CDA

CDA Bijdrage Kadernota 2021 CDA-fractie, Voorzitter, We hebben een moeilijk coronajaar achter de rug. In de eerste plaats omdat mensen door corona ziek zijn geworden, zijn overleden of in financiële problemen zijn geraakt. Ondernemers zagen hun omzet wegvallen of werknemers verloren hun baan of waren door ziekte niet in staat om te werken. Natuurlijk, de rijksoverheid heeft flinke steunmaatregelen uit de kast gehaald en die hebben volgens deskundigen ook zeker een dempend effect gehad op de economie en de werkloosheid, maar toch. Ook in de cijfers van de gemeente Waalwijk is duidelijk geworden dat corona tot een verstoring van plannen of financiën heeft geleid. Sommige zaken konden niet of niet volledig worden uitgevoerd, waardoor geld overbleef. Voor maatschappelijke organisaties moest een gemeentelijke financiële steunregeling worden bedacht om te voorkomen dat in het maatschappelijk middenveld organisaties of clubs zouden omvallen. Daarnaast bleven met name de kosten in de jeugdzorg voor zware hoofdpijn zorgen, ook al beweerde de accountant dat deze kosten meer in de grip waren. Sinds de behandeling van de jaarrekening 2020 weten we beter: dit betekent dat er sprake was van een betere kostenbegroting, natuurlijk niet dat hierdoor de jeugdzorgkosten zijn ingedamd. Dat laatste lijkt vooralsnog ook niet aan de orde. En dat baart de CDA-fractie nog steeds zorgen.

Kan de portefeuillehouder bevestigen dat de provincie ten aanzien van de kostenoverschrijdingen in het op Wmo en jeugdzorg aan de gemeenten eisen gaat opleggen voor het maximeren van de tekorten, hetgeen betekent dat dus moet worden bezuinigd op Wmo en jeugdzorguitgaven? En zo ja, met welk bedrag moet de gemeente Waalwijk dan op de sociale uitgaven gaan bezuinigen? De tijdelijke uitkering van het Rijk ter verzachting van de problemen gaat hiervoor immers geen oplossing bieden. Toch vielen de inkomsten voor de gemeente niet tegen, inkomsten die in eerste instantie werden en nog steeds worden gevormd door grondopbrengsten ten noorden van de A59. Waalwijk mag blij zijn met deze opbrengsten, temeer daar deze opbrengsten kunnen worden ingezet voor de samenleving, zoals blijkt uit de sloop en nieuwbouw van de flats in Bloemenoord. De gemeente zet daar samen met Casade in op leefbaarheid. Maar voorzitter, kan deze Waalwijkse samenleving ook rekenen op continuïteit van deze opbrengsten en dus op continuïteit van investeringen in de samenleving? Door de trage procesgang bij de Raad van State in verband met het GOL-project mag de gemeente Waalwijk opnieuw 3 miljoen euro bijleggen in de extra kosten voor dit project. Uit de krant heeft de CDA-fractie moeten vernemen dat de provincie als deelnemer aan het GOL-project een krediet voor de extra kosten niet heeft goedgekeurd.

Wat gaat hier fout, voorzitter? Hoe kan het zijn dat de deelnemers aan het GOL-project verschillend denken over het bijdragen aan de extra kosten? Wat betekent dat voor de solidariteit van alle partijen ten opzichte van de GOL-kosten? Zijn de betrokken gemeentes hier voor de provincie de kosten aan het voorschieten? Graag een reactie van de portefeuillehouder. Bovendien heeft de portefeuillehouder vorige week bekendgemaakt dat uitstel van de Raad van State uitspraak betekent dat de gronden op Haven 8 Oost niet kunnen worden verkocht, waardoor belangrijke inkomsten voor de gemeente Waalwijk worden misgelopen. Hoeveel miljoenen euro’s gaat de gemeente Waalwijk hierdoor missen m.a.w. welk financieel effect heeft deze voorlopige bevriezing van grondverkopen op de begroting voor 2022, er vanuit gaande dat de Raad van State in 2021 niet meer tot een uitspraak komt? Moeten we extra bezuinigen op het sociaal domein en gaan we elders uitgavenstops zien? Of komt het college met een compenserende maatregel, bijvoorbeeld het aantrekken van extra financiering? Zie hier, voorzitter, de bijzondere uitgangspositie voor het nieuwe begrotingsjaar.

1

CDA En dan hebben we het nog niet eens gehad over de grote problemen om een woning te vinden, die onze inwoners op dit moment ervaren. Met name starters op de woningmarkt worden in Waalwijk geconfronteerd met de grootste stijging van huizenprijzen in het zuiden. Er is schaarste, voorzitter. En dat terwijl de gemeente zelfs voorloopt op de geprognotiseerde bouw van woningen! Voorzitter om starters op de woningmarkt te helpen, hebben CDA en Lokaal Belang eerder dit jaar een voorstel ingediend om meer woningen voor starters te bouwen. Dat kan door meer de hoogte in te bouwen. Nadrukkelijk noem ik hier niet hoogbouw, omdat mensen daarbij direct denken aan de torenflats in Tilburg, maar met name hogere bouw. Te denken valt dan aan de gepresenteerde plannen voor de Kasteellaan, waar tot ongeveer 13 of 14 verdiepingen kan worden gebouwd. Ook in de voorlopige plannen voor de Gedempte Heven zien we de hogere bouw ingetekend, zodat we op een relatief klein grondgebied een paar grote klappen kunnen maken voor extra woningen. De CDA-fractie is erg blij met deze plannen. Aan de portefeuillehouder willen wij vragen op welke locatie nog meer dergelijke hogere gebouwen zijn voorzien en om hoeveel woningen het daarbij gaat. Andere woonvormen voor starters, zoals tiny houses dienen een vaste plaats te krijgen in de woningbouwprogramma’s.

Kan de portefeuillehouder ons aangeven waar in de woningbouwprogramma’s nieuwe projecten voor tiny houses zijn voorzien? Ook de senioren ervaren de grote problemen op de woningmarkt. Met name woningen in zorgcomplexen en aanleunwoningen zijn er niet of onvoldoende en ook renovaties, waardoor thuis wonen voor senioren wel een optie wordt, zijn nog te schaars. Te vaak komen senioren niet in aanmerking voor deze voorzieningen, waardoor zij vaak een extra beroep moeten doen op de thuiszorg, taxifaciliteiten en andere Wmo-regelingen. Bovendien wordt de doorstroming van woningen binnen onze gemeente hierdoor belemmerd. Welke concrete plannen heeft de portefeuillehouder klaar liggen om onze senioren te helpen? De CDA-fractie denk daarbij ook aan plannen voor het bouwen van zogenaamde woonhofjes, waar senioren met mantelzorgers kunnen wonen. Hoe denkt de portefeuillehouder daarover? Tenslotte wil de CDA-fractie aandacht vragen voor woonoplossingen voor die inwoners, die speciale zorg en aandacht nodig hebben. Wij denken dan aan programma’s voor beschermd wonen en voor daklozenopvang. Op dit moment ligt de coördinatie hiervoor in Tilburg. Voor deze inwoners zouden wij graag woningen gebouwd zien worden in Waalwijk zelf, zodat de doelgroep dichter bij familie of bekenden kan wonen en zodoende binding met Waalwijk houden.

Zijn hiervoor al plannen, wethouder? Voorzitter, de gemeente is erbij gebaat als inwoners kunnen blijven wonen in hun dorp of kern en niet voor allerlei redenen moeten verhuizen naar Waalwijk of een grotere stad. Dus zijn wij ook gebaat bij mobiliteit en mobiliteitsoplossingen in met name de kernen Waspik en Sprang-Capelle om inwoners te verbinden met de rest van Nederland. De CDA-fractie wil hierop inzetten bij de begroting en zal daar dit najaar zeker nog op terug komen. Maar op kortere termijn valt wat ons betreft ook nog te denken aan eenvoudige oplossingen, zoals de bedrijfsbus voor het industrieterrein Haven. Deze bus zou zeker ook kunnen worden ingezet voor vervoer van en naar Waspik en Sprang-Capelle. Graag vernemen wij daarover een reactie van de wethouder. Voorzitter, om bewoners te behouden voor kleinere kernen, zoals Sprang-Capelle en Waspik is dus veel nodig. Niet alleen een betere bereikbaarheid, ook het bieden van voldoende woningen en daarnaast voorzieningen. Den Bolder is een van die voorzieningen. We zien dat het hard werken is om dergelijke voorzieningen overeind te houden en hoeveel geld daarmee gemoeid is. Bij de subsidiering van Den Bolder is het de CDA-fractie nog eens duidelijk geworden dat het subsidiebeleid sleets wordt en aan herijking toe is.

Subsidies worden afhankelijk gemaakt van eigen verdiencapaciteit, maar als een instelling zelf geen inkomsten kan maken doordat een gemeentelijke vergunning in de weg zit, 2

CDA werkt een subsidie-eis niet. En dat terwijl de subsidieverstrekking aan sportclubs met hun hoge baromzet ook tot nadenken stemt. Ook zijn subsidies (maar soms ook vergunningen) vaak het product van historisch gegroeide afspraken. Kortom, reden genoeg voor de CDA-fractie om het subsidiebeleid te gaan onderzoeken en wellicht te actualiseren, waarbij een onderzoek door de Rekenkamercommissie onze voorkeur heeft. Het CDA dient hierbij een motie in, die eveneens gesteund wordt door -----------. Voorzitter, de CDA-fractie heeft enige maanden geleden een motie ingediend voor de Molukkers. Herdacht werd toen dat 70 jaar geleden de eerste Molukkers en oud-KNIL militairen naar Nederland kwamen en met name dat door Nederland nooit is teruggekomen op het breken van de Nederlandse belofte om binnen 6 maanden weer terug te kunnen keren. Mede door onze motie heeft Waalwijk destijds meegetekend op een burgemeestersbrief voor het erkennen van leed. Daarin werd ook gesteld dat Waalwijk zich extra voor de groep Molukkers, die in Waalwijk woont, zou inspannen. Van de Molukkers is bekend dat zij graag een eeuwigdurend grafrecht zouden krijgen voor de 1e generatie Molukkers, de oud-KNIL-militairen en hun partners, die in Waalwijk begraven liggen. In enkele gemeentes in Nederland, waaronder de gemeente Tiel, zijn dergelijke afspraken met de Molukse gemeenschap al gemaakt.

In Waalwijk liggen op verschillende begraafplaatsen 46 Molukkers begraven, er zijn van de eerste generatie nog 3 Molukkers in leven. Het zou een mooi gebaar zijn, als de gemeente meewerkt aan een dergelijke afspraak voor de eerste generatie Molukkers in Waalwijk. Behalve voor de Molukse veteranen en hun families wil de CDA-fractie ook aandacht vragen voor andere Nederlandse veteranen. Van verschillende kanten hebben wij vragen ontvangen, waarom in Waalwijk nagenoeg niets wordt gedaan aan Veteranendag en aan onze veteranen, zoals dat wel het geval is in andere gemeenten. De CDA-fractie zou het college graag willen oproepen om dit vanaf 2022 recht te zetten en vraagt daarvoor een reactie van de portefeuillehouder. Voor de kosten hoeft de gemeente het niet te laten, dus het gaat puur om het gebaar. Tenslotte heeft de CDA-fractie al eerder aandacht gevraagd voor de inburgeringswet en met name de taalvaardigheden die aan nieuwe of tijdelijke Nederlanders moeten worden bijgebracht. Dit is belangrijk voor sociale contacten en zelfredzaamheid in de Nederlandse samenleving. Taalcursussen kunnen bijvoorbeeld worden aangeboden via de cursussen die bibliotheken aanbieden en wellicht ook anders. Welke mogelijkheden ziet de portefeuillehouder hier? Tot zover in eerste termijn.

3