Verslag gespreksavond 290623
Tekst van het document
Beknopt verslag van de gespreksavond gehouden op donderdag 29 juni 2023 Voorzitter: Griffier: Plv. griffier:
de heer A. van Belkom mevrouw J. Louer mevrouw F. Opperman
Aanwezig:
de heer J. van Baardwijk Lokaal Belang de heer B. Bruurmijn Lokaal Belang de heer A. van Hamond Lokaal Belang de heer J. van Hest Lokaal Belang de heer W. Lodenstijn Lokaal Belang de heer N. van der Pluijm Lokaal Belang mevrouw M. Verhagen-van Lier Lokaal Belang mevrouw M. Veraa Lokaal Belang de heer M. Bokšan VVD de heer D. Dubbeldam VVD mevrouw I. Klerks VVD de heer T. Klerks VVD de heer E. Knops VVD de heer F. den Braven (tot 20.30 uur) GroenLinksaf mevrouw A. Wens GroenLinksaf mevrouw B. de Jongste-van Heijst Samen Waalwijk de heer G. Kocken Samen Waalwijk de heer R. Tiemstra SGP de heer H. van Zelst SGP mevrouw C. de Bruijn CDA de heer N. Kieboom D66 de heer H. Metzke D66 de heer J. van Groos ChristenUnie de heer W. van Veelen ChristenUnie mevrouw L. Beekman Lijst IJpelaar mevrouw Y. IJpelaar Lijst IJpelaar mevrouw M. Schilders Sociaal Lokaal
Afwezig m.k.
de heer G. den Braven de heer J. van Dijk mevrouw B. Koptagel-Dermibas mevrouw Y. van Laar de heer L. Ottens de heer R. Spohr
GroenLinksaf Lokaal Belang Lokaal Belang GroenLinksaf Samen Waalwijk CDA
Portefeuillehouders:
mevrouw S. Ausems de heer A. de Jong de heer T. Klerx mevrouw R. Odabasi-Seker mevrouw S. Schuijffel
Tevens afwezig m.k.
de heer F. Spierings
Notulen:
notulistenbureau Leeuwenburgh Vendrig
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
1
1.
Opening en mededelingen
De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen harte welkom. Hij meldt het bericht van verhindering van de leden Van Dijk, G. den Braven, Koptagel, Van Laar, Ottens, Spohr en wethouder Spierings. De heren Klerks en Van der Pluijm en schuiven later aan. Deze avond wordt de Kadernota begroting 2024 met inwoners en daarna met het college besproken. Het gesprek met het college richt zich op de politieke aspecten van de Kadernota die op 6 juli wordt behandeld in het kaderstellend debat. Deze bijzondere vergadering start al om 14.00 uur. Iedereen is van harte welkom deze bij te wonen, maar via de livestream volgen kan natuurlijk ook. In de loop van volgende week staat het verslag van de gespreksavond op de website. Hij meldt dat de heer Van den Broek die namens Tachos inspreekt heeft verzocht om verlenging van de spreektijd tot vijf minuten. De agenda wordt dienovereenkomstig vastgesteld. Bespreking kadernota begroting 2024 met inwoners en daarna college 2.
Kadernota begroting 2024
De voorzitter geeft aan dat het college elk jaar de Kadernota aanbiedt aan de raad. Hierin stelt het college de raad de beleidsrichting voor 2024 voor, inclusief de financiële kaders. De raad stelt in zijn vergadering van 6 juli de Kadernota vast. Ook stelt de raad de kaders vast voor de daarbij behorende meerjarenbegroting. Aangemeld om mee te praten zijn de heer Van den Broek namens Tachos en mevrouw Spijkerman namens Slachtofferhulp Nederland. De heer Van den Broek spreekt in. Handbalvereniging Tachos is voornemens een accommodatie te realiseren voor de verdere bestendiging van de vereniging. De raad heeft een rapportage ontvangen die nut en noodzaak hiervoor weergeeft. Het bestuur maakt zich ernstige zorgen over de toekomst van de vereniging. Gaat de vereniging afdalen naar een reguliere breedtesport vereniging (of nog erger) of kan de status als Brabants handbalbolwerk gehandhaafd of zelfs versterkt worden? Er is een plan voorgelegd om de handbalsport in Waalwijk op een aantrekkelijke maar ook betaalbare wijze te kunnen bestendigen; niet meer verspreid over vijf verschillende locaties, maar geconcentreerd op de sportboulevard. Niet alleen een hal, maar ook een beach en een court om sport op maat aan te bieden voor verschillende doelgroepen; de jongste jeugd, de oudere jeugd, recreanten, talenten, ouderen, minder validen, topsporters.
Niet alleen voorzieningen om de sport te beoefenen, maar ook om de nodige activiteiten om de sport heen te faciliteren (een clubhuis om de binding te versterken, een krachthonk om talenten sterker te maken). De sport wordt nu grotendeels bekostigd vanuit de contributie en daarom zou het mooi zijn om meer sponsormogelijkheden te creëren zoals bij de andere buitensportverenigingen in Waalwijk. Gehoopt wordt dat zodoende de excessieve contributie die nu aan de leden gevraagd moet worden wat naar beneden gebracht kan worden. Tachos is waarschijnlijk één van de duurste sportverenigingen in Brabant. Voorts wordt voorgesteld om de gemeente zo veel mogelijk te ontlasten, zowel financieel als organisatorisch. Het is niet de bedoeling om het probleem aan de gemeente te voor te leggen en te zeggen los het maar op. De vereniging wil zelf de campus realiseren en de rekening betalen. Omdat de vereniging het geld niet heeft, moet daarvoor een financiering gevonden worden (crowdfunding, leningen, contributie, sponsoring, opbrengsten kantine). Geprobeerd is om deze droom zo realistisch mogelijk te maken. Aannames zijn geverifieerd bij leveranciers, het RAV, RaboClubsupport, een accountant en een architect. De vereniging had dit ook graag willen toetsen bij de ambtelijke
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
2
experts, maar heeft vijf maanden in de wacht gestaan. Feedback van derden wijst uit dat het plan ambitieus is maar niet onmogelijk. Het is moeilijk voor te stellen dat het plan gerealiseerd zou kunnen worden voor een fractie van de kosten van de sporthal zoals voorzien in Waspik, maar als het simpel gehouden wordt en naar de partners gekeken wordt hoe er samengewerkt kan worden heeft een private initiatiefnemer veel meer mogelijkheden om iets kosteneffectief te realiseren dan een gemeente die met allerlei regels en belangen heeft te maken. Hij gaat nader in op het ja zeggen tegen het plan. Het plan biedt Tachos de mogelijkheid om het tij te keren. Als er niets wordt gedaan, is de toekomst van handbal in Waalwijk zorglijk, zeker wat betreft talentontwikkeling en topsport staat alles wat is opgebouwd op het spel. Tachos is één van de meest populaire verenigingen in Waalwijk. Er wordt al jaren op het hoogste niveau gespeeld. De jeugdopleiding wordt geroemd. Gehoopt wordt dat de prestaties kinderen inspireren om te gaan sporten, maar dan moeten de wapenfeiten wel over het voetlicht gebracht kunnen worden. Hij informeert wie Frank Koenders nog kent (meer dan 150 interlands voor het Nederlandse team). Zijn naam mag niet vergeten worden. Maar hij is niet de enige, want de vereniging heeft meer dan twintig internationals voortgebracht.
Op dit moment traint een twintigtal jongens met de nationale jeugdselectie, wellicht worden ook zij internationals namens Tachos. Hij benadrukt dat het niet alleen om topsport en talentontwikkeling gaat. Ook breedtesport heeft een plek. De sport wordt stapje voor stapje aangeboden aan ouderen, gehandicapten, arbeidsmigranten, vluchtelingen. Hij vraagt waarom Tachos niet hetzelfde zou mogen hebben als de buitensportverenigingen; een honk om leden te binden gelegen naast de voorzieningen waar de leden de sport kunnen beleven en beoefenen met mogelijkheden voor adverteerders en sponsors. Ooit waren basketbal en volleybal ook groot in Waalwijk. De basketbal heeft met name jeugdteams, serieus volleybal wordt alleen nog in Waspik gezien. De wethouder is nog niet overtuigd van het plan, erkent het probleem, maar gelooft niet dat het plan de oplossing is (te ambitieus, niet realistisch, geen mogelijkheid gemeentelijke middelen) maar wil wel meedenken over een honk, een beach en eventueel een buitenveld. Hij zou stampei kunnen maken door te zeggen dat sporten ondanks de mooie woorden in het sportakkoord toch geen prioriteit heeft, dat zaalsportverenigingen minder mogelijkheden hebben dan buitensportverenigingen, dat Tachos niet erkend wordt in haar betekenis voor Waalwijk, dat de raad de wethouder de opdracht moet geven om het plan van Tachos uit te werken.
Dat was eerlijk gezegd zijn eerste reactie, maar de vraag is of dit constructief is. De vereniging gelooft in elkaar helpen om Waalwijk als geheel beter te maken. Hij verwijst hierbij naar de bereidheid om afstand te doen van het buitenveld om tijdelijke huisvesting voor een basisschool mogelijk te maken. Een suggestie die hij deze week kreeg biedt wellicht een alternatief. Iemand vroeg hem waarom niet voorgesteld wordt om De Zeine over te nemen. Hierbij zijn geen risico’s van nieuwbouw, maar wel alle mogelijkheden om de benodigde voorzieningen te realiseren, om de sport meer aantrekkelijke te maken alsook het verdienmodel te verbeteren om zo de sport meer betaalbaar te maken. Hierdoor is Tachos niet meer afhankelijk van het grillen van het Sportbedrijf, maar krijgt zij zeggenschap over de voorzieningen die nodig zijn om de sport optimaal te kunnen aanbieden. Hiervoor zullen afspraken gemaakt moeten worden met de bestaande gebruikers (het Mollercollege, de vechtsport) maar dat zal niet onoverkomelijk zijn. Hij noemt een voorbeeld in Haaksbergen waar de volleybal de gemeentelijke sporthal beheert. Ook in diverse andere steden zijn voorbeelden van een dergelijke vorm van privatisering van sportaccommodaties. Een beach kan gerealiseerd worden op de voorziene locatie naast het hockeyveld. Andere verenigingen (voetbal, volleybal en tennis) zouden hier ook gebruik van kunnen maken.
Dit is in lijn met de visie hoe op de sportboulevard voorzieningen gerealiseerd kunnen worden die door meerdere sporten gebruikt kunnen worden. De plaats achter De Zeine die nu onveilig wordt gemaakt door hangjongeren kan misschien als mini Cruyff Court voor handbal ingericht worden om de jongste jeugd ook wat mogelijkheden te bieden. Tachos wil in oplossingen denken die bijdragen aan meer sport, meer handbal. Oplossingen om
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
3
de vereniging te bestendigen en die kunnen bijdragen aan het versterken van het verenigingsleven in Waalwijk. De raad wordt gevraagd om mee te denken om topsport en talentontwikkeling mogelijk te maken, breedtesport te faciliteren, inclusief sporten verder te ontwikkelen en Waalwijk te promoten als een stad die gelooft in sport. De voorzitter biedt gelegenheid om vragen te stellen aan inspreker. Mevrouw Klerks informeert of geduid kan worden waarin het plan te ambitieus zou zijn en wat de reactie daarop was. Voorts vraagt zij of er aangaande de samenwerking al contact is geweest met andere verenigingen. Zij weet dat de tennisvereniging op zoek is naar een andere locatie voor de kantine. De heer Van den Broek antwoordt dat niet doorgesproken is over waarom het plan als te ambitieus wordt aangemerkt. Hij vermoedt dat dit is gerelateerd aan het realiteitsgehalte van de aannames (kan het plan voor één miljoen gerealiseerd worden, kan een vereniging een dergelijk project in eigen beheer realiseren). Hij laat het aan de wethouder over om dit te bevestigen of te ontkrachten. Ambitie zit in het DNA van Tachos. De vereniging staat niet voor niets al jarenlang aan de top van Nederland. Mensen hebben er veel voor over om de top te bereiken en daarom denkt hij dat de mankracht gemobiliseerd kan worden om deze ambitie te realiseren. Hij heeft geen afstemming gehad met de tennisvereniging.
Er is overlegd met de hockeyvereniging en men is niet onwelwillend, maar wil de plannen graag koppelen aan haar eigen ambities om ook verder te groeien naar drie velden. In een eerder stadium is overlegd met voetbalvereniging Baardwijk en RKC met de gedachte om samen te werken en gezamenlijk de kantine exploiteren. RKC kwam vervolgens met het plan om de sportboulevard te herinrichten en daarom wordt een pas op de plaats gemaakt. Tachos wil niet op dit plan wachten, er is niet voor niets een ambitieus tijdpad in het plan opgenomen. De heer Van Groos wijst op de opmerking ‘niet afhankelijk willen zijn van de grillen van het Sportbedrijf’ en verzoekt om verduidelijking. Hij hoort veel zaken die ook golden toen Tachos nog in de voormalige Taxandriahal gehuisvest was (tophandbal, beste van Nederland, bezoekers, sporters en sponsoren kunnen niet ontvangen worden). De Slagen is er mede voor Tachos gekomen. Het is bekend hoe het is gegaan met de eigen kantine en de huur van Tachos en dit roept bij zijn fractie wat aarzelingen en vragen op. Het gebruik van hars op de bal zorgt ervoor dat de vloer schoongemaakt moet worden. Hij vraagt of de grote hal die gebouwd moet worden daardoor alleen geschikt is voor handbal of dat er gebruik van hars mogelijk is zonder dat dit ten koste van de hal gaat. Hij verzoekt afsluitend toe te lichten op welke vijf locaties Tachos nu gevestigd is.
De heer Van den Broek antwoordt dat er wordt getraind in De Slagen, De Zeine, Zidewinde, De Overlaat en er worden regelmatig wedstrijden gespeeld in Sportcentrum Waspik. De verspreiding van de trainingslocaties levert nogal wat uitdagingen op en draagt niet bij aan het bindingsgevoel. Aangaande de grillen van het Sportbedrijf noemt hij als voorbeeld dat vanuit het sportakkoord het initiatief is genomen om walking handbal te doen om ouderen in beweging te krijgen. Een x-aantal ouderen heeft zich vervolgens gemeld en de Slagen is hiervoor beschikbaar gekomen. Na een aantal maanden gaf het Sportbedrijf aan dat de activiteit verplaatst werd naar Zidewinde waar geen horecavoorzieningen zijn, terwijl juist waarde werd gehecht aan deze combinatie. Hij begrijpt dat het Sportbedrijf de belangen van de sport en evenementen moet behartigen, maar teams krijgen hierdoor te horen dat er niet getraind kan worden omdat de zaal voor een evenement voorbereid moet worden. Om topsporttalentontwikkeling binnen de handbal mogelijk te maken, moet er met hars gespeeld kunnen worden. De vloer wordt iedere avond schoongemaakt zodat de hal overdag voor andere doeleinden gebruikt kan worden. Een eigen hal kan bekostigd worden door grotendeels handbal gerelateerde activiteiten te ondernemen. De jeugd kan voor schooltijd trainen. Ouderen
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
4
trainen ook overdag. Voor arbeidsmigranten kan, omdat zij flexibele werktijden hebben, ook een aanbod overdag georganiseerd worden. Dit geldt ook voor vluchtelingen. De Slagen is een prachtige sporthal, maar het is een multifunctionele accommodatie. De kantine is prachtig, maar had ook de kantine van een ziekenhuis kunnen zijn. Er hangen geen foto’s van handballers en het ademt geen sport uit. Hij weet niet wat er precies fout is gegaan met de kantine van Tachos in het verleden, maar het is niet de bedoeling dat iets degelijks weer gebeurt. Een eigen accommodatie wordt op een verantwoorde manier geëxploiteerd en beheerd. De heer Van Hamond verwijst naar oktober 1976, hij woonde met een dag in Waalwijk, de toenmalige voorzitter, later erevoorzitter, stond bij hem aan de deur en vroeg of hij uit de handbalwereld kwam en interesse had om naar Tachos te komen. Hij antwoordde dat hij uit Tilburg kwam, maar kreeg een enthousiast verhaal te horen en heeft vervolgens de hele ontwikkeling meegemaakt. Natuurlijk zijn er missers geweest, hij was erbij, de Taxandriahal was sfeervol, maar had zijn beperkingen. Het verhaal over de ontwikkeling van de topsport kan hij volgen. Inspreker noemt De Zeine omdat er dan niet gebouwd hoeft te worden. Hij vraagt of alle leden hier op een verantwoorde wijze ondergebracht kunnen worden.
Voorts vraagt hij of het de bedoeling is dat het topteam hier ook gaat spelen gezien de beperkte ruimte op de tribune. Afsluitend vraagt hij of er voldoende mankracht is om het beheer te voeren over dit soort accommodaties eventueel in overleg met de gemeente. De heer Van den Broek reageert dat hij nog niet kan bevestigen of de topsport ook in De Zeine geaccommodeerd kan worden. Hij acht het mogelijk dat het topteam de wedstrijden in De Slagen speelt vanwege de tribunecapaciteit. De trainer heeft de ambitie uitgesproken om dit jaar kampioen te worden zodat een opstap naar het allerhoogste niveau gemaakt kan worden. Hoe inspirerend zou het zijn als een jongetje van tien in De Zeine de topsporters van Heren 1 ziet trainen? Er wordt nog nagedacht over het organiseren van de mankracht, bijvoorbeeld partijen die ingeschakeld kunnen worden. Baanbrekers zou kunnen helpen bij het beheer. De heer Bruurmijn is persoonlijk van mening dat Waalwijk alles wat mogelijk is moet doen om Tachos zo veel mogelijk te faciliteren. Hij vraagt of hij het goed begrijpt dat wanneer de problemen zoals de vijf locaties, een beach en meer sponsormogelijkheden op een andere manier gerealiseerd worden Tachos daarmee gered zou zijn (plan B).
De heer Van den Broek antwoordt dat plan A is gedeeld, de wethouder heeft zijn standpunt bekend gemaakt en daarna is nagedacht over plan B; het beheer voeren van sporthal De Zeine. Tachos staat niet onwelwillend tegenover plan B of eventueel plan C zolang de belangrijkste knelpunten die de vereniging ervaart opgelost worden (leden binden, derden geldstromen genereren, meer betaalbaar en aantrekkelijk). Hij geeft aan dat er bereidheid is om over suggesties te praten en nadenken. De heer Van der Pluijm bedankt voor het enthousiaste betoog en de professioneel uitgewerkte propositie. Hij refereert aan crowdfunding en een lening. In de exploitatie wordt bij inkomsten aangegeven 66% door verhuur van de hal. Hij vraagt aan welke partijen hierbij gedacht wordt daar deze partijen nu wellicht elders sporten. De heer Van den Broek antwoordt dat de financiële paragraaf is opgesteld vanuit de optiek van een stichting die de hal en ook de beach verhuurt aan de vereniging, de stichting Tophandbal Tachos (vergelijkbaar met hetgeen nu wordt afgedragen aan het Sportbedrijf), Deltalent en Handbalschool Brabant, en buiten de handbal de voetbalverengingen die wellicht gebruik willen maken van de hal voor zaalvoetbal op een zaterdag omdat het regent zodat de kleintjes toch bezig kunnen zijn.
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
5
De heer Den Braven informeert of hij het goed heeft gehoord dat de medewerking van de hockeyclub aan de plannen van Tachos afhankelijk is de medewerking van de gemeente aan de plannen van de hockeyclub. De heer Van den Broek kan niet spreken voor de hockeyclub, hem is verzocht de gemeente te vragen mee te denken over een verdere uitbreiding voor de hockeyclub. De heer Den Braven vraagt of ongeacht wat de gemeente doet de hockeyclub bereid is om het halve veld af te staan. De heer Van den Broek vervolgt dat niet onwelwillend een betere omschrijving is. De heer Kieboom vraagt hoe naar het tijdpad gekeken wordt gezien de stikstofcrisis in het geval de gemeente een positief besluit neemt. De heer Van den Broek antwoordt dat de voorziene accommodatie een semipermanente constructie heeft, zover hem bekend is er dan geen sprake van uitstoot van stikstof. Het realiseren van een tijdelijke voorziening is aan minder regelgeving gebonden dan een permanente accommodatie. Een permanente accommodatie is onhaalbaar. Mevrouw Schilders informeert om hoeveel leden het gaat in verhouding tot andere verenigingen. De heer Van den Broek antwoordt dat de vereniging op dit moment circa 200 leden heeft. Voor corona was dat 270. Hij denkt dat het bij de primaire tien zaalsporten om 100 tot 150 leden gaat. Bij een voetbalvereniging gokt hij dat het om 700 tot 800 leden gaat.
Bij de tennisvereniging 1.000 tot 1.100 leden. De voorzitter bedankt inspreker voor zijn bijdrage en biedt vervolgens gelegenheid om vragen te stellen aan de wethouder. De heer Van Zelst vraagt hoeveel inkomsten het Sportbedrijf misloopt als Tachos voor zichzelf begint. Wethouder Klerx antwoordt dat dit jaarlijks om € 50.000 aan zaalhuur gaat. Mevrouw Verhagen begrijpt dat Tachos regelmatig niet in De Slagen terecht kan vanwege evenementen en informeert om welke frequentie dit gaat en wat daarvan het gevolg voor Tachos is. Wethouder Klerx denkt dat dit om maximaal vijf keer op jaarbasis gaat. De heer Den Braven vraagt of de wethouder wat meer duiding kan geven over de combinatie van plannen voor de handbal en de hockey zoals hij zojuist aan inspreker vroeg. Voorts informeert hij naar het totale risico dat de gemeente loopt in het geval dit niet goed afloopt. Wethouder Klerx antwoordt dat hij gisteren een mail heeft gekregen van de hockeyvereniging dat zij enigszins verrast zijn door dit plan. De ideeën waren bekend, maar het was niet bekend dat het al daadwerkelijk een plan was dat inmiddels met de raad en de krant is gedeeld. Aangegeven werd dat er medewerking wordt verleend als toegezegd wordt dat in het geval van groei daar of elders een uitbreiding komt met een derde veld.
Plannen van de hockeyvereniging om daar te bouwen zijn destijds niet goedgekeurd door de gemeente vanwege de aanwezigheid van gasleidingen. Aangaande het financiële risico geeft hij aan dat de gemeente de kosten voor de fundering iets hoger schat (€ 200.000 tot € 250.000). Als de hal na 15 jaar afgeschreven wordt en Tachos gaat terug naar De Zeine ligt daar een dure fundering. Het is aan de raad om het risico hiervan
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
6
te beoordelen. Voorts wordt gevraagd om een garantstelling voor een tijdelijke hal, de helft van het te lenen bedrag. De heer Van der Pluijm merkt op dat inspreker zijn teleurstelling uitsprak omdat de vereniging geen gehoor kreeg bij de ambtenaren en verzoekt om verduidelijking. Wethouder Klerx antwoordt dat het plan begin februari is binnengekomen. Vrij snel daarna is aangegeven dat de gemeente dit intern zou bespreken. Dit is precies de periode geweest waarin wethouder Van den Hoven zijn ontslag indiende. Vervolgens heeft het even geduurd, waarna hij op 3 april contact had met inspreker hoewel hij pas op 13 april als wethouder werd geïnstalleerd. De heer Van Groos vraagt wat de wethouder vindt van de opmerking en toelichting dat Tachos afhankelijk is van de grillen van het Sportbedrijf. Wethouder Klerx antwoordt dat deze opmerking hem pijn doet omdat medewerkers van de gemeente hun best doen om het voor alle gebruikers zo goed mogelijk te doen. Hij herkent de grillen niet, maar af en toe moet het Sportbedrijf optreden als er om welke reden dan ook overlast of vandalisme plaatsvindt. Dan wordt het wellicht in de ogen van gebruikers een beetje grillig, maar dit is functioneel omdat de gemeente zuinig wil zijn op de accommodaties die worden beheerd. Mevrouw Klerks is benieuwd op welke gronden de wethouder de plannen als te ambitieus heeft aangemerkt.
Op de sportboulevard zijn meer partijen met wensen aanwezig. Zij vraagt of de wethouder bereid is om te kijken naar de gehele gebiedsontwikkeling. Tachos is voornamelijk op zoek naar één plek om te trainen en draagt daarvoor een oplossing aan. Zij informeert welke oplossingen de gemeente ziet. Wethouder Klerx antwoordt dat de gemeente denkt dat de kosten voor de tijdelijke hal echt veel hoger zijn dan nu geschat wordt (€ 1,5 mln. tot € 2 mln.). Voorts is de exploitatie te ambitieus. Ook het Sportbedrijf is ‘helaas’ niet winstgevend. Dit vraagt echt iets van een vereniging. Voetbalverenigingen worstelen met het beheer van de kantine en de uren van openstelling. Daarnaast zijn er ook interne keuzes die niet binnen de cirkel van invloed van Tachos liggen (precedentwerking). Als laatste geeft hij aan dat er ook ambtelijke capaciteit nodig is om het plan mogelijk te maken. De gemeente moet hierin al keuzes maken. De gemeente denkt graag mee bij plannen en wensen, maar een eigen tijdelijke accommodatie gaat net een stap te ver. De gemeente is positief over de plannen op sportboulevard maar ook dit vraagt om een enorme investering en ambtelijke capaciteit waardoor keuzes gemaakt moeten worden. Andere opties voor zalen worden in overleg met Tachos onderzocht. Het spelen met hars wordt alleen in De Slagen toegestaan vanwege het schoonmaken.
De Zeine is voor Tachos kostentechnisch interessanter omdat hiervoor minder huur betaald hoeft te worden. Er wordt meegedacht, maar er zijn ook wensen van andere verenigingen die graag willen trainen en wedstrijden spelen. Het is lastig om iedereen 100% tegemoet te komen. De heer Van Hamond vraagt of de wethouder bereid is om over plan B te spreken omdat hierbij minder financiële risico’s aan de orde zijn en een minimale inzet van ambtelijke capaciteit omdat het om een bestaande hal gaat. Dat is een kwestie van het verschuiven van verenigingen, het beheer geven en de hars wordt een probleem van Tachos. Wethouder Klerx antwoordt dat ook wanneer dit wordt gedaan een precedent geschapen wordt, want De Zeine wordt door veel verenigingen gebruikt. Er kan aan right to challenge gedacht worden, maar het vraagt nogal iets om De Zeine te exploiteren. Hij is daarom ook terughoudend over het in gesprek gaan over plan B omdat ook hierbij wordt getwijfeld of dit de meest verstandige optie is. Hij is bereid om te kijken naar zo min
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
7
mogelijk verschillende locaties voor Tachos maar wil daarbij wel letten op de wensen van andere sportclubs binnen de gemeente. Mevrouw De Jongste vraagt of de wethouder kan aangeven wanneer er een duidelijk antwoord komt voor alle enthousiaste mensen die willen sporten in het kader van preventie en gezondheid. Wethouder Klerx werkt daar heel graag aan mee en als hij daar afspraken voor moet maken hoort hij graag wat hij of de gemeente nu nog niet doet. Mevrouw De Jongste verduidelijkt dat Tachos op vijf verschillende locaties traint waardoor het lastig is om binding te hebben. Zij vraagt hoe dit een gezamenlijk traject kan worden om er in de toekomst de preventie te waarborgen en te zorgen dat jongeren actief blijven. Wethouder Klerx vervolgt dat er met het lokale sportakkoord wordt ingezet op preventie. Als het gaat om de wensen van Tachos zal dat op verschillende momenten zijn, want de ene wens is simpeler op te lossen dan de andere wens. Een nieuwe beach-accommodatie vraagt meer werk dan het verplaatsen van een aantal uren naar andere sporthallen of het meer als clubhuis inrichten van welke kantine dan ook. Binnenkort wordt er met Tachos doorgesproken. De voorzitter bedankt de wethouder voor zijn reactie en biedt vervolgens inspreker gelegenheid om een slotwoord uit te spreken.
De heer Van den Broek hoorde dat de gemeente keuzes moet maken en dat er heel veel sportverenigingen zijn. Tachos neemt 1.300 uur af van het Sportbedrijf, geen enkele zaalsportvereniging komt daarbij in de buurt. Het gaat om € 65.000. Het kopje koffie en het glaasje bier dat wordt gedronken in De Slagen komen ook ten goede aan het Sportbedrijf. Hij las in de krant dat geprobeerd wordt om het biertje in de sportkantine te verbieden. Dat betekent het einde voor de verenigingen. Iedere bijeenkomst in De Slagen of De Zeine kost geld. Dit is één van de redenen waarom Tachos één van de duurste verenigingen in Brabant is. Hij wil graag de kans om de sport betaalbaar te maken en herhaalt dat er geen vereniging in Waalwijk is die enigszins in de buurt komt van het aantal uren dat Tachos afneemt los van de opbrengsten voor het Sportbedrijf. Dit wordt niet op waarde geschat en daarom ziet hij geen oplossingsperspectief voor Tachos. Hij vraagt of de gemeente wil dat de vereniging en het niveau dat zij heeft in stand gehouden wordt of dat geaccepteerd moet worden dat er wordt afgedaald naar het niveau van een breedtesportvereniging. De keuze is aan de raad. De voorzitter bedankt inspreker en geeft aan dat hij denkt dat dit een mooi slot is. De heer Van Groos vindt het geen mooi slotwoord en neemt afstand van hetgeen is gezegd, ook in de richting van de gemeente.
De voorzitter sluit zich daarbij aan en biedt vervolgens het woord aan mevrouw Spijkerman gelegenheid om in te spreken. Mevrouw Spijkerman is projectleider bij Slachtofferhulp Nederland en heeft haar collega Hanneke van Leest, teamleider voor de Regio, meegenomen. Zij vindt het fijn dat zij in de gelegenheid wordt gesteld om namens de slachtoffers in de gemeente Waalwijk te pleiten voor een hogere bijdrage aan haar organisatie. Zij hoopt dat zij de raad kan overtuigen om deze bijdrage conform de aanvraag op te nemen in de begroting. Alleen als alle gemeenten bijdragen is Slachtofferhulp in staat om het werk voor slachtoffers op een goede en professionele wijze voort te zetten. Jaarlijks wordt 1 op de 5 Nederlanders geconfronteerd met een ingrijpende gebeurtenis. Wanneer inwoners van de gemeente Waalwijk slachtoffer worden van een ramp, crisis,
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
8
strafbaar feit, verkeersongeval of vermissing wordt nauw samengewerkt met betrokken partners. Slachtofferhulp is er ook voor getuigen, nabestaanden en achterblijvers. De prognose voor de gemeente Waalwijk voor 2024 is dat ruim 470 slachtoffers een beroep op ondersteuning zullen doen en met elkaar meer dan 3.000 diensten zullen afnemen. Recht en herstel voor ieder slachtoffer is het streven. Slachtoffer worden komt altijd onverwacht. Slachtofferhulp staat 24/7 klaar om in urgente en niet voorziene situaties de gemeente te ontzorgen en slachtoffers te ondersteunen. Er wordt laagdrempelige, toegankelijke dienstverlening aangeboden waarbij het slachtoffer centraal wordt gesteld en de regie krijgt. Voor cliënten zijn aan deze dienstverlening geen kosten verbonden. Voor inwoners die niet de juiste weg of steun weten te vinden in het systeem wordt een gidsfunctie vervuld. Slachtoffers wordt de weg naar recht en herstel gewezen. Binnen iedere Regio en gemeente wordt gewerkt aan een intensieve samenwerking met politie, GGD, OM, Veilig Thuis en de centra voor seksueel geweld. Dit draagt bij aan een integrale dienstverlening voor de inwoners. Sinds de bezuinigingsronde van 2020 ontvangt Slachtofferhulp een bedrag van € 5.000.
Destijds is besloten om hier geen consequenties aan te verbinden in de uitvoering van de dienstverlening, maar de raad wordt nu gevraagd om te voldoen aan zijn verantwoordelijkheid om evenredig bij te dragen aan de organisatie. De bijdragen die aan alle 342 gemeenten wordt gevraagd is een solidariteitsbijdrage. Hierbij wordt uitgegaan van het collectiviteitsbeginsel waardoor iedere gemeente is verzekerd van de gewenste ondersteuning en nazorg voor slachtoffers bij calamiteiten en high impact crimes. Voor 2024 wordt een bedrag van € 18.000 gevraagd gebaseerd op een bedrag per inwoner (€ 0,37 inclusief de indexering). De gezamenlijke bijdragen van gemeenten is circa 10% van de totale begroting van Slachtofferhulp Nederland. Zij verzoekt de raad te zoeken naar ruimte binnen de begroting en de subsidie te verhogen zodat de hulp en dienstverlening aan slachtoffer optimaal voortgezet kan worden. De voorzitter biedt gelegenheid om vragen te stellen aan inspreker. Mevrouw Klerks informeert welke percentage van de 342 gemeenten daadwerkelijk het bedrag van € 0,37 per inwoner betaalt. Mevrouw Spijkerman antwoordt dat de subsidie bij 342 gemeenten wordt aangevraagd, met 340 gemeenten is een subsidierelatie. De gemiddelde bijdrage ligt tussen de 85% en 90% afhankelijk van omvang en herijkingen. Mevrouw De Bruijn informeert naar de reden waarom twee gemeenten niet meebetalen.
Mevrouw Spijkerman antwoordt dat de inwoners van deze gemeenten wel gebruik maken van Slachtofferhulp. De bijdrage moet als een soort verzekering gezien worden. Mevrouw Verhagen leest in het jaarverslag dat de tevredenheidscijfers van onbetaalde medewerkers hoger is dan de tevredenheidscijfers van betaalde medewerkers en vraagt of gemeenten meer moeten gaan betalen zodat de betaalde werkers meer tevreden worden. Mevrouw Spijkerman zoekt even naar het verband, de organisatie bestaat voor tweederde uit onbetaalde medewerkers. Deze vrijwilligers doen het werk in de Regio’s naast de inzet van de casemanagers. Dat zijn betaalde medewerkers. Het werk wordt niet onvoorbereid gedaan. Medewerkers ontvangen opleidingskosten, huisvestingskosten en middelen om het werk te kunnen doen. Zij kan geen verband leggen tussen hetgeen de gemeente betaalt en het tevredenheidscijfer van de medewerkers. Mevrouw Verhagen vervolgt dat in het jaarverslag de wens om het tevredenheidscijfer van de betaalde medewerkers op te krikken wordt vermeld. Zij vraagt of een gedeelte van de verhoogde subsidie daar gedeeltelijk voor gebruikt gaat worden.
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
9
Mevrouw Spijkerman antwoordt ontkennend. Mevrouw IJpelaar las dat ondanks het feit dat slachtoffers zich kunnen melden jongeren dat vaak niet doen, dat hiervoor een app is ontwikkeld en vraagt of dit heeft geholpen. Mevrouw Spijkerman antwoordt dat de dienstverlening aan jongeren onder de 18 niet zonder toestemming van de ouders gedaan kan worden. Er is een project gestart om te kijken hoe jongeren onder de 18 preventief bereikt kunnen worden. Hiervoor wordt een subsidie toegekend door het Ministerie omdat dit een landelijk probleem is (jongeren die betrokken raken bij drugsproblematiek). Bekeken wordt hoe jongeren via hun eigen communicatiemiddelen bereikt kunnen worden. Mevrouw Klerks wijst op de reserve van € 11 mln. en € 5 mln. aan gebouwen en vraagt waarom er extra geld nodig is. De gemeentelijke subsidies zijn al jaren stabiel. Vorig jaar is slechts 1/5 van de overige subsidies binnengehaald. Zij vraagt daarom of er meer gemeentelijke subsidie nodig is, of de elders begrote subsidies opgehaald zouden moeten worden of dat er op de reserves ingeteerd zou moeten worden. Mevrouw Spijkerman reageert dat zij terugkomt op het interen op de reserves. De controller heeft dit uitgelegd, maar zij kan dit op dit moment niet reproduceren. Zij bevestigt dat er wordt ingezet op het binnenhalen van de overige subsidies. Dit zijn projectsubsidies die wat grilliger van aard zijn.
Bij gemeenten is sprake van een stabiele subsidierelatie. Dit is nodig omdat er regionaal en lokaal aan het netwerk wordt gebouwd. De voorzitter bedankt inspreker voor haar bijdrage en biedt vervolgens gelegenheid om vragen te stellen aan de wethouder. De heer Van Groos vraagt hoe het college aankijkt tegen het feit dat er een solidariteitsheffing wordt gevraagd van alle Nederlandse gemeenten, dat Waalwijk niet tot de twee niet betalende gemeenten behoort, maar toch ook niet tot de gemeenten die 100% betalen, mede gezien alle morele oproepen van vorige week. Wethouder Odabasi antwoordt dat zij drie weken geleden voor het eerst heeft gesproken met Slachtofferhulp. Zij was er niet van op de hoogte dat de gemeente afwijkend betaalt ten opzichte van andere gemeenten. Een aantal jaren geleden is bij de bezuinigingen een bedrag bepaald zonder overleg. Als zij dit tijdig voor de Kadernota had geweten was zij zelf met een voorstel gekomen en daarom is voor deze constructie gekozen. 90% van de bekostiging van Slachtofferhulp wordt gedaan door het Rijk, 10% wordt betaald door de gemeenten. Zij heeft een lijst gekregen van gemeenten uit de Regio en gezien dat de betaling van Waalwijk behoorlijk afwijkt. Gezien de dienstverlening die geleverd wordt denkt zij dat de gemeente Slachtofferhulp hierin tegemoet zou moeten komen, maar dit besluit is vanzelfsprekend aan de raad.
Mevrouw Klerks informeert waarom de wethouder van mening is dat een organisatie die € 11 mln. op de bank heeft meer geld van de gemeente zou moeten krijgen. Wethouder Odabasi reageert dat alle gemeenten vanuit solidariteit € 0,37 per inwoner zouden moeten betalen. Waalwijk doet dat al jaren niet. Er wordt niet gevraagd of Waalwijk bereid is om meer te betalen, maar om ook het bedrag te betalen dat andere gemeenten betalen. Zij heeft geen kennis van de financieringsstructuur en weet niet waar de reserve van € 11 mln. voor bedoeld is, maar dat gesprek kan wellicht nog gevoerd worden. De vraag die haar bereikte was de gemeente Waalwijk betaalt niet wat de andere gemeenten betalen met het verzoek om dit te heroverwegen. Waalwijk heeft geen zwakkere positie dan de andere gemeenten en is tevreden over de inzet die wordt gepleegd.
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
10
Mevrouw Wens begrijpt dat wanneer Slachtofferhulp haar diensten aanbiedt in Waalwijk andere gemeenten daar eigenlijk voor betalen. Wethouder Odabasi wijst nogmaals op de bekostigingssystematiek (90% het Rijk, 10% gemeenten) en daarmee wordt hulpverlening aan alle inwoners van Nederland geboden ongeacht of hun gemeente het volledige bedrag betaalt of niet. Vanuit rechtvaardigheid en solidariteit zou je kunnen stellen dat alle gemeenten evenredig zouden moeten betalen. De voorzitter biedt inspreker gelegenheid om een slotwoord uit te spreken. Mevrouw Spijkerman geeft aan dat zij ervoor zal zorgen dat het antwoord op de vraag dat zij nog verschuldigd is via de griffie bij de raad komt. Zij heeft informatiemateriaal over de organisatie dat zij aan de griffie zal overhandigen en daarnaast laat zij haar contactgegevens achter voor eventuele vragen. De voorzitter schorst de vergadering. De voorzitter heropent de vergadering. 3.
Kadernota begroting 2024
De voorzitter geeft aan dat raadsleden in de gelegenheid gesteld worden om vragen aan het college stellen over het raadsvoorstel over de kadernota en de Kadernota. De heer Van Groos en mevrouw Klerks hebben zich hiervoor aangemeld. De heer Van Groos merkt op dat in het raadsvoorstel en de Kadernota staat dat er nog twee jaar een sluitende begroting is en twee jaar niet. Er is dan sprake van een structureel tekort van € 1,6 mln. De raad mag hier kennis van nemen en vervolgens komt de Kadernota van het college waarin alle onontkoombaarheden worden aangeduid, maar waarin ook voor bijna € 1,5 mln. aan nieuwe wensen is opgenomen. Als gevolg hiervan is er in 2027 sprake van een structureel tekort van € 7,5 mln. Hij vraagt of dit het verstandige, duurzame, financiële beleid is wat de coalitie voor ogen stond toen dit werd opgenomen in het coalitieakkoord. Voorts merkt hij op dat bekend is dat er een tekort is, maar dit tekort wordt vergroot zonder dat de wensen van de raad aan de orde zijn gekomen. Hij vraagt daarom hoeveel structurele ruimte er nog is voor de raad om wensen in te dienen. Hij vraagt voorts tot hoever het tekort in de ogen van het college zou mogen oplopen voordat het echt foute boel wordt. Hij veronderstelt dat het college een inschatting heeft gemaakt met hoeveel geld het Rijk over de brug gaat komen, anders zou niet op de oude voet doorgegaan worden.
Hij informeert wat er van het Rijk wordt verwacht en andersom zodanig dat het structurele tekort van € 7,5 mln. wordt weggenomen. Wethouder Klerx antwoordt ontkennend op de vraag over het financieel duurzame beleid. Het college gaat voor een sluitende begroting met een sluitend meerjarenperspectief, maar aan de orde is een probleem waar alle gemeenten in Nederland last van hebben. De jaren 2026 en 2027 worden ravijnjaar genoemd omdat er gezamenlijk € 3,5 miljard tekort wordt gekomen. Gemeenten hebben besloten om dit tekort inzichtelijk te maken omdat het wanneer zij het probleem zelf oplossen zeker is dat het Rijk niet over de brug komt. De VNG onderhandelt keihard met het Rijk maar daarin is geen inzicht. Het Rijk is van mening dat zij met één miljard al over de brug is gekomen, maar de gemeenten zien enkel een tekort. Hij benadrukt dat er een serieuze uitdaging ligt, wanneer de gemeenten geen handreiking vanuit het Rijk krijgen, zal over het teruggeven van taken gesproken worden en wordt gekeken naar het terugleggen van dit probleem bij de veroorzaker (het Rijk). Hij vindt het lastig om aan te geven hoeveel ruimte er nog is voor de raad. Het college heeft aangegeven dat zij geen wensen en ambities kan accepteren, in ieder geval niet
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
11
met een structureel karakter. Alleen de onontkoombaarheden zijn bekeken en gewogen. Er wordt enkel aantal incidentele voorstellen gedaan als continuering van het beleid dat in eerdere jaren al is ingezet. Daarbij mag verwacht worden dat er een afweging zal moeten volgen als het de wens is om met het beleid door te gaan waardoor één en ander op een gegeven moment structureel wordt. Bij een aantal evaluaties volgt nog een afweging (zie de toelichting in bijlage 1 en 2). De heer Van Groos vervolgt dat het probleem niet alleen door het Rijk is veroorzaakt, maar ook door de gemeente zelf doordat in het Sociaal Domein het voorliggende veld helemaal is wegbezuinigd en dat dit nu weer teruggebracht moet worden. Het gaat niet alleen om het geld dat de gemeente van het Rijk krijgt, maar ook het geld dat de gemeente uitgeeft. De wethouder geeft aan dat enkel de onontkoombaarheden zijn opgenomen, maar het gaat ook om de uitwerking en continuering van ambities. Dat is bijna € 1,5 mln. waardoor hij van mening is dat de ambities getemperd zouden kunnen worden. Het probleem wordt alleen maar groter gemaakt en vooruitgeschoven. Den Haag heeft in de afgelopen jaren duidelijk laten zien dat vooruitschuiven niets oplost. Tegenwoordig geldt het adagium ‘regeren is vooruitschuiven’ en hij zou niet graag zien dat Waalwijk dit ook gaat doen.
Wethouder Klerx is het in de basis met de heer Van Groos eens. Het college wil graag anticiperen en daarom is het inzichtelijk gemaakt. De gemeente kan geen taken teruggeven en daarom kan zij niet anders dan inkomsten verhogen, ambities bijstellen, bezuinigingen doorvoeren of nieuwe ambities inwisselen voor bestaand beleid. Daar zijn op dit moment nog geen voorstellen voor gedaan. Mevrouw Klerks begrijpt dat zaken incidenteel zijn opgenomen die wellicht structureel worden. Zij is van mening dat een aantal van deze zaken op dit moment al structureel is. Als voorbeeld noemt zij de ondermijningsjurist die vast nodig is, alleen de vorm waarin de arbeidsrelatie aangegaan wordt is dan anders. Het is jezelf voor de gek houden als er dingen incidenteel worden opgenomen die eigenlijk structureel zijn. Het valt haar op dat er nooit ambities worden geschrapt, er komen enkel ambities bij. Zij vraagt hoe het college denkt over het doen van een voorstel om met dingen te stoppen. Wethouder Klerx beaamt dat een aantal ambities een structureel karakter heeft waardoor er een overweging dient plaats te vinden om dit uiteindelijk ook als structureel aan te merken. Wat nu nog incidenteel kan, wordt incidenteel gedaan. De ondermijningsjurist is er sinds 2019, maar de bijdrage daarin is in de afgelopen jaren verlaagd van € 90.000 naar € 50.000.
Voor dit en ook alle andere voorbeelden geldt dat er in de nabije toekomst een afweging gemaakt zal moeten worden en dan moet zeker inzichtelijk gemaakt moeten worden welk beleid gestopt moet worden om het beleid dat op dit moment gevoerd wordt te continueren. Nieuw beleid voor oud beleid. De voorzitter bedankt de wethouder voor zijn reactie en wenst de raad veel succes bij de voorbereiding van het kaderstellend debat. 4.
Sluiting
De voorzitter bedankt de aanwezigen voor hun inbreng en sluit de vergadering om 21.25 uur. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van gemeente Waalwijk van 21 september 2023.
De griffier,
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
De voorzitter,
12
Jeske Louer
Verslag gespreksavond 29 juni 2023
Sacha Ausems
13