Bijlage 1 Concept zienswijze

Bestuurlijk overleg stedelijke regio Breda – Tilburg

Ons kenmerk Uw brief Uw kenmerk

Ons kenmerk

Behandeld door Documentnummer Datum verzonden

M. van Rossum

Documentnr Verzenddatum

Betreft Zienswijze ontwikkelstrategie SRBT en ‘ontwikkelperspectief Stedelijk Brabant 2040’ Geachte leden van het ‘bestuurlijk overleg stedelijke regio Breda – Tilburg’, U heeft de raden uit de regio gevraagd te reageren op de ‘Ontwikkelstrategie Stedelijke regio Breda-Tilburg (SRBT)’ en het ‘Ontwikkelperspectief Stedelijk Brabant 2040’. Wij danken u voor het opstellen en aanbieden van deze ontwikkelstrategie en het ontwikkelperspectief. In zijn algemeenheid constateert de gemeenteraad van Waalwijk dat de uitgezette koers in beide documenten aansluit bij de lokale ambities en het lokale beleid. Graag lichten wij onze constateringen, overwegingen en kanttekeningen nader aan u toe in deze zienswijze. Wij verzoeken het bestuurlijk overleg om de opmerkingen die betrekking hebben op het ‘ontwikkelperspectief Stedelijk Brabant’ als medeopdrachtgever van dit perspectief mee te nemen naar de ‘stuurgroep Stedelijk Brabant’. Governance SRBT Wij vragen uw aandacht voor goede governance van de SRBT en de versterking van de positie van gemeenteraden in dit proces. De bestuurlijke sturing van deze regionale ontwikkelstrategie vindt op dit moment plaats in het bestuurlijk overleg. Naarmate de rol van de regio SRBT groeit, dient ook aandacht te zijn voor de organisatie en de governance van de regio.

Het bestuurlijk overleg is slechts een lichte bestuurlijke samenwerking, de borging van uitgangspunten moet plaatsvinden in het lokale omgevingsbeleid. Binnen de gemeente is de gemeenteraad het hoogste orgaan en daarom is het van belang dat wij meegenomen worden bij deze ontwikkelstrategie en de ruimte krijgen om de juiste besluiten te nemen. Dit vraagt dat er voldoende tijd is in het proces. Met onder meer de webinars en de regionale roadshow is hier een belangrijke stap in gezet. De rol en positie van gemeenteraden verdient een belangrijke positie. Wij zijn tevreden dat u hier aandacht voor heeft, deze positie wil versterken en worden graag betrokken in het vervolgproces. Reactie op het ontwikkelstrategie SRBT Positie Waalwijk Waalwijk is een ondernemende pioniersstad. Inwoners die zich inzetten voor elkaar, de buurt en de eigen kern. Daarnaast zijn er veel bedrijven en banen en hebben we een mentaliteit van nieuwe paden bewandelen. In het perspectief wordt terecht geconstateerd dat er grote opgaven zijn. We hebben er vertrouwen in dat we deze grote 1/4

opgaven mede vanuit Waalwijk kunnen oppakken. Daarvoor moeten wel stappen worden gezet. We zien dat voorzieningen zoals een goede OV-verbinding, theater, sportaccommodaties, zorgvoorzieningen en winkels vragen om voldoende massa. Het aantal inwoners in een verzorgingsgebied moet groot genoeg zijn om voorzieningen haalbaar en betaalbaar te maken en te houden. We zien dat voorzieningen door opschaling en centralisatie enerzijds en verdunning van huishoudens anderzijds, om steeds meer massa vragen. Daarom wil Waalwijk een schaalsprong maken, sneller groeien in inwonersaantal en meer jongeren vasthouden of aantrekken. Het op de juiste manier inzetten van interventies in de fysieke leefomgeving, zoals woningbouw, kunnen zo een bijdrage leveren aan het realiseren van brede welvaart voor de inwoners van Waalwijk, Sprang-Capelle en Waspik. De gemeenteraad is tevreden dat deze benodigde schaalsprong onderschreven wordt in de ontwikkelstrategie en het ontwikkelperspectief. De realisatie van hoogwaardige OVverbindingen is noodzakelijk om de benodigde schaalsprong te kunnen maken. Daarnaast moet Waalwijk niet alleen binnen, maar ook buiten de bebouwde kom kunnen ontwikkelen. Zo blijft Waalwijk op de langere termijn aantrekkelijk en leefbaar, zowel binnen als buiten het bestaande stedelijk gebied. Dit is een meerjarig proces.

Wij verwachten wel dat de beschreven schaalsprong zich vervolgens ook vertaalt in aantallen te realiseren woningen. De beschreven schaalsprong voor alle steden en dorpen kan alleen worden bereikt indien dit ook mogelijk gemaakt wordt door de provincie. Daarom verwachten wij dat het bestuurlijk overleg SRBT en de stuurgroep Ontwikkelperspectief hier nadrukkelijk het gesprek over aangaan. Wonen en werk verbinden Een belangrijk aspect van duurzame verstedelijking is dat woningbouw plaatsvindt op de juiste plekken. Op dit moment ligt de focus nadrukkelijk op het terugdringen van autobewegingen door een modal shift (verandering van vervoerswijze). Waalwijk is tevreden dat in de ontwikkelstrategie aangegeven is dat bij het toevoegen van woningbouw gekeken wordt naar zowel OV-knooppunten als grootschalige werklocaties. Deze lijn zou wat ons betreft wel nadrukkelijker vertaald moeten worden in het ontwikkelperspectief. Op dit moment heeft Waalwijk een positief pendelsaldo van ca. 3.600 mensen. De regio Waalwijk – Tilburg is een economische toplocatie en logistieke hotspot. De gemeente heeft een belangrijke rol in werkgelegenheid voor de hele regio. Waalwijk groeit de komende jaren naar schatting met circa 5.000 arbeidsplaatsen in 2040. Ook de laatste jaren is Waalwijk sterk gegroeid in arbeidsplaatsen (procentueel één van de sterkste groeiers in Brabant).

De woningbouwopgave is alleen niet meegegroeid. Deze (historisch) ontstane disbalans geldt vanzelfsprekend niet alleen voor Waalwijk en wordt slechts beperkt geadresseerd in de regionale strategie. Woningbouw versterkt de bestaande stad Waalwijk heeft als middelgrote stad een forse opgave om te voorzien in woningen en bestaande voorzieningen overeind houden. Bij het toevoegen van woningen begrijpen wij de voorkeur voor inbreiding boven uitbreiding. Op de juiste manier inbreiden heeft namelijk grote voordelen voor het bestaand stedelijk gebied. Het overgrote deel van de woningbouwinitiatieven voor onze gemeente zijn binnen stedelijk gebied. Wij werken onder andere actief aan het transformeren en verdichten in- en rondom de binnenstad en de ontwikkeling van een voormalige binnenstedelijke werklocatie De Eerste Zeine naar woningbouw. Zoals wordt beschreven, is het creëren van een groene, klimaatadaptieve, duurzame fysieke leefomgeving van groot belang. Tegelijkertijd willen wij er wel voor waken dat het principe ‘bodem en water sturend’ en de daarbij behorende signaleringskaart te rigide worden toegepast; beoordeel vanuit een ‘ja, mits’-houding. Ontwikkeling moet niet op voorhand worden uitgesloten, maar gezamenlijk moet gekeken worden of en hoe de wateropgave kan worden opgelost. Een nadere duiding van dit principe en de uitleg hiervan is wenselijk.

2/4

De ambities voor meer ruimte voor groen en blauw in de bestaande stad kan weleens schuren met de ambitie om zo veel mogelijk binnenstedelijk te bouwen. De ruimtelijke kwaliteit en een aantrekkelijke leefomgeving zijn leidend. Wij begrijpen vanwege de druk op beschikbare ruimte terughoudendheid bij nieuwe uitbreidingsplannen, maar uitbreiding moet als mogelijkheid blijven bestaan. Wij rekenen erop dat gebieden waar transformatie nu vanuit provinciaal beleid ‘afweegbaar’ is, ook in de toekomst in de regio ‘afweegbaar’ blijft. In het bijzonder willen wij aandacht vragen voor de Waalwijkse uitbreidingslocatie Landgoed Driessen. Deze is reeds in uitvoering én aangemerkt als sleutellocatie in de woondeal SRBT. Op basis van de in de tekst gemaakte opmerkingen gaan wij er vanuit dat Landgoed Driessen in zijn geheel (fase I & fase II), passend binnen de uitgangspunten van het ontwikkelstrategie, kan worden afgerond. Afronding van deze locatie voegt binnen 15 min fietsen van zowel de binnenstad en haar stedelijke voorzieningen en het bedrijventerrein een substantiële hoeveelheid woningen toe in woningtypen die binnenstedelijk niet of lastig te realiseren zijn. Natuurcompensatie heeft voor nagenoeg het gehele plan plaatsgevonden, in overeenstemming met de in 1997 gemaakte afspraken tussen de provincie Noord-Brabant en de gemeente Waalwijk.

De reeds opgeleverde delen van Landgoed Driessen laten zien dat klimaatadaptief ontwikkelen van deze locatie goed mogelijk is. Dorpenstrategie De ontwikkelstrategie en het ontwikkelperspectief hebben betrekking op de hele regio SRBT en andere stedelijke regio’s. De Provincie Noord-Brabant bestaat uit enkele grote en middelgrote steden, maar ook uit veel kleinere dorpen en kernen. Deze kernen zijn van wezenlijk belang. Het is voor de gemeente Waalwijk van belang dat ook nagedacht wordt over de vraag hoe de (kleinere) kernen als Sprang-Capelle en Waspik op lange termijn aantrekkelijk en goed leefbaar blijven. Dorpen met een voorzieningenaanbod dat past bij de aard en schaal van de kern. Daarom constateert de gemeenteraad van Waalwijk tevreden dat wordt voorgesorteerd op een ‘dorpenstrategie’. We leveren graag een bijdrage aan de verdere uitwerking hiervan in provincie en regio. Mobiliteitstransitie De mobiliteitstransitie is een grote opgave voor onze stad. De gemeenteraad onderschrijft de beschreven koers in de ontwikkelstrategie en het ontwikkelperspectief. Deze sluit ook aan bij de ambities van Waalwijk, die zijn vastgesteld in de mobiliteitsvisie. Waalwijk is op dit moment slecht ontsloten via het openbaar vervoer. Hierdoor is men voor verplaatsingen van en naar de stad sterk aangewezen op de auto. Deze autoafhankelijkheid brengt uitdagingen met zich mee.

Studenten trekken weg, bedrijven kunnen moeilijk (jonge en hoogopgeleid) personeel aantrekken en mensen zonder auto zijn zeer beperkt in hun mobiliteitsmogelijkheden (mobiliteitsarmoede). Daarnaast moeten toeristische hotspots ook voor een breder publiek worden ontsloten. Een forse investering in het openbaar vervoersnetwerk is daarom noodzakelijk. De gemeenteraad van Waalwijk is blij te lezen dat dit onderkend wordt. Het realiseren van goed en snel openbaar vervoer tussen Tilburg – Waalwijk – ’s Hertogenbosch, bijvoorbeeld via Bus Rapid Transit (BRT) en OV-hubs, heeft voor de raad – naast het verbinden van wonen en werken – eveneens topprioriteit. Hiervoor willen we de gesprekken met de regio en provincie voortzetten. We zijn tevreden te constateren dat u ook een (H)OV-lijn tussen Waalwijk – Oosterhout – Breda wilt verkennen. In regionaal verband is dit ook interessant voor de geplande (H)OV-verbinding langs de A27 tussen Breda en Utrecht. Belangrijk bij de doorontwikkeling van openbaar vervoer is dat dit ook bijdraagt aan betere bereikbaarheid van de kernen Sprang-Capelle en Waspik. In de transitie is het daarnaast belangrijk om te kijken naar de andere modaliteiten. Realiseren van snelfietsroutes zijn een belangrijke randvoorwaarde. Ook willen we kijken hoe andere modaliteiten in gezet kunnen worden voor bijvoorbeeld goederenverkeer.

De modal shift van vervoer over weg naar water kan hier een bijdrage

3/4

aan leveren. Dit onderwerp zou bij de mobiliteitstransitie meer aandacht moeten hebben. Ondanks de noodzaak voor de mobiliteitstransitie mogen we het belang van vervoer via het snelwegennet niet vergeten. De A59 is en blijft een belangrijke as voor vervoer van goederen en personen. Het verbeteren van de doorstroming op deze weg, zoals de afwikkeling op de A27 (knooppunt Hooipolder), moet blijvend aandacht hebben van provincie (en Rijk). Behandeling zienswijze We benadrukken bij deze de belangrijkste kanttekeningen van onze zienswijze:       

Versterking van de positie van gemeenteraden in het vervolgproces; Realisatie van hoogwaardige OV-verbindingen zijn noodzakelijk voor onze schaalsprong naast het investeren in andere modaliteiten; De schaalsprong moet met medewerking van de provincie vertaald worden in woningbouwaantallen; Bij het toevoegen van woningbouw kijken naar zowel OV-knooppunten als grootschalige werklocaties; “Ja, mits-houding” ten aanzien van het principe “bodem en water sturend”; Uitbreidingsplannen moeten “afweegbaar” blijven, specifiek Landgoed Driessen (fase I & fase II); We willen een bijdrage leveren aan de ontwikkeling van de dorpenstrategie.

We verzoeken u om onze zienswijze te betrekken bij het vervolgproces en om de gemeenteraad te informeren over de wijze waarop het bestuurlijk overleg de zienswijzen heeft verwerkt. DE RAAD VAN WAALWIJK de griffier,

de voorzitter,

Jeske Louer

Sacha Ausems

4/4