Verslag kaderstellend debat 140722

NOTULEN van de openbare vergadering van de raad der gemeente Waalwijk, gehouden op 14 juli 2022 Voorzitter:

mevrouw S. Ausems, burgemeester

Griffier: Plv. griffier:

mevrouw J. Louer mevrouw F. Opperman

Aanwezig de leden:

de heer J. van Baardwijk de heer A. van Belkom de heer M. Bokšan de heer Frank den Braven de heer Gijs den Braven mevrouw C. de Bruijn de heer B. Bruurmijn de heer J. van Dijk de heer J. van Groos de heer A. van Hamond mevrouw Y. IJpelaar-Alias mevrouw B. de Jongste-van Heijst mevrouw Ilona Klerks de heer Tom Klerks de heer Timon Klerx mevrouw B. Koptagel-Demirbas mevrouw Y. van Laar de heer W. Lodenstijn de heer T. Mertens de heer L. Ottens de heer N van der Pluijm mevrouw M. Schilders (aanwezig vanaf agendapunt 6) de heer F. Spierings de heer R. Spohr de heer R. Tiemstra mevrouw M. Veraa (aanwezig vanaf agendapunt 6) mevrouw M. Verhagen-van Lier de heer H. van Zelst

Afwezig is het lid:

de heer H. Metzke

Tevens aanwezig:

de heer R. Bakker, wethouder de heer A. de Jong, wethouder mevrouw D. Odabasi-Seker, wethouder mevrouw S. Schuijffel, wethouder

Tevens afwezig:

de heer J. van den Hoven, wethouder

Notulen:

mevrouw I.C. Wendt-Kok

1.

Opening

De voorzitter: Voordat ik de vergader open, wil ik even iets zeggen over het bezoek buiten. Volgens mij hebben we een goed gesprek gevoerd met een flink aantal boeren uit de Langstraat. Ik draag een boerenzakdoek. Die heb ik van hen gekregen. Dat wil niet zeggen dat wij het met alles eens zijn of precies de lijn volgen die de boeren van ons willen. Dat hebben we ook besproken. Het wil wel zeggen dat we oog hebben voor elkaar, oog hebben voor de dialoog en dat we zeker oog hebben voor de boeren in de Langstraat. Daar wilde ik mee starten. Ik heb ook met ze afgesproken dat ik de zakdoek nu af doe. Een aantal van u heeft ook een zakdoek gekregen en is ook met de boeren in gesprek geweest. De basis van alles is altijd de dialoog. De basis van politiek is ook het gesprek voeren over verschillen van mening en van inzicht om tot wijze besluiten te komen. Laten we dat meenemen als uitgangspunt. De vergadering wordt geopend om 16.00 uur. De voorzitter: Laten wij ons vanuit onze eigen visie of geloofsovertuiging bij het begin van deze raadsvergadering bezinnen op onze gemeenschappelijke opdracht en verantwoordelijkheid om deze gemeente te besturen. 2.

Mededelingen

De voorzitter: Welkom aan iedereen, op de publieke tribune en de kijkers thuis. Hopelijk hebben we na de vakantie een nieuw camerasysteem, maar voor nu wordt u verzocht om de interruptiemicrofoons te gebruiken en geen gebruik te maken van uw eigen microfoon. Het is een bijzondere vergadering. Vorig jaar was dit de eerste raadsvergadering die ik mocht voorzitten. Het was meteen mijn vuurdoop. Sindsdien zijn er vele vergaderingen gevolgd. Toch is vandaag echt weer een bijzonder moment. Het is misschien wel de belangrijkste vergadering van het jaar. U heeft vragen kunnen stellen in de begrotingsapp en tijdens een gespreksavond. Vanavond gaat u met elkaar in debat, want u bepaalt als raad de kaders, zowel wat betreft het beleid als de financiën voor het jaar 2023 en de jaren daarop. U gaat hierover dus met elkaar in debat en u geeft kaders ter uitvoering mee aan het college. Deze vergadering is ook een uitdaging, omdat het vaak een van de langste vergaderingen van het jaar is. We gaan starten met de algemene beschouwingen. Daarna hebben we een pauze om te dineren. Vervolgens komt het college met een reactie en starten we de tweede termijn. Het is het eerste kaderstellend debat van deze bestuursperiode. Ik wens u allen veel plezier en succes vanavond. De presentielijst is getekend. We hebben een afmelding van de heer Metzke.

Mevrouw Veraa is later en van mevrouw Schilders is het nog niet duidelijk of zij later komt of afwezig is. In geval van hoofdelijke stemming zal nr. 6, de heer Tom Klerks, als eerste zijn stem uitbrengen. De voorzitter: We streven ernaar om de vergadering in haar geheel af te ronden vanavond. Mocht dat niet lukken, dan hebben we dinsdag 19 juli een vervolg. Ik verzoek u om de pitchtijd strak in acht te nemen. Aan het college verzoek ik om strak en bondig te reageren op de ingebrachte moties. 3.

Vaststelling agenda

Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

2

De algemene beschouwingen van iedere partij worden na afloop op het raadsinformatiesysteem gezet. Op verzoek van het college en na afstemming met de agendacommissie is er een voorstel aan de agenda toegevoegd na punt 4. Dat is kredietoverschrijding Van Berckenrodelaan en Oteliuslaan. Ik verzoek u de agenda met deze aanvulling vast te stellen. De agenda wordt met deze aanvulling vastgesteld.

Ter vaststelling akkoordstukken Ter vaststelling lijst van ingekomen stukken en verslagen 4.

Lijst van ingekomen stukken a. Ingekomen stukken b. Raadsinformatiebrieven

De lijst met ingekomen stukken wordt ongewijzigd vastgesteld.

Debat 5.

Kredietoverschrijding van Berckenrodelaan en Orteliuslaan

De heer Van Groos: Voorzitter. Dank voor de beantwoording van mijn vragen, al was het op de valreep. Het was ook een raadsvoorstel op de valreep, waarover we vooraf zijn geïnformeerd. Op zich gaat de ChristenUnie akkoord met het extra krediet voor de herinrichting van de Van Berckenrodelaan en de Orteliuslaan, maar we hebben nog wel twee punten die samenhangen met de vragen die we hebben gesteld. De situatie is, kennelijk vanwege de nieuwe nota van afschrijvings- en waarderingsbeleid, dat bij een verwachte kredietoverschrijding van € 50.000 de gemeenteraad moet worden ingeschakeld. Dat is het al heel gauw, zeker in deze tijd. Wellicht kunnen we dat snel herstellen. Met de regeling die we eerder hadden, konden tekorten uit het ene project betaald worden met overschotten uit een ander project. Naast de flexibiliteit voor de organisatie, had dat als voordeel dat je niet hoeft te wachten totdat de raad geld beschikbaar heeft gesteld, als je de straat hebt opengegooid en je grondvervuiling of een ander probleem tegenkomt, waarvoor je extra krediet nodig hebt. De huidige situatie lijkt ons erg onpraktisch. In eerste instantie kregen wij de indruk dat er geld beschikbaar was, maar in feite is er geld van een stilliggend project weggehaald en dat geld moeten we alsnog beschikbaar stellen.

Het komt dus niet uit de IUP-middelen, maar uiteindelijk komt het uit een overschot of uit de algemene reserve. Wij hadden het wat chiquer gevonden als dat wat duidelijker in het voorstel had gestaan. Zoals gezegd gaan wij wel akkoord, met name vanwege de bewoners die al zo lang wachten op de herinrichting van de straat en een oplossing voor de problemen met de riolering. Wat dat betreft groen licht, maar ik kon het niet laten om op deze bijzondere dag deze opmerkingen over het raadsvoorstel te maken. De voorzitter: Wil iemand reageren? Dat is niet het geval. Ook het college heeft geen behoefte aan een reactie. Dan gaan we over tot besluitvorming. Wenst iemand hoofdelijke stemming? Dat is niet het geval. Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Dat is ook niet het geval. Zonder hoofdelijke stemming gaat de raad unaniem akkoord met het voorstel. 6.

Debat in eerste termijn kaderstelling begroting 2023

Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

3

De voorzitter: Ik stel voor de volgende vergaderorde af te spreken. Zoals gebruikelijk wordt voor het kaderstellend debat de volgorde van de fracties per lot bepaald. De pitchtijd is maximaal 10 minuten per fractie. Ik verzoek u om uw moties in te dienen bij uw pitch. Na elke pitch kunnen raadsleden reageren en onderling debatteren via de interruptiemicrofoons. Na de dinerpauze krijgt het college gelegenheid om te reageren op de moties. Ieder collegelid krijgt maximaal 20 minuten. U kunt toelichtende vragen stellen aan de wethouder, maar geen debat voeren. Na de reactie van het college volgt de tweede termijn met een pitchtijd van 2,5 minuut. U kunt deze aanvragen als het college een nieuw gezichtspunt inbrengt of als u nog niet hebt gereageerd op een ingediende motie. Na elke pitch kunnen de raadsleden reageren en eventueel onderling met elkaar debatteren. Na afloop van de tweede termijn krijgt het college kort de gelegenheid om te reageren op aangepaste moties. Tot slot volgt de besluitvorming. Kunt u hiermee instemmen? Dat is het geval. Sociaal Lokaal heeft besloten om geen algemene beschouwingen te houden. Het lot bepaalt de volgende volgorde: SGP, D66, ChristenUnie, GroenLinksaf, CDA, Samen Waalwijk, VVD, LokaalBelang, Lijst IJpelaar. De heer Tiemstra: Geachte aanwezigen. Voor zover het in onze macht ligt, gaan we vandaag samen werken aan de toekomst.

Samen werken, van ons mag het ook aan elkaar geschreven worden. Vanuit die grondhouding zult u ons in de raad ontmoeten. Wat goed gaat, zullen wij ook goed noemen. Van tijd tot tijd een complimentje, dat doet thuis ook wonderen. En wanneer wij het ergens net niet helemaal mee eens zijn, dan zullen wij onze schroom en verlegenheid opzijzetten en dat aan u laten weten. Er ligt huiswerk. Dat geldt landelijk en dat geldt lokaal. Het vertrouwen van de burger in de politiek neemt af. De overheid raakt het contact met de burger kwijt. Ik noem de afwikkeling van de toeslagenaffaire, geen compensatie voor de sterke inflatie, huizentekort, de stikstofplannen en uitblijvende compensatie voor huizenbezitters in Groningen. De burger voelt zich niet meer gehoord, niet meer begrepen, voelt zich aan zijn lot overgelaten. En dat kan in Waalwijk ook: wanneer we onze zorgbehoevende burgers te veel in eigen kracht zetten, boeren zonder toekomstperspectief in de kou laten staan, of burgers die getroffen worden door gestegen grondwaterpeil in het water laten staan. Wellicht kan een ander aanvullen. Daar moeten we wel wat mee, zeker aan het begin van deze nieuwe bestuursperiode. Als raad van Waalwijk moeten wij uitstralen dat men het bestuur van deze prachtige gemeente aan ons kan overlaten. Dan helpt het wanneer we als raad eenheid uitstralen. Daar zijn we het waarschijnlijk allemaal over eens.

Misschien moeten we dat dan ook maar eens laten zien. Vorige week heeft de heer Ottens van Samen Waalwijk een korte reflectie gegeven op de gang van zaken rond het kiezen van de leden van de werkgeverscommissie griffie op 16 juni jl. Het hele verhaal is bij u allen bekend. Het verhaal is echter niet afgelopen. Na het betoog van de heer Ottens bleef het stil. Veel te stil. Het zou van kracht en wijsheid getuigen, wanneer een van de hoofdrolspelers in dit verhaal in het openbaar zou uitspreken dat de gang van zaken zoals die zich heeft afgespeeld niet de schoonheidsprijs heeft verdiend en anders had gekund en anders had gemoeten. Verontschuldigingen aan de heren Ottens en Van Zelst nemen de meeste kou waarschijnlijk uit de lucht. Mijnheer Klerx, ik kijk naar u. Ik roep u op om vanmiddag deze stap te zetten. Vervolgens het coalitie akkoord. Dank, heer Klerx en mevrouw Klerks, dank, college, voor de beantwoording van onze vragen. Een belangrijk deel van het akkoord gaat over woongerelateerde thema’s. Bakker heeft ongeveer 1.000 huishoudens nodig om rendabel te zijn, anders zijn de kansen voor Bakker slecht. Als ik het goed begrepen heb tenminste. Wel begrijp ik dat er een relatie is tussen behoud van voorzieningen en het bouwen van woningen. Van de SGP daarom straks een motie, om ook bij het bouwen de kernen Waspik en Sprang-Capelle niet te vergeten.

Daarbij weerleggen we de uitspraak vanuit de Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

4

coalitie, dat de provincie zeer terughoudend is over uitbreidingslocaties in welke vorm dan ook. Dat is niet waar. Een bron vanuit het provinciehuis meldt dat uitleglocaties de instemming van de provincie krijgen. Die uitleglocaties moeten dan wel een bijdrage leveren aan de leefbaarheid en bijvoorbeeld de klimaatdoelstellingen. Van terughoudendheid is geen sprake. Ook lezen wij dat u innovatieve woon-zorgconcepten gaat ontwikkelen, zoals premantelzorgwoningen. Een mooi initiatief. Eerder spraken we in deze raad over het knarrenhof-concept. Wil de wethouder straks toezeggen, dat ook dit concept een plaats krijgt in de plannen? Bladzijde 11. U belooft met een offensief te komen tegen hondenpoep, zwerfafval en te hard rijden in de woonwijken. Mobiele flitscamera’s zouden hiertegen kunnen helpen. Niet meteen tegen hondenpoep wellicht, maar wel tegen te hard rijden. Wij zullen ook hiervoor een motie indienen. Bladzijde 13. Zorg en Wmo. We focussen op positieve gezondheid en veerkracht. We leggen de nadruk op het vermogen van de inwoner om met uitdagingen om te gaan. Door het versoberen van het aanbod en het maken van scherpere keuzes verkorten we de wachtlijsten. Tot zover Waalwijk. Vanuit een andere gemeente, ook met vijf wethouders overigens, lazen wij het volgende: de gemeente is verantwoordelijk om mensen die niet op eigen kracht redzaam zijn te ondersteunen.

Wachttijden moeten omlaag en gelukkig hebben we daarvoor weer mensen kunnen aannemen. Hoort u het verschil? Het zal duidelijk zijn dat wij meer aansluiting voelen bij de tweede visie. Op het onderwerp zorg en Wmo zullen wij de ontwikkelingen in Waalwijk op de voet volgen. Bladzijde 17 en 19. Braindrain, onze jongeren en de toekomst. Het OV moet en kan beter. Busje komt niet in plaats van busje komt zo. Het coalitieakkoord spreekt dan ook terecht over de wens een betere OV-bereikbaarheid te realiseren. Laten we daarbij de aandacht voor het vervoer richting Gorinchem en Utrecht niet vergeten. Van de SGP fractie komt er straks een motie hierover. Een breder mbo- aanbod in onze gemeente Transport en Logistiek en Automotive liggen voor de hand. De SGP heeft hier eerder voor gepleit. Oosterhout pakt de kansen en de subsidie wel. Waalwijk niet. Hoe is dat dan mogelijk? Graag een uitgebreide reactie van de portefeuillehouder Onderwijs en wetenschappen. Bladzijde 21. We gaan het zwembad en de sporthal Zidewinde verduurzamen. Dat is mooi, dit hebben we al vaker voorbij zien komen. Wat zijn concreet de voornemens en wanneer kan deze raad het voorstel met kredietaanvraag tegemoet zien? Graag een reactie vanuit het college. Bladzijde 23. Als gemeente nemen we het initiatief om zelf windmolens te exploiteren op Haven 8 Oost.

De vraag is natuurlijk hoe de lusten en de lasten uiteindelijk verdeeld gaan worden. Het lijkt ons goed dat de burgers van Waalwijk hier in ieder geval de vruchten van plukken. Graag enige toelichting van het college. Bladzijde 27. Tussen de kernen en de stad moet lopen en fietsen de norm worden. Ik vraag mij af of dit haalbaar is vanuit bij voorbeeld Capelle en Waspik, of dat dit slechts een goedbedoeld duurzaam geluid is. Niets mis mee natuurlijk, maar laten we wel realistisch blijven. Meer over verkeer. Met de uitbreiding van Landgoed Driessen is een extra ontsluitingsweg nodig. Mee eens. En wat denkt u van de wenselijkheid van extra ontsluitingsasfalt voor die ongelukkigen, die rond 17.00 uur het industrieterrein Haven Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

5

ten noorden van de A59 trachten te ontvluchten? Hebt u de rijen wachtenden wel eens gezien? Ze staan allemaal met koude motor in de file. Hebt u zich wel eens afgevraagd, wat dat voor de stikstofuitstoot betekent? Wanneer het toch over doorkomen en doorstromen hebben, kijk dan nog eens goed naar het viaduct Hertog Janstraat. Of hij loopt vol water, of er staat weer een vrachtwagen klemvast onder. Laten we dit zo, of pakken we het aan in deze periode? Misschien wil de wethouder daar nog even kort op ingaan straks. Bladzijde 29. U geeft aan dat geschiedenis en identiteit onlosmakelijk met de Langstraat verbonden zijn. Op zich zegt dit natuurlijk nog niets. Hier is veel meer over te zeggen en u weet dat de SGP dit heeft gedaan. Nog steeds voelen veel inwoners zich allereerst betrokken bij de kern waar zij wonen, werken, kerken en lid van een vereniging zijn. De herindelingsjubilea in Waalwijk, dit jaar 100 jaar geleden en in Sprang-Capelle, volgend jaar 100 jaar geleden, verdienen dan ook ruime aandacht. Betrek de lokale gemeenschap bij uw plannen, ga de heemkundeverenigingen niet voorbij. Zet gedurende een jaar de naam van de oude dorpskern op een onderbord van de plaatsnaamborden. Probeer hier echt iets van te maken. Bladzijde 33. Regionale samenwerking. We hebben gelezen wat u hierover schrijft. Goed verhaal. Voorzitter, nog een paar punten voor we gaan afronden.

Een zestal moties willen wij in eerste termijn indienen. De term “armoedebeleid” zien wij in Waalwijkse communicatie, beleidsstukken, etc. graag vervangen door de term “bestaanszekerheidsbeleid”. In de overwegingen leggen wij uit waarom. U hebt het kunnen lezen. Daarbij, de bestaanszekerheid der bevolking en spreiding van welvaart zijn voorwerp van zorg der overheid, aldus artikel 20 van de Grondwet, waarmee bestaanszekerheid een grondrecht is. De moties over uitbreidingslocaties in Waspik en Sprang-Capelle, over snelheidscontroles en de lobby Hoogwaardig Openbaar Vervoer hebben wij reeds aangehaald. Motie 5 en 6 hebben betrekking op de huidige problematiek, waarmee de agrarische sector te kampen heeft. Allereerst het veehouderijbesluit. De provincie Noord-Brabant ziet de noodzaak om de vernieuwings- en innovatieslag die de veehouderij doormaakt, versneld door te voeren. Vier jaar sneller dan in de rest van Nederland. Die ongelijkheid wil de SGP graag opheffen, mede om de agrariërs in onze gemeente en provincie die hierdoor worden getroffen meer respijt te gunnen. Dat is geen luxe, dat hebben zij nodig. Ook willen wij stappen zetten om het contact tussen boer en burger te vergroten. Kennis te laten maken met elkaars wereld. De agrariër te helpen zijn verdienmodel aan te passen en de burger rust en ruimte te gunnen, waaraan ook steeds meer behoefte is.

Denk eens aan het plaatsen van duurzame recreatiecabins op agrarisch terrein. Een concept in deze richting trok onze aandacht en wij willen het college dan ook vragen om de mogelijkheden voor Waalwijk te onderzoeken. Voorzitter, we gaan afronden. Dank voor uw aandacht. Zoals u naar ons hebt willen luisteren, collega raadsleden, zullen wij ook naar uw bijdragen luisteren. En dat geldt evenzeer voor de antwoorden vanuit het college. De SGP fractie spreekt van harte de wens uit dat God U, voorzitter, het college, ons als gehele raad en ieder die betrokken is bij het besturen van onze gemeente wijsheid en zegen wil schenken om het goede voor en met elkaar te zoeken voor nu en de toekomst. Want dat is samen werken aan de toekomst. Tot zover. Motie 1: Uitbreidingslocaties Sprang-Capelle en Waspik Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

6

De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: - in het coalitieakkoord de ambitie wordt uitgesproken voor het toevoegen van 1.200 extra woningen; - in het coalitieakkoord niet wordt beschreven wat er concreet aan woningbouw in de kernen Sprang-Capelle en Waspik moet / gaat gebeuren; - wel wordt benoemd dat: “Er moet worden gekeken naar wat er nodig is op het gebied van woningbouw en transformatie in de kernen”; - bovenstaande de indruk wekt dat er alleen onderzoek zal komen voor de kernen en dat de nadruk voor woningbouw komende bestuursperiode vooral op de binnenstad van Waalwijk en landgoed Driessen zal liggen; - in het coalitieakkoord wordt benoemd dat de kernen vragen om precisie-ingrepen die leiden tot verdichting, dit de indruk geeft dat er voor de kernen alleen wordt gedacht aan inbreidingslocaties; - op 10 mei tijdens de consultatieavond nadrukkelijk is gesproken over uitbreidingslocaties in de kernen, maar dat dit in het coalitieakkoord niet verder wordt uitgewerkt; overwegende dat: - woningbouw in de kernen Sprang-Capelle en Waspik net zoveel aandacht verdient als woningbouw in de binnenstad van Waalwijk en landgoed Driessen; - zowel Sprang-Capelle als Waspik voldoende gelegenheid bieden voor uitbreidingslocaties; - veel jongeren uit Sprang-Capelle en Waspik graag in hun eigen kern willen blijven wonen maar dat alleen inbreidingslocaties niet afdoende zijn

voor de invulling van deze vraag; - er vanuit de raad na de consultatieavond van 10 mei de volgende uitbreidingslocaties als voorbeeld zijn gegeven: Sprang-Zuid, ten westen van de Jacob Marisstraat, achter de Kerkstraat en de van der Duinstraat. Capelle, de hoek van de Tolweg- Willem van Gentsvaart- Poolsestraat – Halve Zolenpad. Tussen de Willem van Gentsvaart en SV Capelle; - deze locaties binnen de woningbouwplannen zich uitstekend lenen voor nadere uitwerking; verzoekt het college: 1. naast inbreidingslocaties zich ook maximaal in te zetten voor het creëren van uitbreidingslocaties in de kernen Waspik en Sprang-Capelle; 2. de raad voor de kaderstelling van 2024 op de hoogte brengen van de bevindingen en uitkomsten; 3. het zoeken naar uitbreidingslocaties in de kernen nadrukkelijk mee te nemen in het opstellen van de stedenbouwkundige visie voor de hele gemeente, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: De motie is ingediend door SGP en Samen Waalwijk en wordt gesteund door CDA en Sociaal Lokaal.

Motie 2: Lobby snelheidscontroles

Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

7

De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: - het aantal snelheidsovertredingen steeds verder toeneemt in Nederland; - er voldoende signalen zijn dat dit ook in de gemeente Waalwijk het geval is; - te hard rijden en verkeersonveiligheid een grote bron van ergernis en zorg zijn van onze inwoners; overwegende dat: - er door een sterke lobby mogelijk extra verkeerscontroles afgedwongen kunnen worden bij politie en Openbaar Ministerie (OM); - er in onze gemeente - uit eigen onderzoek - in iedere kern enkele hotspots van hardrijders aan te wijzen zijn; - handhaving vanuit de politie niet overal mogelijk is wegens 30km-zones maar er voornamelijk daarbuiten alsnog flink te hard wordt gereden; - handhaving een belangrijk sluitstuk is in onze aanpak om Waalwijk verkeersveiliger te maken; - wij als gemeente voor een goede handhaving volledig afhankelijk zijn van de bereidwilligheid en beschikbaarheid van politie en het OM; - het een goede zaak is inwoners periodiek actief te informeren over wat de gemeente toch doet om zoveel mogelijk verkeershandhaving af te dwingen en wat daarvan de resultaten zijn; - mobiele flitscamera's bij kunnen dragen aan de verkeersveiligheid en óók een preventieve werking hebben; verzoekt het college: 1. mede namens de gemeenteraad bij het OM en de politie aan te dringen op het verhogen van het aantal snelheidscontroles op Waalwijks grondgebied; 2.

daarbij ook (opnieuw) te pleiten voor de inzet van mobiele flitscamera's, al dan niet als pilot; 3. ieder halfjaar inzicht te geven in het aantal gehouden snelheidscontroles, inclusief de daarbij behorende overschrijdingspercentages, en hierover de gemeenteraad en inwoners actief te informeren, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: De motie is ingediend door SGP, Samen Waalwijk en Lijst IJpelaar en wordt gesteund door Sociaal Lokaal. Motie 3: Lobby HOV provincie De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: - in het coalitieakkoord wordt erkend dat waar het om OV-verbindingen in en vanuit de gemeente Waalwijk gaat, deze voor verbetering vatbaar zijn; - in het coalitieakkoord wordt gesteld dat de gemeente Waalwijk de komende bestuursperiode blijft lobbyen voor Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV) tussen Waalwijk en Oosterhout, Breda, Tilburg en ’s-Hertogenbosch; - Gorinchem en Utrecht hierin ontbreken; - in de vorige bestuursperiode deze ambitie wel is gesteld door de toenmalige wethouder mobiliteit; Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

8

- de totale reistijd van Busstation Vredesplein naar Station Gorinchem ruim 1,5 uur is en naar Utrecht centraal ook ruim een uur bedraagt; - veel reizigers uit onze gemeente vooraf ook nog reistijd nodig hebben met OV/deelmobiliteit om naar een centrale plek te komen zoals Busstation Vredesplein of Sprang Kruispunt; - reistijden met OV daardoor soms wel tot boven de twee uur kunnen komen waar dit met de auto 30-50 minuten is; - voor het bereiken van een HOV met Utrecht de lobby wellicht verder zal moeten reiken dan alleen de provincie Noord-Brabant; overwegende dat: - het college al goed op weg is met de ambitie m.b.t. HOV maar er nog ruimte ligt op het gebied van Gorinchem en Utrecht; - het ontmoedigen van autogebruik een prominente rol vervult in het coalitieakkoord en de visie van de gemeente Waalwijk; - er voldoende reisbewegingen zijn vanuit de gemeente Waalwijk naar Gorinchem en Utrecht om de ambitie voor het lobbyen voor een HOV uit te breiden; verzoekt het college: 1. in de ambitie van het lobbyen richting de provincie voor een HOV de verbindingen van/naar Gorinchem en Utrecht op te nemen; 2. indien mogelijk ook de lobby met de provincie Utrecht op te starten en verder vorm te geven; 3. de raad jaarlijks te informeren m.b.t. de ontwikkelingen betreffende het HOV, en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter: De motie is ingediend door SGP en wordt gesteund door ChristenUnie. Motie 4: bestaanszekerheid De raad, gehoord de beraadslaging, zich realiserende dat: - armoede voor veel mensen een onderwerp is waar zij niet graag over praten; - het taboe, de schaamte en de angst buitengesloten te worden met regelmaat zorgen voor verergering van reeds spelende problematiek; - daarbij het doel van het betreffende beleid is om inwoners die bestaanszekerheidsproblematiek ondervinden in staat te stellen uit hun benarde positie te komen en hen tot die tijd in hun bestaanszekerheid te ondersteunen; - door te spreken over bestaanszekerheidsbeleid in plaats van armoedebeleid de beeldvorming omtrent dergelijke problematiek uit het negatieve getrokken wordt en inwoners die ondersteuning behoeven, vaak naar aanleiding van omstandigheden waarop zij zelf geen enkele invloed hebben gehad, meer in hun kracht worden gezet; constaterende dat: - in de gemeente Waalwijk wordt gesproken over armoedebeleid; - inwoners die bestaanszekerheidsproblematiek ervaren vaak geen blaam treft, daar zij dikwijls door omstandigheden in een benarde positie terecht komen; - de term armoedebeleid een sterk negatieve toon bevat; - het doel van bestaanszekerheidsbeleid is inwoners in staat te stellen uit hun benarde situatie te komen, teneinde hen in staat te stellen zelf in hun levensonderhoud te kunnen gaan

voorzien; Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

9

overwegende dat: - de schaamte omtrent het ondervinden van een gebrek aan bestaanszekerheid voor veel mensen groot is; - een positievere benadering ervoor kan zorgen dat inwoners zich eerder durven uit te spreken over de problematiek die zij ondervinden; - een positievere benadering ervoor kan zorgen dat inwoners zich eerder durven te wenden tot hulpinstanties; - er in meerdere Brabantse gemeenten wordt overgegaan op de term bestaanszekerheidsbeleid (Bijv. Roosendaal); verzoekt het college: in beleidsstukken en in anderszins relevante communicatie en documentatie vanaf de begroting van 2023 de term armoedebeleid te vervangen door de term bestaanszekerheidsbeleid, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: De motie is ingediend door SGP, GroenLinksaf, Samen Waalwijk, ChristenUnie en Lijst IJpelaar en wordt gesteund door Sociaal Lokaal. Motie 5: Perspectief agrarische sector, opschorten datum veehouderijbesluit uit de IOV Provincie Noord-Brabant De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: - de datum in de Interim Omgevings Verordening (IOV) inzake het veehouderijbesluit in de Provincie Noord-Brabant is vastgesteld op 1 januari 2024; - de datum t.a.v.

het veehouderijbesluit in alle overige provincies van Nederland op 1 januari 2028 is vastgesteld, gelijk aan de landelijke regeling; - dit de agrarische sector in Noord-Brabant enorm belemmert om te komen tot innovaties en ontwikkelingen die bijdragen aan het oplossen van het stikstofprobleem; - dit een enorme belemmering is voor de agrarische sector in Noord-Brabant om de juiste keuzes te kunnen maken voor de toekomst en hierdoor perspectief ontnomen wordt o.a. door uitspraken van de Rechtspraak en omdat de vergunningen die door de provincie afgegeven worden geen stand houden; - de Gebieds Gerichte Aanpak (GGA) vanaf 1 juli 2023 pas duidelijkheid gaat geven en de sector dan te laat is om nog een vergunningaanvraag te doen om per 1 januari 2024 aan de huidige IOV te voldoen; - de middelen, circa 25 miljard, die door het kabinet beschikbaar worden gesteld pas in 2024 beschikbaar komen en hierdoor de agrarische sector in Noord-Brabant onvoldoende tijd heeft om de juiste keuzes te maken; - door deze datum in de IOV PAS-melders per 1 januari 2024 illegaal worden, dit terwijl de PAS-melders tot die datum juist aan alle regelgeving voldoen; overwegende dat: - wij het stikstofprobleem erkennen en willen komen tot een eerlijke verdeling van de lasten die daaruit voortvloeien; - het voor de agrarische sector van groot belang is dat er een zorgvuldig proces wordt doorlopen met het

bijpassende tijdspad; - wij perspectief willen bieden aan de agrarische sector;

Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

10

- het gelijk trekken van de datum van het veehouderijbesluit aan de landelijk geldende datum van het veehouderijbesluit recht doet aan de agrarische sector in Waalwijk en in de rest van Noord-Brabant; verzoekt het college: 1. om de leden van Provinciale Staten en Gedeputeerde Staten van de provincie Noord-Brabant op de hoogte te brengen van het standpunt van de meerderheid (dan wel het geheel) van de gemeenteraad van de Gemeente Waalwijk, dat de datum van het veehouderijbesluit in Noord-Brabant gelijk gesteld dient te worden aan de landelijk daarvoor ingestelde datum 1 januari 2028; 2. het verzoek aan Provinciale Staten te doen om de datum van het veehouderijbesluit op zo kort mogelijke termijn aan te passen aan de landelijke regeling, zijnde 1 januari 2028; 3. om deze motie door te sturen aan alle colleges van B&W en gemeenteraden van Noord-Brabant met het verzoek om deze motie richting de Provincie te ondersteunen, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: De motie is ingediend door SGP, Samen Waalwijk en Lijst IJpelaar en wordt gesteund door CDA.

Motie 6: duurzame recreatie als bijdrage perspectief agrarische sector De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: - de agrarische sector in Nederland en zeker ook in onze gemeente in zwaar weer terecht gekomen is; - er op dit moment weinig tot geen perspectief is voor de agrarische sector; - het verdienmodel door alle regelgeving o.a. op het gebied van stikstof en derogatie in de agrarische sector zwaar onder druk staat; overwegende dat: - de raad van de gemeente Waalwijk op 1 juli 2022 een brief heeft ontvangen van hide&b. uit Culemborg, waarin een aanbod wordt gedaan om een bijdrage te leveren aan de transitie die plaats moet gaan vinden in de agrarische sector; - de in deze brief geboden oplossing een bijdrage kan leveren aan een aantal agrarische ondernemers, die natuur-inclusief willen gaan werken in onze gemeente; - dit een bijdrage kan leveren om tot meer “natuur-inclusieve” agrarische bedrijven te komen in Waalwijk; - deze vorm van recreatie een bijdrage kan leveren op diverse terreinen o.a. bewustwording van de consument t.a.v.

de korte keten, de agrarische sector een steun in de rug krijgt om tot een nieuw verdienmodel te komen, de agrarische sector meer in eigen kracht kan worden gezet zonder extra overheidsmiddelen, herstel van biodiversiteit, gezondere lucht, betere waterbalans en gezond voedsel van eigen grond; - dit een bijdrage kan leveren, qua bekendheid, aan ons “eigen” Natura 2000 gebied “de Westelijke Langstraat” en Waalwijk ook hiermee beter op de kaart komt te staan; verzoekt het college:

Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

11

1. 2.

te onderzoeken en in gesprek te gaan met “hide&b” en de agrarische sector in de gemeente Waalwijk, of dit aanbod een bijdrage kan leveren aan de transitie van de agrarische sector in onze gemeente. de gemeenteraad op zo kort mogelijke termijn, doch uiterlijk in december 2022, te informeren over de resultaten van dit onderzoek en de daarbij behorende gesprekken,

en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: De motie is ingediend door SGP, GroenLinksaf, Samen Waalwijk en Lijst IJpelaar. De heer Spierings: Dank u wel, mijnheer Tiemstra, voor het mooie betoog. Dat zijn we van u gewend. Er zijn heel veel aspecten genoemd, dus we hebben het een beetje verdeeld om op alles reageren. Ik reageer op uw motie om het woordje ‘armoede’ te vervangen door ‘bestaanszekerheid’. Is dit alleen tekstueel of zit er meer achter? De heer Tiemstra: Ik heb destijds dezelfde aarzeling gehad toen er vanuit de raad het voorstel kwam om ‘arbeidsmigranten’ te vervangen door ‘internationale medewerkers’. Toen had ik een beetje dezelfde gedachte: is het alleen de terminologie, of gaat het ook ergens over. Volgens mij heeft u toen duidelijke gemaakt dat het echt ergens over gaat. In de overwegingen en constateringen in de motie geldt voor ons hetzelfde. We hebben hier in de fractie uitgebreid over gesproken. Waar mensen het toch moeilijk blijken te vinden om vanuit het armoedebeleid ondersteuning te vragen bij de gemeente, ligt dat bij bestaanszekerheid anders. Bestaanszekerheid is uiteindelijk iets waar het om gaat en waar iedereen recht op heeft. Sterker nog, het is een grondrecht. Daarom zijn we met dit voorstel gekomen. De heer Spierings: Oké. Wij zullen ons er nog even over beraden.

De heer Timon Klerx: Laat ik beginnen met de oproep die de heer Tiemstra doet. We hebben het er in beslotenheid over gehad. Ik had dit punt graag vooraf met Samen Waalwijk willen bespreken, zodat we er samen uit kunnen komen. Voor mijn gevoel heb ik juist in de openbaarheid, in de krant namelijk, dat de manier waarop het is gegaan, niet goed is geweest. Dat wil ik hier nog een keer herhalen. Dat realiseren we ons terdege. We hebben het er uitgebreid over gehad, dus bij dezen. Daar wilde ik het bij laten. Ik hoop dat het zo voldoende is. Ik hoorde de heer Tiemstra zeggen dat we een eenheid willen uitstralen als raad. Dat vind ik wel lastig, want de politiek is per definitie iets van conflict, verschillen en elkaar overtuigen van elkaars mening. We zijn één gemeenteraad, dat ben ik met de heer Tiemstra eens, maar ik ben wel benieuwd wat hij bedoelt met ‘eenheid’. Misschien moeten we ook daar eens over doorpraten in de sessies die nog komen gaan. Ik heb twee vragen aan de heer Tiemstra. Eén gaat over de uitbreidingslocaties. Wij hebben ons hierover laten informeren, want we hebben het al veel vaker hierover gehad in de raad. De provincie heeft echt een ander standpunt dan de heer Tiemstra aangeeft.

Ik ben wel benieuwd welke informatie hij heeft en of wij die ook kunnen inzien, want wij zijn absoluut voor bouwen en uitbreiden, als dat de leefomgeving en de leefbaarheid van de wijken ten goede komt. Maar het signaal dat wij van de provincie hebben gekregen, is dat sterk wordt afgeraden om nu vol in te zetten op uitbreidingslocaties, omdat de provincie en het Rijk voornamelijk willen inbreiden. Vandaar al die verstedelijkingsakkoorden. Als we daar vol op inzetten, wat we doen met het coalitieakkoord, kunnen we uiteindelijk ook uitbreidingslocaties realiseren. In de hele bouwopgave staan we zij aan zij als we in alle kernen willen bouwen, dus daar zit geen verschil in, maar ik ben benieuwd naar de informatie. Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

12

Dan nog over de motie over bestaanszekerheidsbeleid. Als ik op google of op de website van de gemeente zoek op de term ‘armoede’, dan komt het nauwelijks voor. Ik ben het helemaal met de heer Tiemstra eens dat dat woord een ongelukkige keuze. Als het puur erom gaat dat we het woord ‘armoede’ niet meer gebruiken, ben ik het er helemaal mee eens. Volgens mij doen we het al heel minimaal, misschien in dit huis soms, maar daar heeft geen inwoner last van. Als we het echter gaan hebben – dat lees ik wel in de overwegingen – over het bestaanszekerheidsbeleid, vraag ik me af of dat de richting is die de SGP op wil. Voor ons is het antwoord op die vraag echter nee. De term ‘armoede’ niet meer gebruiken, kunnen wij geheel ondersteunen, maar nog even geen steun voor de motie. Ik ben benieuwd naar de reactie van de heer Tiemstra. De heer Tiemstra: Ik begin bij de ‘eenheid’. Ik wil er nu niet te veel over zeggen, maar wel iets. Ik ben niet trots op wat we de afgelopen drie maanden als raad hebben uitgestraald naar buiten toe. U ook niet, denk ik. Daarom zei ik: laten we beginnen met de algemene beschouwingen en het punt van 16 juni afronden. Er zijn meer debatten waarin we best scherp tegenover elkaar hebben gestaan. Dat is voor mij niet nodig, tenzij het over de inhoud gaat. Ik spreek even op persoonlijke titel.

Het zou mooi zijn als we als raad het gevoel kunnen geven: deze mensen, met behoud van erkenning van elkaars verschillende visies staan ervoor. Met een aantal van u heb ik de positieve ervaring dat we heel verschillend in het leven staan, maar toch uitstekend samenwerken op basis van vertrouwen. Die ervaring heb ik echter niet met iedereen en dat zou ik wel graag willen. Daar wil ik aan werken. Dat heb ik ermee bedoeld. Twee. Bouwen en uitbreiden. Ik heb het niet uit de duim gezogen. Ik had er graag wat meer tijd aan besteed om wat keuzes toe te lichten die wij zouden maken, maar we hadden maar tien minuten. Ik heb die keuzes eerder aangereikt in het kader van de totstandkoming van het coalitieakkoord. Ik heb verwezen naar een bron vanuit het provinciehuis. Ik weet niet of u enig idee hebt wie ik bedoel, maar het is iemand die vrij dicht op het vuur zit en die ook weleens met een Gedeputeerde spreekt. Gedeputeerde Rommens was het in dit geval en die heeft de vraag gekregen hoe hij aankijkt tegen inbreidings- en uitbreidingslocaties, ook in de dorpen. Er is gesproken over verstedelijking en die term wordt gebruikt in het kader van uitbreiding van huisvesting, ook met het oog op de voorzieningen die in de kernen Waspik en Sprang-Capelle belangrijk zijn. Het antwoord dat hij daarop heeft gegeven, is dat er geen sprake is van belemmeringen.

Er moet wel een bijdrage geleverd worden, maar er is geen belemmering. Ik zou willen vragen: geef middels de motie de opdracht aan het college, spreek als raad uit dat we dit willen, laten we ons niet verschuilen achter vermeende beperkingen vanuit het college. Ik kan me goed voorstellen dat u denkt dat die er zijn, maar wij hebben er onderzoek naar gedaan en geconcludeerd dat ze er niet zijn. Als de wethouder de opdracht vanuit de raad meekrijgt om er serieus naar te kijken, dan denk ik dat er heel mooie dingen uit voort kunnen komen. Drie. Bestaanszekerheid. Ook ik heb op beide termen gegoogeld. Uiteindelijk kwam ik bij de Grondwet terecht. De overwegingen en constateringen in de motie zijn zoals ze zijn. Als er één zinnetje in de overwegingen of constateringen staat dat niet naar uw zin is, kunnen we het daar nog over hebben. Daarnaast hoor ik LokaalBelang ook zeggen dat men de intentie steunt, dus als de fractie over één zinnetje valt en zich daar minder gemakkelijk bij voelt, dan kunnen we daar in de schorsing wel even over praten. Ik denk dat we er wel uitkomen. De heer Van Groos: Volgens mij moet je op heel respectvolle manier met elkaar van mening kunnen verschillen. Dat is wat we zoeken in deze raad. Wij willen in ieder geval het gesprek erover en niet spreken met stemmen, zoals in de afgelopen periode vaak is gebeurd.

Ik heb een vraag aan de heer Tiemstra over de motie uitbreidingslocaties. Op zich snappen wij het pleidooi om meer woningen voor de kernen Sprang-Capelle en Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

13

Waspik. Wij steunen dat ook. Een van de voorbeelden die worden genoemd, is ten zuiden van de kern Sprang. Ik meen me te herinneren dat in het WOB Sprang-Capelle Landgoed Driessen de bewoners van Sprang juist hebben aangegeven geen woningen te willen ten zuiden van de kern Sprang te willen hebben. Nu wordt het wel weer genoemd. Is dat idee bij de bewoners veranderd? Hoe moet ik dat zien? De heer Tiemstra: Dat is best een interessante vraag. Wij hebben heel plat de kaart bekeken: wat zijn de mogelijkheden als er op een gegeven moment uitbreidingen zijn? Daar zijn de twee genoemde locaties uit gekomen. Mocht blijken dat daarvoor minder draagvlak is in de samenleving dan wij denken of wensen, dan zullen wij er niet voor zijn. Maar het is wel iets wat we willen onderzoeken. De heer Van Groos: Ik dank de heer Tiemstra voor zijn reactie, maar ik vind het wel lastig. Als we ja zeggen tegen deze motie en er blijkt vervolgens geen draagvlak te zijn bij de mensen die er in de buurt wonen, ondanks het feit dat de vaste bewoners van SprangCapelle en Waspik uitbreiding van het aantal woningen zullen toejuichen, dan weet ik niet waar we uitkomen. De heer Tiemstra: Dat kan ik me voorstellen. Ik antwoord een klein beetje in de richting zoals ik de heer Klerx geantwoord heb. In de overwegingen hebben wij een paar opties genoemd. Die opties hebben wij eerder in het openbaar genoemd.

Daar is tot nu toe nooit een reactie of een opmerking op gekomen uit de raad. Ik zou tegen u hetzelfde willen zeggen: als er beperkingen zijn, kunnen we het misschien wat voorzichtiger of minder concreet omschrijven. Ik denk dat het goed is om te onderzoeken, maar als het geen draagvlak heeft, zullen wij er uiteindelijk ook niet voor kunnen zijn. De heer Bokšan: Dank voor het betoog van de heer Tiemstra. Voor de vergadering hebben we een uitvoerig gesprek kunnen voeren met de boeren, buiten voor het gemeentehuis. Ik heb daarom een reactie op de motie over het perspectief voor de boeren. Ik hoorde buiten in de gesprekken namelijk vooral dat men het perspectief mist. Dat geldt ook op landelijk niveau, bijvoorbeeld door die kaart die openbaar gemaakt was. Er zijn heel veel onhandige stappen gezet en de boeren hebben weinig perspectief. Het is een heel terechte zorg die ze met ons willen bespreken. Ik vind alleen de titel van de motie onjuist en ook misleidend, als ik het in zachte woorden mag zeggen. Als we naar de achterkant van de motie kijken, zien we dat dit voorstel besproken is in PS van NoordBrabant. Toen is een amendement door de SGP ingediend, waarin werd gevraagd om de datum van 2024 uit te stellen tot 2028. Dat amendement is in de provincie niet aangenomen. De verordening zelf is vastgesteld met een politieke meerderheid.

Wat wil de SGP hier nu nog mee bereiken in het licht van wat we zojuist hebben benoemd. En kunnen we in de toekomst nog meer moties en amendementen verwachten die het in de Staten niet hebben gehaald? De heer Tiemstra: Dank u voor uw vragen. Er zijn in deze raad vele vragen half of onhandig beantwoord. In die valkuil wil ik niet stappen. Onze fractiespecialist op dit punt is de heer Van Zelst. Hij heeft alle kennis in huis en heeft het merendeel van de input op deze motie geleverd. Voorzitter, mag de heer Van Zelst deze vraag beantwoorden? De voorzitter: Dat is prima. De heer Van Zelst: Dank voor de vraag, mijnheer Bokšan. Nee, wij maken ons zorgen om de boeren. Sinds maart is er in Nederland veel veranderd. Wat het probleem op dit moment is met de datum van het veehouderijbesluit is dat dingen door elkaar heen gaan lopen. Dat staat los van wat er in maart in de Staten gebeurd is. Er is vorige maand een brief gekomen. Daarin worden dingen aangekondigd. Er worden een gebiedsgerichte aanpak en stikstofdoelen aangekondigd en er wordt een kaartje bekendgemaakt. De gebiedsgerichte aanpak moet op 1 juli 2023 klaar zijn. De laatste gegevens voor de Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

14

gebiedsgerichte aanpak komen in oktober. Dat gaat waarschijnlijk niet lukken. Het probleem is dat die boeren eigenlijk moeten wachten totdat ze weten wat er uit de gebiedsgerichte aanpak komt. Als ze op dat moment de vergunning gaan aanvragen, zijn ze te laat. Daarom is het belangrijk dat die datum gaat opschuiven. Vandaar deze motie. Dat heeft helemaal niets te maken met het besluit in de Staten, of dat u elke week een ander voorstel kunt verwachten. Het heeft puur te maken met de zorgen in de agrarische sector. De heer Bokšan: Die zorgen begrijp ik, maar het antwoord dat de heer Van Zelst geeft, is een antwoord op de inhoud. Het gaat mij om het proces. Het amendement is in de Staten ingediend en niet aangenomen. De verordening interim omgevingsvergunning is wel aangenomen. Wat hoopt de heer Van Zelst te bereiken als de gemeenteraad iets zegt over dit onderwerp, terwijl het al vastgesteld is in Provinciale Staten? Dat was mijn vraag en daar is hij niet op ingegaan. Daar zou ik graag nog een antwoord op willen. De heer Van Zelst: Volgens mij ben ik daar wel op ingegaan. In maart zaten we in een andere tijd dan nu. Tussen maart en nu zijn zo veel ontwikkelingen geweest, dat er opnieuw naar gekeken moet worden. Vandaar deze motie. De heer Bokšan: Het gaat over de provincie.

Het is in de provincie vastgesteld en u stelt vanavond voor om als gemeenteraad een uitspraak te doen over wat we zouden moeten doen met het besluit dat in de provincie is genomen. Dat was mijn vraag en daar is geen antwoord op gekomen. De voorzitter: De vraag is welke ruimte wij hebben als gemeenteraad. Begrijp ik dat goed? De heer Van Zelst: Daar wil ik graag op reageren. Ik heb gesprekken gehad met verschillende gedeputeerden. Zij zijn ook op zoek naar steun vanuit hun achterban. Ze zijn op zoek naar steun vanuit gemeenten. Vandaar dat ik het voorleg. De heer Tiemstra: In de hoop dat velen volgen. Mevrouw Klerks: Ook ik zal even reageren op de oproep van de heer Tiemstra om iets te zeggen over het betoog van de heer Ottens van vorige week. De heer Ottens ging toen in op het feit dat er namens mij in de krant stond dat er meer speelt dan mensen weten. Dat klopt, die zin heb ik uitgesproken in een telefoongesprek van zo’n 10-15 minuten. Hij legde daarmee een verband met zijn integriteit en ik kan in ieder geval aangeven dat die zin die ik heb gezegd in het telefoongesprek geen verband hield met de integriteit van de heer Ottens. Die heb ik niet ter discussie willen stellen. Ik had wel heel graag aan de heer Ottens zelf uitgelegd wat ik ermee bedoelde, maar die kans krijg ik niet van hem.

Wat mij betreft is daarmee het gesprek hierover klaar, want als er nog iets uitgesproken zou moeten worden, doe ik dat het liefste met de heer Ottens zelf als hij daar in de toekomst wel aan toe is. Over integriteit kan ik me voorstellen dat er opheldering nodig is. Dan naar het betoog van de SGP over de kadernota. Ik ben heel benieuwd naar de reactie van de wethouder over de uitbreidingslocaties. Ik vind het best interessant dat u zegt dat er wel mogelijkheden zijn, want uiteindelijk willen we allemaal meer huizen. Ik heb twee vragen over de moties. De eerste gaat over de lobby voor de buslijn naar Utrecht en Gorinchem. Ik heb zelf in Utrecht gestudeerd en die bus- en treinverbinding is echt heel goed. Je stapt hier op de bus naar Den Bosch, neemt de trein en in 30 minuten ben je in Utrecht. Toen ik nog studeerde, nam je bus 12 naar de Uithof. Inmiddels is er een veel snellere tramverbinding. Ik weet niet of we op Utrecht iets gaan winnen. Ik kan me voorstellen dat de heer Tiemstra voor zijn achterban graag een busverbinding naar Gorinchem wil, omdat daar een zeer gereformeerde school is. U kunt zich voorstellen dat een school waarin u geacht wordt te onderschrijven dat homoseksualiteit niet bestaat of Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

15

niet mag bestaan, niet iets is wat wij willen faciliteren. Als dat de achtergrond is van de motie, zullen wij die niet ondersteunen. Misschien kunt u daarop reageren, want ik kan me niet voorstellen dat deze SGP-fractie daar zo naar kijkt. Ik heb ook een vraag over de motie over snelheidscontroles. Daarin staat dat u handhaving wilt op snelheidsoverschrijding. Volgens mij is dat wat wij ook beogen in het coalitieakkoord, waar we het hebben over toezicht. In die zin kunnen we elkaar vinden. Ik was even benieuwd wat u exact mist in de kadernota/het coalitieakkoord. Ik vond de oproep om elk halfjaar cijfers op te leveren wat veel. Ik zou onze ambtenaren niet willen vervelen met het opleveren van allerlei lijstjes. Ik was benieuwd of daar ruimte in is. De heer Tiemstra: Volgens mij waren het meer dan twee vragen. Dank voor de eerste reactie. Om met het laatste te beginnen, de lobby voor snelheidscontrole en ieder halfjaar inzicht geven. Dat mag van ons ook elk jaar zijn, als er op een gegeven moment maar een trend zichtbaar wordt. In het coalitieakkoord worden een aantal zaken benoemd maar niet uitgewerkt.

Dit is de eerste keer dat we het coalitieakkoord op inhoud bespreken, dus voor ons was dat aanleiding om een van de zaken waarmee wij vaak geconfronteerd worden – klachten over te hard rijden, zeker in het dorp waarin wij wonen – wat extra aandacht te geven en een concrete maatregel te noemen. Daarmee willen we een extra stap zetten in de richting die het coalitieakkoord al aangeeft. Het tweede was het openbaar vervoer naar Gorinchem en naar Utrecht. Met het OV naar Utrecht ben ik zelf wat minder bekend. Met het OV naar Gorinchem ben ik wat meer bekend, ook vanwege de eigen achterban, zoals u die noemt. Het is even zoeken naar woorden, maar de reformatorische middelbare school waarop u doelt, heeft in zijn beleidsvisie staan dat men als uitgangspunt heeft dat een huwelijk gesloten wordt tussen één man en één vrouw. Het wordt in de pers op verschillende manieren uitgelegd, maar het is een Bijbelse richting die men meegeeft. Die richting onderschrijven wij als SGP. Van alle negatieve effecten die daaruit voortkomen in de bejegening van personen, nemen wij als fractie afstand. Voor zover wij weten doet de school dat ook. Mevrouw Klerks: Bedankt voor de beantwoording. Ik ben blij dat u er afstand van neemt. Ik heb toch nog een inhoudelijke vraag over de vervoersverbinding naar Gorinchem.

Waar is die precies voor nodig? Is dat voor schoolgaande kinderen? Wij kennen die behoefte niet zo. De heer Tiemstra: Wij denken met name aan vervoer naar scholen. De middelbare school is daar een heel belangrijke in. Vroeger hebben ouders dit zelf opgelost door iets met een bus te doen. Nu is het zo dat grote groepen kinderen op elektrische fietsen naar school gaan. Busjes rijden naar lagere scholen in Werkendam en Gorinchem. Dat er tijdens een fietstocht naar school weleens iets kan gebeuren, hebben wij ook mogen meemaken als gezin. Dan spreek ik nog niet over de vele bijna-ongelukken die er zijn geweest. Een goede verbinding zou hier veel goed doen, dus daar pleiten wij voor. De voorzitter: Er zijn geen vragen meer. We gaan verder met de bijdrage van D66. De heer Mertens: Voorzitter. D66 staat voor een positief constructieve samenwerking. We zullen het niet altijd met elkaar eens zijn, maar we moeten het samen doen, ook vanavond! Op zo’n avond als vandaag, bij de kadernota, wordt er altijd met een vergrootglas naar de plannen van de coalitie gekeken. Wat zijn de plannen voor 2023 en daarna? Het uitgangspunt dit jaar is het coalitieakkoord. Logisch dus dat er partijen zijn die hier iets van vinden. D66 hoopt dat we elkaar weten te vinden op bepaalde onderwerpen, zodat we de kaders voor 2023 nog scherper en beter weten weg te zetten.

Dit jaar heeft D66 geen moties gemaakt, aangezien het akkoord nog zo jong is. Mocht er nog sturing nodig zijn dan zullen wij richting de begroting nog zienswijzen naar voren brengen en eventueel dan moties en amendementen indienen. Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

16

Dan nu de inhoud. Het is crisis in de wereld, het is crisis in Europa en het is crisis in Nederland. Naast grote geopolitieke issues, zoals met Rusland en China, liggen er economische uitdagingen. Denk aan de toenemende inflatie en de schaarste op de arbeidsmarkt. Deze verdienen absoluut onze aandacht. Maar bovenal hebben we te maken met de klimaatcrisis. Inzake duurzaamheid hebben wij de afgelopen weken duidelijk de richting van de raad geproefd. Als raad willen we graag meer aandacht voor het klimaat. We hopen dat deze duidelijke wens van de raad wordt doorgevoerd in het beleid. Ook zal dit klimaatbeleid hopelijk leiden tot gedragsverandering bij onze ambtenaren en inwoners, mocht dit nog niet het geval zijn. En dat moet ook, want het is één minuut voor twaalf. De omvang van de insectenpopulatie, bij uitstek de graadmeter van de natuur, is in 120 jaar tijd met 85% afgenomen. Vandaag, daarom nogmaals de oproep aan de raad, om de komende jaren met concrete groene voorstellen te komen, zodat we met elkaar de klok kunnen stilzetten of misschien wel terugdraaien. Naast crisis in de natuur, is het natuurlijk ook een beetje crisis bij de jeugd. Nog nooit werd er zo’n groot beroep gedaan op jeugdzorg: een zorgelijk ontwikkeling. Hopelijk weet dit college het tij te keren en krijgen wij als gemeente meer grip op de jeugdzorg en de jeugd op hun leven.

Ouders spelen hier natuurlijk een belangrijke rol. Maar de gemeente kan helpen, bijvoorbeeld door het faciliteren van een gezond buitenleven. D66 Waalwijk kijkt uit naar de uitrol van het speeltuinplan. Kan het college aangeven wat de stand van zaken hierin is? Daarnaast hebben jongeren ondersteuning nodig naar een gezonde en zelfstandige toekomst. De gemeente Waalwijk biedt natuurlijk zorg aan jongeren voor wie dit noodzakelijk is. Maar voor de toekomst zetten we meer en meer in op preventie. En dan: kansengelijkheid. Helaas is er nog vaak sprake van kansenongelijkheid. Nog steeds krijgen niet alle kinderen en jongeren dezelfde kansen. Het bed waar je geboren wordt, bepaalt nog te veel de kansen die je in het leven krijgt. Dit vraagt blijvende aandacht. Tot slot: wonen. De gemeente staat voor een enorme woningbouwopgave. De vraag naar woningen is moordend, maar door belemmerende factoren is bouwen moeilijk. We vragen het college om echt op zoek te gaan naar bouwpartners die de ruimte zien om iets aan die bouwopgave te doen. Er liggen veel kansen, die we als gemeente samen kunnen oppakken met de markt. Laten we als gemeente nog meer onze deur openzetten. Laat initiatieven ontplooien door mensen of marktpartijen die daar goed in zijn.

Als gemeente moeten we deze initiatieven toetsen op haalbaarheid en wenselijkheid, maar we kunnen daar als gemeente Waalwijk een duidelijk visitekaartje van maken. De gemeente die het onmogelijke mogelijke maakt! Op al onze uitdagingen en crises. Los van grote opgaves, zijn er ook ontzettend veel zaken die goed gaan in onze mooie gemeente. Denk aan onze activiteiten op het gebied van de energietransitie, ons brede cultureel-maatschappelijk veld, onze werkgelegenheid. Aandachtspunt blijft nog wel de wens voor een meer inclusieve samenleving. Afgelopen weken hebben we veel met en over onze inwoners met een fysieke beperking gesproken. We zullen ervoor moeten zorgen dat zij beter kunnen meedoen door veelal praktische drempels te slechten. We moeten echter niet vergeten dat mensen ook om andere redenen worden uitgesloten. Denk aan arbeidsmigranten en eenzame ouderen bijvoorbeeld, of aan lhbti’ers en vluchtelingen die buiten de boot vallen of dreigen te vallen. Iedereen doet er toe en verdient een fijne plek in onze gemeenschap. Zoals u kunt zien. Veel gaat goed, maar er valt ook nog een wereld te winnen. Tot zover voorzitter. De voorzitter: Zijn er vragen voor de heer Mertens? Dat is niet het geval, het was helder. Ik wil even stilstaan bij het feit dat dit waarschijnlijk uw laatste optreden is in de raad. U heeft gecommuniceerd dat u een heel mooie benoeming heeft gekregen. Van

Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

17

harte bedankt voor uw bijdragen tot nu toe en ik wens u heel veel succes. Ik denk dat ik namens de hele raad spreek als ik u dit toewens. De heer Van Groos: Voorzitter. Vandaag voeren wij het kaderstellend debat zonder kadernota. We moeten het doen met het coalitieakkoord. Eerder hebben we aandacht gevraagd dat dit akkoord een document is van de coalitiepartijen en niet van de gehele raad. Ondanks oprechte pogingen van de coalitie is de vraag in hoeverre de door de oppositiepartijen ingebrachte zaken zijn opgenomen. Mijnheer Klerx, er zijn zes oppositiepartijen, kunt u vijf punten uit het akkoord noemen die door een van deze partijen is ingebracht of anders, kunt u twee door de oppositiepartijen ingebrachte punten noemen die in de financiële paragraaf zijn opgenomen? Met het oog op onze betrouwbaarheid hebben we het coalitieakkoord gelegd naast onze zeven speerpunten. Ik loop ze stuk voor stuk na. 1. De ChristenUnie heeft gepleit voor een gezonde woningmarkt, die zorgt voor betaalbare woningen voor de juiste doelgroepen. We lezen wel dat de coalitie de komende periode 1.200 woningen wil bouwen en de hoogte in wil gaan. Maar hoe zorg je ervoor dat die voor starters, senioren, statushouders, spoedzoekers en arbeidsmigranten beschikbaar zijn? Sterker nog, de coalitie wil de druk op de woningmarkt alleen maar opvoeren door nog meer bedrijven aan te trekken.

Bovendien hebben we nog geen hoogbouwvisie vastgesteld. Het masterplan bevatte een aanzet en in het coalitieakkoord staat een norm. Maar wat ons betreft is het belangrijk om na te denken over waar wel, waar niet en onder welke voorwaarden en dienen daartoe een motie in. 2. Als tweede punt hebben we een duurzaam en circulair Waalwijk genoemd. Een punt dat in het akkoord gelukkig veel aandacht krijgt. Maar aandacht alleen is niet genoeg, kijk maar naar de windturbines en de afvalscheiding; in de afgelopen periode is helaas niets bereikt. Concrete maatregelen die snel worden gerealiseerd zijn van belang; we wachten al zo lang. Met het oog daarop dienen we vandaag twee moties in. De ene heeft betrekking op het versterken van biodiversiteit, de andere op het inzetten van belastinginstrumenten om goed gedrag te belonen. Een zorgpunt voor onze fractie is de energiearmoede. De mensen met de krapste portemonnee wonen in de slechts geïsoleerde woningen, zowel koop als huur. Zij worden het sterkst geconfronteerd met de stijgende gasprijs. Het college is wel bezig met dit onderwerp, maar komt tot nu toe niet met passende maatregelen. Circulariteit is veel meer dan afvalscheiding en vraagt om een doordachte aanpak. 3.

De ChristenUnie wil een gemeente die oog heeft voor inwoners die het moeilijk hebben en zich desondanks niet melden; wij denken aan mensen die in eenzaamheid of stille armoede of met psychische problemen leven. Wij vragen aandacht voor de groep die is afgestoten door Baanbrekers. Wanneer denkt het college in het kader van het programma maatschappelijke activering met iedereen te hebben gesproken? De ChristenUnie is blij met de financiële compensatie door het Rijk vanwege de gestegen energierekening. Maar bereiken we wel iedereen die daarvoor in aanmerking komt? Wij proeven een houding van: het is de verantwoordelijkheid van de mensen zelf om het aan te vragen. Maar we weten toch dat er analfabeten en laaggeletterden zijn? We kennen toch het verschijnsel breinschaarste en armoedeschaamte? Vaak zijn het juist de meest kwetsbaren die geen hulp vragen. 4. De ChristenUnie staat een politiek voor die transparant en inclusief is met een gemeente die regels ziet als middel en niet als doel, die naast inwoners staat om te kijken wat echt nodig is voor een menswaardig bestaan, die maatwerk levert, die inwoners op tijd informeert en betrekt bij plannen, die evenwichtig belangen behartigt. Vorige week spraken we bij het IUP over het besluit van Den Haag dat binnen de Notulen raadsvergadering 14 juli 2022

18

bebouwde kom de nieuwe standaard een snelheid van maximaal 30 km/uur is. Het college is wel bezig met een nieuwe mobiliteitsvisie. Misschien krijgt dit belangrijke punt daarin een plek. Het is in ieder geval evident dat dit onderwerp tijdig met inwoners en gemeenteraad wordt besproken. De maximale snelheid is een onderdeel van de totale verkeersveiligheid, een onderwerp dat steeds belangrijker wordt. Inwoners zoeken daarvoor geregeld contact met raadsleden of de gehele gemeenteraad. Voor beide onderwerpen tegelijk dienen we een motie in. De coalitie zoekt het in bestuurlijke vernieuwing, andere instrumenten zoals een burgerbegroting. Volgens ons gaat het meer om de juiste bejegening. Inwoners hebben ons de afgelopen jaren vaker dan ooit weten te vinden. Maar de kwalitatieve evaluatie van het project ‘Praat met de raad’ laat zien, dat de meerderheid van hen zich onvoldoende gehoord vindt, zich onbegrepen voelt en gefrustreerd is over de gang van zaken. Het is jammer dat de coalitie niet met een reactie op deze evaluatie is gekomen. De reactie van de inwoners lijkt op die van vertegenwoordigers vanuit de oppositie. Zelf constateer ik een lichte verbetering en zie ik goede wil richting andere partijen.