Verslag raadsvergadering 01-02-24

NOTULEN van de openbare vergadering van de raad der gemeente Waalwijk, gehouden op 1 februari 2024 Voorzitter:

mevrouw S.C.A.M. Ausems

Griffier: Plv. griffier:

mevrouw J. Louer mevrouw F. Opperman

Aanwezig zijn de leden:

de heer J. van Baardwijk de heer A. van Belkom de heer F. den Braven de heer G. den Braven mevrouw C. de Bruijn de heer B. Bruurmijn de heer J. van Dijk de heer R. Frodyma de heer J. van Groos de heer A. van Hamond de heer J. van Hest mevrouw Y. IJpelaar-Alias mevrouw B. de Jongste-van Heijst de heer N. Kieboom mevrouw I. Klerks de heer T. Klerks de heer E. Knops mevrouw Y. van Laar de heer H. Metzke de heer N van der Pluijm mevrouw M. Schilders de heer R. Spohr (tot en met agendapunt 10) de heer R. Tiemstra (vanaf agendapunt 5) mevrouw M. Veraa mevrouw M. Verhagen-van Lier de heer H. van Zelst (vanaf agendapunt 9)

Afwezig:

mevrouw B. Koptagel-Demirbas de heer M. Bokšan de heer W. Lodenstijn

Tevens aanwezig:

de heer T. Klerx, wethouder de heer A. de Jong, wethouder mevrouw D. Odabasi-Seker, wethouder mevrouw S. Schuijffel, wethouder de heer F. Spierings, wethouder

Notulen:

mevrouw E. van Asten (Notuleerservice Nederland)

1.

Opening

De vergadering wordt geopend om 19.30 uur. De voorzitter: Ik ga openen. Beste mensen, ik open de vergadering op de gebruikelijke wijze. Niet iedereen is er nog. We gaan toch maar van start. Ik open de vergadering op de gebruikelijke wijze met een moment van stilte voor bezinning. Laten wij ons vanuit onze visie of geloofsovertuiging bij het begin van deze raadsvergadering bezinnen op onze gemeenschappelijke opdracht en verantwoordelijkheid om deze gemeente te besturen. De vergadering is geopend. 2.

Mededelingen

De voorzitter: Welkom iedereen, ook de belangstellende op de publieke tribune die net nog binnenkomen en de kijkers thuis. We hebben vanavond een livestream. Dat betekent dat alles wordt opgenomen en uitgezonden. Ik heb een paar afmeldingen. Dat is van mevrouw Koptagel, de heer Van Zelst, de heer Lodenstjin en de heer Bokšan. Ik denk dat de heer Tiemstra nog wat later binnen zal komen. De heer Tiemstra inderdaad zou iets later zijn, wellicht. Ik verzoek de raadsleden die het presentie boek nog niet hebben getekend om dat alsnog te doen. Eens kijken of het deze keer- Het gaat steeds beter. Zoals u weet, heeft wethouder Odabasi na de vergadering een vertrouwelijke mededeling voor de raadsleden en eventueel aanwezige fractievolgers. Dus na het afsluiten van de vergadering heeft de wethouder nog iets met u te delen. Dus ik verzoek u om na de raadsvergadering even te blijven zitten. We hebben een traktatie vanavond en dat is van een aantal mensen die jarig zijn geweest. Onder andere mevrouw Odabasi, nog van harte gefeliciteerd. De heer Van Dijk en meneer Tiemstra, die er nog niet is. Van harte gefeliciteerd en een mooi nieuw levensjaar gewenst voor jullie allemaal. 4.

Beëdiging voorzitter en leden rekenkamer

De voorzitter: In de raadsvergadering van 21 december heeft u mevrouw Hendrickx benoemd tot voorzitter van de nieuwe Rekenkamer. De Rekenkamercommissie is een Rekenkamer geworden. Mevrouw Van Gestel en de heer Barrois hebt u benoemd tot lid van de Rekenkamer. In de Gemeentewet staat dat de voorzitter en de leden van de Rekenkamer de eed of de verklaring en belofte aan mij afleggen voordat zij hun functies kunnen uitoefenen. Mevrouw Hendrickx, mevrouw Van Gestel en meneer Barrois, mag ik u vragen om naar voren te komen? Jullie hebben allemaal afgesproken om de verklaring en belofte af te leggen. Ik zie dat iedereen gaat staan, dank u wel. Ik hoef het niet eens te vragen. Blijf lekker zitten, mevrouw De Bruijn, zou ik zeggen. Voor degene die dat kan, is het fijn om op te staan. Anderen mogen blijven zitten. Ik lees de tekst voor en dan mag u allemaal antwoorden. Ik verklaar dat ik, om tot lid van de Rekenkamer benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook. enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk, enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plicht als lid van de Rekenkamer naar eer en geweten zal vervullen.

Wat is daarop op uw antwoord, mevrouw Hendrickx? Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

2

Mevrouw Hendrickx: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: Dank u wel. Meneer Barrois? De heer Barrois: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: En u? Mevrouw Van Gestel: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: Van harte gefeliciteerd. Alstublieft. Ik wens u heel veel succes in de uitoefening van uw functie. We hebben nog cadeautjes voor u. mevrouw Hendrickx, van harte gefeliciteerd. Van harte gefeliciteerd. Fijn dat de autoproblemen zijn opgelost. Net op tijd. Van harte gefeliciteerd. Fijn dat jullie er zijn en fijn dat jullie zo weer aan de slag kunnen, eerst vanuit de commissie en nu als Rekenkamer. Veel succes. Dank jullie wel. De voorzitter: Dank. U mag lekker aanwezig blijven, maar u kunt ook uw eigen pad vervolgen. 3.

Vaststellen agenda

De voorzitter: De griffier fluistert mij in dat ik vergeten ben de agenda vast te stellen. Ik heb punt 3 overgeslagen. Ik wil voorstellen de agenda ongewijzigd vast te stellen. Dank. Bij deze dan. 5.

Vragenronde

De voorzitter: Voor de vragenronde heeft zich één spreker gemeld, dat is mevrouw De Jongste. Zij wil vragen stellen over de voetbalvereniging WSC. De behandelwijze is wellicht bekend, maar ik herhaal het nog even. De vraagsteller kan haar vragen stellen, maximaal twee minuten. Het college beantwoordt de vraag, maximaal drie minuten. Dan kunt u nog een minuut vragen stellen en dan kan het college nog even antwoord geven. Mevrouw De Jongste, mag ik u het woord geven? Mevrouw De Jongste-van Heijst: Dank u wel, voorzitter. Ik doe mijn best in twee minuten het klaar te krijgen. Voorzitter, al enige jaren kaart de voetbalvereniging WSC in Waalwijk bij de gemeente de situatie aan dat de kleedkameraccommodatie niet meer voldoet aan de eisen van deze tijd. Ondanks de vele gesprekken die plaats hebben gevonden tussen de voetbalvereniging en de gemeente, lijkt het erop dat deze kwestie in een impasse is geraakt. Inmiddels zijn er ook krantenartikelen verschenen waarin melding wordt gemaakt dat WSC het om gezondheidsredenen niet meer verantwoord vond om gebruik te maken van de kleedkameraccommodaties en heeft deze gesloten. Onze fractie maakt zich zorgen over de nieuwe situatie die nu ontstaan is en heeft daarom vragen aan de portefeuillehouder.

Hoe vaak heeft er in de afgelopen jaren door de gemeente een inspectie plaatsgevonden met betrekking tot de kleedkameraccommodatie en wat waren de bevindingen hierbij? Heeft de voetbalvereniging het gezondheidsaspect al eerder aangekaart bij de gemeente? Welke voortgang heeft de portefeuillehouder tot nu al geboekt met alle gesprekken met WSC? Hoe denkt u nu deze kwestie te kunnen oplossen en op welke termijn? Hoeveel van dit soort huurcontract lopen er in de portefeuille en hoe vaak vindt er een inspectie plaats en wat zijn bevindingen hierbij? Wordt er naast inspectie ook gekeken naar reserveringen Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

3

voor grootonderhoud, planning en uitvoering hiervan? Zijn dit soort huurcontracten, waarbij het grootonderhoud bij de verhuurder wordt gelegd, nog wel van deze tijd? Tot zover onze vragen. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw De Jongste. Mag ik de portefeuillehouder uitnodigen? Wethouder Klerx. Beantwoording portefeuillehouder Wethouder Klerx: Dank u wel, voorzitter. Ik ga mijn best doen, maar helaas kon mevrouw De Jongste sneller praten dan ik mee kon schrijven. Maar ik ga ik denk ook zoveel mogelijk in algemene zin wel zo goed mogelijk antwoord geven. We zijn al jaren in gesprek met WSC, dus de staat van de kleedkamers is al wat langer onderwerp van gesprek. We hebben daarin één keer, zoals u ook van WSC heeft denk ik kunnen lezen, eerder echt een onderzoek laten opstellen over de status, met name ook gekeken, gaan we renoveren of gaan we nieuwbouwen, of konden we gewoon onderhoud plegen? Daaruit bleek toen eigenlijk wel, als je dit moet gaan onderhouden en je moet alles gaan doen wat uit dat rapport kwam, dat vraagt zo'n grote investering, dat het wellicht te overwegen is om nieuw te bouwen. Uit die gesprekken die we toen hebben gehad rondom dat rapport zijn we ook met de vereniging in gesprek geweest. Daarin is toen ook aangekaart over de gezondheidsproblematieken. Als ik die mag vertalen in, er zitten schema's en we maken ons toch wel zorgen om de staat van de kleedkamers.

Daarin hebben ze niet exact, ik was er overigens niet bij, dat was mijn voorganger die de gesprekken voerde, maar daar is niet echt expliciet genoemd, we maken ons zorgen om de volksgezondheid. Maar als we die mogen vertalen naar, we maken ons zorgen want er is veel schimmelvorming, dan is dat wel zo. U vroeg ook naar de voortgang van de gesprekken die we nu voeren. Dat is lastig. We hebben het nog steeds over nieuwbouw, daar hebben we ook echt uitgangspunten aan WSC gegeven omdat ze misschien wel in lijn met de constructie die we bij SSC hebben gehanteerd ook plannen willen maken. Daarin hebben we een memo gemaakt om die kaders ook te duiden. Maar waar de urgentie nu voor WSC zit, is natuurlijk in de status en in de problematieken die zijn nu ervaren, waarom zij de kleedkamers hebben gesloten. Daarin hebben we wel dinsdag duidelijk als college aangegeven aan het bestuur dat dat een verantwoordelijkheid is van de vereniging. Zij vinden dat onterecht, WSC. Daar is inderdaad, zoals u zegt, een impasse ontstaan. Daar heeft het bestuur van WSC volgens mij vanavond een vergadering over en we hebben daar vandaag nog per mail contact over gehad om nogmaals dit standpunt te bevestigen. U vroeg ook een heleboel dingen over andere mogelijke situaties in de gemeente. Ik durf dat niet helemaal uitputtend te zeggen exact, maar er zijn soortgelijke situaties.

Bijvoorbeeld SCC was ook soortgelijk. Maar de constructie zoals die bij WSC is, dat er echt heel weinig huur wordt betaald en dat alles volledig, het onderhoud, bij de gebruiker dus bij de vereniging ligt, dat zouden we nu niet meer opnieuw doen. Dat wil niet zeggen dat we daar morgen meteen allemaal vanaf zijn, want er zijn ook situaties waar het wel prima geregeld is en waar de vereniging gelukkig geen dermate last ondervindt dat we in deze situatie verkeren. Maar ik kan u ook niet beloven dat we dat op korte termijn wel gaan oplossen, omdat dit dan ineens een hele grote verandering op heel veel facetten zou vragen. Als u echt exact wil weten naam en toenaam en jaren en noem maar op, dan hoop ik echt dat u die vragen nog technisch aan ons wil stellen. Dan willen wij die uiteraard beantwoorden. Maar daar moeten wij dan langer induiken. Dat kan ik u niet nu zo vertellen.

Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

4

Dan zit ik heel even te kijken of dat ik dan het meest heb gehad. De aantekeningen die ik heb gemaakt, voorzitter, dan hoop ik dat ik alle vragen heb beantwoord. Maar misschien ben ik er in de snelheid een paar vergeten, dan hoop ik dat te horen. De voorzitter: Mevrouw De Jongste, heeft u nog een aanvullende vraag of heeft de wethouder een aantal zaken misschien vergeten die u nog wil weten? Mevrouw De Jongste-van Heijst: Allereerst wil ik bedanken voor de vragen. Is er geen impasse tussen u als portefeuillehouder en WSC zelf, dat de gesprekken stagneren omdat u de portefeuillehouder nu bent? Of verlopen die gesprekken in alle openheid? De voorzitter: Wethouder. Wethouder Klerx: Ik heb net wel proberen te zeggen, voorzitter, zonder al te veel woorden, maar dat er wel een impasse is. Ik denk niet dat WSC vindt dat we prettig uit elkaar zijn gegaan afgelopen dinsdag. Want ik ben duidelijk geweest, zoals ik nu ook naar u probeerde duidelijk te zijn, over wat ons standpunt is als college. WSC denkt daar echt anders over. Zijn het dan open, eerlijke, fijne gesprekken? Het zijn stevige gesprekken. Ik ben zelf nauw betrokken bij WSC als vereniging, ik ken de bestuursleden allemaal. Dus in zoverre zou ik willen zeggen dat ik oké met hen in gesprek ben en dat het oké gesprekken zijn. Maar verder zijn het wel stevige gesprekken. Ik hoop dat u begrijpt wat ik bedoel.

De voorzitter: Misschien bedoelt mevrouw De Jongste of het niet op persoonlijk niveau is, maar op zakelijk niveau. Bedoelt u dat? Wethouder. Wethouder Klerx: Dat is zo, maar het is wel stevig zakelijk. De voorzitter: Voldoende? Mevrouw De Jongste-van Heijst: Dan weten we nu voldoende. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dank, wethouder.

Ter vaststelling akkoordstukken 3.

Ongewijzigde vaststelling Bestemmingsplan Herziening Gemengd gebied Heistraat naast nr. 198 Sprang-Capelle

Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt Bestemmingsplan Herziening Gemengd gebied Heistraat aangenomen.

de

vaststelling

Ter vaststelling lijst van ingekomen stukken en verslagen 4.

Lijst ingekomen stukken a. Ingekomen stukken b. Lange termijnagenda (LTA) c. Raadsinformatiebrieven d. Beantwoording schriftelijke vragen (art.47) e. VNG Ledenbrieven

Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

5

Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt de lijst van ingekomen stukken vastgesteld. 5.

Verslagen en besluitenlijsten

Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming worden de besluitenlijsten van de begrotingsvergadering van 2 november 2023 en de raadsvergadering van 23 november 2023 en de verslagen van de begrotingsvergadering 2 november 2023, de gespreksavond van 9 november 2023, de raadsvergadering van 23 november 2023 en de gespreksavond van 7 december ongewijzigd vastgesteld.

Ter bespreking en vaststelling bespreekstukken 6.

Starterslening - aanvullen budget

De voorzitter: In 2023 is er een groot beroep gedaan op de starterslening voor het kopen van een woning in onze gemeente. Het beschikbare budget is daardoor bijna op. In de verordening Starterslening staat dat de raad het budget vaststelt dat beschikbaar is voor het toewijzen van startersleningen. De raad beslist nu over een aanvulling op het budget vanuit de wens om voldoende budget te hebben om startersleningen aan te vragen. Het is een bespreekpunt voor twee partijen, voor de VVD en GroenLinksaf. Spreektijd is tweeënhalve minuut. Ik wil als eerste de heer Gijs den Braven het woord geven. De heer Den Braven: Dank u wel, voorzitter. De starterslening is in de ogen van GroenLinksaf essentieel voor het tegengaan van de braindrain in onze gemeente. Het verbetert voor jonge mensen de concurrentiepositie op de woningmarkt. Althans, tot je als starter te horen krijgt dat je wel in aanmerking komt voor een starterslening, maar dat het budget op dit moment niet toereikend is. Erg zuur. Voorzitter, stel je voor hoe zuur het zou zijn voor deze starters als ze zouden weten dat dit eigenlijk vooral een bureaucratisch probleem is. Een probleem dat in de ogen van GroenLinksaf makkelijk op te lossen is. Voorzitter, GroenLinks af is akkoord met het raadsvoorstel.

Maar we vragen ons wel hardop af, wat doen we nu eigenlijk? Als raad oormerken we geld en we nemen dit op in onze gemeentebegroting. Hiervoor moeten we als raad onze fiat geven. Nadien verwachten we van het college dat ze iedere keer als het budget in een van de gekoppelde fondsen leeg dreigt te vallen, weer naar de raad te kome om ons dan toestemming te vragen om reeds geoormerkt geld en door ons gefiatteerd geld over te zetten naar een van de drie fondsen. Iedere keer met een vertraging van enkele maanden, omdat het op de raadsagenda moet worden geplaatst. Voorzitter, dit is in de ogen van GroenLinksaf onnodig bureaucratisch geneuzel. We dienen daarom een amendement in waarmee we het college mandateren om het vrije handgeld tussen de Algemene Rekening Courant en de drie fondsen op en neer te schuiven. Dit amendement wordt mede ingediend door de VVD, Lokaal Belang, D66 en Samen Waalwijk. Even kort over het amendement. Het mandaat heeft betrekking op de starterslening, verzilverlening en de Stimuleringslening Toekomstgericht Wonen. In het amendement vragen wij het college om ons consequent te informeren bij het uitoefenen van het mandaat.

Daarnaast hebben wij in het amendement opgenomen dat we verwachten dat het college uiterlijk naar de raad toekomt met een voorstel het budget op de Algemene Rekening Courant aan te vullen, als het daarop resterende bedrag minder dan 250.000 euro bedraagt. Omdat het gevolg van het raadsvoorstel is dat we onder die grens schieten, hebben we in het amendement opgenomen dat we de Rekening Courant Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

6

per direct vanuit de Algemene Reserve tot 250.000 euro aanvullen, zodat de stand niet direct strijdig is met het dictum van het geamendeerde raadsvoorstel. Voorzitter, wij hopen dat we op deze manier zoveel mogelijk starters kunnen helpen, zonder dat de stroperigheid van de bureaucratie in de weg zit. Tot slot nog een kort woord richting de VVD. We waarderen jullie poging om via jullie motie een punt uit het coalitieakkoord extra te bekrachtigen. We vinden alleen dat de Starterslening niet het middel is om dat mee te doen. We zetten met dit amendement een stap vooruit op het terrein van minder bureaucratie en zetten tegelijkertijd, zijn wij bang, als we deze motie aannemen in onze ogen weer een kleine stap achteruit. Dank u wel. Amendement A: Starterslening Voornoemde fracties stellen het volgende amendement voor: Constaterende dat: - De huizenprijzen in de gemeente Waalwijk dusdanig hoog zijn dat starten zonder steun van de overheid steeds moeilijker wordt. - De gemeente Waalwijk in 2023 dusdanig veel Startersleningen heeft verleend dat het budget bijna 2 maanden niet toereikend was, waardoor starters geen lening hebben kunnen aanvragen. - Naast de Starterslening en de Stimuleringslening Toekomstgericht Wonen onlangs ook de Verzilverlening aan de Algemene Rekening Courant van het SVn is gekoppeld.

- De gemeente meer dan voldoende geld in reserve heeft om potentiële starters, de nodige steun in de vorm van een Starterslening of een Verzilverlening te geven. - De gemeente meer dan voldoende geld in reserve heeft om inwoners van onze gemeente de Stimuleringslening Toekomstgericht Wonen te verstrekken. - Er een hoge mate van bureaucratie bestaat rondom het bewegen van geld tussen de Algemene Rekening Courant bij het SVn en de verschillende deelfondsen die hieraan gekoppeld zijn. Overwegende dat: - De huizenprijzen naar verwachting voorlopig nog blijven stijgen. - Starters een zo eerlijk mogelijke kans op de Waalwijkse woningmarkt verdienen. - De gemeente Waalwijk een plaats moet zijn waar het voor jonge mensen aantrekkelijk is om te komen wonen, zodat wij nu en in de toekomst ons voorzieningenniveau op peil kunnen houden. - Verduurzaming en steun bij verduurzaming een hoge prioriteit hebben gekregen in het coalitieakkoord en ook raadsbreed hoog in het vaandel staan. - Het onwenselijk is dat mensen die in aanmerking komen voor een Starterslening, een Verzilverlening of een Stimuleringslening Toekomstgericht Wonen deze niet kunnen ontvangen, omdat ons college eerst de raad moet raadplegen, terwijl het geld op de algemene rekening courant bij SVn voorhanden is.

- Na aanvulling van het budget van de Starterslening met € 250.000 er nog € 175.588 overblijft op de Algemene Rekening Courant bij de SVn. Besluit: Het dictum van het besluit als volgt te wijzigen:

Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

7

1. Het budget voor de Starterslening aan te vullen met € 250.000,- vanuit de algemene rekening courant bij SVn. 2. Het college te mandateren om in het vervolg het budget voor de Starterslening, de Verzilverlening en de Stimuleringslening Toekomstgericht Wonen aan te vullen vanuit de algemene rekening courant bij SVn. 3. Het college te verzoeken de gemeenteraad te informeren over een aanvulling uit deze Algemene Rekening Courant. 4. Het college met een raadsvoorstel voor aanvulling van de Algemene Rekening Courant naar de gemeenteraad dient te komen als het resterende bedrag van de Algemene Rekening Courant bij de SVn minder dan € 250.000 bedraagt. 5. De Algemene Rekening Courant bij de SVn met een bedrag € 74.412 aan te vullen tot € 250.000 en deze € 74.412 te dekken uit de Algemene Reserve. De voorzitter: Dank u wel, meneer Den Braven. Duidelijk is inmiddels al dat GroenLinksaf, Lokaal Belang, Samen Waalwijk, D66 en VVD dit amendement steunen. Ik wil even kijken of er aanvullende steun is voor dit amendement. CDA, Waalwijk In Beweging. Dat is hem? Dank u wel. Dan gaan we nu naar de heer Knops van de VVD. Ik mag u het woord geven. Tweede spreker. De heer Knops: Dank u wel, voorzitter. Er is in Nederland en ook in Waalwijk een groot woningtekort. Dat is geen nieuws en we gaan dat vanavond hier ook niet oplossen.

Wat we hier en nu wel kunnen bereiken, is dat we jonge mensen die starten met hun maatschappelijke wooncarrière een extra zetje in de rug geven. Dat doen we al een tijdje met deze Starterslening. Deze regeling is dan ook heel succesvol. Dat is een mooi resultaat voor een goede zaak. Wij steunen dan uiteraard ook het raadsvoorstel. Graag willen wij daarbovenop een motie indienen om deze regeling nog wat verder toe te spitsen op starters die sociaal en of economisch gebonden zijn aan Waalwijk. Een leraar, onderwijzer of politieagent die in Waalwijk werk heeft gevonden, moet hier ook een woning kunnen vinden en kunnen betalen. Zo ook de student die in Waalwijk is opgegroeid en terug wil naar zijn geboortestad. Die student zien wij ook graag terugkomen. Nogmaals, voorzitter, de schaarste lossen wij niet op met deze motie, maar we kunnen wel sturen in wie wij het liefst aan onze gemeente willen binden. Graag dienen wij daarom deze motie in. Tot zover. Motie 1: Starterslening De raad, Gehoord de beraadslaging, Constaterende dat: - De raad wordt voorgesteld om € 250.000 ter beschikking te stellen als aanvulling op het budget van de Starterslening vanuit de middelen op de rekening-courant; - Er afgelopen jaar 26 startersleningen zijn verstrekt en nog 11 aanvragen zijn gedaan, terwijl de jaren ervoor er resp. 10 en 11 leningen zijn verstrekt.

Overwegende dat: - De storting die wordt gedaan bij de SVn komt uit geld dat bedoeld is voor Waalwijkse inwoners. - We niet oneindig de rekening-courant bij de SVn kunnen blijven volstorten vanuit onze algemene reserve; Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

8

-

In het coalitieakkoord staat: “We gaan onze Waalwijkse jongeren sociaal en economisch binden, door ze onder bepaalde voorwaarden voorrang te geven op de lijst van woningzoekenden (zowel huur als koop)”; Die voorrang er tot nu toe nog niet is.

Verzoekt het college: 1. Voor de “Verordening starterslening” voorwaarden uit te werken waarmee starters die een lokale (sociale- en/of economische) binding hebben met de gemeente Waalwijk met voorrang in aanmerking komen voor de Starterslening. 2. De aangepaste “Verordening starterslening” op zo kort mogelijke termijn voor te leggen aan de raad ter besluitvorming. De voorzitter: Dank u wel, meneer Knops. Mag ik vragen wie deze motie nog meer ondersteunt? Ik heb net al gehoord dat dat is, VVD, D66, Lokaal Belang. Die werden net al genoemd. Zijn er anderen? Dank. Nu tijd voor een onderling debat. Heeft u vragen aan elkaar? Wilt u in gesprek met elkaar. U kunt naar de interruptiemicrofoons lopen. Meneer Tiemstra. De heer Tiemstra: Voorzitter, dank u wel. Een vraag voor de heer Knops. Ik lees uw motie. Ik lees, in het coalitieakkoord staat, we gaan onze Waalwijkse jongeren sociaal en economisch binden. Vervolgens verzoekt u het college voorwaarden uit te werken waarmee starters die een lokale sociale economische binding hebben. Vraag is, is dat dezelfde groep in andere woorden vervat? Dat is de eerste vraag. De tweede vraag van, we gaan onze Waalwijkse jongeren, misschien kunt u die termen nog een keer omschrijven, wat voegt deze motie toe aan het coalitieakkoord wat u hebt afgesproken? Is dit nog niet iets wat reeds in gang is gezet of in gang gaat komen? Die twee vragen.

De voorzitter: Meneer Knops, gaat uw gang. De heer Knops: Antwoord op de eerst vraag, de woordkeus is natuurlijk anders, voorzitter. Maar we bedoelen volgens mij hetzelfde daarmee. Onze Waalwijkse jongeren is natuurlijk geen superstrak afgebakende groep, terwijl sociaaleconomische binding hopelijk wel beter is afgebakend. Het coalitieakkoord is een coalitieakkoord en we geven juist nu een invulling eraan, door juist te proberen deze groep nog iets meer voorrang te geven dan andere mensen, met als doelstelling, zoals ik net omschreef in mijn betoog, deze mensen te binden aan onze stad. De voorzitter: Dank u wel, meneer Knops. Meneer Tiemstra, u wilt reageren, zie ik. De heer Tiemstra: Nog een korte vraag ter verduidelijking, wat u precies verstaat onder de lokale sociale en economische verbinding van onze Waalwijkse jongeren, hoe u dat ziet. De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Dank u wel, voorzitter. Dat zijn twee groepen. Het zijn of mensen die hier vandaan komen, dan heb je sociale binding. Dus je ouders wonen hier, je bent hier opgegroeid, je bent hier geboren. Maar het kan evengoed zijn de Groninger, die leraar of politieagent, die hier een baan heeft gevonden in Waalwijk en ook graag in Waalwijk wil wonen. Die mensen bieden wij graag de ruimte.

Immers, wij willen graag leraren, onderwijzers, politieagenten, noem maar op, in onze gemeente hebben en we willen die mensen de kans geven om een betaalbare woning te bemachtigen. Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

9

De voorzitter: Voldoende, meneer Tiemstra? Meneer Van Groos. De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter. Ik heb een aantal vragen aan de heer Den Braven, dus ik weet niet of er nog mensen zijn die- Of dat handig is. De voorzitter: Zijn er nog mensen die vragen hebben aan meneer Knops? Ik zie meneer Van der Pluijm. Meneer Van der Pluijm, mag ik u dan eerst het woord geven? Dank u wel, meneer Van Groos. Zeer attent. De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter. Het is niet zozeer een vraag, maar meer het bevestigen van het standpunt van de VVD. Wij als Lokaal Belang hebben in het verkiezingsprogramma opgenomen dat we jongeren en starters op de woningmarkt willen helpen om een huis te kopen. Daarom stemmen wij in met het verruimen van de Starterslening. Ook stemmen we in met het amendement van GroenLinksaf, omdat we het een goed voorstel vinden dat het college daadkrachtiger kan handelen. We steunen de motie van de VVD om starters met voorrang in aanmerking te laten komen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Voldoende? Meneer Den Braven. De heer Den Braven: Voorzitter, dank. Ik wilde nog aan de VVD de volgende vraag stellen. Nogmaals, ik vind het echt een sympathieke motie. Alleen ik ben echt heel bang dat het aan de ene kant een extra laag bureaucratie gaat toevoegen.

Hoewel ik het mooi vind omschreven dat je zegt, we willen met voorrang mensen in aanmerking laten komen voor de Starterslening, ben ik heel erg bang dat het geen voorrang is, maar dat je gewoon zegt, jullie komen in aanmerking voor de Starterslening en jullie niet. Want als iemand in januari komt met de vraag, ik wil in Waalwijk gaan wonen, maar op dit moment heb ik geen sociaaleconomische binding, dan kan hij geen Starterslening krijgen. Terwijl er misschien de rest van het jaar meer dan genoeg geld is om iemand een Starterslening te geven die niet uit Waalwijk komt en geen sociaaleconomische binnen geeft. De voorzitter: Meneer Knops, hoe ziet u dat? De heer Knops: Ik, voorzitter, zie het probleem niet zo. Want ik begrijp het voorbeeld van de heer Den Braven niet. Als je in aanmerking komt voor een Starterslening waar wij het college vragen om nu extra criteria voor te bedenken, dan kom je daarvoor in aanmerking of je komt er niet voor in aanmerking, of het nu januari of december is. De stand van het budget doet er volgens mij niet toe. Er worden gewoon extra criteria gesteld, waarbij wij mensen voorrang geven die hier binding hebben.

Dus iemand die in Tilburg een baan heeft maar de huizen daar wel duur vindt en denkt, weet je wat, ik zoek in Waalwijk wel een woning, daar geven we minder voorkeur aan dan iemand die hier in Waalwijk werk heeft of wiens oma en grootouders hier geboren zijn. Dat is het idee achter de motie. Ik vind het fijn dat u dat sympathiek noemde. De voorzitter: Meneer Den Braven. De heer Den Braven: Dank u wel, voorzitter. Maar ik vind het oprecht wel sympathiek, daar gaat het mij oprecht niet om. Alleen ik ben, daarom kunnen wij niet voor de motie stemmen, bang dat het zijn doel een beetje voorbijstreeft, dat we straks alleen maar mensen dus op een bepaalde manier die Starterslening willen gunnen, terwijl er eigenlijk geen probleem is. Want we hopen gewoon dat iedereen die hier wil komen wonen en een Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

10

Starterslening nodig heeft die kan krijgen. Als het dan uiteindelijk om één of twee mensen gaat, ik noem maar iets, misschien zijn het er wel tien, misschien zijn het er twintig, maar naar ons idee zijn het er heel weinig die hiernaartoe komen en misschien een huis wegkapen voor de neus van iemand die in Waalwijk geboren is of die hier uiteindelijk om een andere reden sociaaleconomisch wil landen, dan zouden wij het heel erg zonde vinden dat we daar onze ambtenarij gaan opzadelen met een enorme lading aan weer extra taken om dit voor elkaar te krijgen. Dat is eigenlijk wat wij jammer vinden. De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Voorzitter, dank u wel. Ik begrijp wat beter het probleem nu wat u ziet. Maar ik denk niet dat het reëel is. Er is schaarste op de markt. Dat is het hoofdprobleem. De echte oplossing is natuurlijk meer huizen bouwen zodat iedereen hier kan wonen. Dat lossen we hier niet op. Het gaat ons om verdeling van de schaarste. Er zijn veel mensen die voor weinig huizen komen. Dan kun je dus keuzes maken. De keuze die wij dus voorstellen, is om dan te kiezen voor mensen die sociaaleconomische binding hebben. Ik ben het met u eens, als er meer aanbod zou zijn, dan zou je het effect kunnen krijgen wat u schildert, dat je mensen gaat afwijzen die je inderdaad prima een plek had kunnen toewijzen. Maar er is gewoon heel veel schaarste.

Dus het klinkt vervelend, maar dan kun je dus kiezen. De voorzitter: Nog een vraag, meneer Den Braven? De heer Den Braven: Laatste punt. De laatste vraag die ik dan wil stellen, want ik snap zeker de uitleg, maar jullie zijn niet bang dat je hiermee de ambtenaren die dit uiteindelijk moeten gaan bekijken echt een hele moeilijke taak gaat geven om een oplossing te verzinnen van, wat is sociaaleconomisch, is het überhaupt een probleem als het om een heel klein aantal gaat? De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Dank u wel, voorzitter. Wij vragen aan het college om het uit te werken en uiteraard is het gewenst dat dat enigszins pragmatisch gebeurt. Bureaucratie zit niemand op te wachten. De voorzitter: Dank u wel, meneer Knops. Voldoende, meneer Den Braven? Meneer Van Groos, dank u wel voor geduld. De heer Van Groos: Veraa wil inhaken op dit punt. De voorzitter: Ik zag u niet. U stond achter meneer Den Braven. Wilde u ook inhaken op dit punt? Dan geef ik u nog steeds voorrang voor meneer Van Groos. Gaat uw gang. Mevrouw Veraa: Sorry, meneer Van Groos. Ik heb een vraagje over wat jullie nu precies bedoelen met het woord voorrang. Want ik krijg naar aanleiding van uw beantwoording een ander gevoel bij het stukje voorrang dan hoe het beschreven staat in de motie. De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Voorzitter, mevrouw Veraa heeft goed opgelet.

Het gaat inderdaad niet om voorrang. Verkeerde woordkeus van mij. Mensen die in aanmerking komen voor de Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

11

Starterslening kunnen meer lenen en kunnen dus een hoger bod uitbrengen, maar krijgen daardoor een grotere kans. Ze hebben dus geen voorrang. Dat was een verkeerde woordkeuze. De voorzitter: Mevrouw Veraa. Mevrouw Veraa: Dank u wel, voorzitter. Ik zit meer op het stukje voorrang betreffende de doelgroepen. U schetst in uw beantwoording dat de doelgroep rondom die sociaaleconomisch met Waalwijk verbonden zijn in aanmerking kunnen komen voor de Starterslening, waardoor u in mijn interpretatie de andere doelgroep uitsluit. Zo kreeg ik hem nu te horen, of zo heb ik hem geïnterpreteerd naar aanleiding van uw beantwoording. Maar in de motie lees ik hem anders. Of is ons gevoel daarbij anders? De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Voorzitter, dank u wel. Dat is maar hoe je het bekijkt. Als je extra criteria oplegt, zijn er mensen die niet aan de criteria voldoen en dan kun je dat dus uitsluiting noemen. Dat is een kwestie van woordkeus. Ons idee is om juist mensen eruit te pikken die wij liever hebben dan andere mensen. Dat klinkt minder sympathiek, moet ik zeggen. Maar het idee is om mensen die hier binding mee hebben een extra steuntje in de rug te geven. Dan geef je dus anderen niet een extra steuntje in de rug en dat zou je uitsluiting kunnen noemen. Maar dat zou niet de woordkeus zijn die ik zou kiezen. De voorzitter: Mevrouw Veraa. Mevrouw Veraa: Dank u wel, voorzitter.

U wilt die woordkeuze niet gebruiken, maar u bedoelt hetzelfde? De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Dank u wel, voorzitter. Als je een criterium oplegt waar niet iedereen aan kan voldoen, dan sluit je mensen uit. Als jullie dat zo willen horen, dan is dat zo. Maar het punt is, er is schaarste, er zijn veel meer mensen dan woningen. Je wil dus mensen voorrang geven, een extra steuntje in de rug, en anderen geef je geen voorrang. Dus is het glas halfvol of is het glas halfleeg? Of je mensen naar voren trekt of mensen uitsluit, dat is een kwestie van hoe je tegen de zaak aankijkt. De voorzitter: Mevrouw Veraa. Mevrouw Veraa: Voorzitter, dank u wel. Mijn laatste vraag. Als we kijken naar voorrang op de Starterslening, is de interpretatie van Lokaal Belang dat beide doelgroepen in aanmerking komen voor de Starterslening, maar dat, mocht er een situatie voorvallen waarbij er keuzes gemaakt moeten worden, dan de inwoners van de gemeente Waalwijk of die sociaaleconomische binding hebben met de gemeente Waalwijk voorrang of eerder in aanmerking komen. Maar u doelt op het feit rondom woningen in algemene zin bij aanschaf. Hoe bedoelt u dit richting deze motie? De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Voorzitter, dank u wel.

Het is natuurlijk aan het college om precies de voorwaarden uit te werken, maar het is natuurlijk vrij lastig om per woning te gaan bepalen wie we een Starterslening verstekken of niet. Je gaat gewoon kijken, wie voldoet Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

12

aan de criteria? Dan krijg je een Starterslening. Wie voldoet niet aan de criteria, dan krijg je geen Starterslening. Het college verzoeken wij om daar een pragmatische uitwerking aan te geven, waarbij we dus de voorkeur hebben van mensen die sociaaleconomische binding hebben. Hoe het college daar precies invulling aan wil geven, dat is ook iets waarbij zij kunnen kijken wat pragmatisch en uitvoerbaar is. Mijn collega wil hem graag aanvullen, als de voorzitter dat goed vindt. De voorzitter: Natuurlijk vindt de voorzitter dat goed. Mevrouw Klerks, in aanvulling. Mevrouw Klerks: Zoals u heeft gezien, is vanavond onze fervent voorvechter van de Starterslening, de heer Bokšan, niet aanwezig. Die is geveld door ziekte. Dus wij doen ons best om zijn schoenen te vullen, maar dat is niet altijd even makkelijk. Dus vandaar dat we het even duaal oplossen. Fijn dat dat mag. Ik denk dat wat mevrouw Veraa zegt, dat dat ook een mogelijkheid zou kunnen zijn, namelijk dat we pas actie ondernemen op het moment dat we voorzien dat het op begint te gaan. Dan ga je niet op voorhand gelijk mensen uitsluiten, maar dan zou je dat misschien wel doen wanneer het potje leeg gaat. Maar het wel uitvoerbaar blijven. Dus we horen graag van het college op welke manier dat uitvoerbaar kan blijven. Als je het heel stringent doet, is het makkelijker uitvoerbaar. Want dan zeg je gewoon, ja, nee.

Op het moment dat je ervan uitgaat van, we doen het pas als het potje bijna op is, dan wordt het wat moeilijker. Maar dat horen we dus graag van college, welke balans we daar goed in kunnen vinden. Want we zijn nog natuurlijk op zoek naar die balans tussen goed doen en goed doen voor de mensen met sociale binding wat we dan graag met voorrang zien. Dus ik wil dan graag aangeven van, ik snap wat u bedoelt en dat is ook hoe we het graag zouden zien. Maar het moet wel praktisch uitvoerbaar blijven. Maar laten we dat bij het college neerleggen die met hele wijze ambtenaren hierover gaat sparren. Ik denk dat we het in basis namelijk hartstikke met elkaar eens zijn. De voorzitter: Mevrouw Veraa. Mevrouw Veraa: Dank u wel, voorzitter. Wij als Lokaal Belang willen namelijk wel echt de nadruk in deze motie leggen op het woordje voorrang. Wij willen daarin echt dat we geen groepen gaan uitsluiten, maar we willen juist echt dat we, mochten er, en dat hopen we in ons hart echt niet, maar mochten er keuzes gemaakt moeten worden rondom het potje dat leeg is, dan willen we hiernaar kijken. Maar in de basis willen we dat iedereen in aanmerking kan komen voor deze Starterslening. De voorzitter: Mevrouw Klerks. Mevrouw Klerks: Tot slot, om daarop te reageren, dat kan. We vragen natuurlijk aan het college om met een voorstel te komen. Dus in die zin kunt u daar altijd nog ja of nee tegen zeggen.

We constateren tegelijkertijd dat er op dit moment via het amendement van GroenLinksaf wel bijna 80.000 euro wordt toegevoegd. Dus er is een probleem. Laten we ook niet doen alsof dat er niet is. Er is te weinig geld. Maar we kunnen er ook geld in blijven pompen en dan hoeven we niemand uit te sluiten. Daar zijn keuzes in te maken. We vragen om die keuzes aan ons voor te leggen. De voorzitter: Voldoende. Dank u wel. Wil iemand nog op dit thema of onderwerp reageren? Ik kijk even naar de heer Den Braven of meneer Frodyma. Meneer Van Groos staat nog steeds te wachten. Meneer Den Braven, gaat uw gang.

Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

13

De heer Den Braven: Nog één laatste vraag, die gaat eigenlijk over de eerste overweging. Wat bedoelen jullie met de storting die wordt gedaan bij de SVn komt uit geld dat bedoeld is voor Waalwijkse inwoners? Bedoel jullie daarmee belastinggeld? Dat is eigenlijk de enige vraag. De voorzitter: Mevrouw Klerks. Mevrouw Klerks: Dank u wel, voorzitter. In onze ogen is de hele begroting van de gemeente bedoeld voor de Waalwijkse inwoners. Dus als we geld uit de Algemene Reserve halen, dan is dat in principe ook bedoeld voor Waalwijkse inwoners. Natuurlijk, op het moment dat mensen hier komen wonen, zijn ze Waalwijkse inwoners. Dus de vraag is, doe je dat dan aan de voorkant of doe je dat daarna? Het is gewoon een overweging. Het komt altijd ten goede aan Waalwijkse inwoners, alleen soms al voordat ze zich tot die gelukkige groep mogen rekenen. De voorzitter: Voldoende? Meneer Frodyma. De heer Frodyma: Voorzitter, dank u wel. Ik denk dat ik het een beetje misschien het beste kan doen aan de hand van een voorbeeldje, om eens een voorbeeldje voor te leggen van hoe dat u daarop zou anticiperen als u hier bij de gemeente zou werken of het SVn die de regeling zou uit moeten voeren. Ik ben een starter, ik ben onder de leeftijd van 35. Ik voldoe aan de voorwaarden, maar ik heb geen economische verbinding of helemaal geen binding eigenlijk met de gemeente Waalwijk.

Maar ik wil dan wel graag een woning kopen, zoals de situatie in de bijdrage werd geschetst. Ik dien hem in bij de gemeente. Wat denkt u dan dat de gemeente daarmee gaat doen, met die aanvraag? Want hij kent de achterliggende- Die gegevens heeft hij nog niet, want die worden getoetst door het SVn. Hij kan alleen maar toetsen van, ik kom hier aan en ik stuur hem door. En dan? Hoe denkt u dan hoe de procedure verder zal gaan? De voorzitter: Mevrouw Klerks. Mevrouw Klerks: Dank u wel. Als we de strekking gebruiken zoals Lokaal Belang hem uitlegt, dan is het zo dat we eerst gaan kijken hoeveel er nog in het potje zit. Als dat bijvoorbeeld onder een maximumbedrag is, gaan we al dan wel niet toekennen aan de hand van sociale of economische binding. Dat is een optie. Of, als je het helemaal verstrekkend doet, dan zeg je aan de voorkant, nee, want u heeft geen sociale of economische binding. Alles daartussen is nog een optie en vragen we aan het college om te kijken wat praktisch uitvoerbaar en haalbaar is. Als je dat niet doet, want u kunt ook niet instemmen met de motie, dat is ook prima, dan komt het college waarschijnlijk over een halfjaar of over negen maanden weer met het verzoek om tweeënhalve ton bij te storten in deze regeling.

Dan is de vraag, gaan we dat dan doen? Als we dat niet doen, wat betekent dat dan? Betekent het dan dat als u als starter in oktober komt met een aanvraag, dat we dan, of je nou in Waalwijk woont of niet, altijd nee moeten zeggen, want het geld is op? Helaas. We moeten wachten tot mensen weer terugbetalen, zodat het fonds weer gevuld is. De vraag is, wat is fair? Het fonds is niet oneindig. Dus of we gaan op termijn nee zeggen, dat is optie A. Of optie B, we blijven er geld in pompen. Als u daar de Algemene Reserve voor wil leegtrekken, dat is een optie. Of C, we maken andere keuzes. Wij vragen nu het college om optie drie, om keuzes te maken en te kijken wat er mogelijk is. Dat is wat we vragen. Als u dat niet doet, u mag tegenstemmen, dan komen we bij optie A of optie B. Dan ben ik heel benieuwd wat u gaat doen, of u dan tegen alle inwoners gaat zeggen of alle starters gaat zeggen, helaas, het is op. Of dat u onze Algemene Reserve leeg gaat trekken. Want dat zijn dan uw opties. Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

14

De voorzitter: Meneer Frodyma. De heer Frodyma: Voorzitter, ik heb het antwoord gehoord. Maar ik sta mezelf zo in een praktische zin voor van, ik dien een aanvraag in, de gemeente stuurt hem door, gaat via een toets. Je komt in aanmerking. Er zit nog genoeg geld uiteindelijk in specifiek de Rekening Courant van de Starterslening, want daar hebben we het dan over. Volgens mij wordt het dan gewoon verstrekt, want niks aan de hand. Wij willen juist graag jongeren aan ons binden. Ook om, laten we zeggen, aantrekkelijk te blijven als gemeente. Dat lezen we ook in het coalitieakkoord. Dan zeg ik van, hoe zou je dat dan willen aanpakken? Ik geef alleen maar een voorbeeld om duidelijk te maken dat je gewoon jongeren uitsluit om hier te komen wonen. De voorzitter: Mevrouw Klerks. Mevrouw Klerks: Volgens mij probeer ik heel duidelijk aan te geven dat er op termijn drie opties zijn. Op dit moment is het zo dat als die starter komt, dat hij die Starterslening gewoon toegewezen krijgt. Maar u moet niet doen alsof dit een oneindige pot met geld is, want dat is niet zo. We moeten daar slim over nadenken. Dus, ja, in het voorbeeld wat u noemt, wil ik gewoon dat die starter die Starterslening krijgt, ongeacht waar die vandaan komt, want het wordt een Waalwijkse inwoner. Maar die pot is niet oneindig.

Als we dat aspect vanavond maar vergeten, dan zijn we niet goed bezig als gemeenteraad in mijn optiek, omdat we dan niet vooruitkijken. Wij vragen om vooruit te kijken, om erover na te denken en om met een idee te komen. We voeren vanavond geen rigoureuze besluiten door. We zijn niet op dit moment mensen aan het uitsluiten. Dat is helemaal de intentie niet van deze motie. Deze motie heeft de intentie, we hebben drie opties, wat als we voor optie C komen, wat zijn dan de mogelijkheden? Dat is wat we vragen. De voorzitter: Voldoende, meneer Frodyma? Meneer Den Braven, wilt u nog met mevrouw Klerks in debat? Een ander punt? Dank u wel. Meneer Van Groos. De heer Van Groos: Dank u wel, voorzitter. Het wachten was niet zo erg, ik vond het wel interessant of opmerkelijk. Ik zal er ook nog wel iets over zeggen. Ik begin met de opmerking in de richting van de heer Knops. Die hoeft daar niet op te reageren. Maar ik vond het wel heel bijzonder dat hij als argument voor de motie gebruikte dat iemand die uit Tilburg hier zou komen omdat de prijzen hier lager zijn dan in Tilburg, dat dat dan ongewenst is omdat daarmee Waalwijkers van de markt worden gedrongen of mensen met een binding aan Waalwijk. Dat is volgens mij marktwerking. Dus dat mag u zo noemen.

Vervolgens komt u met een maatregel die wel riekt naar, ik zal maar zeggen, vriendjespolitiek, waarbij vriendjes wel wat breed wordt opgevat. Dat mag je breed opvatten. Mensen die een binding hebben, dus het zijn vrienden van mensen in Waalwijk of het worden vrienden omdat ze hier belangrijk werk verrichten. Dus dat was een heel interessant debat. Ik heb de indruk dat meneer Knops wil reageren. De voorzitter: Ik heb ook die indruk, maar u mag ook uw verhaal afmaken. De heer Van Groos: Maar ik heb nog vragen aan meneer Den Braven. De voorzitter: Dan ga ik meneer Knops eerst de kans geven. Wilt u uw microfoon misschien even uitzetten? Meneer Knops, we krijgen de indruk dat u wil reageren. Gaat uw gang.

Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

15

De heer Knops: Die indruk is correct, voorzitter. De indruk die niet correct is, is dat ik tegen marktwerking zou zijn, heer Van Groos. Wij hebben niets tegen marktwerking. Maar we proberen die marktwerking inderdaad te beïnvloeden door mensen meer mogelijkheden, meer financiële ruimte te geven dan andere mensen. In dit geval, ik mag nooit in herhaling vallen van de voorzitter, dus ik zal de argumenten waarom we dat willen niet herhalen, maar we willen hier de marktwerking beïnvloeden inderdaad. De voorzitter: Dank u wel. U hoefde niet te reageren van meneer Van Groos, maar u heeft dat wel gedaan. Voldoende, meneer Van Groos, of wilt u nog reageren op meneer Knops? De heer Van Groos: Nee, ik ga daar niet op reageren, voorzitter. De voorzitter: U vervolgt. De heer Van Groos: Maar wel op het thema marktwerking. Want waar we het vanavond over hebben, en meneer Knops gaf dat ook al aan, is dat we een groot tekort hebben op de woningmarkt in Waalwijk. Mevrouw Klerks, ze is helaas net weglopen, had het over dat je vooral vooruit moet kijken.

Dan denk ik, hoe zit het dan met het feit dat wij hier een tekort hebben, dat we naar 55.000 inwoners willen groeien, dat we nog niet eens de huizen hebben om de 50.000 van nu te huisvesten? Wie heeft het over vooruitkijken en wie maakt het probleem alleen maar groter? En roept dan vervolgens, onze kinderen, onze jongeren kunnen geen huis kopen? Stoppen met de vraag opvoeren en doorgaan met bouwen, zou ik zeggen. We vragen aan meneer Den Braven, meneer Den Braven, dat scheelt weer voor de tweede termijn, denk ik, in de tweede constatering staat, meneer Den Braven, dat het budget bijna twee maanden niet toereikend was. Mijn vraag is , waar haalt u dat vandaan? Want het staat niet in het raadsvoorstel en het staat ook niet in de memo. Dus hoe weten we nu dat er twee maanden nee is verkocht of dat mensen twee maanden hebben moeten wachten? De tweede is, u zegt, starters moeten een zo eerlijk mogelijke kans op de Waalwijkse woningmarkt verdienen. Wat verstaat u onder eerlijke kans? Want de VVD verstaat daar iets anders onder. Dan wil ik dat ook aan u vragen. Het derde punt, u noemde dit raadsvoorstel om het bedrag te verhogen onnodig bureaucratisch geneuzel. Tot mijn verrassing hebben veel fracties zich bij u aangesloten, dus u vindt de route via de raad om naar deze regeling te kijken en het bedrag op te voeren onnodig geneuzel.

Ik vind de discussie geneuzel, want op het moment dat de Starterslening bij ons op de agenda staat of een andere lening, gaat het niet alleen om hoeveel geld we beschikbaar stellen, maar gaat het ook over de eisen en de voorwaarden, tot welk bedrag mogen ze daarop een beroep doen? Dat was eerst tweeënhalve ton, dat is nu ruim vier ton. Hoeveel mogen ze lenen? Dat zijn ook knoppen waar we als raad aan kunnen draaien, net zo goed als dat we dat bij andere onderwerpen doen als bijstandsregelingen tot 110 procent van het minimum of tot 120 procent van het minimum. En zoals we dat ook doen bij hulp bij het huishouden. Dat beperken we ook als we zien dat er te veel geld uitgaat. Deze knoppen kun je ook aan draaien. Waarom verengt u onze regelingen die te maken hebben met huisvesting tot een platte financiële regeling die we ook heel makkelijk in onze P&C-cyclus zouden kunnen meenemen en als raad zouden kunnen zeggen, we doen er meer geld bij of gaan de voorwaarden aanpassen. Dat is de derde vraag. Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

16

De voorzitter: Dank u wel. Meneer Den Braven. De heer Den Braven: Dank u wel, voorzitter. Dank u wel, meneer Van Groos. Dan begin ik uiteraard bij het derde punt, want die kost het meeste moeite om te onthouden. Al ben ik de andere twee ook alweer kwijt, eerlijk gezegd. Ik heb echt geluisterd, maar daar ben ik heel slecht in. Het feit dat, ik zal zeggen, ik daar de woorden bureaucratisch geneuzel voor heb gekozen, is om het punt in kracht bij te zetten, want daardoor kwam het iets steviger uit de bus. Wat ook de bedoeling was, want we kiezen ervoor, en dat is heel logisch, want we hebben budgetrecht dus dat moet ook echt, om geld vanuit een Algemene Reserve op de Rekening Courant te zetten. Vervolgens hebben wij daar drie fondsen aan gekoppeld. Om daar weer geld op te zetten, moeten we dan opnieuw als raad weer daarvoor ons fiat geven. Dat voelt voor ons heel erg als onnodig, omdat we al geld hebben geoormerkt als zijnde, het is beschikbaar voor een van deze drie fondsen. Wij hebben het vertrouwen in het college dat zij heel goed de inschatting hebben, onder andere omdat er een heel groot aantal ambtenaren onder zit, om te kijken van, waar moet het geld dan naartoe, welk van de drie potjes? Op de site stond, dat is meteen vraag één al, een paar maanden lang dat er geen geld mee beschikbaar was omdat er een aanvulling nodig was.

Ik weet niet of het er in die woorden op heeft gestaan, maar in ieder geval, daar kwam het op neer. Dus dat is eigenlijk ook meteen het antwoord op vraag één. Dat was gewoon te vinden op de site. Dus het was gewoon niet mogelijk. Dat is ook precies waarom wij het nodig vonden om met dit amendement te komen. Vraag twee ben ik even kwijt. De voorzitter: Meneer Van Groos, ik kan hem aanvullen, denk ik. Maar u mag het ook zelf doen, misschien is dat beter. Gaat uw gang. Doe maar zelf in uw eigen woorden. De heer Van Groos: De tweede vraag was, wat verstaat u onder eerlijke kans? De heer Den Braven: Dat is eigenlijk simpelweg de overweging dat we de Starterslening beschikbaar stellen, zodat starters een steuntje in de rug krijgen vanuit de gemeente. Ik heb dat steuntje in de rug ook gehad en dat voelde zeker voor mij als een veel eerlijkere kans. Nee, dat is heel flauw. Maar dat is eigenlijk gewoon puur waarvoor het bedoeld is. Dus het verwijst gewoon naar het feit dat de Starterslening beschikbaar is en ook dit is weer bedoeld om de noodzaak van het mandaat eigenlijk kracht bij te zetten. De voorzitter: Dank u wel, meneer Den Braven. Meneer Van Groos. De heer Van Groos: Voorzitter, dank u wel. Ook dank aan de heer Den Braven voor zijn reactie. Naar aanleiding van zijn einde reactie heb ik drie punten. Drie vragen, op dezelfde drie punten.

Dus misschien is een briefje en een pen handig. De voorzitter: Meneer Van Groos, heeft u uw pasje? Want u bent niet zichtbaar met uw naam. Zit het pasje er goed in. De heer Van Groos: Er staat Raad op. Wacht even. Excuseer. De voorzitter: Anders weten de kijkers thuis niet wie er aan praten is. Misschien inmiddels wel.

Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

17

De heer Van Groos: Ik ben zo vaak in beeld, voorzitter, dat weten ze vast. De eerste is over de twee maanden. U zegt, het stond al een tijd op de site. Vindt u dan dat de informatie in het raadsvoorstel correspondeert met wat er op de site staat? De tweede vraag heeft betrekking op eerlijke kans. Ik had een steuntje in de rug wel wat aardiger gevonden. Want kunt u zeggen dat de situatie zonder steun in de rug dan oneerlijk is? Want die vraag heeft u nog steeds niet beantwoord. U heeft uitgelegd waarom u die terminologie gebruikt. Op het derde punt bent u niet echt ingegaan. Dat is dat we, behalve de geldknop, ook nog andere knoppen kunnen gebruiken als raad. We zetten ons als raad niet alleen op afstand als het gaat om het mandateren om over het bedrag te beschikken, waar ik overigens slechte ervaringen mee heb, dus daar loop ik nog niet zo direct warm voor. Maar u rolt onze positie ook nog uit als het gaat om de totale regeling waar we verantwoordelijk voor zijn. De voorzitter: Meneer Den Braven. De heer Den Braven: Dank u wel, voorzitter. Of het raadsvoorstel correspondeert met het feit dat er al twee maanden, ongeveer twee maanden, dat het al bekend is dat er geen geld beschikbaar is. Het staat er niet in, maar dat wil niet zeggen dat het er niet mee correspondeert, want het feit dat het er niet is, is de reden dat we nou met dit raadsvoorstel zitten natuurlijk.

Anders was het niet nodig geweest. Maar dan doelt u waarschijnlijk op het feit dat ze misschien beter, met ze bedoel ik het college, iets meer vooruit had moeten zien en dus eerder naar de raad had moeten komen. Dat zou je kunnen zeggen. Dat klopt. Om te voorkomen dat het nog een keer gebeurt, hopen wij dat het op deze manier makkelijker is. Dat is mijn antwoord op vraag één. Dus ook een uitleg van waarom ik voor eerlijke kans heb gekozen in plaats van voor steuntje in de rug. Eerlijk gezegd, ik typ een amendement en daarbij kies ik woorden en ik denk dat de meesten worden gelukkig zijn gekomen en misschien is deze dan iets minder gelukkig gekozen en had ik ook andere woorden kunnen kiezen. Maar het is helemaal niet met voorbedachtenrade dat ik vind dat iedereen een oneerlijke kans krijgt, alleen als je een Starterslening, dat je dan een eerlijke kans krijgt. Dus een steuntje in de rug was eerlijk gezegd beter geweest. Dan, behalve de geldknop, zijn er ook andere knoppen. Ongetwijfeld, er zijn ontzettend veel manieren. De allergrootste knop waar we echt heel hard aan moeten draaien, maar wat ontzettend moeilijk is, is meer huizen bouwen. Daar zijn wij het ook over eens. Maar dat gaan we met de Starterslening niet oplossen. De voorzitter: Meneer Van Groos. De heer Van Groos: Voorzitter, over het laatste zijn we het eens. Maar dat ligt ook niet voor.

Want uw amendement klinkt een beetje als, laat ik een voorbeeld bedenken, een kind krijgt elke maand zakgeld en haar ouders houden er rekening mee dat dat niet toereikend is en hebben daarvoor elk jaar een potje achter de hand. Dan zegt die ouder tegen dat kind, dat is veel makkelijker, want anders moet je iedere keer weer bij mij komen en uitleggen waarom je het geld hebt uitgegeven. Ik geef jou de beschikking over dat potje. Dat staat daar en als je geld tekort komt, dan kun je het eruit halen. De voorzitter: Meneer Den Braven. Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

18

De heer Den Braven: Dank u wel, voorzitter. Ik ben bang dat het hier gewoon meer een kwestie is van een slechte ervaring met mandateren. Wij hebben daar weinig slechte ervaringen mee, in ieder geval niet in deze zin. De vergelijking tussen ouder en kind en dat ze dan minder controle- Wij hebben in het amendement juist opgenomen dat er een actieve informatieplicht is, dus dat we ook echt op de hoogte worden houden van, wanneer wordt er geld verschoven? Dan kunnen we altijd nog als gemeenteraad op een gegeven moment zeggen van, dit gaat wel heel erg ver, we moeten hier aan de rem trekken. Dan kunnen we dat alsnog doen. Dus het is niet zo dat we compleet buitenspel worden gezet. Alleen wij hopen met dit amendement te zorgen dat we gewoon door kunnen en dat er dus niet dadelijk mensen weer in de kou komen te staan, dat is heel overdreven, maar net buiten de boot vallen. De voorzitter: Meneer Van Groos. De heer Van Groos: Voorzitter, ik snap het argument en het heeft wellicht ook te maken met het feit dat ChristenUnie niet tot coalitie behoort en GroenLinksaf wel. Maar ik denk dat het najaarsbericht in onze ogen 100 procent heeft bewezen dat het college zich niet houdt aan afspraken die daarover zijn. Als er wordt gezegd, je mag tot 50.000 beschikken over reserves en er wordt 300.000 uitgehaald en budgetten worden overschreven, dan heb ik toch wel wat moeite om te mandateren.

Ook het feit dat we nu hier in deze situatie staan, het college had alerter moeten reageren en eerder met het voorstel moeten komen, denk ik dan. De voorzitter: Meneer Den Braven. De heer Den Braven: Dank u wel, voorzitter. Dank u wel ook, meneer Van Groos. Ik heb het idee dat, ik snap het, als ons amendement erop wees dat wij hoopten of dat wij wilden dat het mandaat van het college werd onbeperkt geld afschuiven van Algemene Reserve en stoppen op de Algemene Courant, uiteraard willen wij dat ook niet. Ik heb het idee dat dat niet eens kan. Maar stel je voor, we zouden- Maar daar vragen we helemaal niet om. Dit geld is al geoormerkt. Dit geld is al bedoeld voor deze drie fondsen. Dus ongetwijfeld had het college er goed aan gedaan om eerder naar ons toe te komen en dan hadden we dit misschien niet eens behandeld. Maar ik denk nog steeds dat wij er goed aan doen om dit stukje onnodig, ik zal niet weer bureaucratisch geneuzel- Toch gedaan. Dat we dit er op deze manier gewoon tussenuit kunnen halen. Ik heb vertrouwen, wij hebben vertrouwen in het college dat ze hier echt wel goed mee om kunnen gaan. Als ze verzuimen in die informatieplicht te voldoen, dan moeten we goed opletten. Maar ik heb er vertrouwen in dat ze daar niet in gaan verzuimen. Misschien omdat ik bij de coalitie zit, heb ik daar in dit geval iets meer vertrouwen in.

Alleen over twee jaar zitten wij misschien niet meer in de coalitie en dan blijft deze regeling bestaan. Dus wij hebben echt wel vooruitgedacht van, wat als er een ander college komt waar wij geen onderdeel van uitmaken, kunnen we hier dan kwaad mee? In onze ogen kan geen enkel college hier kwaad mee. Want wat willen ze ermee doen? Extra veel Startersleningen? Nee. Ik zie er geen kwaad in. De voorzitter: Zullen we proberen niet in herhaling te vervallen nu en alleen nieuwe argumenten nog op tafel te leggen. Meneer Van Groos, u wil misschien nog reageren hierop. Maar dan wil ik kijken of we het debat kunnen vervolgen. De heer Van Groos: Ik heb een reactie en dat is dat de politiek in Waalwijk tegenwoordig op een andere manier werkt. Dus als het college regels of mandaten overtreedt, maar het Notulen raadsvergadering 1 februari 2024

19

is voor een goed doel, dan vindt de coalitie alles goed. Wat de afspraak ook is. Als het maar voor het goede doel is. De voorzitter: Ik heb het idee dat we in een ander debat aan het komen zijn. Meneer Den Braven, wilt u hier nog op reageren? Voldoende zo? Ik zie meneer Knops nog staan, dus misschien wil die nog op u reageren, meneer Van Groos. De heer Knops: Dat wil ik inderdaad. Ik wil het woord bureaucratisch geneuzel van harte ondersteunen als mede-indiener van dit amendement. U gaf eerder aan van, er zijn ook voorwaarden gewijzigd, zoals het maximumbedrag en dat soort zaken. Dat zou het college nog steeds kunnen doen. Maar dan moeten ze terugkomen naar de raad. Voor bureaucratische dingen als meer geld naar de Rekening Courant overmaken, hoeven ze niet meer terug te komen naar de raad, als we dit amendement aannemen. Het gaat hier om leningen. Dus het voorbeeld van uw zakgeld is volgens mij geen goede vergelijking. Zakgeld gebruik je om snoep voor te kopen en dan is het op. Dit gaat om een potje waar je leningen uit kunt verstrekken en die worden terugbetaald. Met als kleine nuance dat er misschien een risico zit dat iets niet wordt terugbetaald. Maar het gaat in principe om leningen en niet om consumptie van geld. Dus de woordkeus van de heer Den Braven ondersteun ik van harte. De voorzitter: Meneer Van Groos. De heer Van Groos: Voorzitter, daar zou ik graag op reageren.

Want dat raakt ook weer een fundamenteel punt. Want u legt de verantwoordelijkheid voor het eventueel aanpassen van de regels rondom Starterslening of welke lening dan ook bij het college, terwijl het onze taak is. Wij zijn hier het hoogste orgaan. Wij hoeven toch niet als kip zonder kop achter het college aan te lopen? De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Dank u wel, voorzitter. Volgens mij ben ik toch niet helder geweest. Ik heb gezegd, als het college dat wil wijzigen, dan moeten ze terugkomen naar de raad, omdat inderdaad wij daarover beslissen en dus niet het college. Dus ik begrijp niet waarom u zo ontstemd bent. De voorzitter: Meneer Van Groos. De heer Van Groos: Dat heeft misschien allerlei redenen, meneer Knops. Maar in het voorstel zoals dat nu aangepast zou worden, krijgt het college de opdracht om de raad te informeren op het moment dat ze van de SVN-rekening met dat geld iets doen. Op dat moment zou de raad kunnen zeggen, wat is hier aan de hand? Wij willen wel eens een discussie. Want het geld gaat er misschien veel te hard uit, we moeten aan de knoppen draaien. Maar als het gebeurt en we krijgen geen brief, dan gaat het gewoon door. Dus we zetten onszelf in de hoek. We zijn dan niet een kip zonder kop. Maar we bewaken onze eigen positie niet, meneer Knops. De voorzitter: Meneer Knops. De heer Knops: Dank u wel.