Verslag Kaderstellend debat 150721

66

al weten waar ze moeten zijn voor zorg, voor taalaanbod et cetera. Daarbij krijgen ze ook informatie over de gemeente, over hun werkgever en tal van andere zaken. Het is een pilot die we voor twee jaar willen uitvoeren. Sociale duurzaamheid. Dit vind ik een lastig onderwerp. We zijn het op heel veel punten eens met de heer Van Groos. Het is voor het college lastig om onze inzet toetsbaar en tastbaar te maken. Volgens mij hebben we in de sessies met de raad aangegeven dat we bezig zijn met de transformatie binnen het sociaal domein. We hebben nu zeven jaar inzet gepleegd op basis van beleid dat ons toen het beste leek, maar we zijn tot de conclusie gekomen dat een aantal dingen anders moeten. De samenleving is veranderd. Dat vraagt om heel veel inzet in het voorliggende veld. We moeten veel meer preventief werken en veel meer werken aan samenlevingsopbouw. Wat we de afgelopen 20 jaar met elkaar afgebroken hebben, moeten we nu weer gaan opstarten. Dat is deels landelijk beleid, het zijn keuzes die we met elkaar gemaakt hebben. We komen tot nieuwe inzichten en op basis daarvan moeten we doorpakken. Wat wel speelt binnen het sociaal domein is dat we heel veel goede dingen doen. We hebben ruim 3.000 kwetsbare inwoners.

Zij hebben zorg en goede begeleiding van ons ontvangen, ondanks de enorme druk op het team door personeelstekorten en allerlei andere uitdagingen waarvoor we staan, proberen we toch het beste te doen. Onze mensen zetten zich met hart voor onze inwoners in. De wijk-ggz’er is heel actief bezig om onze inwoners te begeleiden. De praktijkondersteuner bij de huisartsen voor jeugd werkt fantastisch. We hebben de eerste resultaten binnen en we zien dat die goed zijn. Die informatie heb ik volgens mij in de beantwoording van een van de vragen meegenomen. We hebben onafhankelijke cliëntadviseurs die heel goed werk leveren. Er wordt gewerkt aan generatiearmoede. We hebben het Maatpact in de regio, waarbij we veel verder kijken dan alleen maar naar de vraag van de cliënt. We proberen achter de vraag van de vraag te komen. We proberen ook buiten de lijntjes te kleuren en de regels op te rekken om het beste voor onze inwoners te kunnen aanbieden. Wij zijn ervan overtuigd dat we de goede dingen doen. Het kan altijd beter, dus we staan open voor suggesties en goede ideeën. Als er goede ideeën ingediend worden, neem ik ze graag over. Ik wil overgaan op schoolmaatschappelijk werk. De opmerking werd gemaakt dat we daar direct mee moeten stoppen. Laat het onderwijs het maar niet horen, want dan worden ze heel boos op u, mijnheer Ottens. Zij zijn juist super tevreden.

Sterker nog, er wordt om uitbreiding gevraagd. Het primair onderwijs staat nu ook in de wacht om met schoolmaatschappelijk werk te starten. De reden is dat de lijntjes met Team WijZ veel korter zijn, dat ze veel sneller de problemen kunnen oppakken, kunnen signaleren en kunnen doorpakken. Het zijn allemaal gekwalificeerde mensen, die daarvoor opgeleid zijn. Het zijn niet zomaar mensen van de straat, maar het zijn net zulke gekwalificeerde mensen als de heer Ottens bedoelt. Mbo-onderwijs is een gemis binnen onze gemeente. In het verleden hebben we wat experimenten gehad. Op dit moment spelen die ook. Het heeft te maken met de schaalgrootte van onze gemeente. We zijn niet interessant genoeg om een volledige mboschool binnen te halen. We zijn wel met verschillende initiatieven bezig. De heer Tiemstra zei dat er bedrijven zijn die op leerlingen zitten te wachten. Ik zou heel graag met die bedrijven in gesprek komen, want ik hoor heel vaak van leerlingen dat ze het heel moeilijk vinden om in Waalwijk een stageplek te vinden. Het zou dus fantastisch zijn als bedrijven zich daarvoor aanmelden. Een ander voorbeeld is De Overlaet, een school ter voorbereiding op het mbo. Dat doet heel mooie dingen op het gebied van techniekonderwijs. Zij hebben de Vrienden van De Overlaet. Dat zijn met name bedrijven waarmee ze willen samenwerken en die ook weer een samenwerking hebben met het mbo.

Helaas schitteren de Waalwijkse bedrijven in afwezigheid. Het zijn met name bedrijven uit Heusden en andere gemeenten. Mijn oproep bij dezen is: meld u aan bij De Overlaet en laten

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

67

we samenwerken, want zij vinden dat hartstikke fijn. Als die bedrijven er zijn en ze willen een gesprek voeren, dan sta ik daar altijd voor open. De braindrainaanpak zit in de portefeuille van de burgemeester. Ik lees het antwoord even voor. In de huidige begroting heeft de raad op advies van het college via de vorige kadernota budget beschikbaar gesteld voor een programmatische aanpak over meerdere jaren. € 125.000 in 2021 en € 125.000 in 2022. Voor het college heeft Strategie een aanpak opgesteld met een inschatting van het benodigde bedrag. De inschatting was dat er meer budget nodig was voor de aanpak over een periode van vier jaar. Er is de helft minder budget beschikbaar. Dat vergt een aanpassing van de aanpak. Die aanpassing en de uitwerking tot een concreet programma is door capaciteitsgebrek bij Strategie niet met volle kracht opgepakt. Er zijn met verschillende bedrijven en organisaties verkennende gesprekken gevoerd. Een van de uitdagingen is om de benodigde capaciteit voor de uitvoering van het programma. Die capaciteit en de benodigde competenties zijn op dit moment niet aanwezig binnen de organisatie. Voor een deel moet het beschikbare budget gebruikt worden voor het aantrekken van een programmaleider. Dit gaat ten koste van het werkbudget.

Het wordt dus nog een uitdaging om dit met veel ambitie op te pakken, maar we verwachten dat er in het derde kwartaal van dit jaar een programma is en dat we het kunnen gaan uitvoeren. Daar zullen we u over informeren. Ik heb nog veel vragen over duurzaamheid. Met de warmtetransitievisie zijn we volop bezig. Het communicatietraject is gestart. We hebben afgelopen maandag een inwonersbijeenkomst gehad. We hebben een enquête uitgezet, waar 600 reacties op zijn gekomen. We hebben uitgesproken dat we de komende tien jaar op het gebied van warmtetransitie vooral inzetten op isoleren. We gaan niemand van het gas afsluiten. We gaan onze inwoners vooral helpen om in die transitie mee te gaan. Ik wil even ingaan op drie moties. De rest van de vragen hoor ik zo wel. Ik begin met de motie over duurzame pachtgronden. Wij hebben in onze pachtovereenkomsten op dit moment nog geen verbod op glyfosaat-houdende gewasbeschermingsmiddelen. Het is wel in lijn met ons beleid, dus we staan er wel voor open. Ik heb echter begrepen dat er een gesprek gepland is in het najaar met ZLTO. Dat hoorde ik hier ook. We kunnen het verbod opleggen op eenjarige contracten. Ik zou de heer Slaats willen toezeggen om het gesprek met ZLTO in het najaar even af te wachten, om de intentie mee te nemen en u daarover te informeren.

Het past binnen ons beleid, we zouden het kunnen toepassen, maar ik wil zo’n belangrijke partij niet passeren. Dus na overleg wil ik er graag op terugkomen. Dan de motie over zwerfafval. Mooie motie, in lijn met ons beleid. In het grondstoffenbeleidsplan fase 2 was een hoofdstuk opgenomen over zwerfafval. In het uitvoeringsprogramma zou ook een aanvalsplan voor zwerfafval komen. Dat zou uitgewerkt worden. Helaas heeft de raad dat stuk aangehouden. Na de zomer krijgt u een plan voorgelegd voor de afvalproeven, waar u om gevraagd heeft. Dat voorstel komt eraan. Het college kan twee dingen doen met de motie. Ik hoor graag welke richting u aanspreekt. Eén is dat wij een landelijke subsidie ontvangen voor zwerfafval. Dat is een bedrag van ongeveer € 50.000, wat we nu inzetten voor allerlei acties op het gebied van zwerfafval. In 2022 zouden we dat bedrag kunnen gebruiken om een aanvalsplan zwerfafval op te stellen. Dan valt het buiten het grondstoffenbeleidsplan en komt er dus een nieuw plan bij. De vraag is of we dat moeten willen. De tweede optie heeft mijn voorkeur. Het aanvalsplan zit in het grondstoffenbeleidsplan fase 2. Na de afvalproeven gaan we een nieuw beleidsplan opstellen. Daar zit het al in. Zwerfafval hebben we echt onder de aandacht. Onze inwoners werken eraan mee. Als u ermee instemt, zou ik willen toezeggen dat we het opnemen in het grondstoffenbeleidsplan fase 2.

Het wordt een van deze twee opties. Dat laat ik aan u over.

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

68

De motie van D66 en ChristenUnie is een prima motie. Als er goede plannen worden ingediend, omarmen wij die. Dit is een prima motie. Wij doen dit eigenlijk al een beetje, want de pachtinkomsten van Wabico gaan nu naar de Reserve Milieusubsidies. We zouden de bestaande reserve kunnen omzetten in een investeringsfonds. We moeten nog wel even onderzoeken wat voor inkomsten we daar nog meer aan kunnen toevoegen. Daar kunnen we een plan voor maken. Zodra we dat helemaal in beeld hebben, met toetsingscriteria, kom ik erop terug. We moeten ook even kijken welke bedragen we wel en welke we niet opnemen, want in de regio is ook een ontwikkelbedrijf in wording. Er wordt gesproken over een Omgevingsfonds in het kader van grootschalige duurzame energieopwek. We moeten alles even in perspectief zien. Als u met deze opmerkingen erbij genoegen neemt, wil ik het graag voor u onderzoeken en na het reces snel met een reactie komen. De heer Slaats: Wethouder, bedankt voor de beantwoording. Over de motie over duurzame pachtgronden hoor ik de wethouder zeggen dat ze kan toezeggen dat ze in het gesprek met ZLTO de intentie zal meenemen. Ik denk dat het goed is. De motie heeft twee onderdelen, enerzijds het verbieden van bestrijdingsmiddelen, anderzijds snel stappen zetten naar een wat breder kader voor duurzame pachtgronden. Daarvoor hadden we een wat langere termijn in gedachten.

Als het gesprek zo snel is, kan ik me voorstellen dat we die twee zaken meteen kunnen meenemen, zodat we wat sneller stappen kunnen zetten. Als u met die intentie het gesprek voert, is dat prima. Dan zullen wij de motie niet indienen. Wethouder Odabasi: Ik was in de haast vergeten om op het tweede punt in te gaan. Wij zijn bereid te verkennen hoe bewezen handelingen ten behoeve van duurzame pachtgronden, zoals bloemenrijke akkerranden, kunnen worden ingebracht in het pachtbeleid. Wij willen u daarvoor een voorstel doen voor de begroting 2023. Dat is geen enkel probleem. De heer Slaats: Even ervan uitgaande dat het gesprek snel plaatsvindt, is het niet erg als het een deelvoorstel wordt dat iets later komt. Wethouder Odabasi: Ik informeer u erover. Het past binnen ons beleid, maar we moeten zo’n belangrijke partner niet passeren. De heer Klerx: Een aantal punten. We maken ons zorgen om de wachttijd bij Team WijZ in het sociaal domein. Wat gaan we daaraan doen? We snappen dat u het beste ervan probeert te maken met de mensen die we hebben, maar we vinden het toch lastig richting onze inwoners. We zijn heel benieuwd wat er precies gaat gebeuren. U ratelde heel veel informatie op over kennis en talent, over stop de braindrain, maar voor mij is de afdronk dat we kort na de zomer een voorstel krijgen, omdat het lijkt dat we de ambities anders niet gaan halen.

Klopt dat? Wethouder Odabasi: Na de zomervakantie krijgt u een voorstel met ambities en wat nog realiseerbaar is in het kader van stop de braindrain. Daar wordt nu aan gewerkt. Inmiddels hebben we een tweede strateeg, dus dat wordt nu opgepakt. U stelt een vraag over de wachttijden en uw zorgen over Team WijZ en het toegangsteam. We hebben vorige week besproken dat we de inwoners gaan informeren dat dit aan de hand is. We verwachten dat het aantal aanvragen in de zomerperiode vermindert. Dat is andere jaren zo, maar als mensen niet op vakantie gaan, weten we niet wat dat gaat betekenen. Toevallig heb ik vandaag een bericht ontvangen van Veilig Thuis dat zij de afgelopen maanden megaveel aanmeldingen hebben gehad. Dat heeft ook zijn weerslag op ons team, omdat zij ook weer heel snel afschalen naar de toegang. Crisis gaat voor, dus de mensen die echt meteen zorg nodig hebben, pakken we op. Daar vindt een screening vooraf plaats. Aan de andere kant proberen we de verwachtingen te managen, bijvoorbeeld Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

69

door aan te geven dat men niet aan de telefoon hoeft te blijven hangen, maar ook een mail kunnen sturen, zodat wij ze kunnen terugbellen. We zijn dus aan het kijken naar een actieplan om onze inwoners veel beter mee te nemen en te kijken wat we daaraan kunnen doen. De heer Klerx: Veel succes ermee, want volgens mij is het een enorme uitdaging. We zullen het blijven volgen. Ik vergat nog iets. Ik denk dat het burgerpanel ook bij uw portefeuille hoort. Bent u van plan om iets te gaan doen met onze suggesties en de intensivering ervan? Wethouder Odabasi: Jazeker, er ligt vanuit de raad nog een andere opdracht. Mevrouw Pouw refereerde daaraan, namelijk het gesprek met het onafhankelijke inwonerspanel, zoals het geframed werd. We hebben inmiddels meerdere mogelijkheden om met onze inwoners te communiceren. Het zijn vier of vijf kanalen. We hebben het afgelopen halfjaar ruim tien enquêtes uitgezet via verschillende kanalen. De participatie en contacten met onze inwoners komt redelijk goed op gang. De vier tot zes keer van vorig jaar zijn we allang gepasseerd in het eerste halfjaar. De suggestie om het panel beschikbaar te stellen voor anderen nemen we zeker mee. Dat kan ook heel goed in de gesprekken met de partij waar we nu mee in gesprek zijn, want daar is het een vereiste dat andere partijen meedoen. Zodra we eruit zijn, zullen we u informeren.

Mevrouw Schuijffel: Ik had vragen gesteld over Operatie Steenbreek en wat we in de zomer daarvan kunnen verwachten. Wethouder Odabasi: In de zomer kunt u helaas niet veel verwachten, want ook onze medewerkers hebben vakantie en reces. We hebben natuurlijk onze website en we hebben er de afgelopen periode aandacht aan besteed. Inmiddels huren we een ecoloog in om ons te adviseren. Na de zomer gaan we weer starten met de uitgifte van beplanting. Zo helpen we onze inwoners door zelf beplanting aan te bieden. De geveltuintjesactie komt waarschijnlijk weer terug. Met Contour/DeTwern en Casade zijn we in gesprek om te kijken of we gezamenlijk kunnen optrekken om de inwoners te informeren over “tegels eruit, plantjes erin”, maar ook over de leuke actie “tegels wippen”. We hebben het allemaal in overweging om in de uitvoering mee te nemen, maar niet tijdens het reces. Mevrouw Schuijffel: Op zich is dat jammer. Worden in al die acties ook hoveniers, tuinbedrijven en bouwmarkten meegenomen, zodat zij ook op hun verantwoordelijkheid worden gewezen? Wethouder Odabasi: Met hoveniers zijn we in gesprek, maar bij bouwmarkten lopen mensen zelf naar binnen en vragen ze niet echt om advies. Op dat niveau voeren we geen gesprekken. We proberen vooral de inwoners als ambassadeur in te zetten, zodat mensen elkaar erop gaan aanspreken.

Bij de webinar die we een paar maanden geleden hebben georganiseerd, was ook een landelijk bekende hovenier betrokken die de mensen allerlei tips heeft gegeven. We proberen dus op verschillende manieren onze inwoners te stimuleren om in te zetten op groen. De heer Van Groos: Dank aan de portefeuillehouder voor de beantwoording. Ik heb niet gezegd dat er in het sociaal domein geen goede dingen gebeuren. Ik heb alleen de punten uit het coalitieprogramma naar voren gehaald, waarop de coalitie doelstellingen had uitgesproken. Op die terreinen heb ik maar heel weinig gezien, bijvoorbeeld op innovatie op het gebied van Wmo en jeugdzorg. Misschien zou u moeten nadenken over communicatie. U zegt dat het lastig is voor het sociaal domein, maar als u over alle andere domeinen wel blijft communiceren, dan zet u een bepaald beeld neer van waar de gemeente mee bezig is, wat niet geheel volgens de werkelijkheid is.

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

70

Ik heb nog een vraag gesteld, die nog niet beantwoord is. Dat waren er meer, maar op deze vraag wil ik nog graag een antwoord. Van de groep die van Baanbrekers is overgedragen naar de gemeente, dus mensen met de grootste afstand tot de arbeidsmarkt die geen springplank hebben, zijn die mensen allemaal al bereikt in het kader van maatschappelijke activering in deze bestuursperiode? De heer Bakker had er niets over gezegd, dus ik dacht dat mevrouw Odabasi dat misschien zou doen. Ik denk dat ik het antwoord weet, maar ik wil het graag zeker weten. Wethouder Odabasi: Ik weet niet de exacte cijfers, maar volgens mij hebben we ze niet allemaal bereikt. Ik weet wel dat we heel positieve resultaten hebben behaald bij de mensen die we wel bereikt hebben. Ik geloof dat twee derde echt actief is geworden in het verenigingsleven of anderszins. De totale groep hebben we nog niet bereikt. We zijn met verschillende pilots bezig. Na de zomer gaan we weer met een nieuw activeringstraject aan de start om te kijken of dat weer een andere groep helpt. We kijken heel gericht met verschillende methodieken of we zo veel mogelijk mensen geactiveerd krijgen. De heer Ottens: Toch even een korte reactie, want anders red ik het niet in de beperkte tijd in tweede termijn. Ik hoop dat de scholen wel hebben geluisterd naar mijn opmerking over het schoolmaatschappelijk werk.

Het gaat mij niet over de inhoud van het schoolmaatschappelijk werk, maar over de manier waarop het nu georganiseerd is. Daar krijgen wij wel klachten over. Ik haal dat uit een aantal signalen vanuit het onderwijs, maar vooral ook uit de eigen jaarverslagen die u vertrouwelijk aan de raad hebt voorgelegd. Daar waar u zo kien bent op prestaties en resultaten over het jongerenwerk in het algemeen, moet u wel een enorme roze bril op hebben als u de prestaties en de resultaten van het schoolmaatschappelijk werk, maar ook de doorgeleiding naar Team WijZ, als enorm positief beoordeelt. Volgens mij hebben de verslagen een groot “Wij van WCeend”-gehalte. Daar waar het gaat om echt effectief te werk zijn waarvoor men is aangesteld: je ziet ze alle kanten opvliegen. Daarom zeg ik dat we het schoolmaatschappelijk werk niet moeten weghalen, maar wel uit de gemeentelijke organisatie. Organiseer het bij een partij waar het geen extra schakel is. Dat was mijn opmerking. Wethouder Odabasi: Ik herken mij absoluut niet in uw opmerkingen, mijnheer Ottens, en dat kwam ook niet uit de evaluatie die we met de scholen hebben gehad. Ik zit regelmatig met het vo aan tafel, ook recent in het kader van de p.o.-gelden en andere zaken. Ik hoor vanuit het onderwijs niets anders dan dat ze heel tevreden zijn en blij zijn met deze inzet. U beschikt waarschijnlijk andere informatie dan ik.

Wethouder Daandels: Voorzitter. Tien minuten, vier moties, veel vragen. Ik zal op hoofdlijnen wat onderwerpen aanstippen. Ik splits het graag in het sociaal domein en woningbouwvraagstukken. De heer Van Groos heeft gevraagd wat er is gedaan aan preventie van kinderarmoede. U weet dat wij een beleidsplan hebben “Samen uit armoede”. We kijken niet alleen naar de materiële kant, maar met name naar generatiearmoede. We hebben sterk ingezet op de vererving van armoede. We hebben Tilburg University daarbij betrokken. We hebben er bijeenkomsten over gehad en we zijn ermee aan de slag gegaan. We hebben ervaringsdeskundigen benaderd en partijen bij elkaar gebracht. In maart 2020 kwam vervolgens de coronapandemie. Dat mag niet voor alles een excuus zijn, maar we zijn inmiddels zestien maanden verder en het heeft ons in het hele sociale domein behoorlijk parten gespeeld, waar het gaat om contact met de mensen. Als het gaat over kinderarmoede of eenzaamheid, dan is contact wel een belangrijk element. Ook ervaringsdeskundigen zeggen dat persoonlijk contact ontzettend belangrijk is. Dat maakt dat wij hebben besloten om het project niet in te korten, maar pas een halfjaar later te starten. In maart stonden we in de startblokken, maar we zijn pas in oktober gestart. Het project loopt 36 maanden.

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

71

Bij eenzaamheid geldt exact hetzelfde. Het is al moeilijk om eenzaamheid te ontdekken en achter de voordeur te komen. We hebben een landelijke coalitie “Eén tegen eenzaamheid”. Met allerlei partners trekken we daaraan. Belangrijk was om intern en op lokaal niveau een duurzame coalitie op te zetten. Die gesprekken zijn wel gevoerd. We hebben het op dit moment nog niet kunnen uitvoeren. We wisten aan de voorkant dat het sowieso iets van een lange adem is. Vindt ze maar eens: vaak is dat via persoonlijk contact. Of het nu de postbode is, de buurman of buurvrouw, de persoonlijke contacten waren het afgelopen jaar gewoon moeilijk. Over vrijwilligers en mantelzorgers is ook een vraag gesteld. Wat doen wij voor de ondersteuning van vrijwilligers en mantelzorgers? Wij waarderen ze ontzettend. Wij hebben een mantelzorgcoach, een dementieconsulent en een sociaal makelaar die begeleiding biedt. In het kader van verzekeringen hebben we het een en ander opgezet. Heel belangrijk is dat we een aantal activiteiten voor mantelzorgers hebben en ook ontzorging van de mantelzorger zelf. Ook daar is het afgelopen jaar in de uitvoering veel minder gebeurd. Daarom ziet u ook de overhevelingen in de begroting. Dat is geen excuus. Het is wel een heel vervelende bijkomstigheid van de situatie waar we in zitten.

Hebben we dan in de tussentijd niets gedaan? We kunnen ons natuurlijk niet altijd verschuilen achter de pandemie. Natuurlijk hebben wij wel veel ingezet om contact te realiseren, maar niet op een fysieke manier. Over de schuldenproblematiek vroeg GroenLinksaf of we meer focus kunnen leggen op de schuldhulpverlening in plaats van schuldsanering. Ik kan u vertellen dat het beleidsplan schuldhulpverlening na de zomer naar de raad komt. Daar gaan we met elkaar over debatteren. Daar is dit een heel belangrijk onderdeel in. Voor ons is het ook belangrijk dat er één schuldeiser overblijft, waar we alles mee kunnen afhandelen. Dat is zowel voor de cliënt die het betreft goed, maar ook voor onszelf. Daar komen we dus op terug. Met betrekking tot de motie over de Quiet Community moet ik zeggen dat het college deze zeer sympathiek vindt en graag wil overnemen, omdat wij de contacten met ondernemers in relatie tot armoede heel belangrijk vinden. We hebben contact gehad met de landelijke organisatie. Ik heb geconstateerd dat er ook een aantal voorwaarden worden gesteld, die meerjarig in de begroting gedekt moeten zijn. Dat gaat om minimaal drie jaar voor 1 fte die in een stichting wordt gezet. In drie jaar ben je pakweg € 150.000 kwijt. Voor ons is het geld niet leidend. Dat bepaalt u zelf. Het betekent echter dat we niet zo gemakkelijk kunnen zeggen: dat doen we wel even.

Zeker als u zegt dat u voor de begroting de maatschappelijke organisaties, ondernemers en inwoners bij de participatie wilt betrekken. Het houdt nogal wat in. Als ik dat in relatie breng met de behoorlijke druk op onze ambtelijke organisatie, zou ik een voorstel willen doen. Ik vind het te gemakkelijk om te zeggen dat we er niet aan meedoen. We vinden dit een belangrijk aspect. We zien het overigens ook in andere gemeenten. In Tilburg heeft men het opgezet en ook in andere gemeenten. Helaas hebben we daar geconstateerd dat sommige gemeenten een goede sponsoring hebben, met een of enkele ondernemers die dit goed opzetten, maar andere zitten in de verdeling van een derde gemeente, een derde maatschappelijke organisaties en een derde ondernemers. Omdat een en ander nogal wat impact heeft, wil ik voorstellen om u voor de volgende begrotingsbehandeling mee te nemen in de voor- en nadelen en de mogelijkheden. Vervolgens kunt u op basis van maatwerk in de begrotingssystematiek een keuze maken. Er kunnen veel kosten mee gemoeid zijn, maar volgens mij moeten we er op een praktische manier uit kunnen komen. Ik ben benieuwd hoe de indieners van de motie daarover denken. Ik kom op het ruimtelijke spoor, wetende dat ik niet alles behandeld heb. Als we spreken over het ruimtelijk spoor, dan heeft u het over de verstedelijkingsopgave met hoogbouw en de moeilijke bereikbaarheid van woningen.

Het college constateert dat wij u al eerder hebben meegenomen in het feit dat we een ander zicht moeten krijgen op woningbouw. Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

72

We moeten meer kijken naar middelhoge woningbouw. Ik praat niet over extreme hoogbouw, wij willen niet hoger dan de kerk. Althans dat zou het voorstel van het college zijn. Maar hoogbouw doen we niet voor niets. Woningbouw moet haalbaar en betaalbaar zijn. We willen groen in onze omgeving, we willen klimaatadaptatie en we willen ruimte geven aan natuur en water. Dat betekent dat je keuzes moet maken voor het geheel. Ook voor parkeren moet je keuzes maken. Als je ondergronds of half onder maaiveld wilt parkeren, heeft dat gevolgen voor de realisatie van plannen. De keuzes die je met elkaar maakt, maakt dat het college heeft gezegd dat we aan hoogbouw moeten gaan denken. Moeten we groeien? Dat was een opmerking in de raad. Het college heeft het idee om onze voorzieningen, waar ontzettend veel geld en moeite in is gestoken, in stand te houden. Wij zien ook vergrijzing. Daarom willen we graag de jongeren naar ons toe halen. Dat betekent dat je moet investeren om je gemeenschap aantrekkelijk te maken. Dat geldt voor de leefomgeving, maar ook om haalbaarheid en betaalbaarheid en in het kader van de investeringen die we willen doen op de deelgebieden. Wat doen we voor senioren? Weet dat we zo’n 400 plannen in uitvoering hebben en 400 in voorbereiding. Het belangrijkste vindt het college toch om gewoon een plan in de markt te zetten.

Ik weet dat het een moeilijke markt is, maar dat is gelukkig niet alleen in Waalwijk. In het kader van woningbouw, maken de lage rentes, dure bouwmaterialen en starters die worden tegengewerkt omdat ze de studiefinanciering nog moeten aflossen, corporaties die nog heffingen moeten betalen, dat we in een heel moeilijke markt zitten. We hebben elkaar hard nodig. In dat opzicht wil ik naar de motie kijken. Daarin wordt gevraagd om een actualisering van de woningbehoefte; maak een concreet aanvalsplan voor betaalbare woningen. Ik ben heel blij met de betrokkenheid, maar we hebben al een aanvalsplan. We hebben een woonvisie, die we regelmatig herijken. Los van addendums en dergelijke die u in de raad bespreekt, hebben wij een verstedelijkingsopgave die in de regio besproken wordt met Tilburg, Breda en Den Bosch. Ik mag daarbij in de stuurgroep aanwezig zijn. En we hebben een organisatie die zich wil aanpassen, een organisatie die de ambities moet waarmaken. Ik heb er in de begroting budget voor opgenomen, want we gaan evalueren. U ziet 2 ton bijgeplust op een budget van 4,5 ton. We betalen dus ongeveer € 650.000. Het college vindt dat we eerst eens moeten kijken of de ambtelijke inzet daadwerkelijk tot een verbeterde realisatie komt, alvorens wij over onze grens gaan regeren met betrekking tot een nieuwe coalitie en de meerjarenramingen.

Een aanvalsplan is in mijn optiek overbodig, omdat we dat al hebben. Ik vind de motie wel sympathiek, omdat ze aangeeft dat we er allemaal volop aandacht voor moeten hebben. Ik heb nog een motie over Den Bolder. Dit gemeenschapshuis is heel vaak aan de orde geweest. Mijnheer Ottens, het is niet zo dat wij Den Bolder te laat inlichtten. Ik heb Den Bolder op 28 oktober, voor de begrotingsbehandeling, bericht gestuurd dat zij konden inspreken, dat er een begrotingsbehandeling zou zijn, waarin het college een voorstel doet aan de raad. Ze wisten het tijdig. Inmiddels zijn we meer dan een jaar verder. De korting van € 25.000 hebben we het eerste jaar niet ingevoerd. Dat krijgen ze wel het komende jaar te verstouwen. Wij vinden dat ruim een jaar aankondiging van dit soort zaken geen reden is om het nu af te wijzen. We vinden dat we met elkaar creatief moeten kijken naar de financiën. Wij waarderen Den Bolder, maar met deze motie parkeer je de discussie. Ik vraag me af wat de doelstelling daarvan is, want je parkeert de discussie, maar volgend jaar moet je die alsnog voeren. Wat dat betreft, zou het voorstel van het college zijn om door te gaan op de ingeslagen weg en de bezuiniging van Den Bolder in 2022 niet te schrappen, zoals wordt voorgesteld, maar samen met Den Bolder te kijken naar de gevolgen. Ik zou het gesprek dus willen voortzetten. Tot slot de motie over Skaeve Huse.

Dat vind ik op zich een sympathieke motie. Wij zijn in gesprek met Casade over overlast. We zijn in Tilburg gaan kijken. Dat gaat echt over mensen die in een gewone woon- en leefomgeving nagenoeg niet houdbaar kunnen woNotulen raadsvergadering 15 juli 2021

73

nen, omdat ze veel overlast veroorzaken. We onderzoeken ook of het realiseren van Skaeve Huse mogelijk is in Waalwijk. Wij ondersteunen het van harte. Er zit een klein puntje in de motie dat ik wil aankaarten. Mevrouw Schuijffel gaf het ook al aan. Bij de overwegingen worden ook dakloze jongeren aangehaald. Het is voor ons de vraag of je ook dakloze jongeren iets kunt bieden op deze manier. Het is namelijk geen beschermd wonen, maar reguliere huisvesting met gewoon huur, plus een aantal voorwaarden. Bovendien wil men graag langdurig wonen op die locatie. De vraag is of dat voor de jongeren ook zou gelden. Ons voorstel is om nog even serieus te kijken naar het voorstel. Het kan zijn dat het niet zo breed moet worden getrokken dat het ook voor dakloze jongeren geldt, maar het lijkt me wel goed om het te onderzoeken. Mevrouw Schuijffel heeft dat in eerste termijn ook al aangegeven. De heer Spohr: De wethouder eindigde met beschermd wonen in het kader van de Skaeve Huse. Wij hadden daar ook naar gevraagd, naar aanleiding van de programma’s in Tilburg die in 2021 ophouden. Ik vroeg me af wat u verder gaat doen. Misschien verbindt u het aan elkaar, dat weet ik niet. Daar zou ik graag een antwoord op hebben. Ik had nog twee vragen gesteld over de veteranen en de Molukse gemeenschap, maar ik weet niet bij welke portefeuillehouder die horen.

Wethouder Daandels: De eerste vraag kan ik in ieder geval beantwoorden. Terecht, mijnheer Spohr, mijn excuus. U heeft aandacht gevraagd voor beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Op dit moment verzorgt de centrumgemeente Tilburg dit namens de regio. Op dit moment zijn er negen gemeentes in gesprek. Niet alleen vanuit rijksbeleid, maar ook vanuit de verschillende gemeenten, ligt de wens om de zorg dichterbij huis te organiseren. Dat wordt een wettelijk vraagstuk. Ik merk dat nog niet alle gemeentes hier klaar voor zijn. Het heeft nogal wat impact. Je moet bijvoorbeeld geschikte locaties hebben. Wij zijn op dit moment een en ander aan het voorbereiden. Gezien de korte tijd die we nog hebben, verwacht ik dat het kan zijn dat we nog een jaartje langer verdergaan met de regionale samenleving, voordat we het definitief kunnen implementeren in de lokale gemeenten. Het leeft zo divers bij de gemeenten en het is ook zeer divers. Wij hebben in de gemeente wel wat plekken, maar er zijn ook gemeenten die nagenoeg geen plek hebben. Ook de financiering is onderling nog een discussiepunt. De heer Spohr: Kunt u de raad op de hoogte houden van de ontwikkelingen op dit punt? Wethouder Daandels: U krijgt voor de begrotingsbehandeling sowieso inzicht in de laatste stand van zaken met betrekking tot regionale afspraken, want de termijn gaat in.

De voorzitter: Mijnheer Spohr, ik houd uw andere vragen even aan, zodat we eerst wethouder Daandels al zijn vragen kunnen laten beantwoorden. De heer Ottens: Even een reactie op onze moties. Met betrekking tot Quiet Community zijn we blij met de ondersteuning en met de actie van het college. Feitelijk bent u al bezig met hetgeen wij vragen, namelijk om te onderzoeken of er maatschappelijk draagvlak is en als dat er is, de haalbaarheid van de financiering. Dank daarvoor. Ten aanzien van de motie Aanvalsplan wonen verzoek ik de wethouder om ons even te helpen. Wij kennen de woonvisie. Die hebben we vastgesteld. De PvdA heeft er indertijd enkele voorstellen voor gedaan. Maar daarna heb ik waarschijnlijk even iets gemist in de zin van de uitwerking van de visie in een aanvalsplan met concrete doelstellingen voor de diverse doelgroepen. U hoeft er niet nu op te antwoorden, maar als ik iets gemist heb, hoor ik het graag. Daar is deze motie namelijk voor bedoeld. Een visie is leuk, maar als je die niet vertaalt in concrete acties en doelstellingen, dan kun je weinig resultaten meten. Vervolgens vroeg u naar de doelstelling voor Den Bolder. Het is niet onze intentie dat er niet bezuinigd mag worden, maar het ging ons met name om de invulling van de bezuiniging. Dat willen wij graag met het bestuur in een open houding bespreken. Ik begrijp Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

74

dat u die gesprekken inmiddels voert. Ik heb daar wel vertrouwen en ik hoop dat wij voor de begroting uitsluitsel daarover krijgen. Dan kunnen wij de motie aanhouden. Wethouder Daandels: Ik wil u duidelijk maken dat de gesprekken met Den Bolder goed zijn, dat we op dit moment als college het standpunt hebben om de taakstelling van € 25.000 gewoon op tafel te houden. We discussiëren op dit moment niet over het terugtrekken van de subsidie. Wij discussiëren over een creatieve invulling van de bezuiniging. In onze optiek hebben ze ruim de tijd gekregen. Over Quiet Community wil ik nog eens benadrukken dat het tweede punt in de motie voor ons bezwaarlijk was. Ik zie vooral een faciliterende rol voor de gemeente. Ondernemers moeten het oppakken. Voor de begrotingsbehandeling kun je niet een heel breed geheel uitzetten, maar als u wilt komen we erop terug in het gesprek met de landelijke organisatie. Laten we geen beren op de weg zien, maar kansen. Tot slot, de actuele woonbehoefte. U bent meegenomen in een aantal plannen. U heeft de visie gezien die het college naar voren heeft gebracht. Daarin staan de ideeën over woningbouw en het andere zicht op woningbouw. Ik praat dan over de wat meer verstedelijkte opgave. Niet in het kader van de kernen, zoals ik straks al hoorde, van Waalwijk en Sprang-Capelle. Die identiteit willen wij behouden. Dat is het aanvalsplan dat je hebt.

Je investeert in het aantrekken van wonen. Dat doe je in rechtstreeks overleg met de minister en in regionale afspraken in het kader van de verstedelijkingsstrategie. Je investeert in de regio door afspraken te maken met elkaar over waar je op inzet. Je bepaalt ook met de raad waar je die hoogbouw dan zou willen laten landen. Die vraag werd straks ook gesteld, maar daar hebben wij u al eerder in meegenomen. U weet dat we in het centrum wat accenten willen zetten. Ik kan me voorstellen dat de oude brandweerkazerne een keer aan de orde komt. U weet dat we met u al een keer over de Gedempte Haven hebben gesproken. Daar kan wat ons betreft hoogbouw komen. Accenten zetten en de visie uitwerken, is mogelijk. Op een aanvalsplan zit ik niet zo te wachten. Ik denk dat we nu meer in de uitvoering moeten van hetgeen we met elkaar afgesproken hebben. Ik zie ook weinig discrepantie tussen de doelstellingen. Ik heb daarom geen behoefte om er nu weer een aanvalsplan naast te leggen. De heer Ottens: Als u de plannen bedoelt die enkele maanden geleden vertrouwelijk aan de raad zijn voorgelegd en die daarna bekend gemaakt zijn, dan zijn dat mooie plannen die misschien in de visie van sommigen passen. De raad heeft er echter helemaal niet uitgebreid over gesproken. Bovendien zijn het allemaal plannen van projectontwikkelaars.

Die plannen zijn ook nog niet zo concreet, dat gesteld kan worden dat de doelgroepen die de gemeente graag zou bedienen, worden bereikt. Als u dat een aanvalsplan noemt, vinden wij dat toch een beetje mager. Maar goed, we zullen overwegen of we de motie alsnog zullen indienen. Wethouder Daandels: Bij zo’n project als Gedempte Haven ziet een projectontwikkelaar welke richting de gemeenteraad op wil en gaat hij zelf plannen ontwikkelen en eventueel al participatie organiseren. Daar moet u dan nog een uitspraak over doen. Dat is helemaal terecht. In de woonvisie spreken we wel heel duidelijk over doelgroepen, beleid en accenten die we willen zetten. De voorzitter: Mevrouw Pouw, ik zie dat u het woord wilt, maar u staat niet op mijn lijstje van mensen die wilden reageren. Ik ben een beetje streng, dus ik geef eerst mevrouw Schuijffel het woord. Mevrouw Schuijffel: Ik heb nog twee dingen. Ik heb gevraagd naar woningen voor jongeren en starters. We hebben allerlei bouwplannen, maar wordt er ook gedacht aan an-

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

75

dere maatregelen? Ik denk bijvoorbeeld aan Geertruidenberg, waar de jeugd voorrang krijgt om ze binnen Geertruidenberg te houden. Denkt u over dat soort dingen na? Ik zou ook graag een reactie willen op het verhaal van de Lidl. Wethouder Daandels: Jongerenhuisvesting staat bijna wekelijks op de agenda van het college. In de regio is het een groot aandachtspunt en een grote zorg, die we uitspreken vanuit de visie. Wij kijken om ons heen wat voor maatregelen we kunnen nemen. De beste maatregel is dat er mogelijkheden komen om te bouwen, zodanig dat het haalbaar en betaalbaar is. Daar zetten we heel zwaar op in de komende tijd. Het tweede is de Lidl. We zijn met Lidl in gesprek. We zijn bijzonder teleurgesteld dat er geen buurtwinkels terugkomen. Ik heb geconstateerd dat er wel degelijk overeenkomsten zijn en dat er wel degelijk transitievergoedingen waren, waaruit blijkt dat men aan de voorkant al wist wat er opgeleverd zou worden aan winkelruimte. Ik constateer op dit moment dat de buurtwinkels er nog niet zijn. We hebben daar overeenkomsten onderliggen. Het college beraadt zich over eventuele vervolgstappen, maar dat doen we pas nadat we een gesprek met elkaar hebben gehad. Dat had ik graag voor de zomer gehad, maar het wordt net na de zomervakantie. Dat wordt een gesprek tussen Lidl, ondernemers, dagwinkeliers en de gemeente.

Mevrouw Schuijffel: Er zijn dus nog geen gesprekken gevoerd? Wethouder Daandels: Er zijn al wel gesprekken gevoerd. De gemeente heeft verschillende gesprekken met Lidl gevoerd. De gemeente heeft ook met de ondernemers gesprekken gevoerd. We kregen eerst niet de partijen samen aan tafel. We hebben het dus eerst individueel gedaan. Ik heb echt mijn best gedaan om ervoor te zorgen dat we met elkaar praten en niet over elkaar. Dat gaat gebeuren, maar het lukte helaas niet meer voor de zomer. Mevrouw Schuijffel: Ik neem aan dat wij hiervan een terugkoppeling krijgen? Wethouder Daandels: Wij houden de raad zeker op de hoogte. Ik weet dat het bij u erg leeft. Het leeft ook erg binnen het college. Ik weet dat wij daarover afspraken hebben. Als ik in het college een terugkoppeling heb gedaan van de gesprekken, zal ik u daarna zo snel mogelijk inlichten. Mevrouw Schuijffel: Ik heb nog een aanvullende vraag over het vorige onderwerp. U zegt dat de beste oplossing bouwen is, maar ik vroeg of er ook nog gedacht wordt over andere maatregelen. Wethouder Daandels: Als u nog maatregelen kent, graag. Het gaat niet alleen over bouwen. Je spreekt ook met jongeren. De starterslening was een druppel op een gloeiende plaat. Na de zomer wordt deze regeling geëvalueerd. Dat is zo’n evaluatiemoment waarop je kunt vragen of we maatwerk kunnen leveren. We zijn bezig met zorgconcepten tussen jong en oud.

We kijken of in die combinaties nog wat lucht te krijgen is. Er zijn heel veel gemeenten met dit vraagstuk bezig, dus we hoeven niet het wiel opnieuw uit te vinden. Als u suggesties heeft, sta ik er zeker voor open. Mevrouw Schuijffel: Ik zal die suggesties aan u doorgeven. Ik hoor inderdaad uit de regio dat er ook allerlei andere maatregelen getroffen worden. De voorzitter: Mevrouw Pouw, eigenlijk was u te laat, maar vooruit, nog even een nabrander.

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

76

Mevrouw Pouw: Dank u wel, voorzitter. Ik wilde even checken of ik het goed begrijp. De wethouder zegt dat hij Skaeve Huse serieus aan het onderzoeken is. Brengt hij dan ook de raad op de hoogte als hij klaar is met het onderzoek? Wanneer kunnen we dat ongeveer verwachten? We hebben laatst kunnen constateren dat er in Waalwijk jongeren dakloos raken en dat ze uiteindelijk onderdak vinden bij organisaties die daar niet mee belast zijn. Dat is de reden dat wij het in de motie hebben opgenomen, maar het was niet de bedoeling om ze in Skaeve Huse te huisvesten. Het was een apart aandachtspunt. Wethouder Daandels: Dank voor de laatste toelichting, want dat had ik anders begrepen. Voor Skaeve Huse zijn we op locatie gaan kijken en zijn we met Casade in gesprek of we iets dergelijks in Waalwijk kunnen realiseren. Het is nog wel in de beginfase. We gaan nog op een andere plek kijken. We hebben nog wat andere gemeenten benaderd. Het is dus niet zo dat we het Tilburgse concept overnemen. Zodra we er iets meer van weten, zullen we de raad daarover informeren. Dat zal net voor of net rond de begrotingsbehandeling zijn, want na de zomer gaan we bij wat gemeentes kijken. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Daandels. Ik kom even terug bij de heer Spohr, want hij had nog twee vragen. Ik heb even gecheckt wie deze vragen kan beantwoorden. Dat blijkt wethouder Van den Hoven.

Wethouder Van den Hoven: Ik heb begrepen dat wij in het verleden een Veteranendag hebben gehad. Die is op een gegeven moment regionaal georganiseerd en vervolgens is het een tijd achterwege gebleven. Wij hebben daarover vragen gesteld aan de stichting die het organiseerde. Daar heeft men toen niet op gereageerd. Ons voorstel is om de banden met die stichting aan te halen en opnieuw in gesprek te gaan om te kijken of we tot een regionaal evenement kunnen komen, dat eens per vijf jaar wordt georganiseerd. Regionaal is beter, omdat men dan eerder iemand vanuit hun missie tegenkomen, dan wanneer we het lokaal houden. Dat is de actie die wij gaan ondernemen. Kunt u de andere vraag nog even herhalen? De heer Spohr: Wij hebben gewezen op de vraag van de eeuwigdurende grafrechten voor de eerste generatie Molukkers. Dat zijn de ex-KNIL-militairen die het eerst naar Nederland zijn gekomen. Van hen leeft de wens om in Nederland eeuwigdurende grafrechten te krijgen. Er zijn in enkele Nederlandse gemeenten oplossingen voor geboden. Omdat wij in Waalwijk ook een groep Molukkers hebben wonen, die ook deze wens te kennen hebben gegeven, leggen wij dit nu voor. Het gaat om 46 mensen die inmiddels zijn overleden. Van de eerste generatie zijn er nog drie in leven.

Wethouder Van den Hoven: Staat u mij toe dat ik deze vraag schriftelijk beantwoord, want ik ken de precieze regels met betrekking tot grafrechten niet. Het lijkt me heel gevaarlijk als ik een uitspraak doe vanuit mijn gevoel. Het lijkt me zorgvuldiger om het schriftelijk te doen. De heer Spohr: Ik denk dat dat de zaak rechtdoet. Dat is prima. De voorzitter: Ik dank alle wethouders voor het beantwoorden van alle vragen. De vergadering wordt geschorst van 22.58 uur tot 23.03 uur. De voorzitter: Ik heropen de vergadering. Ik wil graag weten wie het woord wil voeren in tweede termijn. Mevrouw Klerks: Voorzitter, ik heb een punt van orde. Voordat we beginnen met de tweede termijn, is het handig om te weten welke moties in stemming worden gebracht. Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

77

Dan hoeven we niet te reageren op moties die aangehouden worden. Dat scheelt weer tijd. De voorzitter: Oké. Iedere afwijking van het systeem, is nog even wennen voor mij. Ik stel voor dat we alle moties even langslopen om te horen welke in stemming worden gebracht. Motie 1: SGP, LokaalBelang en VVD over verharding paden begraafplaatsen. De heer Tiemstra: Voorzitter, ik zou graag iets over de motie willen opmerken. Er gebeurde net wat bij de beoordeling van de motie door de wethouder. Er kwam een nieuw gezichtspunt dat even voor wat verwarring zorgde binnen de raad. We hebben de motie aangepast door een extra overweging op te nemen. Het beslispunt is ongewijzigd. De overweging luidt als volgt: “… dekking van de hieruit voortvloeiende kapitaallasten niet in eerste instantie gezocht dient te worden in een verhoging van de grafrechten”. De wethouder heeft daar niet op kunnen reageren. Hij heeft de motie inmiddels wel gezien. Als de wethouder kan zeggen dat hij de motie ook in deze vorm kan overnemen, hoef ik deze niet in stemming te brengen. Wethouder Van den Hoven: Dat is wat mij betreft prima. Overigens heb ik inmiddels contact gehad over de dekking. Ik kom nog even terug op het dekkingspercentage. Het is namelijk geen 60%, maar een stuk lager. De heer Tiemstra: Maar ook in gewijzigde vorm neemt u de motie over? Dan breng ik de motie niet in stemming.

De voorzitter: Maar ze wordt wel in de besluitvorming meegenomen. De griffier: Het moet wel even duidelijk zijn wat er met de motie gebeurt. Als u de motie niet indient, is er ook geen uitspraak van de raad. Het is prima dat het college het overneemt, maar de raad heeft dan geen uitspraak gedaan. Het is beter om te vragen of iedereen ermee kan instemmen. In dat geval is het een besluit van de raad. De heer Tiemstra: Eigenlijk moet ik de motie gewoon in stemming brengen? De voorzitter: De motie moet in de besluitvorming worden meegenomen. De griffier: De motie wordt straks in stemming gebracht en met de uitspraak van het college dat het de motie wil uitvoeren, kunt u in de overweging meenemen. Zorg er wel voor dat er een raadsbesluit onder ligt. De voorzitter: We nemen de motie mee in de besluitvorming. De heer Tiemstra: Ik geloof dat u weet wat de bedoeling is, maar ik snap het niet meer. Motie 2: CDA en VVD over herijking subsidiebeleid. De voorzitter: Deze motie is overgenomen door het college. De heer Spohr: We brengen de motie in stemming. Motie 3: ChristenUnie en D66 over investeringsfonds duurzaamheidsmaatregelen Mevrouw Schuijffel: Die brengen we in stemming.

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

78

Motie 4: GroenLinksaf over duurzame pachtgronden. De heer Slaats: We houden de motie aan. De griffier: Als u de motie indient, ligt ze hier op tafel en moet de raad er een besluit over nemen. De heer Slaats: Maar ik dien de motie niet in. Motie 5: Lijst De Jongste/PvdA over SCC Den Bolder De heer Ottens: Wij houden de motie aan. Motie 6: Lijst De Jongste/PvdA over actuele woningbehoefte De heer Ottens: Die brengen we in stemming. Motie 7: Lijst De Jongste/PvdA over Quiet Community. De heer Ottens: Wij houden de motie aan. Motie 8: Lijst Pouw over Skaeve Huse Mevrouw Pouw: We hebben net gehoord van de wethouder dat hij het serieus aan het onderzoeken is. Eigenlijk wordt de motie dus al uitgevoerd. De voorzitter: U dient de motie niet in? Mevrouw Pouw: Dan hebben we geen besluitvorming? De griffier: Heeft u genoeg aan de toezegging of wilt u een uitspraak van de raad? Mevrouw Pouw: Ik dien hem in voor besluitvorming. Motie 9: Lijst Pouw over Waalwijk zwerfafval-arm. Mevrouw Pouw: De wethouder heeft ons twee opties gegeven. Eén is het aanvalsplan buiten het grondstoffenbeleidsplan te houden en gelden uit de landelijke subsidie ervoor aanwenden. Het andere is het opnemen in grondstoffenbeleidsplan fase 2, na de zomervakantie. Ik ben wel benieuwd wat de rest van de raad went.

Misschien kan men met hand opsteken aangeven welke optie de voorkeur heeft? Ik zie dat bijna iedereen optie 2 kiest. De voorzitter: Dus de motie wordt aangepast en in stemming gebracht? Mevrouw Pouw: Ja. Ik verwerk de tweede optie in de motie. De voorzitter: Ik zie dat de wethouder nog een toevoeging heeft. Wethouder Odabasi: Ik adviseer u om de motie aan te houden. De motie zegt namelijk iets anders. Of u moet de motie aanpassen of u houdt deze aan en accepteert mijn toezegging. Mevrouw Pouw: Ik houd de motie aan.

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

79

Motie 10: Lijst Pouw over aanpassen subsidieregeling Maatschappelijke ontwikkeling. Mevrouw Pouw: Ik wil de motie over de Skaeve Huse ook niet indienen, maar aanhouden. En ik zou de motie over het dierenwelzijn, motie 10, willen aanhouden. Dierenwelzijn is een steeds belangrijker thema in de maatschappij. Daar zullen wij aandacht voor blijven vragen. We zullen in navolging van het Dierencomité in nood oproepen om eerlijk te communiceren aan onze inwoners over het reilen en zeilen van onze dierenonderkomens. Wij zullen daartoe een eerste aanzet doen door vragen op te stellen, die het college binnenkort tegemoet kan zien. De voorzitter: We hebben de moties besproken. De standpunten en de status van de moties zijn helder. Ik wil nu graag naar de tweede termijn. We beginnen met Lijst Pouw. 7.

Debat in tweede termijn Voorjaarsbericht 2021 en Kadernota 2022

Mevrouw Pouw: Ik zie af van een tweede termijn. De heer Slaats: Voorzitter. Terugkijkend op de avond moet ik zeggen dat ik het wel een positieve avond vind. Ik denk dat het qua inhoud en qua relatie een van de betere kaderstellende debatten was. Ik vind dat dat ook gezegd mag worden. Ik ben er trots op dat we met de nieuwe voorzitter van de raad een goed debat hebben gevoerd. Complimenten daarvoor. Dank u wel. In vorige kaderstellingen hebben wij vooral aandacht gevraagd voor het samenwerken met andere partijen. Daar hebben we weer stappen in gezet en ik denk dat we die positiviteit moeten doorzetten. Over duurzame pacht en de vragen om te kijken naar nieuwe manieren om te gaan met schulden, zijn we blij dat het college met toezeggingen is gekomen en ermee aan de slag gaat. Dat zien wij positief tegemoet. Ik zal nog even kort reageren op de moties die anderen hebben ingediend. We zijn blij met de motie van SGP, LokaalBelang en VVD over de begraafplaatsen. Wij zullen deze steunen, want het is heel belangrijk in het kader van toegankelijkheid en inclusie. De motie voor het subsidiebeleid wordt overgenomen. Wij zijn daar ook voorstander van. De motie over het investeringsfonds heeft een goede intentie, maar is wel wat vaag. Wij zien het voorstel positief tegemoet. We zullen er dus voor stemmen, al moeten we wel even zien wat er uiteindelijk uit gaat komen.

Er zijn een aantal moties aangehouden, zoals het aanvalsplan sociale woningbouw. Het probleem onderkennen wij, maar er ligt een woonvisie met een uitvoeringsprogramma, waarin alle aandacht is voor de doelgroepen. Wij zien geen reden om een nieuw plan op te stellen, zeker niet nu de druk op de organisatie al zo hoog is. We zouden vooral gas willen geven op de uitvoering van de huidige plannen. Ik wil nog reageren op de aangehouden motie over de kinderboerderij en educatie dierenwelzijn. GroenLinksaf is zeer trots op de kinderboerderijen die wij hebben in de gemeente. Daar zijn we heel blij mee. Ze doen heel goed werk. Mijn kinderen komen er regelmatig, zowel met school als met de kinderopvang. Ze leren daar heel veel over dierenwelzijn, natuur en de omgang met dieren. Complimenten voor de kinderboerderijen. Als de motie zou zijn ingediend, zien we dan ook geen aanleiding om ermee in te stemmen. De heer Ottens: Voorzitter. Dank voor de inbreng van iedereen. Zelf heb ik tijdens de schorsing nog even nagedacht over wat ik de coalitie kan meegeven in filmtitels, in navolging van de VVD. Daar ben ik helaas niet zo goed in. Ik ben niet verder gekomen dan Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

80

The good, the bad and the ugly, maar dan valt het CDA buiten boord. Wie van u de schoen past, trekke hem aan. Als het gaat om de verstedelijkingsambities die nu gelden, kom ik niet verder dan de film Manhattan. Daar moeten we met Waalwijk vooral niet naartoe gaan. Waar het gaat om de realisatie van het coalitieprogramma Samen duurzaam vooruit kom ik niet verder dan Paradise Lost. De invulling van de filmtitel voor de nieuwe coalitie laat ik graag aan mevrouw Klerks over. Over de moties is al veel gezegd. Wij vinden het wel belangrijk dat er een aanvalsplan komt. Dat hoeft niet dik te zijn, het moet juist kernachtig zijn en toegespitst op de doelgroepen die wij willen bedienen. Daarom dienen wij de motie toch in. Ten aanzien van de aanpassing van de subsidieregeling maatschappelijke ontwikkeling voor de kinderboerderijen hadden wij wel wat opmerkingen. Wij vinden dat de kinderboerderijen uitstekend voldoen aan de vijf basisvoorwaarden van de Dierenwelzijnswet, zowel als het gaat om de rechten van dieren als om de educatieve activiteiten. Aan het predicaat van diervriendelijke kinderboerderij kleven nog wel wat maatschappelijke gevoeligheden, met name als het gaat om euthanasiebeleid en hoe lang je dieren laat oud worden met alle gebreken. Tot slot nog een korte reactie op de inbreng van het college. De wethouder ging in op ontjuridisering en de inzet van mediation.

Dat bedoelden wij juist niet in onze bijdrage. Wij doelden op de fase ervoor. Dat kon u uit onze bijdrage opmaken: voorkom mediation door een ambtenaar in te zetten die wel in staat is om bruggen te slaan. Iemand die niet alleen ja zegt, maar ook begrip toont als iets niet kan. De heer Tiemstra: Voorzitter. Er zijn tien moties ingediend, waar er nog vier van over zijn. De motie over het aanvalsplan van de PvdA/Lijst De Jongste zullen wij steunen. De motie over duurzaamheidsmaatregelen steunen wij ook. Bij de motie over herijking subsidiebeleid heb ik nog steeds dezelfde bezwaren als ik al geuit heb. Daar zullen wij dus niet in meegaan. Verder herken ik me in wat de heer Slaats zei over de sfeer in de vergadering. Die heb ik ook als positief ervaren. Dat hebben we hier wel eens anders meegemaakt. Complimenten aan u allen, ook richting het college voor de wijze waarop de vragen zijn beantwoord. Ik zal onthouden wat wethouder Odabasi heeft gezegd over het middelbaar beroepsonderwijs. Zij gaf een uitdaging daarover mee. Ik zal dat niet vergeten en ik ga kijken wat we daarmee kunnen. De heer Van Groos: Voorzitter. Naar aanleiding van het ordedebat wil ik zeggen dat een motie aanhouden een Waalwijks eufemisme is voor een motie intrekken en later misschien weer een keer opnieuw inbrengen. Wij danken de portefeuillehouders voor de beantwoording.

We hebben met veel belangstelling geluisterd naar de eerste termijn van de fracties. Opmerkelijk vonden we de bijdrage van de coalitiepartijen. LokaalBelang begon met inclusie, iedereen moet kunnen meedoen, en eindigde met de actieve burgers, terwijl de aandacht juist moet gaan naar de mensen die noodgedwongen inactief zijn. De VVD maakte zich druk over de marktwerking in de zorg. Dat vond ik ook heel opmerkelijk. En dat voor de partij van bouwen, bouwen, bouwen, die nog elk jaar miljoenen weghaalt bij de woningcorporaties. GroenLinksaf dat een opvatting heeft op de warmtevisie, die een beetje klonk als: het is goed om alle verslaafden naar Siberië te sturen, want dat past bij de doelstelling om het drugsgebruik terug te dringen. Naar aanleiding van de bijdrage van het CDA wil ik oproepen om in het najaar een breed gesprek met de samenleving te arrangeren over hoogbouw in Waalwijk: hoe hoog en waar? Het houdt ons bezig, maar onze inwoners volgens mij ook. Bij elk plan reageert men, terwijl we ook een bouwopgave hebben. Wij hebben niet de suggestie gedaan om de begrafenisrechten te verhogen, maar we hebben de SGP gewaarschuwd dat je dat risico loopt als je geen dekking aangeeft, weNotulen raadsvergadering 15 juli 2021

81

tende dat dit deel van de raad daar niet gelukkig mee zou zijn. Overigens zijn er veel meer tarieven die niet kostendekkend zijn. Ik noem de haven- en kadegelden. De dekking wordt ook nu nog niet aangegeven in de motie, dus wij zullen tegen stemmen. Motie 2 over Den Bolder is niet het gevolg van onduidelijkheid in de verordening, maar van de manier waarop het college heeft gemeend te moeten bezuinigen. Ik zou willen eindigen met de wens die ik in eerste termijn had willen uitspreken. Het is een liefdevolle wens. Ik hoop dat wij het verlangen opmerken naar een gemeenschap waar uitsluiting heerst, naar een veilig thuis waar vervreemding heerst, naar liefde waar angst heerst. Dat wij elkaar willen kennen als vervullers van elkaars leven, als medebouwers van een gemeenschap waar mensen oog hebben voor elkaar, dat wij ons in knagend geweten, in ons aarzelend verlangen, in onze kwijnende hoop, ooit aan elkaar zullen verbinden, in liefde voor de medemens. De voorzitter: Dank u wel voor deze mooie woorden. Mevrouw Klerks: De heer Van Groos zei dat hij niet zo goed snapt waarom de VVD de marktwerking in de zorg benoemt. Daarom zou ik hem willen aanraden om het opiniestuk “Liberalisme dat werkt voor mensen” eens te lezen, van onze voormalig fractievoorzitter Klaas Dijkhoff.

Daarin staat heel duidelijk wat de nieuwe koers is van de VVD op dit gebied en waarom wij ons wel druk maken om de marktwerking in de zorg. De heer Van Groos: Dat is ongeveer een decennium te laat. Anderen hebben de VVD gewaarschuwd voor marktwerking in de zorg, maar het is er toch doorheen gedrukt. De heer Spohr: Voorzitter. Allereerst dank aan het college om ons voorstel voor het onderzoek voor subsidieherijking over te nemen. Daarbij wil ik nog een kanttekening maken. Wij hebben met de motie niet beoogd om de gemeente weg te zetten als onbetrouwbaar of als een gemeente die zich niet houdt aan de subsidieverordening. Dat is zeker niet de bedoeling geweest. We hebben wel willen zeggen, is dat de contexten van subsidies en de historische groei van situaties onverklaarbaar kunnen zijn voor partijen, waardoor subsidies moeilijk te motiveren zijn. Daarom is het goed om de subsidies eens te herijken. In de overwegingen geven wij aan dat er geen enkele onduidelijkheid mag bestaan. Natuurlijk kan er wel eens onduidelijkheid bestaan, maar het gaat ons erom dat er een consistente en consequente verordening voor subsidies ligt. Mogelijk kan een herijking nodig zijn om tot zo’n resultaat te komen. Dat wilde ik nog aanvullen, om geen verkeerd begrip te kweken. De consequenties van de GOL: dank voor de beantwoording daarvoor.

Er kan een consequentie uit voortvloeien die 18 miljoen kost, al gaat dat via de grondexploitatie. Het kan ons wel een aantal miljoenen aan inkomsten schelen, begrijp ik. De consequenties voor de komende begroting kunnen we nog niet helemaal overzien. Dat snap ik, omdat ook de Raad van State mogelijk nog een uitspraak gaat doen. Feit is dat we er als gemeente en als raad bijzonder attent op moeten zijn, omdat het ons wel degelijk voor de voeten kan lopen de komende twee jaar. Hoe beperkt het initiatief ook is, wij zijn blij met de uitspraken van de portefeuillehouder Verkeer dat er voor de kleine kernen een ov-bus wordt ingezet en dat we hier dit jaar meer over te horen krijgen. We zullen een vinger aan de pols houden. Tot slot zien we graag een reactie tegemoet op het voorstel voor de Molukse gemeenschap. Nog een opmerking aan de heer Ottens. Waar The good, the bad and the ugly kennelijk voor het CDA niet genoeg is, heb ik de titel Good Fellows erbij verzonnen, dan heeft u alles compleet.

Notulen raadsvergadering 15 juli 2021

82

De heer Klerx: Begrijp ik het goed dat de motie een beetje is aangepast en dat er constateringen uit zijn gehaald? De heer Spohr: Ja. Ik heb er even over gesproken met de portefeuillehouder. De gemeente wil niet de indruk wekken dat er geen subsidieverordening bestaat of dat de gemeente zich niet aan de subsidieverordening zou houden. Die indruk willen wij ook niet wekken. We hebben voorgesteld om de constateringen a t/m c niet zo scherp te stellen. De context die we er wel in wilden hebben, heb ik net geschetst. Wat ons zouden ze er best uit kunnen. Het gaat ons erom dat er allerlei vragen kunnen worden gesteld over de subsidies in relatie tot de subsidieverordening en dat we daarom graag een herijking willen. Als we tot dat doel kunnen komen, hebben wij daar niet zo’n bezwaar tegen. De heer Klerx: Wat ons betreft kunnen die constateringen er ook uit. Als u er een streep doorzet, zullen wij de motie steunen. De heer Ottens: Good Fellows; ik ken de film niet. Loopt die goed af? De tweede vraag is serieuzer. Ik was vergeten om op uw motie te reageren. U legt een verband tussen het subsidiebeleid, de uitvoering van de subsidieverordening en historisch gegroeide vergunningen met betrekking tot drank en horecafaciliteiten. Ik zie dat verband niet, omdat het heel verschillende regimes zijn.

Het enige wat aan de functie van een instelling raakt, is welke activiteiten voor welke doelgroepen met uitvoert. Dat kan vallen onder het regime van de Drank- en Horecawet en de daarbij behorende verordening. Daar staan de mogelijkheden en beperkingen in voor para-commerciële horeca. Ik zie de relatie met het subsidiebeleid niet. Kunt u mij dat uitleggen? De heer Spohr: Op het moment dat een subsidie wordt verstrekt en die wordt beperkt, omdat er mogelijk eigen inkomsten kunnen worden verkregen, waarmee je een compensatie van de subsidie kunt realiseren, dan kunnen die eigen inkomsten wellicht niet goed gerealiseerd worden omdat een drank- en horecavergunning in de weg zit. Dat laat zien dat vergunningen en subsidies elkaar kunnen raken. Soms heeft de historie tot een bepaalde vergunning geleid, waardoor in dit geval Den Bolder mogelijk de drank- en horecavergunning niet kan toepassen op de eigen activiteiten. Daardoor worden de eigen inkomsten niet gerealiseerd. Dat maakt dat er wel degelijk een relatie is tussen het vergunningenbeleid en het subsidiebeleid. In dat kader zou het goed zijn om het subsidiebeleid nader te onderzoeken. Niet speciaal met het oog op die vergunningen, maar het laat zien dat er wel een onderlinge relatie is. De heer Ottens: Toch even ter verduidelijking. Een drank- en horecavergunning kent een heel ander regime.