Bijlage 1 RIB 95-21 Toegankelijkheid en inclusie
Tekst van het document
Aan de leden van de raad van de gemeente Waalwijk
Ons kenmerk Uw brief Uw kenmerk
2021-048934
Behandeld door Documentnummer Datum verzonden
Betreft
Raadsinformatiebrief 95-21 Toegankelijkheid en inclusie
M. Sipkens D2021-10-001207 25 oktober 2021
Geachte leden van de raad, In 2016 bekrachtigde Nederland het VN-verdrag voor de rechten van mensen met een beperking. Daarmee verplicht de rijksoverheid zich, om voorwaarden te scheppen waardoor mensen met een beperking optimaal kunnen deelnemen aan het maatschappelijk verkeer. Het gaat dan om mensen met een beperking van lichamelijke, zintuiglijke, psychische of verstandelijke aard. Maar ook om mensen met een chronische ziekte. Opgave voor gemeenten In de praktijk vraagt dit om maatregelen in de directe leef- en werkomgeving. Het is daarmee vooral een opgave voor de lokale overheid. Een opgave die onlosmakelijk is verbonden met een aantal van de in 2015 door de VN vastgestelde ‘sustainable development goals’ voor duurzame ontwikkeling: het tegengaan van armoede, bevorderen van een goede gezondheid en welzijn voor iedereen, terugdringen van ongelijkheid en het bevorderen van een inclusieve samenleving. De lokale context Zo'n 15% van de bevolking van Nederland heeft een beperking. Vertaald naar onze gemeente, betekent dit dat het hier om ruim 7.000 inwoners gaat. Het college stelde in 2019 de nieuwe sociale agenda ‘De Handen Ineen’ vast. Onderdeel daarvan is de ontwikkeling van een Lokale Inclusie Agenda.
Een brede Inclusie agenda, die niet beperkt blijft tot het sociale domein, maar zich uitstrekt van beleidsvelden als werkgelegenheid, wonen, onderwijs tot aan vervoer en de inrichting van de openbare ruimte en gebouwen. Inclusie vergt een andere manier van werken, denken en communiceren op alle onderdelen van het gemeentelijk beleid. Dit is een zaak van lange adem. En de gemeente kan het niet alleen. Het vraagt om initiatief van en samenwerking met maatschappelijke organisaties, ondernemers en belangengroepen. De hoeksteen is de betrokkenheid van de ervaringsdeskundigen zelf. Zij weten als geen ander welke belemmeringen ze in de Waalwijkse samenleving ontmoeten.
Wat is er al gedaan? De gemeente werkt al langer met een groot aantal partners die zich inzetten voor inwoners met een beperking. Bij de ontwikkeling van de lokale Inclusie agenda bouwen wij voort op een bestaand netwerk. We zijn gestart met het toilettenbeleid, we hebben de toegankelijkheid van openbare gebouwen als speerpunt opgepakt en werken aan een inclusief sportbeleid. Wethouder Odabasi is de coördinerend wethouder voor de Lokale inclusie agenda. Sinds eind 2020 hebben we een projectleider VN-verdrag Handicap, voor de duur van twee jaar. Zij werkt als ‘aanjager’ van initiatieven om meer inclusief en toegankelijk te gaan werken. Bewustwording Belangrijk actiepunt is de bewustwording over inclusie binnen het gemeentelijk apparaat en in de samenleving. Gestart is met de publicatie van maandelijkse themapagina’s ‘Ik doe mee’ in Weekblad Waalwijk. Afgelopen zomer heeft Waalwijk in de landelijke verkiezing van de meest toegankelijke gemeente de halve finale bereikt, we hadden daarmee een plek in de Top 12. Ook dat was een goede aanleiding om aandacht te vragen voor toegankelijkheid en inclusie. Tijdens de Week van de Toegankelijkheid (4-8 oktober) zijn activiteiten georganiseerd door ervaringsdeskundigen en de gemeente. Niets over ons, zonder ons De inzet van ervaringsdeskundigen is een essentieel uitgangspunt van inclusief werken.
Het bestaande netwerk van ervaringsdeskundigen is uitgebreid. De projectleider is de schakel tussen ervaringsdeskundigen en collega’s, organisaties en ondernemers. Deelprojecten: Hoge Nood, Ongehinderd Over het toilettenbeleid informeerden wij u al eerder. De gemeente is aangesloten bij de HogeNood-App. Wij behoren inmiddels tot de beter scorende middelgrote gemeenten als het gaat om openbaar toegankelijke toiletten. Dat is goed nieuws voor inwoners die niet mee kunnen doen als ze niet op tijd naar de wc kunnen. Het toilet bij de Els, in het centrum van Waalwijk, is inmiddels 24/7 toegankelijk. De organisatie Ongehinderd heeft 15 gemeentelijke locaties getoetst op toegankelijkheid en bracht adviezen uit voor de verbetering daarvan. De ambitie van het college is om de toegankelijkheid van deze gebouwen op het peil te brengen van het keurmerk ‘zilver’. Met dit niveau van toegankelijkheid komt een gebouw een stap dichter bij integrale toegankelijkheid. Bij een deel van onze gebouwen zijn bouwtechnische aanpassingen noodzakelijk. Op de langere termijn is het keurmerk Zilver bij de meeste gebouwen die onderzocht zijn een reëel perspectief. Met het gemeentehuis ambiëren we een voorbeeldfunctie en streven we naar het Gouden keurmerk voor Toegankelijkheid. Een gebouw met een gouden keurmerk is bijna geheel en integraal toegankelijk.
Naast de fysieke aspecten voldoet het gebouw ook aan bepaalde eisen voor mensen met een visuele of auditieve beperking. In de loop van 2022 komt er een Plan van Aanpak met een planning en begroting voor de verbetering van de toegankelijkheid van de getoetste gebouwen. Dit zal dan ook worden voorgelegd aan de Raad. Start met pilot Den Bolder Uitgangspunt is om het verbeteren van de toegankelijkheid in de bestaande beheer- en onderhoudsplannen op te nemen. Dit jaar is een verbouwing van Den Bolder in Waspik gepland. Aan de architect is nu ook gevraagd om de aanbevelingen van Ongehinderd mee te nemen, zodat Den Bolder na de verbouwing voldoet aan het keurmerk Zilver voor toegankelijkheid. We zien dit als een eerste pilot en kunnen zo leren van het proces en onderzoeken in hoeverre de ramingen uit de rapporten van Ongehinderd actueel en passend zijn bij de
daadwerkelijke realisatie van de diverse maatregelen. De financiële middelen die hiervoor worden ingezet worden wel overgeheveld naar 2022 gezien de uitvoering dit jaar niet meer plaatsvindt. Op basis van de ervaring met het verbeteren van de toegankelijkheid bij Den Bolder komen we in de loop van 2022 met plannen voor de overige gebouwen, te weten: T Schooltje Bloemenoord Capelle Vrijhoeve Zanddonk Zidewinde Ouwe Toren T Erf Kunstencentrum Parkpaviljoen De Leest Zwembad Olympia Gemeentehuis.
Ook de bibliotheek Wilhelminastraat is onderzocht op toegankelijkheid. Echter, omdat er momenteel een onderzoek loopt of de bibliotheek kan verhuizen, wordt deze locatie voorlopig buiten beschouwing gelaten.
Welke resultaten willen we boeken? Eind 2022: - is er een lokale inclusie agenda (LIA) - is er een lokaal netwerk van ervaringsdeskundigen - is er voor 13 openbare gebouwen, getoetst door Ongehinderd, een planning om aanpassingen door te voeren voor keurmerk ‘Zilver’ - in elk geval worden drie gebouwen in 2022 aangepast, conform de adviezen van Ongehinderd - voldoet het gemeentehuis aan keurmerk Goud - is de dienstverlening van de gemeente Waalwijk getoetst met Mystery guests - zijn medewerkers, inwoners, organisaties en ondernemers van de gemeente Waalwijk zich (meer) bewust van de noodzaak van een inclusieve samenleving en hun mogelijke eigen inzet daarvoor. In de loop van 2022 wordt een plan voorgelegd aan de raad voor de verbetering van de toegankelijkheid van 13 getoetste gebouwen. Eind 2022 zal het college de raad informeren over de voortgang en de resultaten.
Hoogachtend, HET COLLEGE VAN WAALWIJK, de secretaris,
de burgemeester,
Jan H. Lagendijk
Sacha C.A.M. Ausems