einde van dit jaar met resultaten komt en haar verantwoordelijkheid neemt voor het realiseren van een adequate laadinfrastructuur in onze gemeente. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Der Pluijm.

Even inventariseren wie de motie verder steunt? SGP, ChristenUnie, Lijst IJpelaar, CDA, D66, GroenLinks ook? Mag ik iets zeggen? U mag zoiets zeggen bij uw pitch. Punt van orde? Puntje van orde? Vooruit. De heer Frank Den Braven: Het doet me deugd dat GroenLinks deze motie steunt, waren het niet dat GroenLinks niet aanwezig is in deze Raad. U bedoelt GroenLinksaf en wij hebben nog niet uitgesproken dat we deze motie steunen, we willen heel even de beantwoording van de wethouder afwachten, maar het doet me deugd dat GroenLinks er positief in staat in ieder geval. De voorzitter: U heeft mij net binnen zien komen op mijn provinciale klompen. Wellicht dat de verwarring daar zijn oorzaak kent dat ik met wat andere partijen bezig ben. Ik zal GroenLinksaf nog even niet op mijn lijstje zetten. Lokaal Belang neem ik aan sowieso van wel, de VVD ook. Samen Waalwijk wachten we even af. Dank u wel. Dan gaan we naar de volgende spreker, dank u wel mijnheer Van Der Pluijm. Mijnheer Van Groos mag ik dan nu het woord geven aan u? De heer Van Groos: Dank u wel. Voorzitter, de ChristenUnie wil bij dit raadsvoorstel drie kanttekeningen plaatsen. Ten eerste formaliteit, ten tweede snellere laders en ten derde ongedekt risico. Een, een formaliteit want de raad moet wel een visie vaststellen, maar kan die niet wijzigen. Alles ligt al vast.

De portefeuillehouder antwoordde meer dan eens tijdens de gespreksronde blij te zijn met de suggesties die tijdens een volgende ronde kunnen worden meegenomen. Het college is kennelijk bereid ver te gaan om meer laadpalen op het eigen grondgebied te krijgen. Dat de raad wensen en ideeën heeft over het gebruik van de openbare ruimte en het beleid over het plaatsen van palen, daarop lijkt niet te zijn gerekend. En dat is jammer, want het zou geen formaliteit moeten zijn. Ten tweede snellere laders. Het is goed dat het gebruik van elektrische auto's wordt gestimuleerd, maar het is handig als dan gelijk ook iets wordt gedaan aan het nog niet optimale imago van dit vervoermiddel, want het is een voertuig dat vanwege een beperkte actieradius geregeld voor langere tijd aan de oplader moet worden gehangen. En als dan de oplaadtijd net zo lang is als het bezoek aan het stadhuis, het theater, de sportaccommodatie of het museum, dan ervaart de gebruiker geen hinder. Daarom pleit de ChristenUnie voor het plaatsen van snellere laders, maar dat lijkt dus op korte termijn helaas niet mogelijk.

Drie, uit het antwoord op een van de vragen van Lokaal Belang blijkt er ook nog een risico voor de gemeente Waalwijk aan verbonden te zijn, want als gemeente kunnen we binnen de huidige concessie laadpalen aanvragen bij Vattenfall waaraan geen aanvraag vanuit een inwoner of werknemer ten grondslag ligt. Dit wordt de zogenaamde strategische aanvraag genoemd die door Vattenfall kan worden gerealiseerd. De gemeente is dan wel risicodragend in die zin dat Vattenfall de investeringskosten, een bedrag van ongeveer 2500 euro per laadpaal, op de gemeente kan verhalen indien onvoldoende gebruik wordt gemaakt van de laadpaal. Kunnen

13 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

inwoners geen aanspraak meer doen? Waarom is dit risico met de daarbij behorende dekking niet in het raadsvoorstel opgenomen? Tot zover deze eerste termijn, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Groos. CDA, mijnheer Spohr mag ik u het woord geven? De heer Spohr: Voorzitter, de CDA-fractie heeft kennisgenomen van de visie op oplaadinfrastructuur en waardeert deze visie omdat deze eindelijk erkent dat er iets in de gemeente Waalwijk zou moeten gebeuren om de energietransitie op het gebied van vervoer te stimuleren of tenminste bij te houden. In de volle breedte worden er initiatieven gemeld en dat is positief. De afhankelijkheid van energieleverancier Vattenfall maakt ons echter ook afhankelijk van de investeringscapaciteit van deze onderneming. Dit betekent dat het ambitieniveau toch maar beperkt is. En vooral de … in SprangCapelle en Waspik lijken te worden overgeslagen. En dat is tevens ons grootste bezwaar bij dit voorstel bij deze visie. Zo blijven we achter de feiten aanlopen. Vooral de vrijblijvende opstelling ten aanzien van de laadinfrastructuur op bedrijfsterreinen is ons een doorn in het oog. Vandaar dat de CDA-fractie mede-indiener is van de motie die oproept tot meer ambitie en daarnaast wil onze fractie graag aandacht vragen voor de inrichting van de laadinfrastructuur in de wijk.

Voorkomen moet immers worden dat oplaadplaatsen beschikbare parkeercapaciteit, die toch al zo schaars is in de wijk, wegneemt. En daarnaast zou naar onze mening de aandacht vooral moeten uitgaan naar het voorkomen van laad overlast voor de deur van inwoners. Dus is ons advies, kies vooral slimme laadplaatsen in de wijk. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Spohr. SGP, mijnheer Tiemstra, mag ik u vragen? De heer Tiemstra: Voorzitter, geachte collegeleden van de raad. Hoeveel raads- en collegeleden rijden er op dit moment een elektrische auto? Dat zijn er nog niet zoveel. Wij denken nog niet zoveel, maar er gaat veel veranderen. Het is goed dat er nu een visie op laadinfrastructuur voorligt. We hadden onze vragen en bedenkingen, maar uiteindelijk, heel eerlijk gezegd, met een mengeling van verbazing en toch ook bewondering, ligt er best goed verhaal. Waalwijk moet aan de bak. Natuurlijk niet elke elektrische auto zal in een openbare laadpaal worden opgeladen. Er zal veel stroom worden geladen op thuislaadpunten, bij bedrijven, bij openbare gebouwen, hotels en langs de snelwegen. Ook de actieradius van voertuigen zal toenemen door verbeterde batterij technieken. Toch moeten de openbare laadpunten er wel komen. Het kan wel eens zo zijn dat er straks meer vraag naar komt dan we nu voor realistisch houden. Een kleine kanttekening voorzitter van de altijd constructieve SGP.

Een laadpaal is niet altijd een sieraad voor de omgeving. In onze gemeente hebben we best een aantal beschermwaardig dorps- en stadsgezichten. Zou de wethouder eens willen kijken of er qua laadpalen esthetisch meer mogelijk is, meer bij de omgeving passende laadpalen kunnen worden geplaatst. Voorzitter, er is gevraagd om meer ambities en dit is echt een belangrijk verhaal. U kent de vraag van de kip en het ei. De consument wacht af met het kopen van een elektrisch voertuig, want er zijn nog te weinig laadpunten. De laadpunt leverancier gaat rekenen en wacht even af tot er voldoende elektrische voertuigen rondrijden. Als autobedrijf zul je mee moeten denken over het oplaadvraagstuk. Wil je als gemeente de burgers stimuleren om elektrisch te gaan rijden, zorg dan voor een optimale laadpaalinfrastructuur en los het probleem van de laadpaalklevers op. Waar wij het college niet volgen is het uitgangspunt dat elektrische bestelwagens nog in de kinderschoenen staan. Er is nu reeds een voor veel ondernemers bruikbaar aanbod en na 1 januari 2025 ziet de bestelwagenmarkt er heel anders uit door milieumaatregelen in stedelijke gebieden en voor bestelwagens op fossiele brandstoffen. Zeer ongunstige fiscale ontwikkelingen. Dat weten we nu al, daar kunnen we dus op anticiperen, dat moeten we ook denk ik.

Als een logistieke hotspot moeten we daarnaast inspelen op de groei in elektrische trucs, want ook dat gaat echt gebeuren. De gemeente Waalwijk gaat waarschijnlijk straks een elektrische huisvuilauto aanschaffen. Voorzitter, behoudens de laatste opmerkingen ligt er een aardig toedacht verhaal, dat steunen wij.

14 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Tiemstra. Samen Waalwijk, mijnheer Ottens. De heer Ottens: Dank u wel voorzitter, ik zal proberen het binnen tweeëneenhalve minuut te houden en dat kan ook want na de beantwoording van de vragen waren we eigenlijk van plan om hier een A-punt van te maken. Vind het op zich een doordacht verhaal waarin wel doorklinkt dat deze visie op dit moment een moetje is, maar binnen twee jaar is het college van plan om een geactualiseerde visie voor te leggen en daar kunnen wij best mee leven. We kunnen ook wel leven met de motie die door Lokaal Belang die namens een aantal partijen is ingediend omdat daar juist die ambitie uitspreekt die we straks in die geactualiseerde visie terugverwachten van het college. Dus eigenlijk is onze enige aarzeling, en daar kan de wethouder ons een antwoord op geven, of er voldoende capaciteit is om voor eind 2023 inderdaad de ambities die u uitspreekt in de motie verwoord kan worden naar de visie, met andere woorden dat die visie eerder ingediend kan worden bij de raad. Tot zover. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Ottens. Een vraag voor de wethouder. De VVD als laatste, wie mag ik het woord geven? Mijnheer Knops? Mijnheer Knops gaat zijn maidenspeech uitspreken. Succes. De heer Knops: Dank u wel voorzitter. De Visie op de Oplaadinfrastructuur. De VVDfractie is blij dat er een visie op de oplaadinfrastructuur ligt.

De ontwikkelingen op het gebied van elektrische auto's gaan hard, er is steeds groter aanbod van auto's, ook meer betaalbare modellen. De oplaadinfrastructuur in onze stad dient hier minstens gelijke tred mee te houden en liefst zelfs op vooruit te lopen. Het idee van het college om over twee jaar de visie te updaten spreekt ons ook erg aan, de ontwikkelingen gaan immers hard. Het ambitieniveau dat uit de visie van het college spreekt, ontlokt bij onze fractie helaas maar matig enthousiasme. Wij steunen daarom de motie van Lokaal Behang, Belang, excuses. Mijn bril speelt mij parten. Wij steunen daarom de motie van Lokaal Belang om het college uit te nodigen tot meer ambitieuze plannen dan ook van harte. Twee specifieke punten wil ik hier graag extra benadrukken. Een, de EV-kabelgoot. Hieronder wordt verstaan een goot, gevormd door speciale tegels met een uitsparing dwars over het trottoir die het mogelijk maakt dat er laadkabel vanaf eigen terrein naar een parkeerplaats aan de openbare weg wordt geleid. Door de laadkabel door een goot te leiden wordt voorkomen dat deze kabel overlast of gevaar oplevert voor de gebruikers van het trottoir. Voor inwoners die geen parkeergelegenheid op eigen terrein hebben is het een mooie manier om toch met goedkope stroom, eventueel zelfs van eigen zonnepanelen, hun elektrische auto op te laden.

Dit is de eenvoudigste, makkelijkste en goedkoopste manier om laadinfrastructuur uit te breiden. Wij vinden het belangrijk dat de gemeente zich hier in servicegericht opstelt naar haar inwoners. Onder andere de gemeenten Dongen en Soest faciliteren zulke goten al en hun werkwijze hieromtrent kan dus eenvoudig worden overgenomen. Punt twee, aanvullende verplichtingen opleggen bij nieuwbouw of renovatie van bedrijven en woningen. De VVD houdt niet van het opleggen van regels, beperkingen of verplichtingen aan inwoners en is al helemaal geen fan van het uitbreiden van dergelijke regels. Toch zien wij hier een noodzaak. Door het verplicht stellen van het aanbrengen van laadinfrastructuur bij nieuwbouwprojecten dwingen wij onze inwoners om voorbereid te zijn op de toekomst. De VVD pleit echter voor terughoudendheid bij het opleggen van verplichtingen bij individuele woningen. Het is dan beter het aan de individuele bewoner over te laten om de juiste keuzes te maken. Bij wooncomplexen kan het wel zinvol zijn. Tot slot, een visiedocument is slechts een begin, daarom meer ambitie erin en dan aan de slag. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Kops. Dank u wel voor uw maidenspeech, ik heb zelden zo'n serieuze speech zo gezellig ook weer zien worden met veel gelach, hartelijk dank.

15 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

Dat waren de bijdragen. U kunt met elkaar in debat, mocht u dat willen. Ik zie mijnheer Den Braven opstaan. U kunt naar de interruptiemicrofoons gaan om uw vragen aan elkaar te gaan stellen. U bent inderdaad allemaal in het groen vanavond. Gaat uw gang mijnheer Gijs Den Braven. De heer Gijs Den Braven: Ja sorry, nu met pasje. Voorzitter, wij hebben een korte vraag over de motie. Er wordt gevraagd om meer ambitie, wat ons betreft zijn alleen niet alle punten uit deze motie echt even noodzakelijk om meer ambitie te tonen. Het kan ook negatieve gevolgen hebben om te veel te willen. Vandaar dat wij Lokaal Belang de kans willen geven om even toe te lichten wat zij verwachten van het college als bepaalde punten uit deze ambitieuze motie niet haalbaar blijken te zijn. De voorzitter: Mijnheer Van Der Pluijm, wilt u reageren? De heer Van Der Pluijm: Dank u wel voorzitter. Als reactie op de vraag van de heer Den Braven. Die afweging hebben wij ook gemaakt.

We hebben overwogen om nog met een amendement te komen, maar daarin dwingen we naar ons inzien het college te veel een richting op dus we hebben een wat gematigd ingezet met de motie om het college de gelegenheid te bieden om op de verschillende facetten, we hebben ze toch wel concreet willen benoemen, maar niet in kwantitatieve zin van zoveel laadpalen of zoveel laadpleinen, maar ook het college de mogelijkheid te bieden om te kijken van nou, wat is dan nog realistisch, wat is haalbaar en wat zijn financiële consequenties, dat is ook terecht aangesneden vanavond, maar wel heel duidelijk die boodschap meer ambitie: Nou ja goed, dat hebben we hier al heel veel gehoord vanavond. De voorzitter: Voldoende mijnheer Den Braven? Of wilt u nog- Voldoende? Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Dank u wel voorzitter. Ik heb een vraag voor de heer Tiemstra van de SGP, want hij vroeg aandacht voor het feit voor de uitstraling van de laadpalen in de openbare ruimte. Dat was een van de punten waar wij ook bij de gespreksavond opmerkingen over hebben gemaakt en ik vraag me af hoe meneer Tiemstra dat voor zich ziet. Want als je een elektrische auto rijdt, is het ook wel handig als je met een vaartje van dertig of vijftig kilometer per uur kunt zien waar zich een laadpaal bevindt, dus hoe ziet dan een historische laadpaal eruit of welk idee heeft u daarbij? De voorzitter: Mijnheer Tiemstra.

De heer Tiemstra: Dat is een lekkere vraag mijnheer Van Groos, dank u wel daarvoor. Hoe een historische laadpaal eruitziet, ik denk dat we dat in de historie pas kunnen zien dus we kijken nu in de toekomst. Daarmee te beginnen. Ik heb het woord esthetisch gebruikt. Als je op een gegeven moment hele moderne, hoekige, strakke laadpalen ziet en je ziet die bijvoorbeeld bij een historisch kerkgebouw dan zeg ik van ja, dat matcht niet helemaal stel dat je daarvoor zou kiezen. Ik denk dat er best andere vormen denkbaar zijn. Ik moet eerlijk zeggen dat u mij een beetje overvalt met deze vraag. Ik kan u op dit moment geen uitgewerkte tekeningen presenteren, maar ik kan me voorstellen dat de mensen zeer wel in staat zijn om daar met goede voorstellen te komen. In die richting zat ik te denken. U zei ook van ja, en hoe zie je dan die laadpalen op zich, maar een afstand als je met dertig of vijftig afhankelijk van het snelheidsregime aankomt rijden? Ik zou me ook voor kunnen stellen dat daar bepaalde apps voor zijn die de automobilist aangeven waar ze op kunnen laden. De voorzitter: Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Ik dank de heer Tiemstra voor zijn antwoord. … SGP is in de raad heel goed te onderscheiden want die hebben een zwart pak aan, een wit overhemd en een stropdas. Dus, u bent niet herkenbaar meer mijnheer Tiemstra.

16 Notulen raadsvergadering 6 april 2023

De voorzitter: Dan zal ik het debat …, dank u wel. Goed, zijn er verder geen vragen aan elkaar? Geen onderwerp voor debat? Dan wil ik de wethouder vragen om te reageren. Gaat uw gang wethouder. Beantwoording college Wethouder De Jong: Dank je wel voorzitter. Laten we dan maar gelijk beginnen. Ook richting de fractie Af. Het college raadt u deze motie aan. Dus we gaan mee in die ambitie. Er zijn een aantal vragen gesteld en die ik even kort wil beantwoorden. Van de ChristenUnie met name in de richting met betrekking tot de cijfer risicodrager. Daarom is ook eerst deze concessie uitgegeven waarin de bedrijven hebben kunnen inschrijven die juist alle gegevens hebben en waarin ook berekend is van waarin de behoefte is nu lopend tot aan 2030. In 2030 moeten wij in de publieke ruimte zeg maar, 450, 480 palen hebben staan met twee aansluitingen zodat we boven de 900 aansluitingen komen dat is het geheel. Zolang dat we daar een beetje binnen kunnen blijven en met de strategische aanwijzing die misschien maar 10 procent of 5 procent is van de hele concessie, denken we dat we het redelijk binnen de perken kunnen houden, maar daar zit inderdaad een open eindje, een risicootje in en we willen ook met voortschrijden van de tijd als we daar beter inzichten hebben en ook meer gebruik gaan maken van die strategische inzet, dat ook budgetteren. We denken aan de kernen richting het CDA.