Verslag raadsvergadering 23 november 2023

NOTULEN van de openbare vergadering van de raad der gemeente Waalwijk, gehouden op 23 november 2023 Voorzitter:

mevrouw S.C.A.M. Ausems

Griffier:

mevrouw J.W.M. Louer

Aanwezig de leden:

de heer J. van Baardwijk de heer A. van Belkom de heer M. Bokšan de heer F. den Braven de heer G. den Braven mevrouw C. de Bruijn de heer B. Bruurmijn de heer R. Frodyma de heer J. van Groos de heer A. van Hamond de heer J. van Hest mevrouw Y. IJpelaar-Alias de heer N. Kieboom mevrouw I. Klerks de heer T. Klerks de heer E. Knops mevrouw B. Koptagel-Demirbas mevrouw Y. van Laar de heer H. Metzke de heer N. van der Pluijm de heer R. Tiemstra mevrouw M. Veraa mevrouw M. Verhagen-van Lier

Afwezig:

de heer J. van Dijk mevrouw B. de Jongste-van Heijst de heer W. Lodenstijn mevrouw M. Schilders de heer R. Spohr de heer H. van Zelst

Tevens aanwezig:

de heer T. Klerx, wethouder mevrouw S. Schuijffel, wethouder de heer F. Spierings, wethouder

Tevens afwezig:

mevrouw D. Odabasi-Seker, wethouder De heer A. de Jong, wethouder

Notulen:

mevrouw I. Huisman (Notuleerservice Nederland)

1.

Opening

De vergadering wordt geopend om 19.00 uur.

De voorzitter: Zijn wij zover? Het is drie over half. Mijnheer Frodyma. Mijnheer Klerks, we gaan starten. Ik open deze vergadering op de gebruikelijke wijze met een moment voor bezinning. Laten wij ons, vanuit onze visie of geloofsovertuiging, bij het begin van deze raadsvergadering bezinnen op onze gemeenschappelijke opdracht en verantwoordelijkheid om deze gemeente te besturen. De vergadering is geopend. 2.

Mededelingen

De voorzitter: Welkom allemaal. Iedereen op de publieke tribune. Gaat het goed hier? Op de publieke tribune, welkom allemaal en welkom aan alle kijkers thuis. Gisteren zijn we weer naar de stembus gegaan. En gelukkig hebben velen gebruik gemaakt van het democratisch recht om hun stem uit te brengen, om gehoord te worden, om zich te laten horen. En de kiezer heeft gesproken, ook in Waalwijk natuurlijk. En zoals altijd bij verkiezingen zullen mensen zijn die blij zijn met een uitkomst en andere zijn misschien teleurgesteld. En zo ook nu. De periode van coalitievorming gaat van start. We gaan zien wat de uitkomst daarvan gaat zijn, maar ik zou iedereen oproepen om in gesprek te blijven met elkaar, want we hebben net ook geconcludeerd in een voorgesprekje wat we hebben gehad, in het gesprek, in het inzicht van elkaars standpunt daar ontstaat begrip en daar ontstaat verbinding. Laten we dat ook als ons leidend thema houden. Ik heb een paar afmeldingen. Een afmelding van mevrouw De Jongste, mevrouw Schilders, de heer Van Dijk, de heer Van Zelst, de heer Lodenstijn, de heer Spohr en een afmelding van wethouder De Jong. Wethouder De Jong heeft een persoonlijke omstandigheid en is niet in staat vanavond aanwezig te zijn. Het college zal zijn portefeuille opvangen. Ik verzoek aan raadsleden die het presentieboek nog niet getekend hebben om dat alsnog te doen.

Even kijken wie er allemaal gaan opstaan. Dat is mooi. En als we vanavond niet alle onderwerpen kunnen afronden, is de uitloop aanstaande dinsdag op 28 november. We hebben ook een aantal jarigen in ons midden. En dat is mevrouw Koptagel, mijnheer Lodenstijn, mijnheer Frodyma en de heer Van Groos nog van harte gefeliciteerd met uw verjaardag en vanavond krijgen wij ook een traktatie van jullie, dankjewel. 3.

Vaststelling agenda

De voorzitter: Welkom. Kom erin. Ik ga naar punt drie. En dat is het vaststellen van de agenda. Gezien de belangstelling op het publieke tribune wil ik voorstellen om agendapunt 15 Eerherstel en erkenning leed eerste generatie Molukse KNIL militairen Waalwijk meteen na dit agendapunt te behandelen. SGP en Lijst IJpelaar hebben om verlenging van de spreektijd gevraagd voor zes minuten voor dit onderwerp en ik wil voorstellen de agenda met deze wijzigingen vast te stellen. Is dat akkoord? Ja. De agenda wordt met inachtneming van bovenstaande wijzigingen vastgesteld. 15. Eerherstel en erkenning leed Eerste generatie Molukse KNIL-militairen Waalwijk De voorzitter: Dan gaan we meteen naar dat onderwerp en het onderwerp is nummer 15 op de agenda. Eerherstel en erkenning leed eerste generatie Molukse KNIL militairen Waalwijk. Sinds de jaren 60 is een grote groep Molukkers in Waalwijk gevestigd. Dit raadsvoorstel is erop gericht om de eerste generatie KNIL militairen in Waalwijk te eren en hun leed te erkennen. Veel dank voor de indrukwekkende bijdrage van de insprekers bij de gespreksavond. Een heel aantal van hen zijn hier aanwezig weer vanavond waarmee ze hun perspectief onder onze aandacht hebben gebracht. Het is een bespreekpunt voor de SGP en voor Lijst IJpelaar en spreektijd is zes minuten voor beide fracties. Mijnheer Tiemstra, mag ik u als eerste het woord geven.

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

2

De heer Tiemstra: Voorzitter, geachte aanwezigen en ook allen die deze vergadering nu of op een later moment meemaken. Ik zal geen zes minuten spreken. Ik wil niet meer spreektijd vragen dan de insprekers veertien dagen geleden gegund zijn. Vanavond ligt het raadsvoorstel ter tafel met als titel Eerherstel en erkenning leed eerste generatie Molukse KNIL militairen in Waalwijk. Het college heeft hiermee willen bereiken dat de Molukse gemeenschap in Waalwijk zich gehoord, gezien en erkend voelt. Dit voorstel heeft heel wat in beweging gebracht en in die zin is het college in zijn opzet geslaagd. We gaan in gedachten een paar weken terug. Zaterdag 4 november de bijeenkomst in Ballade. Donderdag 9 november de gespreksavond in deze raadszaal. Vanuit de Molukse gemeenschap is zeer indringend gesproken en aandacht gevraagd voor hun historie. Met als grootste pijnpunt de behandeling van de eerste Molukse KNIL militairen die in 1951 op dienstbevel naar Nederland zijn gekomen. Wat hen en hun families is aangedaan, heeft zodanig diepe sporen getrokken dat deze van generatie op generatie worden gevoeld en doorleefd; ik heb nog nooit eerder meegemaakt dat verhalen en geschiedenissen van insprekers zo'n enorme indruk hebben gemaakt als twee weken geleden. Hier gebeurde echt wat. Dit alles heeft de raad van Waalwijk niet onberoerd gelaten. Integendeel.

Onder ons zijn er die een persoonlijke verbondenheid voelen met het Nederlands-Indisch verleden. De wens om verder te gaan dan het raadsvoorstel wordt echter en gelukkig veel breder gedragen. In goed en harmonieus overleg is voorafgaand aan de gespreksavond 9 november jongstleden de kiem gelegd voor het amendement het wijzigingsvoorstel dat vanavond voorligt en die avond al werd aangekondigd. Een gezaghebbend raadslid heeft mij gevraagd het amendement formeel in te dienen namens de negen fracties die in alfabetische volgorde als indieners staan vermeld. Iedere fractie heeft op hiervoor passende momenten en op passende wijze bijgedragen aan het wijzigingsvoorstel dat vanavond in stemming zal worden gebracht. En ik hecht eraan om te vermelden dat ook vanuit de zijde van het college constructief is meegedacht om te komen tot het voorstel dat er nu ligt. Voorzitter, ik rond af. Verschillende mensen binnen en buiten de raad hebben het opgemerkt, er ligt een ereschuld aan de Molukse gemeenschap. Waalwijk zal dat nooit goed kunnen maken. Wat Waalwijk wel kan doen, is het leed erkennen en gehoor geven aan een uitdrukkelijke en diep te respecteren wens vanuit deze gemeenschap. Daarom stellen negen raadsfracties voor om de kosten van de grafrechten voor de graven van de eerste generatie KNIL militairen en hun partners voor altijd over te nemen.

Daarnaast willen deze fracties in Waalwijk, in woord en daad een bijdrage leveren aan het in stand in respect en in herinnering houden van de geschiedenis van de Molukse KNIL militairen. Voorzitter, tot zover. Amendement A: Eerherstel en erkenning leed Eerste generatie Molukse KNILmilitairen Waalwijk Voornoemde fracties stellen het volgende amendement voor: Constaterende dat,  het op 21 maart 2021 70 jaar geleden was dat de eerste Molukse KNIL-militairen en hun families op dienstbevel naar Nederland kwamen;  de ontvangst van deze groep militairen, die loyaal gevochten hadden uit naam van onze Koningin, destijds niet gepaard ging met de steun en waardering die deze mensen verdiend hebben;  zij naar Nederland kwamen op basis van de belofte dat ze na een half jaar terug zouden kunnen keren naar hun geboorteland;  de Staat der Nederlanden deze en andere beloftes en verplichtingen nooit is nagekomen;

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

3

 deze verbroken beloftes veel leed in de Molukse gemeenschap veroorzaakt hebben;  meerdere Nederlandse gemeenteraden ondertussen uitgesproken hebben dit leed erkennen. Overwegende dat,  Waalwijk een grote Molukse gemeenschap kent;  de gemeenteraad van Waalwijk gehoor wil geven aan de vraag om erkenning van het onrecht dat de eerste generatie KNIL-militairen, hun partners en nakomelingen is aangedaan;  de raad gevraagd wordt op 23 november een besluit te nemen over een voorstel dat bedoeld is om tegemoet te komen aan de gevraagde erkenning van het leed;  door te besluiten tot het voor altijd overnemen van de grafrechten van de in Waalwijk begraven Molukse KNIL militairen en hun partners, de raad van Waalwijk het de Molukse gemeenschap aangedane onrecht erkent, en zijn respect uitspreekt voor wat deze “eerste generatie” voor ons land gedaan heeft.  de incidentele kosten van dit raadsvoorstel gedekt kunnen worden uit de rijksgelden die de gemeente vorig jaar overhield aan de opvang van Oekraïense ontheemden en die aan de AR zijn toegevoegd.

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Tiemstra. Het amendement dat u indient was net op het scherm. Volgens mij hebben we geïnventariseerd wie er dit amendement steunen. En dat is even kijken CDA, ChristenUnie, D66, GroenLinksaf, Lokaal Belang, Samen Waalwijk, SP, VVD en Waalwijk In Beweging. Klopt dat? Oké, prima. Hartelijk dank. Mevrouw IJpelaar dan is nu het woord aan u. Mevrouw IJpelaar: Voorzitter, ik ga even zeventien jaar terug in de tijd toen ik de politiek in ben gegaan om een simpele reden. Opkomen voor anderen en dan zeker degenen die het minst hebben getroffen in de samenleving. Ik heb mezelf altijd voorgehouden dat ik als raadslid duidelijk moet laten zien waar ik voor sta, want vasthouden aan waarin ik geloof is beter dan anderen voor mij laten beslissen. Ik heb geprobeerd om tijdens de inspreekavond over de grafrechten nuance te brengen in de uitspraken en wensen van onze Molukse inwoners. Het is mij duidelijk geworden. Wij kennen elkaar in Waalwijk nog altijd niet voldoende. Dit maakt de dialoog over dit gevoelige onderwerp heel lastig. Ik vrees dat mijn poging tot nuance niet gelukt is. Daarom deze nieuwe poging. Wat is belangrijk om te weten? Ten eerste, graven met eeuwige rechten bestaan niet in Nederland, vroeger niet en nu niet. Volgens de wet zijn er graven voor onbepaalde tijd waarvan niet bekend is wanneer de rechten aflopen.

Twee, er zijn graven die eeuwenlang blijven bestaan. Dat is lang en lijkt op eeuwig, maar dat is niet hetzelfde, ook al worden dit wel eens eeuwigdurende graven genoemd. Drie, het is belangrijk dat we goed weten wat onze inwoners willen met de graven van hun grootouders, overgrootouders; willen ze daar in bijgezet worden, bijvoorbeeld. Vier, we moeten ook goed weten wat we als gemeente kunnen en willen en dat ook helder uitleggen aan iedereen, want anders scheppen we verwachtingen die we niet waar kunnen maken of we zadelen anderen in de toekomst op met gevolgen die we nu nog niet kunnen overzien. De discussie over grafrechten had een oprecht en open gesprek in de raad verdiend. Met oog voor alle gevoeligheden en alle gevolgen. Dat wilde ook Lijst IJpelaar, een partij waarbij Waalwijkers van alle generaties en allerlei culturen zich thuis voelen. Wij betreuren het dat het besluit anders tot stand is gekomen. Het is nu zoals het is. Dit is ook democratie. Laat er geen misverstand over bestaan. Lijst IJpelaar is niet tegen het voorstel en wilde zelfs instemmen met 30 jaar overnemen van de kosten, maar we krijgen de kans niet om Notulen raadsvergadering 23 november 2023

4

hier vragen te stellen over het wat en hoe van dit onderwerp en om samen te bekijken of wettelijke haken en ogen kleven aan de toezegging van eeuwige grafrechten door het gemeentebestuur. Laar mij er een benoemen. Ook Waalwijkse militairen hebben tot 1962 in Nederlands- Indië onder de rood witte blauwe vlag gevochten met voor velen trauma's en leed als gevolg. Wat doen we met hun aanvragen? Of deze, hoe gaan we om met andere groepen nazaten in Waalwijk? Nazaten van slachtoffers van groot leed in het verleden, dat kunnen we toch niet onbesproken laten? Achter onze besluiten moet toch een duidelijke visie zitten? Ik heb oog voor alle culturen in onze gemeente, ook de Molukse gemeenschap. Ik begrijp hoe gevoelig dit onderwerp bij hen ligt, zoals bijvoorbeeld bij anderen het slavernijverleden en het koloniale bewind van ons land gevoelig kan liggen. Wij, als gemeentebestuur, doen er goed aan al deze gevoeligheden en de manier waarop delen van onze grote Waalwijkse gemeenschap tegen dit soort zaken aankijken, te verzamelen, zodat we ook echt iets mee kunnen doen, maar dan wel volgens een duidelijk plan. Een plan dat we met de hele lokale gemeenschap delen en dan niet alleen degenen die in de kolonie zijn uitgebuit, maar ook tot slaaf gemaakten en andere onderdrukten. De tijd is rijp voor erkenning en het inlossen van ereschulden.

Onze inwoners verdienen op dit gevoelige onderwerp een eerlijke en open discussie. Ik sluit af met de uitspraak van wijlen dominee Martin Luther King. Ons leven komt tot zijn eind op de dag dat wij zwijgen over belangrijke zaken die er toedoen. Voor zover voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw IJpelaar. Zijn er raadsleden die hier nog op willen reageren? Op of de bijdrage van de Tiemstra bijdrage van mevrouw IJpelaar. Het is doodstil in deze raadszaal, is niet zo vaak het geval. Is het nu wel. Nee? Nee, niet? Wethouder mag ik u uitnodigen voor een reactie eind van deze eerste termijn? Beantwoording college Wethouder Klerx: Zeker. Dank u wel, voorzitter. U kent het voorstel van het college, daar hebben we het vandaag over. Voor ons is het geen verrassing naar aanleiding van twee weken geleden dat dit amendement er nu ligt. En eigenlijk is onze korte reactie dat het aan u is om hier verder mee te gaan en we kunnen dit uitvoeren. We danken voor de betrokkenheid en om daar constructief mee te hebben kunnen meedenken. Dus volgens mij doen we goed recht aan de oproep van de Molukse gemeenschap. Ik ben blij dat we daar nog steeds in goede verhoudingen zitten en dat we daar kunnen werken aan een belangrijke stap voorwaarts in deze na pittige materie. De voorzitter: Dank u wel, wethouder. Heeft iemand behoefte aan een tweede termijn? Ik schat in van niet, maar dat is ook zo.

Zullen we dan gaan stemmen over dit? Dan sluit ik de beraadslagingen en dan wordt de stemming klaar gezet door de griffie. En dan gaan we eerst stemmen over het amendement. Heeft u nog een stemverklaring? Mevrouw IJpelaar, gaat uw gang. Mevrouw IJpelaar: Voorzitter, Lijst IJpelaar is het met het raadsvoorstel eens, behalve de grafrechten die nu door het aangenomen amendement zijn gewijzigd. Om deze reden moet Lijst IJpelaar helaas tegen het geamendeerd raadsvoorstel stemmen. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw IJpelaar. Gezien uw bijdrage van net was dat te verwachten. Dank u wel. Dan wordt nu het amendement klaargezet voor de stemming. U kunt stemmen. Met 22 stemmen voor en een stem tegen wordt het amendement aangenomen. De voorzitter: Dan gaan we stemmen over de raadsvoorstel, het geamendeerde raadsvoorstel wel te verstaan, dat wil zeggen het raadsvoorstel met inachtneming van het amendement wat zojuist is aangenomen en die wordt voor u klaargezet. Notulen raadsvergadering 23 november 2023

5

Met 22 stemmen voor en een stem tegen wordt het raadsvoorstel aangenomen. De voorzitter: Is eigenlijk niet de bedoeling, maar ik hoor het heel zachtjes en ik zie het in mijn ooghoek. In ieder geval gefeliciteerd. Fijn dat u er allemaal bent. Ik sluit nu de bespreking van dit onderwerp af en ik schors even voor tien minuten, dus even kijken hoe laat het dan is. Laten we om acht uur verder gaan. Negen minuten. Krijgt u rustig de kans om elkaar nog te spreken of te vertrekken. De vergadering wordt geschorst voor tien minuten 4. Vragenronde De voorzitter: Zullen wij de vergadering vervolgen, mensen? Dank allemaal. Wij gaan verder met de vergadering en we zijn bij punt 4 op de agenda. En punt 4 is de vragenronde en voor de vragenronde hebben zich aangemeld mijnheer Van Groos over de inzamelingsproeven en de heer Knops over de Bergsche Maasveren. De behandelwijze. De vragensteller mag vragen stellen, twee minuten. Het college antwoord max drie minuten, dan kan de vragensteller weer vragen stellen in tweede instantie een minuut en dan weer een kort antwoord van het college. Mijnheer Van Groos, mag ik u het woord geven? De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter. Blijft vreemd om na het vorige agendapunt te hebben over afval. Maar goed.

Voorzitter, eind vorige maand is door het college raadsinformatie brief 112 23 verzonden en daarin wordt uitgelegd dat fase twee van het grondstoffenbeleidsplan op zijn vroegst in september 2025 kan zijn geëffectueerd. Dit bericht leidde bij onze fractie tot grote teleurstelling. Bij de verkiezingen in 2018 was fase 1 al enkele jaren in werking en lag er ook al een evaluatie. Toen kon de volgende stap worden gezet en dat moest ook, omdat Waalwijk niet voldeed en nu nog steeds niet voldoet aan de landelijke doelstellingen. Onze inwoners leveren teveel restafval aan en scheiden nog te weinig. De afvalproeven naderen hun einde, maar fase 2 van het grondstoffen beleidsplan staat pas geagendeerd voor de raadsvergadering van 12 september 2024, waarna voor de implementatie nog zeker een jaar nodig is. Het college heeft besloten de huidige proeven te handhaven. Onze eerste vraag is hoe lang is voorlopig? Onze inschatting is dat dit nog twee jaar zal zijn. Twee, hoe geloofwaardig zijn we als gemeente wanneer de afvalproeven voor een jaar worden aangekondigd en de bewoners vermoedelijk in de praktijk worden geconfronteerd met proeven die zeker drie jaar duren? Drie, de afvalproeven zijn bedoeld om het draagvlak voor een beter grondstoffen beleid, met name voor het omgekeerd inzamelen, onder alle inwoners te vergroten.

Hoe is hieraan de afgelopen periode gewerkt, met name bij bewoners die niet aan de proef meedoen? Vier, wat betekent deze vertraging gedurende die twee jaar voor de nieuwbouw voor die honderden woningen die er de komende tijd bij moeten komen? Wordt daarbij de openbare ruimte ingericht en moet hij dan weer op de schop, omdat bijvoorbeeld ondergrondse containers moeten worden geplaatst? Dank u. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Groos. Viertal vragen. Wethouder, wilt u een reactie komen geven? Beantwoording college Wethouder Schuijffel: Dank u wel, voorzitter. Mijnheer Van Groos die geeft aan van we waren in 2018 eigenlijk al zover dat we de grondstoffenbeleidsplan fase twee konden invoeren. Ik kan me herinneren dat wij toen in de raadzaal zaten en dat er erg veel vraagtekens werden gesteld bij het voorstel. En er is toen gevraagd om een aantal afvalproeven te gaan doen. En die afvalproeven dus met in een wijk waarin we inderdaad Notulen raadsvergadering 23 november 2023

6

dat omgekeerd inzamelen neerzetten en ook nog een afvalproef in een andere wijk waarbij we PMD in een container zouden doen en in ieder geval een aantal afvalproeven en ook nog afvalproeven in appartementen waar mensen hun GFT zouden kunnen scheiden. Die afvalproeven die moesten voorbereid worden. Dat kostte best wel veel tijd om dat te doen en er is dus in die zin best wel veel vertraging geweest. Dus daar geef ik mijnheer Van Groos gelijk in. Maar dat was wel een vertraging in opdracht van uw raad dus het is uiteindelijk daardoor komt dat. Hoe lang is voorlopig? Volgens mij stond er in de RIB dat wij alles bij elkaar- We gaan, we zijn nu in evaluatie. Die evaluatie heeft al gelopen in heel Waalwijk. Volgens mij hebben redelijk wat mensen ook een uitnodiging gehad voor een enquête. Ikzelf in ieder geval wel en ook de mensen in de wijken die in de afvalproeven zaten, hebben ook een enquête gehad en we zijn op dit moment alles aan het verzamelen. Alle evaluatie. Niet alleen overigens hoe de inwoners ertegenover staan, maar ook hoe er ingezameld is. Hebben wij bijvoorbeeld in bepaalde proeven veel afkeur, waardoor we extra kosten hadden. En bovendien hebben we natuurlijk ook het verhaal van de papierinzameling die wij ook gaan meenemen in het grondstoffenbeleidsplan fase twee.

En ook ervaringen van andere gemeentes die een bepaalde manier van inzamelen al eerder hebben geïntroduceerd en hun ervaringen, hoe dat uitwerkt, nemen we ook mee. Alles bij elkaar is dus op dit moment, zijn ze bezig met de evaluatie. Dat komt dus in het eerste kwartaal van volgend jaar komt dat beschikbaar voor u. En dan wordt er aan de hand van al die dingen die ik nou net genoemd heb, wordt er dus een nieuw grondstoffenbeleidsplan fase twee bij u neergelegd. En u weet zelf ook dat je kan wel proberen voor de vakantieperiode, maar dat gaat waarschijnlijk niet lukken. Als het lukt dan is dat heel mooi, maar gaat waarschijnlijk niet lukken. De voorzitter: Wethouder, ik ga u even onderbreken, want u vertelde eigenlijk opnieuw het verhaal wat in de RIB staat, Wethouder Schuijffel: Dat is inderdaad waar. Ik vertel nu opnieuw het verhaal wat in de RIB stond. De vragen zijn gewoon al beantwoord in de RIB dus misschien had ik het daar dan bij moeten laten. Omgekeerd inzamelen, er zijn ook bewoners niet mee gedaan hebben. Zijn die ook betrokken bij de evaluatie. Ja, dat heb ik net verteld. En hoe het zit bij nieuwbouwprojecten. Daar heb ik eerlijk gezegd nu zo een antwoord niet op. Ik ga er wel vanuit dat nieuwe ontwikkelingen dat daar nog steeds wordt gekeken van wat er in het verschiet ligt, maar ik durf dat zo niet hard te zeggen. Dat zou ik echt moeten nagaan.

De voorzitter: Ik hoor een toezegging op de laatste vraag rondom nieuwbouw en of er dan extra vertraging of extra opWethouder Schuijffel: Nee, waar het omgaat en die vraag snap ik heel goed is dat houd je bij nieuwe ontwikkelingen in de gaten dat er wellicht nog iets in de grond moet. En dat snap ik, maar dat dat moet ik even navragen. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Van Groos, u heeft de kans om nog te reageren als u dat wil. Gaat uw gang, mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Voorzitter, ik weet niet of ik de portefeuillehouder moet bedanken voor de antwoorden die al in de raadsinformatiebrief hebben gestaan. Ik dank haar dan voor de reactie. Als het zo duidelijk in de raadsinformatiebrief had gestaan, had ik het niet hoeven vragen, denk ik dan, want ik lees de stukken. Ik vind het jammer dat de schuld bij de raad wordt neergelegd en ik wil nogmaals uitspreken dat ik het heel jammer vind dat de gemeente, die pretendeert duurzaamheid hoog in het vaandel te hebben en gaat voor circulaire economie, zo lang doet over een dergelijk traject. Want al jaren zitten we op 100 kilo per inwoner terwijl het 40 kilo moet zijn. Al jaren zitten we op nog niet

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

7

eens 70 procent afvalscheiding terwijl het 85 procent moet zijn. En de laatste vraag, dan wacht ik dan maar af wat daarop komt. Voorzitter, daar laat ik het bij. De voorzitter: Dank u wel. Wethouder, wilt u nog reageren? Wethouder Schuijffel: Volgens mij is alles gezegd. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we naar de volgende persoon van de vragenronde. Mijnheer Knops. Mijnheer Knops, ik moet aan de voorkant aangeven dat de portefeuillehouder niet aanwezig is over het onderwerp waarover u wil praten, Bergsche Maasveren. Dus we willen u vragen uw vraag te stellen en we gaan proberen om daar van het college een antwoord op te horen. U mag ook hier komen, maar ik vind daar ook prima. De heer Knops: Dank u wel. Is een kortere weg. Dank u wel voor het woord. Stichting Bergsche Maasveren hebben wij begin van het jaar gesteund het besluit om tarifering in te voeren naar aanleiding van de financiële situatie bij de stichting. De financiële situatie bestond eruit dat de stichting op een kostenpost van ongeveer een miljoen jaarlijks vijf à zes ton verlies leed. Daarop is besloten om tarifering in te voeren. Dat heeft tot een hoop commotie geleid, want dat zou de financiële situatie moeten oplossen.

Nu krijgen wij het jaarverslag over 2022 en daaruit blijkt dat de stichting twee miljoen verlies heeft geleden, dus een miljoen operationele kosten, een miljoen verlies op de beleggingsportefeuille. Mijns inziens helpt invoering van tarifering dan onvoldoende. Die verliezen zijn te groot. Je teert te hard in op de bruidsschat die van Rijkswaterstaat is gekregen. Dus mijn vraag aan de portefeuillehouder is wat is het plan? Hoe gaan we deze situatie oplossen? Louter tarifering lijkt mij onvoldoende om de het probleem van deze omvang op te lossen. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Knops. Ik begrijp dat wethouder Klerx voor de portefeuillehouder gaat spreken. Wethouder Klerx. Beantwoording college Wethouder Klerx: Dank u wel, voorzitter. We hebben geprobeerd om ook in de beantwoording van uw schriftelijke vraag daarin al een antwoord te voorzien. Wij snappen uw zorg die u heeft, zeker gelezen te hebben het jaarverslag en het grotere verlies. Deels boekhoudkundig hebben gezegd, maar inderdaad het is wel zorgelijk en we hebben daarin ook in het verleden al wel eerdere keren met u over gesproken, want uiteindelijk zijn er natuurlijk verschillende manieren om of de kosten te verlagen of de inkomsten te verhogen dus dat allereerst. Het reduceren van kosten hebben we serieus naar gekeken.

Een heel groot deel zit gewoon in de exploitatie en is in de ogen van het bestuur weinig aan te doen. Er zijn nog een aantal dingen die echt in de bedrijfsvoering en het management zitten. Zo'n tien procent van de resterende kosten. Daar hebben ze al sinds januari 2022, toen we voor het eerst hierover spraken, proberen aan die knoppen te draaien. Een van de alternatieven was het verhogen van het risico van de beleggingsfondsen die we hebben bij stichting Maasveren. Daar is over gesproken. Daar hebben we een stapje gemaakt, maar we zijn daar wel enigszins beperkt, omdat we al best wel- Het is redelijk ongebruikelijk om te speculeren met gemeenschapsgeld. We zijn daar zeer terughoudend in, maar we hebben dat al wel ietsjes verhoogd, omdat we ook zien, we moeten iets. We hebben gekeken naar tarifering, dat hebben we nu in ieder geval ingevoerd. We hebben gekeken naar derdengelden, sponsering, reclame, crowdfunding, dat soort zaken. Maar inschatting van het bestuur en de raad van toezicht was toch wel dat dat in zeer beperkte mate een druppel op de gloeiende plaat dus zou worden. Subsidiëring van provincie of rijk, daar hebben we over gesproken, maar ook, helaas, vrij kansloos gebleken. En een andere, laatste mogelijkheid, in onze ogen, is dan Notulen raadsvergadering 23 november 2023

8

nog dat je gewoon als deelnemende partijen dus lees de vier gemeentes, gewoon gaat bijdragen aan deze voorziening. En wij hebben gekozen voor de twee zaken waar ik het net over heb gehad. Belegging iets verhogen en invoering tarifering en zoveel mogelijk snijden in de kosten waar mogelijk, maar het is alle zeilen bijzetten en best uitdagend. Daar kan ik alleen maar de heer Knops gelijk in geven. Maar dat is wat het plan is. De voorzitter: Mijnheer Knops, nog een tweede termijn. De heer Knops: Voorzitter, dank u wel. Ik ben bang dat het onvoldoende is. Het beeld wat geschetst is deel ik. Een beeld van heel kostenbewuste organisatie dus schrappen in de kosten zal geen zoden de dijk zetten als je met zo'n grote bedragen verlies lijdt. We hebben inderdaad anderhalf jaar terug een besluit genomen dat er minder defensief belegd moest worden, meer agressief en dat heeft niet tot de gewenste resultaten geleid. Sterker nog, dat heeft tot een averechts effect geleid, want dit grote verlies is met name op aandelenportefeuille geleden en de mogelijkheden die u opnoemde, bieden volgens mij geen soelaas. Dus volgens mij is het verstandig om nu al te kijken naar welke bijdrages de gemeentes zullen moeten gaan leveren. Of maatregelen te nemen die de dienstverlening ernstig zullen beïnvloeden.

En die zijn heel ingrijpend, heel vervelend, maar nu niets doen en denken dat tarifering voldoende is, is toch een beetje kop in het zand steken en ik ben bang als die bruidsschat nog verder verdampt is dat dan het probleem alleen maar groter wordt en de oevergemeentes echt tonnen moeten gaan bijdragen. Dus ik wil aandringen op een plan dat grotere stappen neemt dan wat u in uw antwoord zojuist gaf. De voorzitter: Wethouder Klerx, laatste reactie. Wethouder Klerx: Ik zal uw suggesties en dringende oproep doorgeven en ik gok dat mijn collega wethouder De Jong dat dan ook weer in de raad van toezicht zal bespreken. Want uiteindelijk doen we dit met vier gemeenten samen en hebben we niet voor niks een bestuur daar zitten, maar we hebben wel degelijk invloed. Dus uw betoog is hartstikke helder en ik denk dat uw zorgen terecht zijn. Helder punt. De voorzitter: Dank u wel. Tot zover.

Ter vaststelling akkoordstukken 5.

Verordening op de gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit Waalwijk

De raad besluit zonder beraadslaging en hoofdelijke stemming de Verordening op de gemeentelijke Adviescommissie Omgevingskwaliteit Waalwijk vast te stellen. De voorzitter: En dan ga ik over en beslispunt 2 en dat is de benoeming over personen en daar is door uw raad een schriftelijke stemming op aangevraagd. De raad wordt voorgesteld de huidige leden van de ruimtelijke kwaliteitscommissie te benoemen als lid van de gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit voor een periode van drie jaar. In verband met deze schriftelijke stemming hebben we een commissie van stemopneming nodig. En ik benoem hiervoor de heer Frodyma en de heer Bruurmijn. U ontvangt een gecombineerd stembriefje waarop u per naam voor of tegen kunt stemmen. Alhoewel de stemming over personen geheim is, wil ik u toch de gelegenheid bieden om een stemverklaring af te leggen, mocht u dat nodig hebben. Dan worden stembriefjes uitgedeeld en wil ik de heer Frodyma en de heer Bruurmijn vragen om, na hun eigen stemming, hierheen te komen. Ik heb hier de uitslag van de stemming. Er zijn 23 Notulen raadsvergadering 23 november 2023

9

stembriefjes ingeleverd, 23 geldige stembriefjes en 23 stemmen voor, aldus besloten. We wensen de gemeentelijke adviescommissie omgevingskwaliteit veel succes met haar werkzaamheden. 6. Zienswijze wijziging gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Middenen West-Brabant De voorzitter: Dan gaan we naar punt 6 op de agenda. De zienswijze wijziging gemeenschappelijke regeling veiligheidsregio Midden West Brabant. Excuus, mevrouw Klerks. Mevrouw Klerks: Ik wou heel kort even over het vorige raadsvoorstel. Helemaal akkoord zo, ik zou alleen willen meegeven dat ik graag zie dat de volgende keer er een vrouw in de adviescommissie komt te zitten. Her zijn nu vier mannen, we hebben hele gekwalificeerde, vrouwelijke architecten. De voorzitter: Oké, waarvan akte. Dank je wel. We nemen het op in de roulering en in de vervanging van de mensen kan het wellicht een rol krijgen. Dan gaan we naar punt 6 zienswijze wijziging gemeenschappelijke regeling veiligheidsregio Midden en West Brabant. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt de zienswijze vastgesteld. 7. Controleprotocol van de gemeente Waalwijk 2023 De voorzitter: Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter.

De fractie van de ChristenUnie heeft begrip voor het feit dat nu de verantwoordingsgrens hoger, namelijk bij drie procent, wordt gelegd, maar wij gaan ervan uit dat we binnen een paar jaar weer op een procent zitten. Dank u wel. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt het controleprotocol vastgesteld. 8. Ontwerpregeling Gemeenschappelijke Regeling OMWB 2024 Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt het voorstel aangenomen. 9. Vaststellen verordening onderzoeken doelmatigheid en doeltreffendheid 2023 Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt de verordening vastgesteld. 10. Zienswijze wijziging gemeenschappelijke regeling Regio Hart van Brabant Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt het voorstel aangenomen. 11.

Invoering Omgevingswet – beleidsarme aanpassingen conform terminologie en artikelen van de Omgevingswet

Verordeningen

Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt het voorstel aangenomen. 12. (gewijzigde) Vaststelling bestemmingsplan “Baardwijksestraat, Waalwijk (Borksesticht)” Notulen raadsvergadering 23 november 2023

10

Dan gaan we naar punt 16 op de agenda en komen bij de besprekingen vaststelling van de bespreekstukken. En punt 16 gaat over een krediet van 3.528.000 euro en dat gaat om dat beschikbaar te stellen voor een transitie van sportpark de Gaart naar een blauw en klimaat adaptief sportpark. De Gaart in wijk landgoed Rice ligt lager dan de rest van de wijk. Hierdoor gaat al het regenwater naar het sportpark; in dit voorstel staat een oplossing om het water daar op te vangen en de Raad wordt gevraagd om daarvoor geld vrij te geven. Het is een bespreekpunt voor een drietal partijen, Samen Waalwijk, CDA en ChristenUnie. Bespreektijd tweeënhalve minuut. En ik wil mijnheer Van Groos als eerste het woord geven. De heer Van Groos: Dank u wel. voorzitter. Vanavond staan diverse raadsvoorstellen die te maken hebben met financiële regels op de agenda; een van de belangrijkste regels is dat structurele uitgaven moeten kunnen worden betaald uit middelen die structureel, dus ook op lange termijn beschikbaar zijn. Wanneer de gemeenteraad deze regel zelf niet handhaaft, dan bestaat de kans dat daardoor de begroting op termijn niet meer sluitend is. In dit raadsvoorstel staat bij het besluit als vierde punt dat de extra structurele onderhoudskosten van 20.000 euro per jaar ten laste van de algemene middelen worden gebracht.

De portefeuillehouder sport, die tevens wethouder financiën is, gaf ons toelichting dat met algemene middelen de Begrotingsruimte is bedoeld. Echter, de begrotingen voor 2024 en 25 kennen nog wel een overschot maar voor 2026-27 is dit niet het geval. Dit betekent dat voor de extra structurele onderhoudskosten geen dekking is geregeld. Ik neem aan dat alle raadsfracties het op dit punt met ons eens zijn en dat we als raad de plicht hebben om dit te repareren. Daartoe dient onze fractie een amendement in. Dank u. Amendement B: Voornoemde fractie stelt het volgende amendement voor: Constaterende dat,  Het college voorstelt vanaf 2025 een jaarlijks budget ten laste van de algemene middelen beschikbaar te stellen ten behoeve van de extra onderhoudskosten voor een bedrag van 20.000 euro;  De portefeuillehouder heeft aangegeven dat de algemene middelen uit de begrotingsruimte bestaan;  De meerjarenbegroting met ingang van 2026 grote tekorten kent. Overwegende dat,  Structurele uitgaven met structurele middelen moeten worden afgedekt;  De begrotingsruimte incidentele middelen bevat;  Het college er niet voor gekozen heeft om de extra kosten ten laste te brengen van een sportbudget. Besluit: Punt 4.

van het dictum van het besluit als volgt te wijzigen: De jaarlijkse extra onderhoudskosten voor een bedrag van 20.000 euro mee te nemen als onontkoombaarheid bij de Kadernota 2025 en te verwerken in de Meerjarenbegroting van 2025. De voorzitter: Dank, mijnheer Van Groos. Het amendement staat nu op het scherm. Wie kan ik noteren als mede-indiener op dit moment voor het gesprek? Samen Waalwijk, SGP, CDA. Dan wil ik nu het woord geven aan Samen Waalwijk, mijnheer Frodyma.

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

11

De heer Frodyma: Voorzitter, dank je wel voor het woord. Even een korte versie van een bijdrage. Wij hebben hier een B-punt staan en louter alleen nog om financieel technische redenen die in het amendement van net van de ChristenUnie gehoord hebben en welke wij ook ondersteunen. Daarnaast komen wij binnenkort eigenlijk in de raad terug over de breedtesport in het algemeen en tot zover even. De voorzitter: Korte bijdrage, dank u wel. Dan wil ik nu het woord geven aan het CDA. U mag blijven zitten, hoor mevrouw De Bruijn. Mevrouw De Bruijn: Dank u wel. De werkzaamheden aan sportpark De Gaard zijn nodig. De aanleg is achteraf niet goed gegaan en heeft daardoor geleid dat zowel wateroverlast als ook watertekortproblemen. De velden zijn daardoor minder bespeelbaar en dus heeft de gemeente terecht haar verantwoordelijkheid genomen, tot zover het goede nieuws. Daarnaast wordt meer gebruik werkzaamheden uitgevoerd zoals het omvormen van natuurlijk gras naar kunstgras. Met een groeiend ledenaantal is het niet ongebruikelijk. Dus zeker geen commentaar op deze werkzaamheden. De CDA-fractie hinkt vooral aan tegen de plaatsing van ledverlichting en de zonnepanelen. Onze vraag is vooral hoe dit gebaar zich verhoudt tot de behandeling van andere buitensportverenigingen.

Je mag toch verwachten dat er inmiddels een plan klaar ligt om de andere buitensportverenigingen ook te voorzien van dergelijke duurzaamheidsmaatregelen? Duurzaamheid is een groot goed, maar het mag niet zo zijn dat N.E.O. daardoor bevooroordeeld wordt ten opzichte van andere buitensportverenigingen. De andere buitensportverenigingen zouden dus van de gemeente ook gelijkwaardige led-buitenverlichting moet krijgen, maar dat proces had eigenlijk al begonnen moeten zijn. Als wij vandaag een besluit nemen over de hernieuwde aanleg van de sportvelden en de daarbij genomen duurzaamheidsmaatregelen moet wat ons betreft ook duidelijk zijn wat en wanneer er bij andere buitensport verenigingen gebeurt. En zo ja, bij welke vereniging. Ervan uitgaande dat de energiekosten lager worden en dat de vereniging deze energiekosten betaalt, zou dat naar plaatsen van ledverlichting en zonnepanelen tot een enorme bevooroordeling van N.E.O. en benadeling van andere buitensportverenigingen leiden. Voorzitter, dat kan dus niet. Dus is haast geboden om dit effect tegen te gaan of de andere buitensportverenigingen moeten door de gemeente financieel gecompenseerd worden. Graag vernemen we reactie van de portefeuillehouder. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw de Bruijn. Tijd voor onderling debat, als daar behoefte aan is. Ik zie mevrouw Klerks opstaan, Mevrouw Klerks, gaat uw gang.

Mevrouw Klerks: Dank u wel. Ik heb een vraag aan de heer Van Groos inzake zijn motie, want er staat in de dictum nu dat we het meenemen als onontkoombaarheid bij de kadernota van 2025. Wat er dan gebeurt, is dat we er dan opnieuw over gaan stemmen. Feitelijk of dat het meer expliciet wordt meegenomen. Laat ik het dan zo zeggen, want als we de begroting of de kadernota vaststellen dan nemen we alles natuurlijk mee dus zouden we alles er ook weer uit kunnen halen, maar zouden we die zinsnede er niet beter uit kunnen halen en het gewoon een andere dekking moeten geven in de meerjarenbegroting? De voorzitter: Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Voorzitter, dank u wel. Dank, mevrouw Klerks voor de vraag. Prima. Als u een suggestie heeft. Een van de sportbudgetten die heb ik ook niet en het college komt er ook niet mee, maar dat was natuurlijk veel beter geweest, want dan kunnen we het in een keer structureel regelen. De fractie van de ChristenUnie heeft ervoor gekozen

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

12

om van dit punt wel een kwestie te maken, maar het plan niet te blokkeren dus zo dicht mogelijk daarbij te blijven, maar we zijn het helemaal met u eens dat we eigenlijk nu het structureel moeten regelen en dit is eigenlijk ook alweer een tussenoplossing, maar in de hoop daarmee andere partijen over de streep te krijgen. Maar de vraag is of dat dat gaat lukken vanavond. De voorzitter: Mevrouw Klerks. Mevrouw Klerks: Volgens mij willen we hier allemaal hetzelfde, namelijk dat dit er gewoon doorheen komt en het liefst al met een nette dekking en ik denk dat dat iedereen is. Misschien heeft de wethouder dadelijk wel een optie in hoe we dit in een keer netter kunnen dekken dan uit de algemene middelen. Omdat ik dat wel met u eens ben dat het netter zou kunnen. De voorzitter: Tot zover. Dan ga ik de wethouder uitnodigen. Wethouder Klerx. Beantwoording college Wethouder Klerx: Dank u wel, voorzitter. Ik probeer heel kort allereerst even in te gaan op de vragen van het CDA. Dan kom ik daarna, denk ik, ook nog terug op het amendement. Dan kunnen we daarmee eindigen in de discussie net zo even was met VVD ook. In de basis worden geen verenigingen bevooroordeeld. Iedereen kan meedoen aan die constructie met verduurzamingsmaatregelen. We hebben daar voor ons gemeentelijk vastgoed ook een prioriteitenoverzicht hier onlangs vastgesteld.

Die ledregeling waar mevrouw De Bruijn over spreekt, is ook al veelvuldig gebruik gemaakt door andere clubs. Dus daar bevooroordelen we N.E.O. zeker niet mee. En met kunstgrasveld is eigenlijk dat ook niet aan de hand, omdat dat ook al een regeling is die wij veel meer clubs en ook bij andere clubs die daar eventueel in de toekomst nog gebruik van zouden willen maken, daar valt altijd over te spreken. Die regeling is er voor alle verenigingen. Over de velden die mogelijk niet goed zijn aangelegd, wil ik toch een klein beetje nuanceren. Als je daar nu naar kijkt met de kennis van nu, dan is dat inderdaad het geval, maar we hebben vijftien jaar geleden hadden we geen rekening gehouden dat het klimaat dermate verstrekkende gevolgen gehad voor het waterpeil. We hebben daarin bovendien ook voor de westelijke Langstraat bewust gekozen dat het waterpeil wat omhoog zou gaan. Wat uiteindelijk al met al allemaal heeft opgeteld dat het eigenlijk gewoon te nat is daar op het laagste punt van landgoed Driessen. En dan kun je nu achteraf zeggen dan zijn die velden inderdaad te laag aangelegd en daarom passen we het nu aan. Dus ik wil daar enige nuance in aanbrengen. Dan het amendement.

En ook meteen als reactie op mevrouw Klerks die vraagt is er dan geen slimmere oplossing? Nee, die is er niet, want wij zeggen er is nu ruimte in meerjarenbegroting voor 24 en 25, maar er is geen ruimte in 26 en 27. En als u tegen ons nu zegt dit kan niet, zoals we het nu voorstellen, dan kan er eigenlijk vanaf nu helemaal niks meer meerjarig, want dan moet alles en dan zijn we constant die kadernota's aan het overdoen. Los daarvan vraag ik me af met dit amendement zou het zomaar kunnen dat we eigenlijk helemaal niet kunnen beginnen, want u heeft dan de optie nog om met de kadernota, dan wel de begroting waarin we hem pas echt vaststellen, nog te zeggen die onderhoudskosten gaan er helemaal niet doorheen komen, want onontkoombaar is onontkoombaar. Maar dan zou ik zeggen, stel het nu gewoon vast. U heeft als raad budgetrecht en u bent oud en wijs genoeg, volgens mij, om daar nu een beslissing in te nemen. En dat is iets wat we ook heel veel vaker al in het verleden hebben gedaan en ik verwacht ook in de toekomst nog veel vaker gaan doen. En alles wat we weten, proberen we zoveel mogelijk in die kadernota in beeld te brengen om u een zo integraal mogelijk beeld te kunnen schetsen om die afweging te kunnen maken.

Maar in deze extreme situatie waarin we nu de komende twee jaar eigenlijk vier, vijf miljoen overhouden of in ieder geval ruimte hebben en straks met het ravijnjaar daarin tien miljoen naar beneden gaan en dus opeens zo'n Notulen raadsvergadering 23 november 2023

13

gigantisch bedrag tekortkomen dan zou ik willen zeggen, de VNG heeft ons juist opgeroepen om niet te gaan stilstaan, om dingen te blijven doen, om investeringen te blijven doen. We hebben zo goed mogelijk geprobeerd als college en we hebben ons uiterste best daarvoor gedaan om het binnen de beschikbare middelen te gaan. U ziet dat we allerlei verschillende potten hebben gevonden waarin wij hebben gedacht het kan hierin en hieruit betaald worden, maar een deel helaas niet. En daarvoor vragen we die extra 20.000 euro structurele onderhoudskosten. De voorzitter: Mevrouw De Bruijn. Mevrouw De Bruijn: Dank u wel, wethouder voor uw antwoord. Ik heb toch nog even een vraag. Betekent uw antwoord dus dat iedere vereniging die op dit moment ledverlichting wil dit kan aanvragen op de regeling een derde, twee derde? De voorzitter: Wethouder. Wethouder Klerx: Daar zijn een aantal voorwaarden voor. Het gaat over, maar dan gaan we heel specifiek de regelingen in dus als mevrouw De Bruijn, die zou willen weten. Maar in principe is de voorwaarde van de regeling geldig voor iedereen. Dus als er verenigingen zijn en we hebben daar goed contact op met alle buitensportverenigingen dan kunnen ze daar aanspraak voor doen. Maar we hebben net een onwijze inhaalslag gemaakt met allerlei velden die ledverlichting hebben aan gekregen. En N.E.O. is dan een van de clubs die nog volgen.

Maar we hebben bijna alles nu verlet, om het zomaar te zeggen. De voorzitter: Voldoende? Dank u wel. Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter. Er is een aantal keren gesproken over bevooroordeeld zijn. Ik denk dat daar werd bedoeld bevoordeeld. Dat is toch iets anders. Over bevooroordelen kunnen we ook nog een hele avond spreken, maar ik stel voor dat we dat niet doen. Het staat niet op de agenda. Dank voor de wethouder voor de reactie. Is hij het met mij eens dat als de raad vanavond instemt met het voorstel wat het college heeft gedaan dat het college nog steeds niks kan? Want u kunt niet dekken uit de algemene middelen. Dus u heeft helemaal geen dekking. De voorzitter: Wethouder. Wethouder Klerx: Nee, dat ben ik niet met de heer van Groos eens, want als de raad dit voorstel akkoord bevindt dan is er wel degelijk ruimte, want dan veranderen we de begroting met de begrotingswijziging en hebben we 20.000 euro in onze meerjarenbegroting. Ook gaan we die verwerken en dan hebben we uiteindelijk de ruimte om deze investering te doen. De voorzitter: Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Voorzitter, met andere woorden: vraagt het college aan de raad om het structurele tekort nog groter te maken met dit besluit? De voorzitter: Wethouder. Wethouder Klerx: Ja.

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

14

De heer Van Groos: Mag ik dan vragen waarom het college in het raadsvoorstel niet heeft gemeld, bij financiën, dat dit eigenlijk helemaal niet kan, maar dat het om die en die reden erg onhandig is om dit project niet uit te voeren. Dat zou wat eerlijker zijn dan zeggen van betaal het maar uit de algemene middelen, terwijl u weet dat de algemene middelen in dit verband helemaal niks voorstellen. De voorzitter: Wethouder Klerx. Wethouder Klerx: Voorzitter, dat ben ik niet met de heer Van Groos eens. De algemene middelen, zeker voor het komende jaar waar het over gaat op dit moment ook en voor het jaar daarna zelfs ook bevatten voldoende ruimte. En ja en dan ga ik herhalen, maar de VNG heeft ons juist opgeroepen om niet stil te blijven staan. Dat onderschrijven wij volledig. We willen deze investering doen. We hebben zoveel mogelijk gekeken om het binnen de huidige middelen te kunnen rekenen, binnen de huidige begroting. Ik ben het gewoon niet met de heer Van Groos eens dat dit nu niet kan. We gaan dit nog veel vaker en we hebben het in de afgelopen periodes ook al meegemaakt. Het gat is al langer in beeld en we hebben vaker uitbreiding gedaan. Het klopt niet wat de heer Van Groos zegt. De voorzitter: Volgens mij heeft u uw punt gemaakt. Mijnheer Van Groos maakt een ander punt. Laten we even kijken of we nog wat nieuws bij kunnen leggen.

Als dat niet zo is dan stel ik voor om het hierbij te laten. Geen nieuwe inzichten? Nee. Voldoende. Heeft iemand behoefte aan een tweede termijn? Mevrouw De Bruijn niet. Mijnheer Van Groos. Tweede termijn De heer Van Groos: Voorzitter, als het in eerste termijn met het college niet kan, dan maak ik maar gebruik van de tweede termijn. Ik kan niet anders. Een, de wethouder zegt dat ik er naast zit, maar hij legt niet uit waarom. Enige reden die die daarvoor aangeeft, is dat we al eerder dit soort besluit hebben genomen. Vind ik nou niet het sterkste argument. We hebben het al een aantal keren verkeerd gedaan, dus hebben het recht om weer een keer verkeerd te doen. Dat is wel heel jammer. Bovendien hebben we op die punten ook daarop gewezen. Bijvoorbeeld bij de Meerdijk school dat de dekking structureel niet geregeld is. En ik vraag me werkelijk af, collega raadsleden, of we hiermee door moeten gaan. Wat voor zin heeft het om verordeningen vast te stellen, financiële afspraken te maken, om vervolgens die aan ons laars te lappen, omdat we het zo belangrijk vinden dat de dingen door moeten. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Groos. Is er iemand die nog wil reageren hierop? Nee. Voldoende? Dan gaan we over tot stemmen. Het eind van de beraadslaging en dan gaan we over tot stemmen. De heer Bokšan: Zouden we heel even drie minuutjes kunnen schorsen? De voorzitter: Ja dat kan.

We schorsen drie minuten. De vergadering wordt enkele minuten geschorst. De voorzitter: Mijnheer Bokšan, mevrouw Klerks, wie kan ik het woord geven? Mevrouw Klerks. Mevrouw Klerks: Ik zal even op het technische deel van dit ingaan en mijn collega Bokšan dadelijk op raadsvoorstel zelf, de inhoud ervan over het sportpark. We hebben even overleg gehad omdat natuurlijk het financieel best wel ingewikkeld is, omdat we geen sluitende meerjarenbegroting hebben. En daardoor krijg je dit zo rare constructies Notulen raadsvergadering 23 november 2023

15

om het gedicht te krijgen. We hebben even overleg gehad of we denken dat het amendement van de ChristenUnie daar een oplossing voor biedt. We zien die oplossing onvoldoende in dit amendement. Blijft gewoon een lastig ding met een niet sluitende meerjarenbegroting om geld te blijven uitgeven, omdat je dat blijft dekken uit de algemene middelen. En dat is onwenselijk, maar die situatie is nu niet anders. We zullen daarom ook het amendement niet gaan steunen. De voorzitter: Dank u wel. Poging om er goed over na te denken. Dank u wel. Dan gaan we over tot het stemmen. We gaan eerst even- Oh, mijnheer Bruurmijn? De heer Bruurmijn: Voorzitter, in verband met mijn betrokkenheid bij RWW zal ik niet meedoen aan de stemming over De Gaard. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bruurmijn. Dan gaan we over tot het stemmen. Mijnheer Van Groos, wilt u het amendement in stemming brengen. Ja? Dan gaan we dat als eerste klaarzetten, denk ik. U kunt gaan stemmen. Het amendement is verworpen met zeventien stemmen tegen en vijf stemmen voor. Aldus besloten. Dan gaan wij het raadsvoorstel in stemming brengen. Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Mijnheer Bokšan. Iemand anders? Nee. Mijnheer Bokšan. De heer Bokšan: Dank u wel, voorzitter.

Tijdens de gespreksavond noemden we het al en vanavond ook, als lokale VVD, gunnen wij ook een sportieve Waalwijker een potje voetbal en we vinden dat ook nodig dat we dit gaan doen. Dus wij gaan hiermee akkoord, maar we hebben natuurlijk ook bij de gespreksavond hebben we stilgestaan bij de problematiek die bijvoorbeeld speelt bij Tachos maar ook bijvoorbeeld bij een voetbalclub als WRC. En we willen ook hier meegeven dat wij dat heel kritisch zullen blijven volgen en ik hoorde Samen Waalwijk daar net ook wel iets over zeggen dat we een keer een informatieavond krijgen of bijgepraat worden over hoe we omgaan met sportvereniging, sportbeleid in het algemeen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bokšan. Niemand verder. Dan gaan we stemming van het raadsvoorstel klaarzetten. Gaat uw gang. Het raadsvoorstel is aangenomen met twintig stemmen voor en twee stemmen tegen. Aldus besloten. Dank ook voor de mensen op de publieke tribune die voor dit raadsvoorstel bezig zijn geweest. Dank je wel. Dan sluit ik bespreking van dit onderwerp af en gaan we naar het volgende onderwerp. 17. Onttrekking reserve sociale woningbouw t.b.v. project “Borksesticht” De voorzitter: En dat is onttrekking reserve sociale woningbouw ten behoeve van project Borksesticht. Dit agendapunt gaat over een herontwikkeling van bestaande woningen in Baardwijk tot twaalf woningen en 48 appartementen.

Cascade lijdt verlies op dit plan door de gestegen bouwkosten. De gemeente Waalwijk wil 36.000 euro uitgeven voor de inrichting van de openbare ruimte van dit project. Het is een bespreekpunt voor twee partijen, ChristenUnie en Samen Waalwijk. Spreektijd tweeënhalve minuut en ik wil mijnheer Van Groos het woord geven. De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter. Weer zo’n punt. Het college stelt voor 36.000 euro te onttrekken aan de reserve sociale woningbouw. In het raadsvoorstel is te lezen dat dit geld is bedoeld voor de inrichting met een langzaam verkeersverbindingen tussen Mede en de Baardwijksestraat, In de Langstraat editie was op zaterdag 1 oktober het volgende te lezen. Ik citeer: Volgens Cascade heeft de gemeentelijke steun niets te maken met een eventueel verlies op het project Borksesticht. Het is een kwaliteitsimpuls Notulen raadsvergadering 23 november 2023

16

voor de hele woonomgeving, stelt de woordvoerster. Einde citaat. Tijdens de gespreksavond gaf de wethouder aan dat voor een beroep op de reserve sociale woningbouw is gekozen, omdat daar toch nooit iets uitgaat. Voorzitter, dat geeft te denken hoe zou het komen dat in deze tijd van woningnood, van grote woningnood, van een groot tekort aan betaalbare woningen, sociale huurwoningen, deze reserve niet wordt ingezet? En het college durft voor te stellen om de inrichting van de openbare ruimte bij dit plan te betalen uit deze reserve sociale woningbouw. De gemeente heeft nog potjes voor de openbare ruimte? En tenzij het college met een beter alternatief komt, stelt onze fractie door middel van een amendement voor om de 36.000 euro te dekken uit een overschot op het IUP van voorgaande jaren. Dank u wel. Amendement C: Voornoemde fractie stelt het volgende amendement voor: Constaterende dat,  Het college voorstelt om voor de inrichting van de openbare ruimte bij het project Borksesticht een beroep te doen op de reserve Sociale woningbouw;  De reserve Sociale woningbouw voor een geheel ander doel is ingesteld.

Overwegende dat,  Volgens Cascade de gemeentelijke steun niets heeft te maken met een eventueel verlies op het project Borksesticht;  Het een kwaliteitsimpuls voor de hele woonomgeving betreft;  De gemeente Waalwijk andere middelen heeft voor de (her)inrichting van de openbare ruimte, zoals het IUP. Besluit: Het dictum van het besluit als volgt te wijzigen: 1. Een bedrag van 36.000 euro beschikbaar te stellen uit een overschot van IUP middelen van voorgaande jaren; 2. De begrotingswijziging 2023/28 hiermee in overeenstemming te brengen. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Groos. Welke fracties steunen op voorhand dit amendement? CDA, Samen Waalwijk. SGP ook. SGP, CDA, Samen Waalwijk. Dank u wel. Dan geef ik nu het woord aan Samen Waalwijk. Mijnheer Frodyma. De heer Frodyma: Voorzitter, dank je wel. Ook hier weer even een korte reactie over dit onderwerp. We hebben hier een B-punt van gemaakt. Louter en alleen om financieel technische redenen. De bestemmingsreserve sociale woningbouw is een bestemmingsreserve die is ingesteld en die toeziet op het bevorderen van de realisatie van sociale woningen. Hier gaat het echter over het aanpassen van de woonomgeving. Vandaar ook dat wij het amendement van de ChristenUnie hiervoor zullen ondersteunen. Tot zover onze bijdrage. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Frodyma. Tijd voor een debat of reacties, gesprek.

Als daar behoefte aan is. Dat is er niet, volgens mij, als ik dit zo hoor. Dan wil ik de wethouder uitnodigen om te reageren. Ik denk dat wethouder Klerx het overneemt. Beantwoording college

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

17

Wethouder Klerx: Dank u wel, voorzitter. Ik reageer alleen even op het amendement. Volgens mij is dat in ieder geval wat ik heb gehoord in het debatgedeelte in de eerste termijn. En juist het doel wat de heer Frodyma ook wel aanhaalde, is waarom we dit voorstel indienen. Ik snap dat de heer Van Groos gelezen heeft wat hij gelezen heeft. Onze overtuiging is echter toch iets anders. Cascade heeft wel degelijk een tekort. We hebben daarvoor niet voor niets de SBI subsidie proberen aan te vragen. Die hebben we helaas niet gekregen dus er is wel degelijk een tekort. En we hebben gekeken, als gemeente, in welke mate en aan welk deel van deze planontwikkeling kunnen wij dan bijdragen om dit project toch van de grond te krijgen? En dat doen we in het verleden wel vaker dus juist vanuit deze reserve betalen we dan aan projecten voor sociale woningbouw mogelijk te maken, maar we kijken dan wel altijd naar activiteiten die passend zijn en die de gemeente daadwerkelijk logisch en passend vindt om te gaan betalen of overnemen van die kosten. En we kiezen ervoor om niet gewoon een bijdrage te doen aan de algemene stenen, om het zomaar te zeggen. We kiezen heel bewust voor delen van het project en het kan zijn en dat doen we bijvoorbeeld bij de herontwikkeling van de Els, dat zijn we in ieder geval voornemens.

Om oplossingen voor parkeren mogelijk te maken, om inrichting van het openbaar gebied, het groen, groenblauwe omgeving in te richten. Dus dat zouden opties zijn, maar dat kan wel degelijk ook een openbaar gebied a la de inrichting en de verkeersinrichting verbeteringen kunnen zijn. En daarvoor hebben we gekozen. Daarvoor hebben wij de mogelijkheid gezien. Dus we willen juist dit project een stimulans geven om die sociale woning wel mogelijk te maken, omdat in de basis kosten die allemaal binnen het plan vallen, horen ook bij de ontwikkelaar. En dat is per definitie iets wat niet IUP is. De Baardwijkstraat wordt wel degelijk ontwikkeld en dit stukje zit op het gebied van de planontwikkeling, dus vinden wij juist passend om uit deze reserve een onttrekking te doen, omdat je de sociale woningbouw mogelijk wil maken. En met de rest van het project Baardwijksestraat reconstrueren betalen we uit het UIP, want dat citeert de heer Van Groos terecht, daarvoor bedoelt. De voorzitter: Dank u wel, wethouder. Mijnheer Van Groos zie ik opstaan. Mijnheer Van Groos. De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter. Via u dank ik de portefeuillehouder voor de reactie op het amendement. Ik zou via u hem het volgende willen vragen.

Is het inderdaad zo dat reserve sociale woningbouw is ingesteld niet om sociale woningbouw mogelijk te maken, maar daar allerlei dingen omheen het te doen die het mooier maken? Is dat op die manier de sociale woningbouw reserve ingesteld? De voorzitter: Wethouder Klerx. Wethouder Klerx: Nee, voorzitter. Dat heb ik een zojuist proberen te vertellen. We doen deze impuls om sociale woningbouw mogelijk te maken. Cascade komt geld tekort en we willen niet zomaar de onrendabele top financieren, om het zomaar even plat te zeggen. We hebben juist gekeken wat we in de planontwikkeling kunnen betalen. Daarvoor hebben we deze onttrekking aan u voorgesteld dan kunnen we een heel specifiek gedeelte maken wat voor ons, in onze ogen, noodzakelijk is voor de planontwikkeling en inderdaad ook een plus is voor het openbaar gebied. Een zogenaamde win win. En daarom vinden we dit verstandig. Maar allereerst de basis van dit voorstel wat we doen is om de sociale woningbouw mogelijk te maken, omdat Cascade een tekort heeft. De voorzitter: We gaan ons nu herhalen. Dus laten we kijken of we bij aanvullende vragen en onderwerpen kunnen blijven. Mijnheer Van Groos, wat wilt u nog weten van de wethouder?

Notulen raadsvergadering 23 november 2023

18

De heer Van Groos: Laat ik het proberen, voorzitter. De portefeuillehouder maakte ook een opmerking van mijnheer Van Groos heeft gelezen wat hij gelezen heeft. Beweert de portefeuillehouder dat wat er in de krant staat, namens Cascade, over dat bijdrage van de gemeente niet nodig is vanwege het verlies op dit project dat dat niet juist is? De voorzitter: Wethouder. Wethouder Klerx: Correct. Mijn inschatting is dat het anders is en dat kunt u achterhalen, omdat het Cascade een tekort …(1:12:19). We hebben niet voor niks die SBI subsidie gedaan. En ja, het is ook en dat klopt wel wat in de krant staat, een impuls voor de rest van de omgeving. Dus we hebben gekeken dat we niet zomaar iets doen, maar wel iets waar we ook iets daadwerkelijk aan hebben. Dus het is en belangrijk en noodzaak voor de planontwikkeling. Daarom doen we dit en twee, een win-win voor de omgeving. De voorzitter: Ik hoor weer herhaling dus laten we proberen om daaruit te blijven. Geen aanvullende vragen, mijnheer Van Groos? Nee. Andere vragen? Nee. Dank u wel. Dan zijn we bij de tweede termijn. Mijnheer Van Groos. Gaat uw gang, u bent de enige, volgens mij? Tweede termijn De heer Van Groos: Voorzitter, als deze raad een reserve instelt dan moet daarvoor een aantal dingen worden geregeld.