RV Budget SVn leningen

Raadsvoorstel Dossier:

30130

Datum collegevergadering: Onderwerp:

6 mei 2025 Budget SVn leningen

0. Adviespunten/beslispunten 1. het budget voor leningen van het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederland (SVn) aan te vullen met € 1.000.000. 2. de rentelasten om dit bedrag te lenen ten laste te laten komen van de begrotingsruimte 2026. 3. in te stemmen met de vaststelling van begrotingswijziging 2025012.

1. Aanleiding? Sinds 2000 is er een bedrag vrijgemaakt voor SVn om hiermee leningen te kunnen verstrekken aan inwoners. Het gaat daarbij om leningen die bijdragen aan het behalen van diverse beleidsdoelen op het gebied van volkshuisvesting. Momenteel zijn er drie leenmogelijkheden actief: de Starterslening, de Stimuleringslening toekomstgericht wonen en de Verzilverlening. De financiële ruimte voor deze leningen komt vanuit de middelen die bij SVn op de algemene rekening courant staan. In 2000 vond een eerste storting van ruim 3,4 miljoen euro (opbrengsten van aandelen bouwfonds) plaats op deze rekening. In september 2024 is het budget aangevuld met € 1.000.000. Het succes van deze leenmogelijkheden voor inwoners maakt dat de algemene rekening courant momenteel (april 2025) nog slechts € 90.673 bedraagt. In de raadsvergadering van 1 februari 2024 is in een amendement vastgelegd dat het college met een raadsvoorstel komt zodra het saldo op de algemene rekening courant onder de € 250.000 komt. Er is momenteel nog een zekere bestedingsruimte bij de 3 leenvormen. Om ook voor de rest van 2025 de aanvragen te kunnen blijven honoreren is een aanvulling van het budget noodzakelijk. Daarnaast wordt in de kadernota een aanvraag voor geld voor 2026 meegenomen.

2. Wat willen we bereiken? We willen bereiken dat de SVn leningen beschikbaar blijven voor burgers om zo beleidsdoelen van de gemeente te stimuleren.

3. Argumenten/Overwegingen SVn leningen faciliteren inwoners op de woningmarkt die over minder financiële mogelijkheden beschikken

1

De SVn leningen stellen inwoners in staat om tegen gunstige voorwaarden geld te lenen. Geld dat gebruikt kan worden om een eerste woning te kopen, de woning te verduurzamen of maatregelen te treffen om langer thuis te kunnen blijven wonen. Met een financiële ondersteuning stellen we inwoners in de gelegenheid bij te dragen aan beleidsdoelen van de gemeente Waalwijk heeft een ambitie om te groeien, om jongeren aan zich te binden, om te verduurzamen en om inwoners in staat te stellen langer thuis te blijven wonen. Inwoners, of toekomstige inwoners willen zelf ook vaak graag bijdragen aan deze ambities, maar beschikken niet altijd over de middelen hiervoor. De SVn leningen maken dit voor een grotere groep mensen mogelijk en versnellen daarmee het bereiken van de ambitie. Met het bedrag van € 1.000.000 is de verwachting dat we weer zeker tot eind 2025 leningen kunnen blijven verstrekken. De verwachting is dat de trend voor het aanvragen van leningen doorzet. Waarbij met name het beroep dat gedaan wordt op de Startersleningen blijvend hoog ligt. Bij een doorzettende trend (zie bijlage voor overzicht toegekende leningen) is de verwachting dat we hiermee zeker tot het eind van 2025 aan de vraag kunnen voldoen. Daarbij is ervan uitgegaan dat het budget voor de verzilverlening de komende jaren niet aangevuld hoeft te worden.

Amendement In februari 2024 is middels een amendement besloten dat het college met een raadsvoorstel moet komen zodra de Algemene Rekening Courant bij SVn minder dan € 250.000 bedraagt. Met dit raadsvoorstel geeft het college uitvoering aan dit amendement. De SVn leningen zijn revolverend Het betreft hier leningen die met (weliswaar geringe) rente worden terugbetaald, waardoor dit weer opnieuw kan worden ingezet voor toekomstige leningen. Hier zit echter wel enige vertraging in. Voor startersleningen start men na 3 jaar met afbetalen van de lening. Hierdoor duurt het even voordat het budget weer aangevuld wordt. Met name als er een piek optreedt in het aantal toegekende aanvragen, is dat de eerste jaren daarna merkbaar. Voor alle leningen geldt ook dat ze een bepaalde looptijd hebben en er dus tijd overheen gaat voor het geheel terug betaald is. Doorgaans zijn de leningen na ca. 12 jaar afbetaald. De begrotingsruimte staat onder druk Ondanks dat er in de toekomst geen sprake is van begrotingsruimte, is het college bereid de raad voor te stellen om naar de toekomst toe het mogelijk toenemende begrotingstekort als gevolg van de toename van de rentelasten ten behoeve van het budget voor de SVn leningen te gaan dekken.

4. Financiën Om (extra) budget vrij te maken voor een eenmalige storting van € 1.000.000 voor het verstrekken van SVn-leningen, moet de gemeente zelf ook geld lenen en dus rente betalen. Dit leidt tot structurele kosten, die ten laste komen van begrotingsruimte. SVn leningen zijn revolverend en het geleende geld komt dus in de loop der jaren, inclusief rente, terug. In de begroting van de gemeente voor 2025 en verder is er jaarlijks structureel € 69.460 opgenomen voor deze rentekosten. Wanneer het huidige voorstel wordt goedgekeurd zal dit rentebedrag met € 12.500 stijgen volgens begrotingswijziging 2025012. Omdat er geen directe middelen aanwezig zijn om deze extra lasten te dekken, zal dit ten koste gaan van begrotingsruimte. 2

Wanneer er nieuwe SVn-leningen worden verstrekt, worden er ook rentebaten gegenereerd, mits de aanvrager aan de voorwaarden voldoet. Deze baten kunnen variëren, afhankelijk van verschillende factoren zoals de financiële situatie van de aanvrager. Uit de financiële gegevens blijkt dat de rentebaten over de afgelopen 5 jaar € 244.305 bedroegen na aftrek van de beheerskosten vanuit het SVn, wat neerkomt op een gemiddelde van € 48.861 aan rentebaten per jaar. Op basis van deze ervaringscijfers zien we dat er jaarlijks rentebaten tegenover de rentelasten staan en dat de werkelijke lasten dus lager uitvallen, echter gezien de complexiteit door het grote aantal variabelen worden deze baten niet begroot. Kortom, de extra aanvraag van € 1.000.000 kan maximaal € 12.500 aan rentelasten met zich meebrengen, maar het genereert ook rentebaten

5. Risico’s Voor hoe lang dit bedrag toereikend is, is onduidelijk Het beroep dat m.n. op de startersleningen wordt gedaan, blijft hoog. De verwachting is dat er ook in 2026 extra budget nodig zal zijn. Dit wordt meegenomen in de kadernota.

6. Participatie n.v.t.

7. Bijdrage aan de Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG’s) investeringen in duurzaamheid, klimaatadaptatie, levensloopbestendigheid van de woning en bijdragen aan sociale duurzaamheid door meer jongeren in de gelegenheid te stellen een woning te kopen.

8. Fatale beslisdatum n.v.t.

9. Vervolgstappen Na akkoord het bedrag boeken op de algemene rekening courant van SVn. Via de jaarrekening informeren we uw raad over het aantal verstrekte leningen.

3

10. Bijlagen 1. Overzicht aantallen verstrekte SVn leningen 2. Begrotingswijziging 2025012

HET COLLEGE VAN WAALWIJK de secretaris,

de burgemeester,

Michel Tromp

Sacha Ausems

Voorgeschiedenis: Amendement aangepast aanvullen starterslening

4

De raad van de gemeente Waalwijk; gezien het voorstel van het college van Waalwijk van 6 mei 2025, gelet op de artikelen 147 en 149 van de Gemeentewet

BESLUIT: 1. het budget voor leningen van het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederland (SVn) aan te vullen met € 1.000.000. 2. dat de rentelasten om dit bedrag te lenen ten laste komen van de begrotingsruimte 2026. 3. in te stemmen met de vaststelling van begrotingswijziging 2025012.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 26 juni 2025. DE RAAD VAN WAALWIJK de griffier,

de voorzitter,

Jeroen Deneer

Sacha Ausems

1