Bijlage bij vragen en antwoorden LokaalBelang

heeft verwijderd: Grootschalige opwek van wind- en zonne-energie moet met respect voor de verschillende in het gebied aanwezige functies worden ingepast. ¶ ¶ Belangrijk uitgangspunt bij het onderdeel ‘ruimtelijke kwaliteit’ is dat per ontwikkeling een landschap inpassingsplan wordt opgesteld waarin:¶ de landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten van het gebied worden beschreven in een landschap inpassingsplan. Hierbij geven wij mede nader vorm aan de in opdracht van Regio Hart van Brabant door Kruit Kok Landschapsarchitecten opgestelde studie ‘Concept scenario’s REKS Landschap’;¶ wordt beschreven of, en zo ja op welke wijze, deze landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten worden beïnvloed, en;¶ wordt beschreven of, en zo ja welke, maatregelen genomen (kunnen) worden om deze effecten te mitigeren en/of compenseren. ¶ ¶ 3.1.4 Rol gemeente¶ De rol van de gemeente binnen het dossier grootschalige opwek duurzame energie kan variëren van vergunningverlening, kaderstellend en faciliterend tot initiator en deelnemend participant. ¶ In deze Concept-kadernota wordt volstaan met de opmerking dat de gemeente Waalwijk in het kader van grootschalige opwek duurzame energie in ieder geval een kader stellende (maken van beleid) en toetsende (vergunningsverlening) bevoegd- en verantwoordelijkheid heeft.

¶ Voorliggende Concept-kadernota vormt de basis van het te ontwikkelen beleid ten aanzien van grootschalige opwek duurzame energie. Daarnaast beoordeeld de gemeente Waalwijk initiatieven tot grootschalige opwek op alle relevante wet- en regelgeving op nationaal, provinciaal en lokaal niveau. Hierbij worden ook de ruimtelijke uitgangspunten en randvoorwaarden uit voorliggende Concept-kadernota

openheid van het landschap. Daarom heeft clustervorming onze voorkeur. Hierdoor wordt de visuele impact op de omgeving namelijk verminderd. De clusters duiden een plek aan en geven deze locatie identiteit. De clusters worden zodanig gekozen dat deze kunnen fungeren als de poorten van de regio. Clustering van windmolens garandeert ook dat de gebieden hiertussen gevrijwaard zijn van windmolens. Hier behouden en ontwikkelen we de landschappelijke kwaliteit en natuurpanorama’s heeft verwijderd: <object> 10

‘Nota van uitgangspunten/masterplan Haven 8 Oost afronding, oktober 2020’

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

heeft verwijderd: Concept-

23

in de grotere natuurgebieden en in de kleinschalige coulisselandschappen, die de recreatieve aantrekkingskracht van de regio vertegenwoordigen. Waalwijk is van mening dat met lijnopstellingen er een onevenredige inbreuk op de openheid van het landschap wordt gepleegd ten opzichte van clusters. Daarmee wordt aangesloten bij hetgeen daarover in het REKS is aangegeven. De windmolens hebben per cluster een grote mate van onderlinge samenhang qua omvang, opstelling en vormgeving.

4.2

Gebiedsgerichte benadering is uitgangspunt

Het zoekgebied is groot. Onze opgave ten aanzien van zonne- en windenergie kan daarbinnen op verschillende manieren worden ingevuld. In paragraaf 4.1 is uiteengezet dat Waalwijk kiest voor gebiedsontwikkeling in het open rivierenlandschap, maar de omvang van mogelijke opstellingen van windmolens en de onderlinge (minimale) afstand ertussen zijn bepalend voor de invulling van het gebied. Middelgrote zonnevelden dienen aan te sluiten op bestaand stedelijk gebied (par. 3.5), ook hierbij zijn verschillende invullingen denkbaar. Gedurende het proces van totstandkoming van de kadernota zijn reeds verschillende initiatieven naar voren gebracht voor de ontwikkeling van grootschalige opwek van duurzame energie, zowel op het gebied van wind als van zon. Hoewel dergelijke initiatieven in principe worden toegejuicht, moet voorkomen worden dat individuele ontwikkelingen weliswaar passend zijn binnen de gestelde randvoorwaarden, maar vervolgens in de weg blijken staan aan ontwikkelingen die mogelijk minder impact zouden hebben, vanuit de participatie wenselijker worden geacht of een belemmering blijken voor het kunnen behalen van onze totale opgave. Daarom wordt gekozen

voor een integrale

gebiedsgerichte benadering. Om tot een dergelijke benadering te komen, wordt voor het zoekgebied een milieueffectrapport (MER) gemaakt. Hierdoor kunnen de omgevingseffecten van de verschillende keuzes en alternatieven binnen het zoekgebied goed tegen elkaar te worden afgewogen. Het streven daarbij is te komen tot een invulling van het gebied die over de gehele linie een zo beperkt mogelijke impact heeft op het woon- en leefklimaat, de landschappelijke en cultuurhistorische waarden en het milieu en waarbij ook de belangen van de omgeving maximaal kunnen worden betrokken en afgewogen. Een weging van alle relevante aspecten in de MER kan op onderdelen tot andere keuzes leiden. Bovendien ontstaat op deze manier een transparant afwegingsproces waarin belanghebbenden hun inbreng direct kunnen geven. Op basis van de uitkomst van de MER kunnen concrete projecten in het zoekgebied worden opgestart. Voor alle concrete projecten worden in ieder geval de uitgangspunten uit de volgende paragrafen gehanteerd.

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

24

4.3

Wettelijke kader is uitgangspunt

In het kader van het garanderen van een goed woon- en leefklimaat worden bij toetsing van concrete initiatieven voor de realisatie van grootschalige opwek alle wettelijke normen en afstanden tot ‘gevoelige’ functies ten aanzien van slagschaduw, geluid, externe veiligheid etc. gehanteerd. Daarnaast gelden de bepalingen uit de ‘Interim omgevingsverordening’ van de provincie NoordBrabant. Bij toetsing van concrete aanvragen aan deze verordening wordt door de provincie onder meer beoordeeld of er sprake is van een goede landschappelijke inpassing, aantasting natuurwaarde en maatschappelijke meerwaarde. Waar van toepassing zal hiertoe ook worden gevraagd dit te compenseren.

4.4

Maatschappelijke participatie is uitgangspunt

Bij de realisatie van projecten voor de grootschalige opwek van duurzame energie, spelen vele belangen. Er zijn veel commerciële partijen en particuliere initiatiefnemers met ideeën en/of concrete plannen om windmolens of zonnevelden te realiseren. Ook is er sprake van een brede groep van betrokken partijen zoals omwonenden, belangenverenigingen en grondeigenaren. Financiële participatie Een belangrijk uitgangspunt is dat een aanzienlijk deel (tenminste 50% in lokaal eigendom) van de revenuen terugvloeit naar de lokale samenleving met als voorwaarde dat de sociale cohesie in de samenleving geborgd blijft. De komst van duurzame energie naar lokale gemeenschappen is ook een kans voor verduurzaming en het duurzaam versterken van de lokale economie. Dit kan bijvoorbeeld door (een deel van de) revenuen in te zetten voor de verduurzaming van de gebouwde omgeving, blijven duurzaamheidsmaatregelen zowel op korte als lange termijn voor iedereen (financieel) haalbaar én zijn investeringen in innovatieve technieken zowel nu als in de toekomst mogelijk. Sociale participatie Een

ander belangrijk

uitgangspunt

bij

de

beoordeling

van initiatieven is

dat

er lokale

maatschappelijke meerwaarde wordt gecreëerd. Maatschappelijke meerwaarde wordt gecreëerd door de samenleving te laten participeren. De initiatiefnemer doorloopt samen met de omgeving (dat kunnen ook belanghebbenden zijn uit de buurgemeenten) een proces om te komen tot een wenselijke en haalbare vormgeving van participatie. Hieruit volgen afspraken over het ontwerp van het energieproject, over de ruimtelijke inpassing en/of over de financiële participatie en opbrengsten voor de omgeving.

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

25

We onderscheiden verschillende vormen van participatie: 1. Financiële participatie •

mede-eigenaarschap

•

financiële deelneming

2. Sociale participatie •

omgevingsfonds

•

omwonendenregeling

Mede-eigenaarschap kan worden ingevuld door bijvoorbeeld energie-coöperaties of de gemeente. Financiële deelname kan onder andere bereikt worden met de uitgifte van betaalbare aandelen (van bijvoorbeeld 100 euro per stuk). Een omgevingsfonds zou kunnen worden ingezet voor een geluidswal of verduurzaming. Tot slot kan de omwonendenregeling gebruikt worden ten behoeve van mogelijke bovenwettelijke nadeelcompensatie.

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

26

4.5

Behoud volksgezondheid is uitgangspunt

Volksgezondheid is een belangrijk wegingsaspect. Initiatieven

Geluid, inclusief laagfrequent geluid, kan

heeft omlaag verplaatst [6]: meegewogen.

tot grootschalige opwek van duurzame energie mogen niet

hinder veroorzaken. Om ervoor te

leiden tot aantasting van de volksgezondheid. Bij de

zorgen dat deze hinder aanvaardbaar

heeft verwijderd: ¶ Of en in hoeverre de gemeente Waalwijk bereid is om ook andere rollen op te pakken is onder andere afhankelijk van de borging van de in deze Conceptkadernota geformuleerde uitgangspunten ten aanzien van maatschappelijke meerwaarde (financieel, maatschappelijke en financiële participatie en ruimtelijke kwaliteit) in het nog te ontwikkelen toetsingskader grootschalige opwek en/of in overeenkomsten. ¶ In het het participatietraject van voorliggende conceptkadernota zijn met betrekking tot dit punt, evenals voor het onderdeel ‘participatie’ bouwstenen opgehaald. Deze worden, waar mogelijk met de samenleving, nader uitgewerkt.¶ ¶ 3.1.5

beoordeling van initiatieven wordt aangesloten op de voor dit aspect geldende wet- en regelgeving.

blijft, zijn specifiek voor windmolens in artikel 3.14a van het activiteitenbesluit geluidnormen opgenomen. In deze

De realisatie van windmolens dient een algemeen belang. Het levert namelijk een bijdrage aan de oplossing van het klimaatprobleem. Dit brengt met zich mee dat eventuele effecten moeten worden afgewogen tegen dit belang, maar

geluidnormen zijn piekgeluiden en laagfrequent geluid (LFG) verdisconteerd. Het verdisconteren van soorten geluiden in de norm wil zeggen dat op de gevel van de woning het

uiteraard niet onaanvaardbaar mogen zijn. Het is dus niet

totaal van geluid, inclusief piekgeluiden,

uitgesloten dat enige effecten kunnen worden ondervonden.

hoge en lage tonen en LFG, hoorbaar mag zijn tot 47 dB Lden resp. 41 dB

Waalwijk

houdt

bij

de

toetsing

van

concrete

Lnight. Bij het vaststellen van deze

projecten/gebiedsontwikkeling

rekening

met

bekende

normen is er rekening mee gehouden

milieuaspecten, zoals geluid (inclusief laagfrequent geluid),

dat hinder van windmolens bij veel

slagschaduw,

lagere geluidniveaus optreedt dan

flora

en

fauna

(inclusief

dierenwelzijn),

milieuonderzoeken en externe veiligheid. Hierbij worden de

hinder van andere bronnen van geluid zoals wegverkeer. Daarom is voor

hiervoor bestaande wettelijke eisen gevolgd.

windmolens een lagere norm (in Lden)

Per project of gebiedsontwikkeling zal worden beoordeeld wat

gehanteerd dan bij andere

de relevante afstanden tot onder andere bebouwing zal zijn

geluidnormen. Volgens vaste

op basis van wettelijke voorschriften omdat dit per gebied en locatie sterk verschilt. Hiermee wordt maatwerk afgedwongen bij

de

initiatieven.

Waar

nodig

en

mogelijk

worden

State - recent nog bevestigd in een uitspraak van 8 april 2020 - kan in redelijkheid van deze normen worden uitgegaan. Uiteraard moet tevens

slagschaduw of geluid.

van

bijvoorbeeld

heeft verwijderd: 3.1.6

bestuursrechtspraak van de Raad van

vergunningsvoorschriften

aanzien

heeft verwijderd: grootschalige opwek duurzame energie wordt hierbij

jurisprudentie van de Afdeling

aanvullende eisen gesteld in de anterieure overeenkomst en ten

heeft verwijderd: ¶ Naast bovengenoemde algemene uitgangspunten met betrekking tot maatschappelijke meerwaarde en de rol van de gemeente Waalwijk in het dossier Grootschalige opwek duurzame energie vormt het aspect ‘volksgezondheid’ een belangrijk algemene uitgangspunt

rekening worden gehouden met cumulatie van geluid.

4.6

Levering aan elektriciteitsnetwerk is uitgangspunt

Uitgangspunt bij de grootschalige opwek van duurzame energie op basis van deze kadernota is dat de projecten voor 2030 aangesloten zijn op het netwerk. Over de bestaande capaciteit en de benodigde uitbreiding daarvan om de regionale en lokale ambities te verwezenlijken vindt overleg plaats met Enexis en Tennet. Om vooraf zekerheid over de haalbaarheid van een initiatief te krijgen, dient een initiatiefnemer aan te tonen dat aansluiting op het elektriciteitsnetwerk voor 2030 feitelijk zal plaatsvinden

heeft verwijderd: Teneinde aan de voorkant enige heeft verwijderd: grootschalige opwek duurzame energie te verkrijgen heeft verwijderd: plaatsvindt. heeft verwijderd: ¶ 3.2 Randvoorwaarden¶ De in paragraaf 3.1 genoemde uitgangspunten leiden tot in ieder geval de volgende randvoorwaarden:¶ ¶ 3.2.1 Randvoorwaarden windenergie¶ financieel: minimaal 50% heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

27

5 Rol van de gemeente

heeft verwijderd: revenuen vloeien terug naar de lokale gemeenschap c.q. de

De gemeente kan in de organisatie van de grootschalige opwek van duurzame energie verschillende

heeft verwijderd: Waalwijk

rollen hebben, namelijk: een normerende en bewakende rol, een inspirerende rol, een verbindende rol en een ondernemende rol.

heeft verwijderd: meervoudig ruimtegebruik, hieronder wordt in deze concept kadernota de mogelijkheid tot het combineren

Creëren verantwoordelijkheid en bewustwording in de samenleving

heeft verwijderd: functies van gronden of voorzieningen verstaan¶ mitigerende en/of compenserende maatregelen om impact op omgeving te beperken ¶ landschappelijke kwaliteitsverbetering in het kader van regionale Werkafspraken Kwaliteitsverbetering landschap Hart van Brabant, categorie 3 (op basis van bestemmingswinst) is een eis.¶ opstelling van windturbines in clusters (geen lijnopstelling) in verband met bescherming grootschalige openheid van het gebied ¶ de clusters in het grootschalige open rivieren landschap hebben een omvang van 5 windturbines en hebben een compacte opstelling in verband met bescherming grootschalige openheid van het gebied ¶ het cluster in het overloopgebied heeft een omvang van 3 tot maximaal 5 windturbines en heeft een compacte opstelling in verband met bescherming grootschalige openheid van het gebied ¶ om verrommeling van het grootschalig open landschap te voorkomen hebben de clusters een grote mate van onderlinge samenhang qua omvang, opstelling en vormgeving van de windturbines¶ samenstelling clusters: gelijksoortige windturbines, zowel qua maatvoering als qua vormgeving¶ onderlinge afstanden van clusters: afhankelijk van de grootte van de clusters maar minimaal 2500 meter om de grootschalige openheid van het gebied in verband met bescherming grootschalige openheid van het gebied ¶ capaciteit windmolens: minimaal 4,2 MW per windmolen¶ afmetingen

windmolens: ¶ gondelhoogte 130–180 meter¶ tiphoogte 210–260 meter¶ ...

We willen verantwoordelijkheid en bewustwording creëren binnen de samenleving. Daarom zullen we met een positieve en actieve houding duurzame initiatieven vanuit de samenleving ondersteunen en samenwerkingsverbanden aangaan. Dit vraagt om schakelen tussen een ondernemende,

heeft verwijderd: voor gehele gemeente bedraagt maximaal 15 hectare¶ meervoudig ruimtegebruik; hieronder wordt in deze concept kadernota de mogelijkheid tot het ... heeft verwijderd: fases. Elke met haar eigen participatie- en communicatie-instrumenten. Deze concept kadernota bevindt zich in de beleidsvormingsfase.

verbindende en inspirerende rol.

Het goede voorbeeld geven We moeten zelf het goede voorbeeld geven. Dit vraagt om een ondernemende rol van de gemeente. Soms zal bij grootschalige energieprojecten een ondernemende rol de juiste zijn. Per project zullen de juiste rollen gekozen moeten worden. Uit de resultaten van de online enquête is gebleken hoe de

heeft verwijderd: In deze fase is participatie gericht op het creëren van brede betrokkenheid heeft verwijderd: alle lagen van heeft verwijderd: . Wij

meerderheid van de respondenten de rol van de gemeente graag ziet. Zo vindt men dat de gemeente

heeft verwijderd: graag zorgvuldig en objectief informeren over

de eerste stap moet zetten om een zonneveld of windpark te bouwen. Daarnaast kwam naar voren

heeft verwijderd: nut en noodzaak van

dat de gemeente een project moet controleren op de wetgeving en voorwaarden. Ook moet Waalwijk

heeft verwijderd: opwek

ervoor zorgen dat de opwekking van duurzame energie bijdraagt aan de verdere (duurzame)

heeft verwijderd: door wind en zon

ontwikkeling van de gemeente. heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

28

heeft verwijderd: 4.2 Procedure Concept-kadernota grootschalige opwek duurzame energie¶ De concept Concept-kadernota

Beleid, vergunningen en toetsen De gemeente heeft in het kader van grootschalige opwek duurzame energie in onder meer een normerende en bewakende rol. Daar hoort ook het opstellen van deze nota bij, die de basis vormt van het te ontwikkelen beleid. Daarnaast beoordeelt de gemeente initiatieven tot grootschalige opwek op alle relevante wet- en regelgeving op nationaal, provinciaal en lokaal niveau. Hierbij worden ook de ruimtelijke uitgangspunten uit deze kadernota meegewogen.

heeft verplaatst (invoeging) [6] heeft verwijderd: zal, na publicatie in het Weekblad Waalwijk en bekendmaking op de gemeentelijke website gedurende 6 weken voor een ieder

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

29

6 Consultatie en vervolgproces 6.1

Het consultatieproces

Op 6 februari 2020 is de concept-kadernota Grootschalig Opwek Duurzame Energie besproken in de gemeenteraad en vrijgegeven voor externe communicatie. De kadernota was dus nog niet klaar. De gemeente wilde het met de ideeën en wensen van inwoners afmaken. Vanaf 1 mei tot 1 oktober 2020 heeft de nota ter inzage gelegen en kon iedereen een reactie geven op de concept-kadernota. In de media is hier op verschillende momenten aandacht voor gevraagd. Ook is er een participatietraject opgezet vanaf juni 2020 tot 1 oktober 2020. Alle inwoners van de gemeente

heeft verwijderd: . Gedurende deze termijn van terinzagelegging heeft verwijderd: een ieder in de gelegenheid zijn of haar zienswijzen op de concept Concept-

Waalwijk zijn huis-aan-huis per brief geïnformeerd en uitgenodigd deel te nemen aan het proces waarin aandacht werd gevraagd voor de kadernota en hierop te reageren. Voor een uitgebreide beschrijving van het consultatieproces wordt er verwezen naar het participatieverslag11. In hoofdlijn zijn op een drietal wijzen reacties verzameld. 1. De online-enquête Een belangrijk onderdeel van de participatie was de enquête. In de enquête werd de inhoud van de kadernota kort uitgelegd en werden verschillende voorwaarden voor windenergie en

heeft verwijderd: kenbaar te maken.

zonne-energie getoetst. De enquête is 1.627 keer ingevuld. Alle resultaten zijn te vinden in een apart resultatenrapport12. 2. De bijeenkomsten Op 1 juni 2020 ging het participatietraject van start; een maand na de start van de consultatie. Het participatietraject bestond uit twee stappen: (1) verkennen en (2) meningen peilen. Het doel van de participatie was om zoveel mogelijk mensen van de gemeente Waalwijk te informeren over de kadernota én actief reacties ophalen. Het bureau dat dit traject heeft uitgevoerd, bureau Stroom, heeft het volgende uitgevoerd: •

10 stakeholdergesprekken;

•

1 informatiebijeenkomst voor de zomervakantie (energiecafé 1);

•

7 inloopbijeenkomsten in de verschillende kernen van de gemeente Waalwijk;

•

1 jongerenbijeenkomst.

In de participatieverantwoording is kort verslag gedaan van de sfeer op de bijeenkomsten.

heeft verwijderd: ¶ In de Nota van Zienswijzen Concept-kadernota grootschalige opwek energie worden de ingediende zienswijzen (per zienswijze) kort samengevat en is de beoordeling van de zienswijzen weergegeven. Deze Nota van Zienswijzen wordt als bijlage bij de definitieve Kadernota bijgevoegd. ¶ ¶ Daarnaast worden er tijdens de periode van terinzagelegging informatieavonden georganiseerd. Van deze avonden worden verslagen op hoofdlijnen gemaakt. Deze verslagen worden als bijlagen bij de definitieve Kadernota gevoegd.¶ ¶ 4.3 Vervolgproces¶ De in de voorliggende Concept-kadernota grootschalige opwek duurzame energie genoemde algemene uitgangspunten en randvoorwaarden worden

Inhoudelijke reacties en opmerkingen van de aanwezigen zijn genoteerd en opgenomen in de reactienota (zie ook punt 3.). Vragen zijn verzameld en opgenomen bij de veel gestelde vragen op de website van de gemeente13.

11

Participatieverslag 2020, Verslaglegging en verantwoording van het participatietraject Concept-Kadernota Grootschalige Opwek Duurzame Energie Gemeente Waalwijk, bureau Stroom, 19-10-2020 12 Onderzoeksrapport 2020, Resultaten van de enquête over de Concept-Kadernota Grootschalige Opwek Duurzame Energie onder de inwoners van de gemeente Waalwijk, bureau Stroom 14-10-2020 13 https://www.waalwijk.nl/inwoners/veelgestelde-vragen-kadernota_43412/

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

30

3. Reacties per mail en post Gedurende de periode dat de nota ter inzage heeft gelegen, was het mogelijk dat belanghebbenden per mail of per post een reactie indienden. In deze periode zijn 130 reacties ontvangen. Alle reacties zijn verzameld in de reactienota. Per reactie is inhoudelijk antwoord gegeven en aangegeven of de reactie tot aanpassing van de nota heeft geleid.

6.2

Van concept naar definitief: belangrijkste wijzingen

Als gevolg van het consultatieproces is deze kadernota gewijzigd. Daarnaast hebben redactionele wijzigingen plaatsgevonden om de leesbaarheid te vergroten en heeft een toets plaatsgevonden door een onafhankelijk expert 14. Hieronder is op hoofdlijnen samengevat welke wijzigingen zijn doorgevoerd. Voor een overzicht van alle wijzigingen wordt verwezen naar het revisie-document15. •

De inleiding is aangepast aan de actuele inhoud van deze nota. In het concept werden, in tegenstelling tot de huidige nota, de effecten van de warmtetransitie, het elektrisch rijden en besparingen buiten beschouwing gelaten. Daarnaast is nadrukkelijker ingegaan op de reikwijdte van deze nota.

•

Het hoofdstuk ‘Opgave en technieken’ uit het concept is gesplitst in een hoofdstuk 2 ‘De opgave’ en een hoofdstuk 3 ‘Technieken en opwekpotentie’.

•

In het hoofdstuk 2 ‘De opgave’ is in deze nota de opgave naar aanleiding van de reacties aangevuld met de effecten op elektriciteitsverbruik tot 2030 als gevolg van een toename in het gebruik van elektrische vervoer, de warmtetransitie, mogelijke besparingen en autonome groei.

•

Iets meer dan de helft van de respondenten uit de online enquête16 heeft de voorkeur voor een combinatie van zonne-energie en windenergie. Als uitwerking van de reacties is de beter uitgewerkt hoe de opbouw van de opgave eruit ziet.

•

In hoofdstuk 3 ‘Techniek en opwekpotentie’ is de opwek op bedrijfsdaken, restgronden en verhardingen toegevoegd.

•

In hoofdstuk 4 ‘Uitgangspunten’ zijn de onderdelen participatie bij projecten en de rol van de gemeente, op basis van de enquêteresultaten, uitgewerkt. Basis blijft dat deze onderwerpen per project nader uitgewerkt worden binnen de in deze nota geschetste kaders.

•

heeft verwijderd: en geconcretiseerd in

Hoofdstuk 4 ‘Participatie en vervolg’ is gewijzigd naar hoofdstuk 6 ‘Consultatie en vervolgproces’. Het hoofdstuk is geactualiseerd met het gelopen consultatieproces. We spreken in de nota over consultatie en participatie en maken onderscheid tussen het proces dat heeft geleid tot deze nota,

zoals

beschreven

in

paragraaf

6.1,

en

het

participatieproces

bij

heeft verwijderd: toetsingskader

individuele

energieprojecten, zoals beschreven in hoofdstuk 4.

14

De heer Dr. N. Roorda, Senior Adviseur voor Duurzame Ontwikkeling, auteur diverse boeken over Duurzame Ontwikkeling 15 Het revisiedocument is op verzoek beschikbaar en zal als bijlage bij de stukken voor de raadsbehandeling in december gevoegd worden. 16 Bron: Onderzoeksrapport 2020, Resultaten van de enquête over de Concept-Kadernota Grootschalige Opwek Duurzame Energie onder de inwoners van de gemeente Waalwijk, bureau Stroom 14-10-2020

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

31

•

Uit de reacties is gebleken dat inwoners van Waalwijk verschillende belangen naar voren brengen die verband houden met grootschalige opwek en dat zij betrokken willen zijn bij de concrete invulling ervan. Om dit vorm te geven en de verschillende belangen ten opzichte van elkaar te kunnen afwegen, kiezen we als vervolgstap ervoor om voor het zoekgebied een MER op te stellen waarin we alle relevante aspecten op planniveau afwegen op milieu- en landschapseffecten en waarin de belangen van de omgeving nadrukkelijk worden betrokken. De focus ligt daarmee op afweegbare belangen in plaats van absolute randvoorwaarden.

•

Naast de bovengenoemde wijzigingen zijn de reacties zoals aangegeven in de reactienota in de definitieve nota verwerkt.

6.3

Vastgestelde Kaders

Het consultatieproces heeft geleid een keuze voor de concrete kaders om onze ambitie op het gebied van de opwek van duurzame energie tot 2030 te verwezenlijken. Deze zijn in de kadernota toegelicht. Samengevat gaat het om de volgende kaders: •

Waalwijk baseert de invulling van de eigen ambitie op basis van een hoge inschatting van het stroomverbruik in 2030;

•

Waalwijk kiest voor grootschalige opwek van energie door middel van bewezen technieken te weten zon en wind;

•

Waalwijk sluit de ontwikkeling van grote zonnevelden uit;

•

Waalwijk biedt ruimte aan tenminste 2 middelgrote zonnevelden met een gezamenlijke totale omvang van maximaal 15 hectare. Deze leveren maximaal 15 MW vermogen;

•

De middelgrote zonnevelden moeten aansluiten aan het bestaande stedelijke gebied;

•

Waalwijk kiest primair voor opwek middels zonne-energie in de vorm van zon op daken, restgronden en een aantal middelgrote velden;

•

De resterende opgave wordt ingevuld met windenergie in de vorm van 14 windmolens met een vermogen van minimaal 4 MW per molen;

•

De voorkeursvariant voor windmolens is een clusteropstelling;

•

Grootschalige opwek van zonne- en windenergie vindt enkel plaats binnen het Ecopark/Haven 8

heeft verwijderd: .

Oost en het zoekgebied ten noorden van de A59; •

Grootschalige opwek van windenergie in het grootschalig open rivierenlandschap mag niet leiden tot onaanvaardbare en onomkeerbare aantasting van de grootschalige openheid. Tevens mogen initiatieven niet leiden tot onsamenhangende projecten.

•

Concrete invulling van het zoekgebied met windmolens wordt vormgegeven met een MER,

heeft verwijderd: ¶ Daarnaast worden de diverse ‘proef-zonnevelden’ gemonitord en geëvalueerd. Uit deze monitoring en evaluatie kunnen nieuwe randvoorwaarden ontstaan die t.z.t. worden opgenomen in het toetsingskader grootschalige opwek.

waarbij keuzes worden gebaseerd op een weging van belangen die mede door omwonenden en belanghebbenden naar voren kunnen worden gebracht; •

Uitgangspunt bij grootschalige opwek is minimaal 50% lokaal eigendom.

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

32

6.4

Vervolgproces

Op dit moment wordt het Ecopark doorontwikkeld met een nieuw zonneveld van Energiecoöperatie LangstraatZon. Met Eneco zal worden gesproken over hun plannen voor vervanging van de bestaande windmolens. Voor het aansluitende gebied Haven 8 Oost wordt een separate nota van uitgangspunten vastgesteld, waarin de ruimtelijke keuzes voor dat gebied worden beschreven. Daarbij gelden de uitgangspunten die in deze kadernota zijn geformuleerd onverkort. De milieu- en omgevingseffecten van grootschalige opwek binnen het Ecopark en Haven 8 Oost zullen op projectniveau eveneens worden gewogen in een MER of MER-beoordeling. Zoekgebied Om de kaders en uitgangspunten die in deze kadernota zijn vastgesteld op verantwoorde wijze te vertalen naar een concrete invulling van het zoekgebied, is het opstellen van een MER een logische vervolgstap. Dit is namelijk het meest geëigende instrument om alle naar voren gebrachte belangen op transparante wijze te (kunnen) wegen. De eerste stap om tot een MER te komen, is het opstellen van een Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD). De NRD vormt de agenda voor het MER, waarin bijvoorbeeld wordt beschreven welke effecten in de MER worden onderzocht (‘reikwijdte’), de manier waarop en met welke diepgang (‘detailniveau’). De NRD voor het zoekgebied wordt zoveel mogelijk in samenspraak met belanghebbenden tot stand gebracht.

Daarnaast wordt de Commissie MER in een vroegtijdig stadium om advies gevraagd over het beoordelingskader en de beoordelingssystematiek. Om te bepalen welke partijen op welke wijze zullen worden geraadpleegd bij het opstellen van de NRD wordt na het vaststellen van deze kadernota een plan van aanpak gemaakt. Het streven is dit plan van aanpak in de eerste helft van 2021 gereed te hebben, waarna de opdracht voor het opstellen van een NRD en MER kan worden aanbesteed. Naar verwachting zal het proces om te komen tot een MER die de raad van Waalwijk als bevoegd gezag kan vaststellen vervolgens ca. 1,5 tot 2 jaar in beslag nemen. Dat betekent dat aansluitend ruim de tijd bestaat om Waalwijkse ambitie voor 2030 te verwezenlijken. Bovendien zal de tussenliggende tijd worden benut om met Enexis en Tennet afspraken te maken over het creëren van voldoende aansluitcapaciteit in het zoekgebied, welke thans nog niet aanwezig is.

Evaluatie van beleid Elke twee jaar wordt de kadernota geëvalueerd parallel aan de REKS. Dit wordt gedaan door te monitoren of de gerealiseerde capaciteit overeenkomt met de verwachte opwek. Zo nodig kan dan bijgestuurd worden om onze ambitie te verwezenlijken, mede in relatie tot de op dat moment voorhanden zijnde (bewezen) technieken.

heeft verwijderd: <object> heeft verwijderd: Concept-

kadernota grootschalige opwek duurzame energie

33