Bijlage 1 Omgeving knooppunt Hooipolder, 6 april 2021, Arcadis

OMGEVING KNOOPPUNT OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER HOOIPOLDER Aanpak onderliggend wegennet Aanpak onderliggend wegennet

Gemeente Geertruidenberg Gemeente Geertruidenberg & Waalwijk 6 APRIL 2021

16 MAART 2021

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

Contactpersoon MARC SCHENK Senior Adviseur Mobiliteit

T +31 6 50742994 M +31 6 50742994 E m.schenk@mobycon.nl

Arcadis Nederland B.V. Postbus 220 3800 AE Amersfoort Nederland

CHARLINE DIELEN Adviseur Mobiliteit

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

2 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

INHOUDSOPGAVE SAMENVATTING

4

1

TRACÉBESLUIT A27 HOUTEN-HOOIPOLDER

6

1.1

Inhoud

6

1.2

Raakvlak met gemeenten Geertruidenberg en Waalwijk

7

2

3

4

5

6

7

TUSSEN NU EN 2031

9

2.1

Beschouwing bestaande weginrichting

11

2.1.1

Binnen de komgrenzen

11

2.1.2

Buitengebied

12

DE OPGAVE

13

3.1

Doelstellingen

13

3.2

Visie

13

INRICHTINGSVOORSTELLEN EN MAATREGELEN

16

4.1

Omgeving ’t Lint

16

4.2

Omgeving Scharlo

17

4.3

Wegen in het buitengebied

17

EFFECTEN VAN HET MAATREGELENPAKKET

18

5.1

Intensiteiten

18

5.2

Conclusie

20

KORTE TERMIJN AANPAK

21

6.1

Het ontmoedigen van sluipverkeer op ’t Lint

21

6.2

Het ontmoedigen van sluipverkeer in het buitengebied

22

6.3

Verkeer dat toch het onderliggende wegennet wil gebruiken afwikkelen op de gewenste wegen

22

SAMENHANG VAN DE MAATREGELEN

23

COLOFON

24

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

3 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

SAMENVATTING De fileproblematiek op de A27 is dusdanig dat deze weg al jaren hoog in de nationale file-top 10 staat. Aanleiding voor Rijkswaterstaat (RWS) om de capaciteit van de A27 tussen Houten en Hooipolder te vergroten. Na een traject van jaren is na de zomer 2020 het Tracébesluit (TB) voor de verbreding van de A27 onherroepelijk geworden. Met dit besluit staat het gehele (weg)ontwerp van het project vast en is RWS gestart met de voorbereiding voor uitvoering. Ook knooppunt Hooipolder zal vanuit de verbreding van de A27 worden aangepast om de doorstroming van het verkeer op de snelweg A59 te verbeteren en de druk op het onderliggend wegennet te verminderen. Verkeersmodelsimulaties tonen aan dat met de voorgenomen aanpassingen aan het knooppunt er geen files meer optreden op en rondom Hooipolder en het verkeer ongehinderd haar weg kan vervolgen. Dat betekent ook dat de noodzaak om het knooppunt te vermijden en het onderliggend wegennet als alternatieve route te gebruiken sterk wordt verminderd. Echter gelijktijdig met het verbeteren van de doorstroming op en rond het knooppunt Hooipolder gaan de verkeerstromen in de directe omgeving van knooppunt Hooipolder veranderen door het vervallen van aansluiting 34 Raamsdonksveer.

De gemeenteraden van Geertruidenberg en Waalwijk en de provincie Noord-Brabant hebben aangegeven dat hierdoor de situatie dusdanig veranderd dat aanpassingen aan de infrastructuur nodig zijn om de leefbaarheid, verkeersveiligheid en bereikbarheid voldoende te kunnen waarborgen. Daarbij is ook aangegeven dat te treffen maatregelen gezocht dienen te worden op de bestaande infrastructuur. Een parallelstructuur die eerder onderdeel uitmaakte van de varianten is daarbij ongewenst bestempeld. In een intensief samenwerkingstraject tussen de beide gemeenten en een groot aantal belangengroepen is gewerkt aan het samenstellen van een maatregelenpakket dat invulling geeft aan de gezamenlijk benoemde visie: Na de reconstructie van knooppunt Hooipolder en de A27 sluit het gebruik van het onderliggend wegennet beter aan bij de inrichting en de functie doordat sluipverkeer nauwelijks meer gebruikmaakt van gebiedsontsluitingswegen en erftoegangswegen, de leefbaarheid is verbeterd in de kernen en de verkeersveiligheid is vergroot voor alle weggebruikers. De maatregelen hebben betrekking op zowel de lange termijn (Na de reconstructie van knooppunt Hooipolder en de A27) als de korte termijn (in de periode tot aan de start van de werkzaamheden en tijdens de werkzaamheden).

Uitgangspunt voor de maatregelen is het in overeenstemming brengen van de inrichting, het karakter en het gebruik van de wegen. Bij de invulling van de wegcategorisering en de bijbehorende inrichting vormt Duurzaam Veilig dan ook het uitgangspunt. Voor de lange termijn betekent dit: • De A27 en de A59 zijn stroomwegen zijn waar verkeer zo lang mogelijk gebruik van moet maken (ook als er vertraging op het knooppunt is) om de uiteindelijke bestemming te bereiken. Maar ook verkeer met een herkomst in het gebied moet zich zo snel mogelijk naar een stroomweg kunnen begeven om daar de reis te vervolgen. De overige wegen in het gebied moeten daarin faciliteren zonder dat de bereikbaarheid van het gebied en de veiligheid en leefbaarheid daaronder lijden. • Dat betekent dat de overige wegen in het onderzoeksgebied geclassificeerd worden als gebiedsontsluitingsweg of erftoegangsweg met de bijbehorende inrichting. Op de gebiedsontsluitende wegen geldt een snelheid van 50 km/u en wordt langzaam verkeer zoveel mogelijk gescheiden van het snellere verkeer (Beethovenlaan en Kerklaan). • Op de erftoegangswegen geldt een snelheid van 30 km/u binnen de komgrenzen en 60 km/uur buiten de bebouwde kom. Op deze wegen kan het verkeer gemengd worden afgewikkeld en zijn de intensiteiten lager dan op de gebiedsontsluitende wegen.

• Ontmoetingen tussen wegen van gelijke orde 30-30 en 60-60 worden gefaciliteerd met een kruispuntplateau. Ontmoetingen tussen 30-50 of 50-60 worden voorzien van een kruising met voorrangsregeling of rotonde. Maatregelen voor de “korte termijn” De huidige planning van de reconstructie Hooipolder / verbreding A27 is er op gericht dat knooppunt Hooipolder medio 2026 en de verbreding A27 medio 2029/2031 gereed is. Om de huidig ervaren overlast van sluipverkeer en de te verwachte overlast ten tijde van de werkzaamheden te verzachten, zijn maatregelen voor de korte termijn gewenst. Hiertoe is een samenhangend pakket aan maatregelen opgesteld welke in het verlengde liggen van het eindbeeld en erop gericht zijn verlichting van de overlast te bewerkstelligen. Ook stellen de kortetermijnmaatregelen ons in staat om te toetsen of het beoogde effect met de maatregelen in het eindbeeld bereikt wordt of dat nog aanvullende maatregelen gewenst zijn.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

4 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

In overleg met de bewonersgroepen en gemeente Waalwijk is een pakket samengesteld dat zich richt op een drietal sporen: 1. Het ontmoedigen van sluipverkeer op ’t Lint; 2. Het ontmoedigen van sluipverkeer in het buitengebied; 3. Verkeer dat toch het onderliggende wegennet wil gebruiken afwikkelen op de gewenste wegen. Beoogd effecten Met de Visie Hooipolder worden voor zowel de huidige situatie, de tijdelijke situatie als in de eindsituatie de volgende doelen beoogd: 1. Bereikbaarheid: het gebied moet zodanig onaantrekkelijk zijn voor sluipverkeer dat het verlaten van de snelweg en sluipen via het onderliggende wegennet om verderop weer de snelweg op te rijden geen tijdswinst oplevert voor de weggebruiker. Verkeer met een bestemming aan de randen van het projectgebied, (bijvoorbeeld Raamsdonksveer oost of ’s Gravenmoer) voor wie het gebruik van het onderliggend wegennet een sneller alternatief is dan het hoofdwegennet zijn welkom, maar moeten zich wel aan de snelheid houden. 2. Leefbaarheid: de kernen moeten zoveel mogelijk ontlast worden van verkeer dat daar geen bestemming heeft en het onderhoud aan de wegen zal worden opgeschaald om geluidsoverlast en trillingen te verminderen. 3. Verkeersveiligheid: door de maximumsnelheid en de inrichting beter aan te sluiten op de functie van wegen zal het onderliggend wegennet veiliger worden voor gemotoriseerd en langzaam verkeer.

Het pakket aan maatregelen en voorstellen voor weginrichting is opgesteld samen met beide gemeenten, de provincie en belangenvertegenwoordigingen vanuit de omgeving. Deze kunnen zich allen in de geschetste beleidslijn van de visie vinden. Een woord van dank aan deze personen is op zijn plaats. Zij hebben in het weerbarstige en langdurige proces vele malen de tijd genomen om mee te werken aan het voorliggende rapport en hun input geleverd.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

5 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

1

TRACÉBESLUIT A27 HOUTENHOOIPOLDER

In haar brief heeft de gemeenteraad van Geertruidenberg het college van B&W opdracht gegeven om samen met de belanghebbenden uit de omgeving Hooipolder te komen tot een gedragen en gedegen plan om de overlast op het onderliggend wegennet rondom Knooppunt Hooipolder nu en in de toekomst te verminderen. Vertrekpunt voor de opdracht was het ontwerp Tracébesluit dat op dat moment ter inzage lag. Vanaf half maart 2019 is daarom een intensief traject doorlopen waarbij een projectteam het voorgaande plan heeft samengesteld. Het projectteam bestaat uit verkeerskundigen van de gemeenten Geertruidenberg en Waalwijk ondersteund door Arcadis samen met een raadwerkgroep, vertegenwoordigers van 11 belangengroepen en de verantwoordelijke bestuurders. Het plan kan rekenen op het nodige draagvlak maar het is ook van belang om te duiden wat het effect is van al deze maatregelen.

1.1

Inhoud

Op de A27 tussen het knooppunt Hooipolder en Houten staan automobilisten vaak in de file. Rijkswaterstaat heeft daarom in 2019 het Tracébesluit genomen om de doorstroming op de A27 en de knooppunten te verbeteren en zo de files en het sluipverkeer in de regio te verminderen. Door de maatregelen in het project A27: Verbreding traject Houten – Hooipolder wordt de capaciteit van knooppunt Hooipolder en de A27 ten noorden van het knooppunt aanzienlijk vergroot. De verwachting is dat met deze aanpassingen de huidige dagelijkse file voor Hooipolder (zowel op de A59 als op de A27) opgelost wordt. Voordat het echter zover is, is er sprake van een “lange” periode van werkzaamheden waarbij het de verwachting is dat de bestaande sluiproutes nog intensiever gebruikt gaan worden. Deze periode van werkzaamheden loopt vanaf medio 2023 tot 2031 waarbij in verschillende fases meerdere trajecten worden aangepakt. In de periode 2023 – 2026 wordt er met name gewerkt aan het knooppunt Hooipolder en de periode van 2027 tot 2031 wordt er gewerkt aan het zuidelijke deel van de A27 ten noorden van het knooppunt en de gemeente Geertruidenberg.

In het Tracébesluit zijn de volgende maatregelen opgenomen die direct van invloed zijn op de bereikbaarheid van de gemeente Geertruidenberg en aangrenzende kernen van de gemeente Waalwijk: (Samenvatting Tracébesluit A27 Houten-Hooipolder, Rijkswaterstaat, 2021) 1. Aanleg verbindingsboog van de A59 (west) naar de A27 (noord). De verbindingsboog bestaat uit twee rijstroken en een vluchtstrook. 2. Verbreding van de A27 ten noorden van knooppunt Hooipolder naar twee maal drie rijstroken. 3. Afsluiting aansluiting 34 in Raamsdonksveer. De bestaande aansluiting Raamsdonksveer op de A59 (richting ‘s-Hertogenbosch) komt te vervallen1. 4. Voor de ontsluiting van Raamsdonksveer en Geertruidenberg op de A59 wordt een nieuwe verbindingsweg richting de bestaande aansluiting Oosterhout (nr. 33) op de A59 gerealiseerd. 5. Overige maatregelen: • Verlengen invoegstrook Hooipolder – Utrecht op de A27; • Creëren vrije rechtsaffer Utrecht (A27) – Rotterdam (A59); • Creëren vrije rechtsaffer Den Bosch (A59) – Utrecht (A27); • Diverse aanpassingen op de hoofdrijbaan ten aanzien van de wegvakindeling voor het doorgaand verkeer op de A59. • Verdubbelen uitvoegstrook op de A27 vanuit Utrecht richting de A59 (Rijkswaterstaat, 2021). In onderstaande figuur is de toekomstige indeling van knooppunt Hooipolder weergegeven.

De voorgaande nummering correspondeert met de nummering van de maatregelen in het figuur.

Met de realisatie van de nieuwe verbindingsboog (1e punt) en het realiseren van de vrije rechtsaffer Utrecht (A27) – Rotterdam (A59) (5e punt) kan de bestaande aansluiting Raamsdonksveer op de A59 (nr. 34 richting ‘s-Hertogenbosch) niet gehandhaafd blijven. De verbindingsboog en de vrije rechtsaffer doorkruisen namelijk de huidige ligging van de toe- en afrit. 1

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

6 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

Figuur 1 Definitieve vormgeving knooppunt Hooipolder (Rijkswaterstaat, 2021)

1.2

Raakvlak met gemeenten Geertruidenberg en Waalwijk

Eén van de aanpassingen vanuit het project A27 is het vervallen van aansluiting 34 en het creëren van een nieuwe aansluiting 33 op de A59 ten behoeve van Raamsdonksveer om voldoende ruimte vrij te maken voor de reconstructie van het knooppunt. Door de afname van files en het verplaatsen van de aansluiting zullen verschillende routes op het onderliggend wegennet veranderen. Sommige routes worden minder druk en andere juist drukker bereden. Aanvullend op de aanpassingen aan het knooppunt Hooipolder wordt ook de aansluiting Geertruidenberg op de A27 aangepast waarbij de oostelijke toe- en afrit circa 300 meter zuidelijker komt te liggen en met een rotonde aansluit op de Werfkampenseweg. Ter hoogte van de westelijke toe- en afrit naar de A27 wordt een nieuwe rotonde gerealiseerd. De huidige verbinding voor het landbouwverkeer in het midden van beide bruggen, wordt naar de oostzijde van de A27 verplaatst.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

7 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

Deze maatregelen tezamen moeten ervoor zorgen dat de bereikbaarheid van de gemeente geborgd blijft en de doorstroming op zowel de A27 als de A59 verbeterd wordt. Meer inhoudelijke informatie over het Tracébesluit en de fasering is te vinden op: https://a27houtenhooipolder.nl/home (Rijkswaterstaat, 2021). Zowel vóór als tijdens de werkzaamheden aan het knooppunt en de A27 hebben de gemeenten Geertruidenberg en Waalwijk de ambitie om het onderliggende wegennet ‘op orde’ te brengen. Hierbij gaat het om het bepalen van de voorkeursroutes in het gebied en de inrichting passend maken bij het beoogd gebruik. In onderstaande afbeelding is aangegeven welke wegen onderdeel uitmaken van de projectscope.

Figuur 2 projectgebied

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

8 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

2

TUSSEN NU EN 2031

In het Tracébesluit is het eindbeeld beschreven voor de A27, knooppunt Hooipolder en de aansluitingen van de gemeente Geertruidenberg op de A27 en A59. Het duurt echter nog tot 2031 voordat dit eindbeeld daadwerkelijk bereikt is. Tot aan de start van de werkzaamheden in 2023 hebben we nog te maken met de huidige situatie, dan is er een situatie die zich voordoet ten tijde van werkzaamheden aan knooppunt Hooipolder. Vervolgens is er een fase als knooppunt Hooipolder is voltooid en de laatste hand wordt gelegd aan de A27, gevolgd door de eindsituatie vanaf 2031. De exacte fasering is nog niet bekend dus we beperken ons in dit document tot een viertal situaties. Fase 0. Huidige situatie (tot start werkzaamheden 2023) Fase 1A. Situatie tijdens de werkzaamheden aan knooppunt Hooipolder (2023 – 2026) Fase 1B. Situatie tijdens de werkzaamheden aan A27 zuidelijk deel van de A27 ten noorden van het knooppunt en de gemeente Geertruidenberg (2026 – 2031) Fase 2. Eindbeeld (na 2031) (Rijkswaterstaat, 2021) Fase 0. Huidige situatie (tot start werkzaamheden 2023) De plannen zoals opgenomen in het Tracébesluit bieden een oplossing voor de problematiek die nu ervaren wordt bij knooppunt Hooipolder. Verkeer dat op het knooppunt wil wisselen van de A27 naar de A59 of vice versa moet hier gebruik maken van een met verkeerslichten geregeld kruispunt.

Met uitzondering van het doorgaande verkeer op de A27 moet al het verkeer gebruik maken van deze kruising. Dat betekent op de drukke momenten dat lange wachtrijen optreden voor verkeer dat op de A59 rijdt in zowel oostelijke als westelijke richting en verkeer dat hier van snelweg wisselt. Op momenten dat de wachtrijen oplopen en dus niet meer met één groenfase afgewikkeld kunnen worden, wordt het aantrekkelijk om niet op de hoofdwegen te blijven. Het wordt dan aantrekkelijker om al eerder een afslag te nemen of langer op het onderliggend wegennet te rijden om zo het knooppunt te omzeilen. Dit komt voornamelijk voor tijdens de avondspits op de A59 richting knooppunt Hooipolder voor verkeer rijdend in westelijke richting. Dit verkeer besluit file te mijden door de afrit bij Waspik te nemen en via het onderliggend wegennet te rijden. Dit leidt tot overlast op het onderliggend wegennet. Deels wordt deze overlast veroorzaakt door de intensiteit van het verkeer op piekmomenten, de snelheden die vaak te hoog liggen en de overlast van geluid en trillingen door het (zware) verkeer, maar vaak ook door het gedrag van bestuurders die proberen verloren tijd in te halen. Twee sluiproutes zijn goed zichtbaar voor weggebruikers die tijdens de spitsuren kiezen om via het onderliggend wegennet te rijden.

De grootste verkeersstromen eindigen bij de aansluiting 20 Geertruidenberg (A27) en aansluiting 34 Raamsdonk (A59). Ook rijdt een deel van het verkeer via ’t Lint. De weergaven tonen aan dat het hier voornamelijk om doorgaand verkeer met een bestemming buiten het projectgebied gaat. Een substantieel deel van het verkeer heeft een bestemming buiten de kernen dat we doorgaand of sluipverkeer noemen.

Figuur 3 Intensiteitsverdeling vanuit afrit 35 Waspik (A59) tijdens de ochtendspits (links) en de avondspits (rechts) november 2019

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

9 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

Er zijn in hoofdlijnen drie routes vanuit de afslag Waspik aan te duiden die veelvuldig gebruikt worden voor verkeer dat knooppunt Hooipolder probeert te vermijden in de avondspits. 1. Tussen afslag Waspik via het historische Lint, Schoutstraat, Kerkstraat, Benedenkerkstraat, Luiten Ambachtstraat, Heemraadsingel, Kerklaan en Beethovenlaan naar aansluiting 34 met de A59. 2. Tussen afslag Waspik, via Scharlo, Hooiweg, Zijlweg, Aanwassenweg en aansluiting Geertruidenberg op de A27. 3. Tussen afslag Waspik, via Scharlo, Oudestraat, Zijlweg, Achterste Dijk, langs de Lambertuskerk, Kerklaan en Beethovenlaan naar aansluiting 34 met de A59.

Figuur 4 Sluiproutes tussen afslag 35 Waspik (A59), aansluiting 20 Geertruidenberg (A27) en aansluiting 34 Raamsdonk (A59)

Fase 1A. Situatie tijdens de werkzaamheden aan knooppunt Hooipolder (2023 – 2026) Uiteraard gaan Rijkswaterstaat en de nog te selecteren aannemer er zoveel mogelijk aan doen om sluipverkeer tegen te gaan. Rijkswaterstaat en de aannemer gaan een plan opstellen om de verkeersoverlast te beperken. Het is wel aannemelijk dat de huidige situatie en de situatie tijdens de werkzaamheden aan het knooppunt niet veel van elkaar zullen verschillen. Op het moment dat het knooppunt (deels) niet beschikbaar is gaat verkeer andere routes kiezen en dus wordt het onderliggende wegennet daarvoor benut. Dat betekent naar verwachting dat de eerdergenoemde routes nog intensiever gebruikt worden dan dat dat nu al het geval is. Fase 1B. Situatie tijdens de werkzaamheden aan zuidelijk deel van de A27 ten noorden van het knooppunt en de gemeente Geertruidenberg (2026 – 2031) Na de voltooiing van het nieuwe knooppunt Hooipolder gaat de aannemer verder met de werkzaamheden aan de A27. Uit de planning van de Rijkswaterstaat is op te maken dat gedurende een periode van 5 jaar het traject vanaf Hooipolder tot aan Houten wordt aangepakt. Ook in deze periode zullen Rijkswaterstaat en de aannemer al het mogelijke doen om het sluipverkeer tot een minimum te beperken maar.

Het is echter aannemelijk om te stellen dat ook in deze fase er nog sprake zal zijn van extra verkeer dat het onderliggend wegennet gaat gebruiken. Met uitzondering van de route tussen de A59 van en naar Waalwijk en de A27 van en naar Utrecht (de oost-noord verbinding) is er geen noodzaak om het onderliggende wegennet in het

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

10 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

projectgebied te gebruiken, omdat de werkzaamheden aan het knooppunt afgerond zijn en de doorstroming dus is verbeterd.

Fase 2. Eindbeeld (na 2031) In 2031 is de eindsituatie zoals deze geschetst is in het Tracébesluit voltooid. Knooppunt Hooipolder is aangepast en ook het zuidelijke deel van de A27 ten noorden van het knooppunt en de gemeente Geertruidenberg is dan opgeleverd. Volgens prognoses van Rijkswaterstaat is er dan geen sprake meer van congestie en moet het verkeer gedurende de dag en in de spitsperiode zonder problemen afgewikkeld kunnen worden. Het wegennet is in staat de reguliere situatie op te vangen. Mocht zich echter in het knooppunt of op de aansluitende wegen een incident voordoen waardoor de doorstroming ernstig beperkt wordt, dan kan dit leiden tot congestie en mogelijke ongewenste verkeersstromen op het onderliggend wegennet. Door het wegvallen van aansluiting 34 midden in het knooppunt is het echter aannemelijk, en dit wordt ook bevestigd door de modellen van Rijkswaterstaat, dat er een verandering in de verkeerstromen optreedt voor verkeer dat een herkomst en/of bestemming heeft in delen van Raamsdonksveer. Door het verplaatsen van de aansluiting naar aansluiting 33 wordt het voor nieuw bestemmingsverkeer komende vanuit de richting Waalwijk aantrekkelijker om de A59 bij Waspik te verlaten en via het onderliggende wegennet naar de oostzijde van Raamsdonksveer te rijden. Dat geldt ook voor het verkeer in de omgekeerde richting.

2.1

Beschouwing bestaande weginrichting

2.1.1

Binnen de komgrenzen

Binnen de komgrenzen van Waspik en Raamsdonk geldt 50 km/uur maar staan de woningen vaak erg dicht op de weg en er ontbreken vrijliggende voorzieningen voor de fietser waardoor deze op de smalle rijbaan moet rijden. Ook wordt er op een aantal plaatsen op de rijbaan geparkeerd, waardoor fietsers in de knel komen en twee voertuigen die in tegengestelde richting rijden elkaar ook niet kunnen passeren. De geldende maximumsnelheid past niet bij het karakter van de weg, bij 50 km/uur is het wenselijk dat langzaam en snel verkeer gescheiden wordt van elkaar. De Heemraadsingel kent wel vrijliggende fietsvoorzieningen net als de Kerklaan maar op het verlengde van ‘t Lint op de Beethovenlaan ontbreken deze voorzieningen weer. Hier hebben de fietsers een fietssuggestiestrook tot hun beschikking met minimale maatvoering en alleen voorzien van de onderbroken markering. Ook zijn er op deze weg geen snelheidsremmende voorzieningen aanwezig wat uitnodigt tot het rijden van hoge snelheden. Dat geldt ook voor het Scharlo in Waspik. Deze weg valt binnen de bebouwde kom en dus geldt er een 50 km/u regime maar de inrichting en lange rechtstanden nodigen uit tot het rijden van hogere snelheden. Naast de discrepantie tussen geldende snelheid en inrichting is er met name op ’t Lint (Kerkstraat, Benedenkerkstraat, Luiten Ambachtstraat en Schansstraat) sprake van overlast door geluid en trillingen.

Vanuit de bewoners van ’t Lint wordt aangegeven dat zij veelvuldig geluids- en trilling overlast ondervinden. Deze overlast vindt plaats op verschillende momenten van de dag. Tijdens de spitsuren is er meer verkeer waardoor er een lagere snelheid wordt gereden met minder geluidsoverlast als gevolg. De hogere snelheden als er minder verkeer in de bebouwde kom rijdt leidt tot geluidsoverlast, trillingen en een verslechtering van de verkeersveiligheid. Landbouwverkeer rijdt door de kernen van Waspik of Raamsdonk om hun bestemming te bereiken wegens het ontbreken van alternatieve routes. Ook vrachtverkeer probeert met grote regelmaat een kortere of snellere routes te rijden en bestuurders worden daarom middels actuele informatie uit navigatiesystemen geleid via de kernen. Landbouw- en vrachtverkeer zowel tijdens de spits als buiten de spits zorgt voor trillingen. Dit wordt mede veroorzaakt door de slechte staat van de weg, dit speelt met name op het grondgebied van Geertruidenberg.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

11 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

2.1.2

Buitengebied

Kijkend naar het onderliggende wegennet constateren we dat dit wegennet, niet of minimaal conform Duurzaam Veilig is ingericht. De wegen in het buitengebied hebben een regime van 60 km/uur en in de meeste gevallen wel een kantmarkering maar deze zijn veelal te smal om twee auto’s elkaar te laten passeren zonder dat ze de berm in moeten rijden. Met name op piekmomenten leidt dit tot ongewenste situaties en bermschades. Mede door het niet voldoen aan de richtlijnen van Duurzaam Veilig treden er ongewenste situaties op. In het buitengebied is er nauwelijks sprake van snelheidsremmende voorzieningen waardoor de snelheden hier regelmatig hoger liggen dan de geldende maximumsnelheid dat een negatief effect heeft op de verkeersveiligheid. Dit komt mede doordat sluipverkeer de verloren tijd probeert in te halen tijdens de spitsuren. Ook buiten de spits overschrijden weggebruikers regelmatig de maximumsnelheid.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

Figuur 5 Bermschades langs de Maasweg

12 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

3

DE OPGAVE

De op stapel staande aaneenschakeling van veranderingen met betrekking tot het hoofdwegennet biedt de kans om de verkeersstructuur van het onderliggende wegennet tegen het licht te houden en keuzes te maken in de gewenste routes voor het verkeer dat gebruikmaakt van het gebied. Zowel voor de uiteindelijke situatie als de volledige reconstructie gereed is, maar zeker ook gedurende verschillende fasen van de ombouw. Tevens biedt het de kans om vooruitlopend op de werkzaamheden en de uiteindelijke situatie nu al maatregelen te treffen die de huidige overlast beperken en ook passend zijn in het lange termijn beeld. Deze maatregelen zijn gericht op het verbeteren van de leefbaarheid en veiligheid voor de aanwonenden, maar moeten conform afspraken met de Provincie Noord-Brabant ook de bereikbaarheid van de kernen borgen en sluipverkeer ontmoedigen.

3.1

Doelstellingen

In samenspraak met beide gemeenten en diverse vertegenwoordigers van de kernen Waspik en Raamsdonk en aanwonenden van de verschillende wegen zijn de doelstellingen voor het projectgebied als volgt geformuleerd. Deze doelen gelden voor zowel de huidige situatie, de tijdelijke situatie als in de eindsituatie: •

• •

Bereikbaarheid: het gebied moet zodanig onaantrekkelijk zijn voor sluipverkeer dat het verlaten van de snelweg en sluipen via het onderliggende wegennet om verderop weer de snelweg op te rijden geen tijdswinst oplevert voor de weggebruiker. Verkeer met een bestemming aan de randen van het projectgebied, (bijvoorbeeld Raamsdonksveer oost of ’s Gravenmoer) voor wie het gebruik van het onderliggend wegennet een sneller alternatief is dan het hoofdwegennet zijn welkom, maar moeten zich wel aan de snelheid houden. Leefbaarheid: de kernen moeten zoveel mogelijk ontlast worden van verkeer dat daar geen bestemming heeft en het onderhoud aan de wegen zal worden opgeschaald om geluidsoverlast en trillingen te verminderen. Verkeersveiligheid: door de maximumsnelheid en de inrichting beter aan te sluiten op de functie van wegen zal het onderliggend wegennet veiliger worden voor gemotoriseerd en langzaam verkeer.

3.2

Visie

De visie voor 2031: Na de reconstructie van knooppunt Hooipolder en de A27 sluit het gebruik van het onderliggend wegennet beter aan bij de inrichting en de functie doordat sluipverkeer nauwelijks meer gebruikmaakt van gebiedsontsluitingswegen en erftoegangswegen, de leefbaarheid is verbeterd in de kernen en de verkeersveiligheid is vergroot voor alle weggebruikers. De inrichting, karakter en gebruik van de weg moet met elkaar in overeenstemming zijn. Bij de invulling van de wegcategorisering en de bijbehorende inrichting vormt Duurzaam Veilig dan ook het uitgangspunt. In overeenstemming met de principes van Duurzaam Veilige weginrichting onderscheiden we drie verschillende typen wegen: stroomwegen (doorstroming en afleggen van grote afstanden), gebiedsontsluitingswegen (wegen die woongebieden met elkaar verbinden) en de erftoegangswegen (de verblijfsfunctie staat hier centraal). Kijkend naar het gebied in de directe omgeving Hooipolder is direct duidelijk dat de A27 en de A59 de stroomwegen zijn waar verkeer zo lang mogelijk gebruik van moet maken (ook als er vertraging op het knooppunt is) om de uiteindelijke bestemming te bereiken. Maar ook verkeer met een herkomst in het gebied moet zich zo snel mogelijk naar een stroomweg kunnen begeven om daar de reis te vervolgen.

De overige wegen in het gebied moeten daarin faciliteren zonder dat de bereikbaarheid van het gebied en de veiligheid en leefbaarheid daaronder lijden.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

13 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

Dat betekent dat de overige wegen in het onderzoeksgebied geclassificeerd worden als gebieds-ontsluitingsweg of erftoegangsweg met de bijbehorende inrichting. Op de gebiedsontsluitende wegen geldt een snelheid van 50 km/u en wordt langzaam verkeer zoveel mogelijk gescheiden van het snellere verkeer. Op de erftoegangswegen geldt een snelheid van 30 km/u binnen de komgrenzen en 60 km/uur buiten de bebouwde kom. Op deze wegen kan het verkeer gemengd worden afgewikkeld en zijn de intensiteiten lager dan op de gebiedsontsluitende wegen. Ontmoetingen tussen wegen van gelijke orde 30-30 en 60-60 wordt gefaciliteerd met een kruispuntplateau. Ontmoetingen tussen 30-50 of 50-60 worden voorzien van een kruising of rotonde met voorrangsregeling. Concreet betekent dit dat de inrichting voor veel wegen beter zal aansluiten op de functie van de weg. De snelheidslimiet wijzigt alleen maar voor ’t Lint (van 50 naar 30 km/uur) en de Kerklaan (van 60 naar 50 km/uur). We onderscheiden de volgende sporen met betrekking tot sluipverkeer: 1. Het ontmoedigen van sluipverkeer op ’t Lint ten gunste van wonen, lopen/fietsen (naar school) en werken; 2. Het ontmoedigen van sluipverkeer in het buitengebied en het tegengaan van het gevaarlijk en asociaal rijgedrag. 3. Verkeer dat toch het onderliggende wegennet wil gebruiken afwikkelen op de gewenste wegen.

Met deze categorisering wordt invulling gegeven aan het vergroten van reistijd door ’t Lint, afdwingen van rijgedrag in het buitengebied en het verleiden naar de gewenste route via de A59. Op hoofdlijnen zijn er drie sluiproutes zoals in Figuur 4 is weergegeven. Sluiproute

1.

Tussen afrit 35 Waspik (A59) via ’t Lint en toerit 33 Oosterhout (A59)

2.

Tussen afrit 35 Waspik (A59) en toerit 20 Geertruidenberg (A27)

3.

Sporen

Tussen afrit 35 Waspik (A59) via Zijlweg en toerit 33 Oosterhout (A59)

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

Snelheidslimiet en bijbehorende inrichting

1.

Het ontmoedigen van sluipverkeer op ’t Lint ten 30 km/uur en vanaf de kern gunste van wonen, Raamsdonk 50 km/uur lopen/fietsen (naar school) en werken

2.

Het ontmoedigen van sluipverkeer in het buitengebied en het 50/60 km/uur tegengaan van het gevaarlijk en asociaal rijgedrag.

2.

Het ontmoedigen van sluipverkeer in het buitengebied en het tegengaan van het gevaarlijk en asociaal rijgedrag. Grotendeels 50/60 km/uur Verkeer dat toch het onderliggende wegennet wil gebruiken afwikkelen op de gewenste wegen.

3.

14 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

Figuur 6 wegcategorisering projectgebied

Uiteraard kan niet worden volstaan met het eenvoudig benoemen van de wegcategorisering en het plaatsen van de bijbehorende snelheidsbebording. In samenspraak met de omgeving, gemeenten en de provincie is een omvangrijk pakket met maatregelen opgesteld zodat elke weg in het gebied de juiste uitstraling krijgt, het voor de weggebruikers ook duidelijk is welk gedrag er verwacht wordt en dat de veiligheid voor alle weggebruikers gewaarborgd is. Er is meer informatie opgenomen over het maatregelenpakket voor de eindsituatie in hoofdstuk 4.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

15 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

4

INRICHTINGSVOORSTELLEN EN MAATREGELEN

In overeenstemming met Duurzaam Veilig gaat het wijzigen van de categorisering van de weg gepaard met het wijzigen van de inrichting. Het moet voor weggebruikers in één oogopslag duidelijk zijn welk gedrag er van hen verwacht wordt. Voor het projectgebied is daarom in samenwerking met bewonersgroepen, een raadswerkgroep van de gemeente Geertruidenberg en verkeerskundigen van beide gemeenten een pakket samengesteld met maatregelen op 21 locaties binnen en buiten de bebouwde kom. Het pakket dat in dit hoofdstuk beschreven wordt, heeft betrekking op de lange termijn, dus zoals het gebied eruit zou moeten zien na voltooiing van de werkzaamheden aan knooppunt Hooipolder en de A27. Het geeft met name een richting maar gedurende de werkzaamheden kan het zijn dat voortschrijdend inzicht aanpassing vraagt van de beschreven maatregelen. In de onderstaande figuur zijn de locaties weergegeven en vervolgens is per locatie uitgewerkt wat de maatregelen inhouden. Een balans tussen de efficiëntie van snelheid remmende maatregelen, het verbeteren van de verkeersveiligheid en leefbaarheid ligt hieraan ten grondslag. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de maatregelen die op korte termijn al getroffen kunnen worden om de huidige overlast te verminderen.

Figuur 7 overzicht maatregelen

4.1

Omgeving ’t Lint

Een eenduidige aanpak op ’t Lint waarbij de verblijfsfunctie centraal staat: • Invoering 30 km/uur op ‘t Lint in Raamsdonk en Waspik (1) tussen komgrens aan de oostelijke zijde van Waspik en de rotonde Heemraadsingel, ondersteund met snelheid remmende maatregelen en geluid reducerende verharding. • Accentueren komgrenzen met een poortconstructie gecombineerd met een plateau en/of versmalling • 50 km/uur tussen de rotonde Heemraadsingel – Pastoor Bruijnenstraat tot aan de Kerklaan (2), aansluitende wegen met inritconstructie. • Aansluitingen Wielstraat en Zijlweg op de Luiten Ambachtstraat (3) gelijkwaardig maken en voorzien van een plateau.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

16 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER •

• •

• •

•

De Kerklaan (4) wordt in zijn geheel 50 km/uur tussen Beethovenlaan en Heemraadsingel ondersteund met snelheid remmende maatregelen en geluid reducerende verharding. De fietspaden blijven gescheiden. De inrichting zal worden vormgegeven zodat deze past bij de snelheidslimiet. Op de Beethovenlaan (5) blijft een snelheid van 50 km/uur gelden en wordt het fietsverkeer gescheiden van het gemotoriseerd verkeer. Inzet is vrij liggende voorzieningen aan beide zijden, mogelijk ook een kans voor een fietsstraat over de parallelweg. De parallelstraat Beethovenlaan (6) wordt aangesloten op het fietspad vanaf de Kerklaan zodat een doorgaande fietsverbinding ontstaat tussen de Beethovenlaan en de Kerklaan (indien mogelijk tweerichting onder het viaduct ten behoeve van fietsrelatie met het zwembad). Aanleg verhoogde oversteken om verkeer te remmen en oversteken te faciliteren. De aansluiting van de Julianalaan met de Beethovenlaan (7) wordt voorzien van een inritconstructie waarbij ook het kruisingsvlak compacter gemaakt wordt. Hiermee wordt duidelijk dat de route via de Julianalaan ondergeschikt is aan de Beethovenlaan. De inrichting van de Julianalaan (8) blijft grotendeels gelijk aan de bestaande situatie, wel worden de fietssuggestiestroken op de Julianalaan breder en wordt de snelheid afgewaardeerd naar 30 km/uur aangevuld met geluid reducerende klinkers.

Aandachtspunt voor nadere uitwerking als vervolgstap is de kruising Kerklaan – Heemraadsingel, er zal nog worden getoetst of het bestaande voorrangskruispunt in staat is de intensiteiten af te wikkelen. De verwachting is dat een voorrangskruispunt het verkeer voldoende kan verwerken. Er moet nader worden bekeken welke doorgaande richting als zodanig wordt ingericht.

4.2 • •

•

Binnen de bebouwde kom wordt Scharlo (9) 50 km/uur met de toepassing van de fietssuggestiestroken in rood asfalt. Daarnaast worden er snelheid remmende voorzieningen getroffen op Scharlo. Op de Blokenweg (11, 12) in de richting van het tunneltje en ter plaatse van het tunneltje geldt een aangepaste snelheid van 30 km/uur. Het tunneltje krijgt verlichting, lichtere kleuren en betere aanduiding als het gaat om hoogte en breedte. Hierbij wordt ook extra aandacht gegeven aan de positie van de fietsers. Een aandachtspunt voor nadere uitwerking is de vormgeving van de kruising Blokenweg - Scharlo (10). Er zijn plannen om het industrieterrein Scharlo uit te breiden. Dit biedt een goed moment om de infrastructuur tegen het licht te houden. De extra generatie van verkeer door de uitbreiding is ook nog niet in het BBMA-verkeersmodel opgenomen.

4.3 • •

• • • •

Omgeving Scharlo

Wegen in het buitengebied

Buiten de bebouwde kom blijft Scharlo (13) 60 km/uur, de fietssuggestiestroken vanaf de afrit worden doorgetrokken tot aan de komgrens. De Achterste Dijk (14) en de Oude Straat (15) worden ingericht als een 60 km/uur weg met voldoende breedte zodat twee voertuigen elkaar kunnen passeren. Gezien de voorkeursroute voor de fiets via ‘t Lint worden hier geen fietssuggestiestroken aangebracht, maar wel de 60 km/uur kantmarkering. Indien op lange termijn hoge fietsintensiteiten worden verwacht op de Achterstedijk, dan kan deze fietsersstroom gefaciliteerd worden door wel fietssuggestiestroken aan te leggen. Een aandachtspunt hierbij is dat de weg breder wordt wat kan leiden tot hogere snelheden van gemotoriseerd verkeer. De Werfkampenseweg (16) wordt voorzien van rode fietssuggestiestroken en aanvullende snelheid remmende maatregelen. De snelheid remmende maatregelen zijn geschikt voor landbouwverkeer. De Zijlweg (17), Aanwassenweg (18) en Maasweg (19) worden net als de Werfkampenseweg ingericht: fietssuggestiestroken en snelheidsremmende voorzieningen in de vorm van drempels en sluisjes die geschikt zijn om te passeren met landbouwvoertuigen. De Hooiweg (20) wordt éénrichtingsverkeer in oostelijke richting, uitgezonderd landbouwverkeer en fietsers. Aandachtspunt hierbij is de naleving dat gemonitord gaat worden in de tijdelijke fase.

De aansluiting Kerklaan – Heemraadsingel – Werfkampenseweg (ter hoogte van Lambertuskerk) (21) blijft intact gezien de cultuurhistorische waarde van dit punt.

In Bijlage 1 staat een gedetailleerde beschrijving van de maatregelen per straat.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

17 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

5

EFFECTEN VAN HET MAATREGELENPAKKET

5.1

Intensiteiten

Het proces heeft de nodige vertraging opgelopen door de late oplevering van het BBMA (Brabant Brede Model Aanpak). Dit verkeersmodel zou gereed zijn medio 2e kwartaal 2019 en is pas in het 1e kwartaal van 2020 opgeleverd en het toonde andere voorspellingen voor de verkeerssituatie in 2031 dan dat er in de eerdere plannen gecommuniceerd was. Dit leverde uiteraard de nodige verwarring en discussie op over de te gebruiken cijfers en te stellen doelen. In een poging de resultaten uit het BBMA te duiden en te toetsen of de referentiesituatie uit het BBMA aansloot bij de actuele verkeerssituatie en zo vertrouwen te krijgen in de getoonde cijfers, zijn in maart 2020 extra verkeerstellingen uitgelegd op een groot aantal wegen. De eerste lockdownperiode als gevolg van de COVID-19 situatie zorgde er echter voor dat er een sterk vertekend beeld optrad en deze tellingen dus vrijwel niet bruikbaar waren. Met uitzondering van 1 teldag, zijnde donderdag 5 maart 2020. Omdat dit slechts 1 dag betrof en geen gemiddelde dient deze slechts als referentie. Met deze gegevens is een beeld gevormd over de groei tussen de tellingen uit 2016 en de telling in 2020. Dat leidt tot het overzicht in tabel 1, bij een aantal straten kon dat niet gedaan worden omdat deze in 2016 niet geteld waren. Voor deze wegen is het verschil dus niet inzichtelijk gemaakt.

Straatnaam

Telling 2016

Telling 2020 do 5/4

Model 2015

groei tussen 2016 en 2020

referentie

modelgegevens

Groei / afname

Beethovenlaan

4.858

4.972

4.900

2,3%

Werfkampenseweg

1.132

1.230

1.100

8,7%

Zijlweg t.h.v. viaduct

770

878

1.100

14,0%

Heemraadsingel t.h.v. rotonde

4.319

4.307

4.400

-0,3%

Wielstraat

1.600

1.683

1.600

5,2%

Luiten Ambachtstraat grens Waspik

3.149

3.102

3.000

-1,5%

Kerklaan

4.728

4.831

4.800

2,2%

Lange Broekstraat

1.980

2.088

1.600

5,5%

Schansstraat

niet geteld

4.033

3.200

-

Zijlweg t.h.v. van Luiten Ambachtstraat

niet geteld

440

1.700

-

Pastoor Bruijnenstraat

niet geteld

1.986

2.300

-

Heemraadsingel t.h.v. viaduct A59

niet geteld

4.693

4.600

-

Julianalaan

niet geteld

2.984

2.800

-

Achterste Dijk

niet geteld

737

700

-

Oude Straat

niet geteld

776

700

-

Aanwassenweg

niet geteld

946

800

-

Hooiweg

niet geteld

1.101

500

-

Scharlo

niet geteld

2.815

1.500

-

Tabel 1: Telcijfers 2016 vs 2020

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

18 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

De cijfers zijn vooral gebruikt om een beeld te vormen of er grote stijgingen hebben plaatsgevonden maar ook om te beoordelen of de getelde aantallen aansluiten bij de cijfers die in het BBMA-verkeersmodel zijn opgenomen als referentiesituatie. Helaas bleek dat niet het geval te zijn bij een aantal straten die nog niet eerder geteld waren. Hier zijn bij een aantal wegen flinke afwijkingen geconstateerd. De verklaring hiervoor is dat bij de bouw van het verkeersmodel voor straten waar geen cijfers bekend waren, intensiteiten automatisch zijn bepaald. Omdat het niet mogelijk was om de referentiesituatie te wijzigen in het BBMA is ervoor gekozen om te focussen op een tweetal situaties. Het effect van het Tracébesluit (TB) ten opzichte van de situatie in 2030 zonder TB en de situatie met TB en maatregelenpakket.

Straatnaam

Model 2030 zonder TB

Model 2030 + TB

Model 2030 + TB + Maatregelen

Beethovenlaan

5.200

4.400

2.900

Werfkampenseweg

1.600

2.000

1.900

Zijlweg t.h.v. viaduct

1.600

2.200

2.000

Heemraadsingel t.h.v. rotonde

4.500

4.400

3.100

Wielstraat

1.900

1.800

1.300

Luiten Ambachtstraat grens Waspik

3.200

3.400

2.600

Kerklaan

5.300

4.300

3.300

Lange Broekstraat

1.800

1.400

2.600

Schansstraat

3.200

3.100

2.700

Zijlweg t.h.v. van Luiten Ambachtstraat

2.100

2.400

2.300

Pastoor Bruijnenstraat

2.300

2.400

2.400

Heemraadsingel t.h.v. viaduct A59

4.500

4.700

3.200

Julianalaan

2.700

2.800

1.500

Achterste Dijk

700

1.400

1.200

Oude Straat

700

1.000

1.200

Aanwassenweg

1.500

1.300

1.200

Hooiweg

700

600

500

Scharlo

1.600

1.400

1.400

Tabel 2 Verkeersintensiteiten met en zonder uitvoering TB

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

19 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

5.2

Conclusie

Uit deze cijfers is af te leiden dat met de uitvoering van het TB op een groot aantal wegen in het onderzoeksgebied de intensiteiten gedurende de dag gaan afnemen. Op een aantal wegen zal dat echter ook leiden tot een toename. In een enkel geval zien we een sterke stijging maar leidt dit niet tot intensiteiten die niet passen bij het type weg. De stijging op de Lange Broekstraat is daar een voorbeeld van, de stijging is hier groot maar past nog steeds binnen de aantallen die een weg van deze orde kan verwerken en is vergelijkbaar met de huidige intensiteiten. Door de uitvoering van het maatregelenpakket te combineren met het TB zal de groei op die wegen in de meeste gevallen kleiner zijn dan zonder het maatregelpakket of zelfs leiden tot lagere intensiteiten dan in de situatie zonder TB. Samenvattend kan daarmee gesteld worden dat het maatregelenpakket een waardevolle aanvulling is op het TB om de intensiteiten op het onderliggende wegennet zo laag mogelijk te houden. Het gaat hier wel om het gehele pakket, de samenhang ertussen zorgt voor het totaaleffect.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

20 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

6

KORTE TERMIJN AANPAK

In hoofdstuk 4 is ingegaan op het eindbeeld voor het projectgebied, het moment dat de werkzaamheden aan de A27 en het knooppunt afgerond zijn. Gezien het feit dat op korte termijn geen vermindering van de ervaren overlast als gevolg van verkeer dat het knooppunt probeert te vermijden wordt verwacht, is er nagedacht over de samenstelling van een pakket met kortetermijnmaatregelen. Deze maatregelen liggen in het verlengde van het eindbeeld en zijn erop gericht verlichting van de overlast te bewerkstelligen. Ook stellen de kortetermijnmaatregelen de gemeenten in staat om te toetsen of het beoogde effect met de maatregelen in het eindbeeld bereikt wordt of dat er wellicht nog aanvullende maatregelen gewenst zijn. De kortetermijnmaatregelen zijn opgesteld door Arcadis in samenwerking met de verkeerskundigen van de beide gemeenten en zijn vervolgens besproken met de bewonersgroepen. De effecten van de korte termijn maatregelen worden gemonitord om indien bij te sturen zodat de lange termijn doelstellingen worden behaald. In overleg met de bewonersgroepen is er voor de korte termijn besloten in te zetten op een drietal sporen: 1. Het ontmoedigen van sluipverkeer op ’t Lint (sluiproute 1); 2. Het ontmoedigen van sluipverkeer in het buitengebied (sluiproute 2 en 3); 3. Verkeer dat toch het onderliggende wegennet wil gebruiken afwikkelen op de gewenste wegen (sluiproute 3)

6.1

Het ontmoedigen van sluipverkeer op ’t Lint

Verlagen snelheid in ‘t Lint vooruitlopend op de maatregelen door de maximumsnelheid te verlagen naar 30 km/u. Het is wenselijk om de snelheid op ‘t Lint vooruitlopend op een definitieve 30 km/uur inrichting nu al te verlagen naar 30 km/uur. Uiteraard kan dit niet zonder het treffen van de tijdelijke maatregelen en de instemming van de politie maar het geeft een duidelijk signaal af naar weggebruikers en omgeving welke functie deze weg heeft en vooral ook welk gedrag erbij past. Het uitvoeren van de maatregel vraagt om een verkeersbesluit en ondersteunende maatregelen om het verkeer via de gewenste route te sturen, maar is een doeltreffende maatregel om de aantrekkelijkheid van ’t Lint als sluiproute te verkleinen, de leefbaarheid te verbeteren en vooral ook overlast door trillingen en geluid te verminderen.

Figuur 8 voorbeeld invoeren 30 km/uur zone

Om ervoor te zorgen dat verkeer van west naar oost niet te hard gaat rijden en overal voorrang krijgt worden een aantal maatregelen zoals drempels en versmallingen zodanig gesitueerd dat verkeer van oost naar west meestal voorrang krijgt. De maatregelen moeten ervoor zorgen dat de snelheid omlaaggaat maar vooral dat de reistijd via ’t Lint toeneemt waardoor de aantrekkelijkheid om va ’t Lint rijdt afneemt. Waar, hoeveel en welke snelheidsmaatregelen worden ingezet zal in overleg met bewoners en de gemeenten nader worden bepaald. Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

21 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

Het treffen van dit soort maatregelen zorgt ervoor dat de gemiddelde snelheid op ’t Lint daalt doordat verkeer vaker op elkaar moet wachten. Door het zodanig opbouwen van de maatregelen zodat verkeer richting Waspik voorrang krijgt, is het in de avondspits niet aantrekkelijk om via ’t Lint te rijden. Bij tegemoetkomend verkeer moet er telkens gewacht worden.

6.2

Het ontmoedigen van sluipverkeer in het buitengebied

Hooiweg eenrichtingsverkeer maken voor gemotoriseerd verkeer Door het treffen van deze maatregelen kan de Hooiweg alleen in oostelijke richting worden bereden. Een uitzondering geldt voor landbouwverkeer en (brom)fietsers, zij mogen wel in de beide richtingen rijden. Op deze manier is de bereikbaarheid voor fietsers via deze route geborgd en kan ook landbouwverkeer gebruik maken van deze route zodat ze niet door de bebouwde kom van Waspik of Raamsdonk moeten rijden. Voor sluipverkeer vanaf de afrit Waspik via Scharlo naar de A27 is deze route niet meer beschikbaar. Een aandachtspunt hierbij is de handhaving van deze maatregel. De naleving zal gemonitord worden.

Figuur 9: nieuwe situatie Hooiweg

Plaatsen van een verkeerslicht met om-en-om regeling op de Zijlweg ter hoogte van viaduct over de A59. De brug op de Zijlweg over de A59 is smal waardoor het niet mogelijk is om twee voertuigen elkaar veilig op de brug te laten passeren. Daarnaast is het door het hoogteverschil moeilijk in te schatten of er tegemoetkomend verkeer aankomt. Op rustige momenten levert dit vrijwel geen problemen op, maar met name op drukke moment ontstaan er gevaarlijke situaties. Sluipverkeer dat van zuid naar noord rijdt, rijdt hier vaak met hoge snelheid en door de continue stroom aan weggebruikers kan verkeer van noord naar zuid niet passeren. Door het plaatsen van een verkeerslicht wordt deze situatie beter geregeld en biedt dit ook de kans om Figuur 10 locatie verkeerslicht Zijlweg het verkeer op dit punt te doseren.

6.3

Verkeer dat toch het onderliggende wegennet wil gebruiken afwikkelen op de gewenste wegen

Verbeteren route via Oude Straat, Zijlweg, Achterste Dijk Zo lang er geen verbetering gerealiseerd is rondom knooppunt Hooipolder zal de verleiding blijven bestaan om te sluipen via het onderliggend wegennet. De maatregelen op de Hooiweg, het viaduct Zijlweg en ’t Lint gaan er in ieder geval voor zorgen dat er enige weerstand is om dat te doen te omdat de reistijdwinst voor een deel wordt weggenomen. Om de druk op de bewoonde omgeving weg te nemen wordt er in combinatie met het treffen van de kortetermijnmaatregelen ook ingezet op het verbeteren van de route via de Oude Straat, Zijlweg, Achterste Dijk. Dit is een maatregel die ook past in het lange termijn beeld. Door de combinatie met het verkeerslicht op de Zijlweg wordt het geen snelle route om te sluipen, maar biedt het wel een meer gewenst alternatief dan de route via ’t Lint. Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

22 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

7

SAMENHANG VAN DE MAATREGELEN

Zowel de korte als lange termijn maatregelen zijn onderdeel van het totaalpakket aan maatregelen. De effectiviteit van het pakket neemt sterk af als er te grote wijzigingen optreden tussen de daadwerkelijke implementatie en de voorgestelde aanpak. Als bijvoorbeeld op één van de drie sluiproute geen of minder maatregelen worden getroffen dan in het plan zijn opgenomen, kan dit leiden tot ongewenste verschuiving van verkeer naar die route. In het maatregelenpakket zijn de wensen voor de verschillende routes afgewogen en verwerkt in de maatregelen. Wijzigingen zouden dus afbreek doen aan het wensbeeld. Het type, het aantal en de specifieke locatie van de snelheid remmende maatregelen worden nader bepaald in samenspraak met de bewoners en de gemeenten. Daarnaast zal een eenduidige aanpak worden gehanteerd voor ’t Lint zodat deze leidt tot de gewenste effecten over de gehele breedte van ’t Lint. Ook speelt de volgordelijkheid van de korte en lange termijn maatregelen een grote rol bij de effectiviteit. Snelheid remmende maatregelen zullen zoveel mogelijk worden geïmplementeerd voordat wegen worden verbreed. Hiermee wordt het sluipverkeer eerst verleid om een andere route te nemen of de snelheid te verlagen en daarna wordt de veiligheid geborgd door een wegverbreding waardoor twee auto’s elkaar gelijktijdig kunnen passeren om bermschades tegen te gaan.

De effecten van de korte termijn maatregelen worden gemonitord zodat indien nodig kan worden bijgestuurd.

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

23 van 24

OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER

COLOFON OMGEVING KNOOPPUNT HOOIPOLDER AANPAK ONDERLIGGEND WEGENNET

KLANT Gemeente Geertruidenberg AUTEUR Marc Schenk ONZE REFERENTIE D10023373:153 DATUM 6 april 2021 STATUS Concept

Arcadis Nederland B.V. Postbus 220 3800 AE Amersfoort Nederland +31 (0)88 4261261 www.arcadis.com

Onze referentie: D10023373:153 - Datum: 16 maart 2021

24 van 24