RV Jaarstukken 2025 en Programmabegroting 2027 OMWB

Raadsvoorstel Dossier:

130817

Datum collegevergadering: Onderwerp:

12 mei 2026 Jaarstukken 2025 en Programmabegroting 2027 OMWB

0. Adviespunten/beslispunten 1. Kennis te nemen van de Jaarstukken 2025 van de Omgevingsdienst Midden- en WestBrabant; 2. ten aanzien van de ontwerpbegroting 2027 van de Omgevingsdienst Midden- en West Brabant geen zienswijze in te dienen; 3. in de begroting 2027 van de gemeente Waalwijk op product 708 Milieu een bedrag op te nemen van €1.218.980,- voor de bijdrage OMWB.

1. Aanleiding? Op 12 december 2012 heeft de oprichting plaatsgevonden van de Omgevingsdienst Middenen West- Brabant (hierna: OMWB). Dit samenwerkingsverband tussen 25 gemeenten en de Provincie Noord- Brabant heeft als doel om taken uit te voeren op het gebied van het omgevingsrecht. Waalwijk heeft de uitvoering van de milieu- en asbesttaken (VTH: Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving) ondergebracht bij de OMWB. De OMWB heeft ons de jaarstukken 2025 en de ontwerpbegroting 2027 toegestuurd. Op grond van artikel 59 lid 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen en de in artikel 31 en 32 van de Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant wordt de gemeenteraad in de gelegenheid gesteld om een zienswijze over de ontwerpbegroting 2027 in te dienen. Over de jaarstukken 2025 kan geen zienswijze worden ingediend. De OMWB heeft de ontwerpprogrammabegroting 2027 opgesteld op basis van bestaand beleid en de in de Kaderbrief 2027 vastgestelde uitgangspunten. De begroting is structureel sluitend en leidt voor de gemeente Waalwijk tot een geraamde bijdrage van € 1.218.980 in 2027.

2. Wat willen we bereiken? Dat u kennisneemt van en een gefundeerd besluit neemt over het al/niet indienen van een zienswijze. Dit raadsvoorstel gaat over twee zaken: de Jaarstukken 2025 Omgevingsdienst Midden- en West- Brabant (hierna: OMWB) en de Ontwerpbegroting 2027 OMWB. Op de Ontwerpbegroting 2027 heeft de gemeenteraad de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen voordat het Algemeen Bestuur overgaat tot vaststelling. Het dagelijks bestuur verzoekt de gemeenteraad om uiterlijk 3 juli 2026 een eventuele zienswijze kenbaar te maken. De ingediende zienswijzen zullen door het dagelijks bestuur worden behandeld. Vervolgens wordt de Begroting 2027, inclusief de zienswijzen, ter vaststelling aangeboden aan het algemeen bestuur in de vergadering van 9 september 2025. Na vaststelling zal de begroting uiterlijk op 15 september 2026 worden toegezonden aan de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

1

3. Argumenten/Overwegingen De jaarrekening is financieel positief en de uitvoering is grotendeels conform planning De jaarrekening 2025 van de Omgevingsdienst Midden‑ en West‑Brabant (OMWB) sluit af met een positief resultaat. Dit resultaat is met name het gevolg van hogere opbrengsten en lagere kosten in de uitvoering. Door capaciteitsproblemen, onder andere als gevolg van arbeidsmarktkrapte en het inwerken van nieuwe medewerkers, is het werkprogramma niet volledig gerealiseerd. Voor de gemeente Waalwijk leidt dit tot een terugbetaling van € 103.805,- door een positief exploitatiesaldo. Dit bedrag kan als incidenteel voordeel worden meegenomen in het Najaarsbericht 2026. De begroting blijft binnen de in de kaderbrief geschetste financiële ruimte De financiële positie van de OMWB blijft stabiel, met een weerstandsratio van 1,4 (minimaal 1,0) en een weerstandsvermogen 6,5% van de lasten (maximaal 8%). De belangrijkste risico’s hebben betrekking op de aanhoudende arbeidsmarktkrapte, de verdere implementatie en doorwerking van de Omgevingswet en digitale dreigingen zoals cyberaanvallen. Voor de gemeente Waalwijk betekent de ontwerpbegroting 2027 een bijdrage van € 1.218.980, gebaseerd op het afgesproken werkprogramma en het geïndexeerde uurtarief.

Het blijft voor Waalwijk van belang om duidelijke prioriteiten te stellen binnen vergunningverlening, toezicht en handhaving, zodat de beschikbare capaciteit doelgericht wordt ingezet. Met deze begroting levert de OMWB ook in 2027 een belangrijke bijdrage aan een duurzame, veilige en gezonde leefomgeving. Continuïteit van wettelijke milieutaken Door het opnemen van deze bijdrage wordt geborgd dat de OMWB ook in 2027 haar wettelijke taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht, handhaving en advisering voor Waalwijk kan uitvoeren. Dit draagt bij aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving en voorkomt uitvoeringsrisico’s.

4. Financiën Jaarstukken 2025 OMWB De OMWB sloot het jaar 2025 af met een positief resultaat van € 4,519 miljoen. Dit resultaat is voornamelijk het gevolg van hogere opbrengsten in het primaire proces, onder meer door tarief- en declarabiliteitsverschillen. En van lagere kosten, zoals besparingen op materiële uitgaven, inhuur en de post onvoorzien. Hoewel de financiële resultaten positief zijn, is in 2025 niet het volledige werkprogramma gerealiseerd. Dit hangt samen met aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt, het opleiden en inwerken van nieuwe medewerkers en verschuivingen in de uitvoering van werkzaamheden als gevolg van de Omgevingswet. Deze factoren hebben invloed gehad op de uitputting van budgetten en de uitvoering van werkzaamheden. Het Dagelijks Bestuur stelt voor om van het resultaat € 400.000 toe te voegen aan de algemene reserve, € 181.000 over te hevelen naar 2026 voor het project Omgevingsdossiers en het resterende bedrag van € 3,938 miljoen uit te keren aan de deelnemende gemeenten. Op basis van het positieve resultaat ontvangt de gemeente Waalwijk vervolgens een bedrag van € 103.805 terug. Deze terug-ontvangst vindt plaats in 2026 en zal financieel worden verantwoord in het boekjaar 2026. Het bedrag kan worden meegenomen als een incidenteel voordeel in het Najaarsbericht 2026.

Ontwerpbegroting 2027 OMWB De ontwerpbegroting 2027 van de Omgevingsdienst vormt het kader voor de uitvoering van wettelijke taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht, handhaving, advisering en collectieve taken. 2

De begroting gaat uit van voortzetting van het huidige dienstverleningsniveau. Daarbij wordt rekening gehouden met autonome kostenontwikkelingen, met name loon- en prijsstijgingen, en met een structureel hoger werkvolume dan in eerdere jaren. Voor 2027 hanteert de Omgevingsdienst een indexatie van circa 4,5%. Deze indexatie is geen bestuurlijke keuze, maar volgt uit een objectieve berekening op basis van de septembercirculaire 2025 van het Rijk, die is gebaseerd op CPB-ramingen voor loon- en prijsontwikkelingen. Omdat circa 80% van de kosten bestaat uit personeelslasten, werkt de geraamde loonstijging (circa 5,1%) relatief zwaar door in het uurtarief. De indexatie is uitsluitend bedoeld om autonome kostenstijgingen te compenseren en het bestaande dienstverleningsniveau in stand te houden; er is geen sprake van nieuw beleid. Daarnaast is de totale bijdrage hoger doordat de inzet van de Omgevingsdienst de afgelopen jaren is toegenomen. Deze toename hangt samen met maatschappelijke opgaven en intensivering van taken (onder andere rond waterkwaliteit (KRW), gevaarlijke stoffen (ZSS) en de Omgevingswet). De verwachting is dat dit hogere niveau van inzet ook in 2027 noodzakelijk blijft. De daarmee gemoeide extra middelen staan los van de indexatie en hebben betrekking op het structureel hogere werkvolume.

Voor de gemeente Waalwijk resulteert dit in een geraamde bijdrage van € 1.218.980 in 2027. Dit is circa € 81.000 hoger dan de huidige raming in de meerjarenbegroting. Hiervan is € 39.000 toe te rekenen aan indexatie conform de door de raad vastgestelde uitgangspunten, en € 42.000 aan het structureel hogere niveau van inzet. De gemeenteraad heeft het college verzocht de nullijn te hanteren bij gemeenschappelijke regelingen. Het college onderschrijft dit uitgangspunt. In dit geval is het echter niet mogelijk gebleken de nullijn volledig toe te passen zonder gevolgen voor de uitvoering van wettelijke taken en de kwaliteit van dienstverlening. Het college stelt de raad daarom voor in te stemmen met de ontwerpbegroting 2027 van de Omgevingsdienst. De genoemde bijdrage vormt het uitgangspunt voor de gemeentelijke begroting en kan bij de eerste begrotingswijziging 2027 nog worden aangepast op basis van de definitieve werkprogramma’s en actuele inzichten.

5. Risico’s De begroting 2027 van de OMWB is sluitend en het weerstandsvermogen van de OMWB is ruim voldoende in relatie tot de financiële waarde van de gewogen risico’s. De financiële risico’s zijn dus beperkt.

6. Participatie Niet van toepassing.

7. Bijdrage aan de Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG’s) Door uitvoering te geven aan het jaarlijkse werkprogramma (vergunningverlening, toezicht en handhaving op het vlak van milieu) draagt de OMWB bij aan de ambities op het vlak van duurzaamheid. Tevens zijn specifieke opdrachten gegeven voor projecten op het vlak van verduurzaming 3

8. Fatale beslisdatum De gemeenteraad wordt ingevolge artikel 59 lid 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen en in de Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Midden- en WestBrabant de gelegenheid geboden om uiterlijk 3 juli 2025 de zienswijze kenbaar te maken.

9. Vervolgstappen Het besluit van de gemeenteraad wordt gedeeld met de Omgevingsdienst Midden- en WestBrabant.

10. Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief Ontwerpbegroting 2027 2. Ontwerpbegroting 2027 OMWB 3. Jaarstukken 2025 OMWB 4. Kaderbrief 2027 OMWB

HET COLLEGE VAN WAALWIJK de secretaris,

de burgemeester,

Michel Tromp

Sacha Ausems

4

De raad van de gemeente Waalwijk; gezien het voorstel van het college van Waalwijk van 12 mei 2026,

BESLUIT: 1. ten aanzien van de Ontwerpbegroting 2027 van de Omgevingsdienst Midden- en West Brabant geen zienswijze in te dienen; 2. in de begroting 2027 van de gemeente Waalwijk op product 708 Milieu een bedrag op te nemen van €1.218.980,- voor de bijdrage OMWB.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 25 juni 2026. DE RAAD VAN WAALWIJK de griffier,

de voorzitter,

Jeroen Deneer

Sacha Ausems

1