171a bijlage BERAP I - 2022
Tekst van het document
1e Bestuursrapportage 2022
31 mei 2022 dagelijks bestuur 24 juni 2022 algemeen bestuur 4 juli 2022
1e Berap 2022
1
INHOUD 1
2
3
INLEIDING .................................................................................................................................. 3 1.1
Leeswijzer ..................................................................................................................................... 3
1.2
Voorwoord.................................................................................................................................... 4
PROGRAMMAVERANTWOORDING ............................................................................................. 5 2.1
Deelprogramma 1: Re-integratie & Participatie........................................................................... 6
2.2
Deelprogramma 2: Leerwerkstructuur......................................................................................... 9
2.3
Deelprogramma 3: Inkomensondersteuning ............................................................................. 11
FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN ................................................................................................. 16 3.1
Overzicht van lasten en baten .................................................................................................... 16
3.2
Toelichting op het overzicht van lasten en baten ...................................................................... 17
3.3
Gemeentelijke bijdragen ............................................................................................................ 26
3.4
Mutaties reserves ....................................................................................................................... 27
3.5
Begrotingswijziging 2022 ............................................................................................................ 28
4
BEDRIJFSVOERING.................................................................................................................... 30
5
OVERIGE ONDERWERPEN ......................................................................................................... 37
6
5.1
Effecten Meerjarenbegroting ..................................................................................................... 37
5.2
Investeringen .............................................................................................................................. 38
5.3
Liquiditeitsprognose en – realisatie ........................................................................................... 39
5.4
Bezetting - ontwikkelingen 2022 ................................................................................................ 40
RUELONG B.V........................................................................................................................... 41 6.1
Algemeen.................................................................................................................................... 41
6.2
Resultatenrekening .................................................................................................................... 41
1e Berap 2022
2
1
INLEIDING
1.1 Leeswijzer Voor u ligt de eerste bestuursrapportage 2022 (hierna 1e Berap), met peildatum 30 april 2022. De rapportage is opgesteld aan de hand van alle beschikbare informatie en bevat de financiële resultaten over de eerste vier maanden van 2022. De bestuurlijk vastgestelde begroting 2022, met inachtneming van de daarop aangebrachte eerste en tweede wijziging, is als referentiekader gebruikt. De resultaten van deze rapportage worden op onderdelen meegenomen in de derde begrotingswijziging 2022 welke ter vaststelling wordt aangeboden aan het algemeen bestuur. De rapportage bestaat naast deze inleiding uit de programmaverantwoording (hoofdstuk 2) en de financiële ontwikkelingen (hoofdstuk 3). In de hoofdstukken 4 en 5 wordt ingegaan op een aantal aspecten van de bedrijfsvoering en komen overige onderwerpen rondom de in de begroting genoemde risico’s aan bod. Ook wordt aandacht besteed aan de structurele (meerjarige) effecten van deze Berap. Afsluitend wordt in hoofdstuk 6 ingegaan op de ontwikkelingen en de prestaties van dochteronderneming Ruelong B.V. In deze 1e Berap zijn alleen de grotere en van belang zijnde financiële gevolgen opgenomen. Daarnaast is het Participatiebudget en de Wsw rijksvergoeding bijgesteld op basis van de gepubliceerde budgetten in de meicirculaire 2022.
De bijstelling van de relatief kleine posten met geringe impact op de totale begroting zal bij de 2e Berap plaatsvinden.
1e Berap 2022
3
1.2 Voorwoord WEER EEN NIEUWE WERKELIJKHEID We leven ineens in weer een nieuwe werkelijkheid. Hadden we de coronacrisis met alle beperkende maatregelen net achter de rug, dienden zich ineens nieuwe problemen aan. Denk aan de oorlog in Oekraïne met vele neveneffecten, ook in Nederland. Ik denk dan aan de vele duizenden mensen die op de vlucht zijn, maar ook aan de gevolgen voor de energietarieven en grondstofprijzen voor materialen die in de bouwwereld noodzakelijk zijn. Verder hebben we ook te maken met de economische na-ijleffecten van de coronaperiode en de razendsnel toenemende inflatie. In onze organisatie is de druk erg groot. We hebben het druk en we voelen een druk. Zo zijn we bezig met de werkzaamheden rondom het verstrekken van de energietoeslag, helpen we steeds meer statushouders aan een nieuwe toekomst, houden we onze SW- en Nieuw-Beschut-medewerkers zo goed als mogelijk aan passend werk en zorgen we voor nieuwe kansen voor Participatiewetkandidaten en werkgevers. Mooi werk. Belangrijk werk. Maar gezien het feit dat we – net zoals zoveel andere werkgevers – te maken hebben met een groot personeelsverloop en een hoog arbeidsongeschiktheidsverzuim, is het af en toe flink puzzelen. We houden onze dienstverlening vooralsnog op peil, maar daar is af en toe behoorlijk wat kunst- en vliegwerk voor nodig. Financieel hebben we de wind op dit moment niet mee.
We zien onze inkomsten afnemen. De ontwikkeling met de BUIG-gelden, die opnieuw fors negatief zijn bijgesteld, zorgt ervoor dat Baanbrekers aanzienlijk minder geld ontvangt voor het betalen van de uitkeringen. Dit heeft grote impact op de financiën van Baanbrekers in 2022 en de komende jaren. Ook wij zien de kosten, bijvoorbeeld van energie, oplopen. Over toekomst gesproken; met onze nieuwbouwplannen gaat het goed. Hoewel er nog niets concreets zichtbaar is, wordt er achter de schermen al veel werk verzet. Zo zijn we aan het kijken hoe we onze medewerkers tijdelijk kunnen herhuisvesten, kozen we de bouwvorm en loopt de aanbesteding voor de architect. Wat betreft bouwvorm kiezen we voor de Engineer-Build-Maintainaanpak. Dat wil zeggen dat we al vroeg voor een partij kiezen die de bouw uitvoert en tegelijkertijd vijf jaar verantwoordelijk is voor het onderhoud van de nieuwbouw. In het tweede kwartaal maken we de keuze voor de architect. Verder zijn we gestart met de aanbesteding van een constructeur, een installatieadviseur en een bouwfysisch adviseur. Het huisvestingsproces is intensief en spannend. Zeker omdat we te maken hebben met de beperkte beschikbaarheid van deskundigen in combinatie met de onzekerheid in de bouwwereld en de alsmaar toenemende prijzen voor grondstoffen. Ook zal een gedeelte van onze organisatie tijdelijk elders gehuisvest moeten worden.
Ik heb er het volste vertrouwen in dat het allemaal goed gaat komen. Over alle ontwikkelingen binnen en buiten onze organisatie en de gevolgen daarvan voor Baanbrekers leest u meer in deze eerste bestuursrapportage van 2022. Zoals al vaker gezegd, geloven wij in samenwerking als het gaat om het in beweging krijgen van mensen. Hiervoor werken we intensief samen met onze drie gemeenten en allerlei andere partijen. Niet omdat het moet, maar omdat het voor alle betrokkenen meerwaarde heeft. Het is gewoon beter en slimmer om samen beweging in onze samenleving aan te zwengelen. Door die beweging ontstaan voor alle betrokkenen nieuwe en mooie toekomstkansen. Ad van Oudheusden, directeur 1e Berap 2022
4
2
PROGRAMMAVERANTWOORDING
In de navolgende programmaverantwoording zijn per deelprogramma de belangrijkste ontwikkelingen benoemd. Aan de orde komen: Deelprogramma 1:
Re-integratie & Participatie
Deelprogramma 2:
Leerwerkstructuur
Deelprogramma 3:
Inkomensondersteuning
1e Berap 2022
5
2.1 Deelprogramma 1: Re-integratie & Participatie Per 1 juli 2021 zijn de afdelingen Re-integratie & Participatie (R&P) en Inkomensondersteuning (IO) samengevoegd. Voor de verantwoording in 2022 houden we de indeling conform de begroting 2022 nog aan. De regievoering op het primaire proces van Instroom, Doorstroom en Uitstroom (IDU) van zowel Pwetkandidaten als Sw-medewerkers ligt bij het onderdeel R&P. Dit behelst het uitvoeren van een intake en het stellen van een diagnose, het bieden van een re-integratieaanbod gericht op het vergroten van arbeidskansen, het matchen op zo regulier mogelijk werk dat door middel van arbeidsmarktbewerking wordt verworven en het bieden van dienstverlening aan kandidaat en opdrachtgever om dit duurzaam te laten zijn. Hiermee bieden wij een belangrijke bijdrage aan het vergroten van arbeidsparticipatie in de Langstraat. Om dit goed te kunnen bewerkstelligen zijn we aan de slag gegaan met het optimaliseren van het IDU-proces in lijn met de in-bewegingkoers van Baanbrekers. Hierbij gelden onderstaande uitgangspunten: VAN
->
NAAR
werken bij Baanbrekers alleen P PMC centraal angst en weerstand onbenut talent fouten maken mag niet fouten maken mag niet reactieve organisatie altijd ja ad-hoc uitsluitend benchmark per afdeling ad-hoc vragen
-> -> -> -> -> -> -> -> -> -> -> ->
regulier aan het werk P + SW welzijn van mens centraal trots beschikbaar talent op de juiste plek fouten maken mag / moet werken aan een cultuur van continu verbeteren responsieve organisatie bewuste afweging in portfolio projecten in-, door- en uitstroom KPI’s Baanbrekers keten partnerships waarin wij mee ontwerpen
Dat we hier al goed mee bezig zijn wordt ook onderschreven door onze accountant:
*uit het accountantsverslag 2021 Ruelong B.V.
Nadat het verbetertraject in 2020 was vertraagd door taakuitbreiding door de Tozo-regeling en het gedeeltelijk stilvallen van onze dienstverlening als gevolg van de contact beperkende maatregelen, is dit sinds vorig jaar nieuw leven ingeblazen. De doelen zijn daardoor dan ook deels doorgeschoven naar 2022. Ook inzichten uit het traject Integrale Ketenbenadering worden hierin meegenomen. Op dit moment zijn de werkgroepen Intake (samengevoegd met inkomensondersteuning), Door- en uitstroom, Cliëntcommunicatie en Strategisch accountmanagement nog actief. De werkgroepen Instrumentencatalogus en Trajectplan zitten in een afrondende fase. De werkgroep Sociaal Maatschappelijke Activering is reeds afgerond.
1e Berap 2022
6
Doelgroep Participatiewet Het uitkeringsbestand is in de eerste vier maanden van 2022 iets afgenomen ten opzichte van aanvang van het jaar (zie paragraaf 2.3). Op 1 mei hebben 723 kandidaten een re-integratietraject naar werk en zijn 45 personen werkzaam op een doorstroombaan (Praktijkroute dan wel Banenafspraakbaan). 804 kandidaten hebben nog geen actief re-integratietraject. Vanwege medische of dringende redenen hebben zij geen wettelijke arbeidsverplichting maar veelal wel een re-integratieverplichting. Overeenkomstig de afspraak ‘Baanbrekers is van werk, de gemeenten van participatie’ geven de gemeenten Heusden en Waalwijk zelf vorm aan deze re-integratieverplichting. Met Loon op Zand zijn hierover geen afspraken gemaakt. Baanbrekers blijft uiteraard zowel voor de uitkeringsverstrekking als voor de ontheffingen verantwoordelijk. Tot eind april zijn 95 plaatsingen gerealiseerd. Daarmee liggen we op koers voor de doelstelling van 277 plaatsingen voor 2022. In onderstaand overzicht is het aantal gerealiseerde plaatsingen uitgesplitst naar type plaatsing. Gerealiseerde plaatsingen januari - april 2022 (2021) Type plaatsingen 43 (56) fulltime-plaatsingen 51 (33) parttime-plaatsingen 1 (1) plaatsingen op scholing 95 (90) totaal
Het aantal lopende dienstverbanden met loonkostensubsidie per 30 april 2022 is in tabel hiernaast weergegeven.
Plaatsingen met/zonder LKS 36 (26) plaatsingen met LKS 58 (63) plaatsingen zonder LKS 1 (1) plaatsingen n.v.t. (scholing) 95 (90) totaal
Dienstverbanden met loonkostensubsidie per 30 april 2022 Type dienstverband Ba nena fs pra a k extern - regul i ere werkgever Ba nena fs pra a k i ntern - doors troomba a n Totaal Banenafspraak Bes chut Werk - Ba a nbrekers
11 45 56 39
De taakstelling Beschut Werk voor 2022 is voor Baanbrekers gesteld op 53 fte. De Totaal Beschut Werk 39 gerealiseerde 39 dienstverbanden vertegenwoordigen 35,9 fte. De achterstand op de taakstelling blijft uiteraard onze aandacht houden en tegelijkertijd ligt dit geheel in lijn met het landelijke beeld. Met een groeiend aantal loonkostensubsidie- Aantal uitgevoerde loonwaardemetingen verplichtingen, neemt ook het aantal loonwaarde- 2016 10 metingen toe. Iedere plaatsing met loonkostensubsidie 2017 41 vergt een meting, waarna gedurende het dienstverband 2018 87 periodieke her-metingen volgen. Tot en met april 2022 zijn 2019 106 34 loonwaardemetingen uitgevoerd. Dat is hoger dan in 2020 92 dezelfde periode 2021. Ook zijn er nog 41 gepland. De 2021 108 34 t/m april + 41 in caseload verwachting is dat we een stijging in het aantal 2022 loonwaardemetingen krijgen zoals we dat voor de coronacrisis al zagen. Bovenstaande tabel laat de historische ontwikkeling zien. Bij Baanbrekers voeren we de loonwaardemetingen zelf uit. We maken daarvoor, via een regiecontract dat wordt beheerd door gemeente Tilburg, gebruik van de uniforme loonwaarde-methodiek van Dariuz. Met een toenemend aantal Banenafspraak-kandidaten groeit ook de inzet van jobcoaches. Eind april kregen 72 mensen begeleiding van een jobcoach. Daarnaast ontvangen 15 kandidaten externe jobcoaching.
Verder zijn er 20 Wsw’ers die begeleid werken (in dienst bij externe werkgever) en door Baanbrekers gecoacht worden en er zijn er 76 Wsw’ers die op een detacheringsplek jobcoaching ontvangen. Doelgroep Wsw Van een groot deel van onze SW-medewerkers is in beeld gebracht of een meer reguliere werkplek haalbaar is. Hiermee geven we uitvoering aan de opdracht ‘zo regulier mogelijk werken’. Met 38 1e Berap 2022
7
medewerkers loopt momenteel een ontwikkeltraject met als doel door te stromen naar een groepsdetachering, individuele detachering of begeleid werken. Tot 1 mei 2022 zijn 8 SW-kandidaten bij een externe werkgever aan het werk gegaan. Dat is in lijn met onze doelstelling van 25 plaatsingen in 2022. Van de mensen die nu in een ontwikkeltraject zitten, zal de meerderheid nog kunnen doorstromen naar een groepsdetachering. Wanneer dit precies lukt, verschilt per individu. Wet Inburgering De nieuwe Wet inburgering is dit jaar in werking getreden. Samen met de gemeenten Heusden en Waalwijk hebben we de uitvoering van nieuwe wet geïmplementeerd. Baanbrekers voert de werkzaamheden voor deze twee gemeenten uit als een Plustaak. In de eerste maanden van dit jaar lag de focus van Baanbrekers op het maken van praktische uitvoeringsafspraken met onze samenwerkingspartners EchtNederlands, Vluchtelingenwerk, Bijeen, Contour de Twern en de Kredietbank. Een goede ketensamenwerking is van cruciaal belang om nieuwkomers adequaat te begeleiden tijdens hun inburgeringsproces. Met de gemeente Loon op Zand zijn procesafspraken gemaakt over de samenwerking ten aanzien van deze kandidaten ten aanzien van de combinatie Participatiewet en de nieuwe wet Inburgering. Nieuwkomers kunnen overigens ook in 2022 nog onder de oude wet uit 2013 worden geplaatst.
Dit hangt af van de datum waarop zij inburgeringsplichtig worden. Vlak na de invoering van de nieuwe wet bleek dat verschillende nieuwkomers ten onrechte van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) een kennisgeving hadden ontvangen dat zij onder de Wi2021 waren geplaatst. Zij hadden onder de wet uit 2013 moeten vallen. Het DUO heeft daarom het inburgeringsproces tijdelijk stilgelegd. Vanaf 25 maart is het inburgeringsproces weer volledig hervat. Deze tijdelijke stopzetting gaf Baanbrekers de gelegenheid om zich volledig te richten op de werk- en activeringstrajecten van de groep nieuwkomers die nog onder de oude wet vallen. Inmiddels worden de eerste inburgeraars onder de nieuwe wet opgepakt. Regionale pilot Bundeling Middelen De drie gemeenten hebben besloten dat Baanbrekers niet langer participeert in het traject Bundeling Middelen. Eind 2019 startte hiertoe een pilot binnen de regionale werkgeversdienstverlening. Gedurende de pilot heeft Baanbrekers ervaren dat de schaalgrootte van de Langstraat in veel opzichten effectiever is dan de schaal van de arbeidsmarktregio. Tijdens de pilot Bundeling Middelen zijn niet meer plaatsingen of kansen op plaatsingen gerealiseerd. Daarbij kwam dat de registratielast enorm toenam, wat leidde tot hoge handlingskosten.
De beoogde voordelen van Bundeling Middelen werden dan ook niet door Baanbrekers ervaren, terwijl er wel een aantal nadelen wordt ervaren. Baanbrekers is van mening dat het doel eenvoudiger bereikt wordt met sub regionale sturing op target, middelen en formatie, in combinatie met regionale afstemming over het hoe (de werkwijze). Baanbrekers blijft namens de drie gemeenten nog steeds actief in het WerkgeversServicepunt. Verzamelverordening Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz 2022 Vanwege wijzigingen in de wet- en regelgeving was aanpassing van de in 2017 vastgestelde Verzamelverordening noodzakelijk. Tevens is gebruik gemaakt van de gelegenheid om enkele technische wijzigingen en tekstuele verbeteringen aan te brengen conform wensen in de arbeidsmarktregio en de Baanbrekers-subregio. Door deze aanpassingen is de Verzamelverordening duidelijker voor zowel de inwoners als de uitvoerende medewerkers. De aanpassing van de Verzamelverordening Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz 2022 is in regionaal verband voorbereid. Begin april is de geactualiseerde verzamelverordening vastgesteld door het Algemeen Bestuur van Baanbrekers. In deze verordening is het beleid vormgegeven voor het taakveld van Re-integratie, Participatie en Inkomen.
1e Berap 2022
8
2.2 Deelprogramma 2: Leerwerkstructuur Landelijke ontwikkelingen De druk op de arbeidsmarkt is onveranderd groot. Nagenoeg alle mensen die nu nog niet participeren in het arbeidsproces kunnen niet zonder intensieve begeleiding of zijn, al dan niet tijdelijk, vaak vanwege multi-problematiek niet in staat om te werken. Ondanks dat het kabinet inmiddels al enige maanden onderweg is, is er nog geen zicht op, of en wanneer de eerder aangenomen motie van de SP en het CDA, waarin zij pleiten om de rol van mens-ontwikkelbedrijven te versterken, verder uitgewerkt wordt. Wij zien naast de genoemde multi-problematiek ook een toenemende vergrijzing van onze SWmedewerkers. Dit betekent relatief veel uitval als gevolg van arbeidsongeschiktheid en een toename van het gebruik maken van regelingen om (iets) minder te gaan werken. Daarnaast blijkt het voor een deel van onze medewerkers (SW maar zeker ook Beschut Werk) niet haalbaar om ‘buiten de deuren van Baanbrekers’ structureel aan het werk te zijn. Deze mensen hebben intensieve begeleiding nodig en die krijgen ze dan ook. Onze productiecapaciteit én omzet staan hierdoor onder druk. Onze Koers is echter helder, wij blijven inzetten op de transitie van een sociaal werkbedrijf naar een mensontwikkelbedrijf waarbinnen de ontwikkeling van de mens voorop staat en we de best mogelijke bijdrage leveren aan een inclusieve arbeidsmarkt.
Zo regulier als mogelijk Van nagenoeg alle SW-medewerkers zijn de ontwikkelmogelijkheden in beeld. Binnen de leerwerkstructuur staat het werken aan de ontwikkeling van de vaardigheden van medewerkers die nog een stap kunnen maken centraal. Voor de overige medewerkers die niet in staat zijn een volgende stap te maken of voor wie de huidige werkplek de meest passende werkplek is, gebruiken we een instrument om de werktevredenheid en de werkprestatie te meten. Zoals in deelprogramma 1 is vermeld loopt met 38 medewerkers een ontwikkeltraject (doel doorstromen naar een groeps- of individuele detachering of begeleid werken). Organisatorische ontwikkelingen binnen de leerwerkstructuur Het inrichtingsplan van de afdeling L&W is nog niet klaar. Omdat er de afgelopen maanden veel ontwikkelingen binnen de afdeling zijn geweest en daardoor de slagvaardigheid dreigt af te nemen, is besloten de herinrichting te faseren. Afgelopen maanden stonden in het teken van het vormgeven van een nieuwe toekomstbestendige afdeling middels diverse werksessies.
Uit de werksessies kwamen de volgende uitgangspunten naar voren: • Inrichting op basis van werkleerlijnen: Gezien de omvang van onze organisatie en een goede clustering van werkzaamheden, is besloten om met drie werkleerlijnen te gaan werken: o Gastvrijheid en Vrijetijdsbesteding o Groen en Recycling o Logistiek • Duurzaam: Voldoende ontwikkelruimte binnen de pijlers om toekomstgericht ingericht te zijn en te blijven; dus ook flexibel om aan te passen in werksoorten en -omvang. • Gelijkmatige afspiegeling van de doelgroepen in de drie leerlijnen, dus door- en uitstroomkandidaten, SW/P-kandidaten, aangewezen op een (tijdelijk) vangnet en indien nodig regulier. • Behoefte aan goed zicht op werkcapaciteit en -voorraad en ondersteuning in planning en control van de teamleiders L&W. • Korte lijnen en makkelijke afstemming tussen de drie pijlers; zowel voor kandidaten, vangnet als management. 1e Berap 2022
9
De volgende vraagstukken vragen nog verdere uitwerking: • Grote diversiteit in werkzaamheden per werkleerlijn vraagt mogelijk om een andere invulling van rollen, taken, verantwoordelijkheden en functies per werkleerlijn. • Invulling van de rollen, taken, verantwoordelijkheden en functies binnen de werkleerlijn in aansluiting op het IDU-proces (in samenwerking met RPI). • Invulling van de ondersteunende rollen ten behoeve van de balans in werkaanbod en werkcapaciteit en ten behoeve van planning en control en kwaliteit en veiligheid (Bedrijfsbureau). Leerwerkomvang doelgroepen: Wsw, Beschut Werk en Banenafspraak Het aantal medewerkers bij het Werkbedrijf met een indicatie Beschut Werk bedroeg in de maanden januari tot en met april gemiddeld 25. Het aantal medewerkers bij de Werkpool met een indicatie Beschut Werk bedroeg in deze periode gemiddeld 8. Ten opzichte van een jaar geleden is sprake van stijging. Dit ligt in lijn met het totaalaantal gerealiseerde plaatsingen ten opzichte van de taakstelling Beschut Werk. Leren & Werken organiseert in het kader van het IDU-proces ook doorstroombanen. In de periode januari tot en met april zijn gemiddeld 11 van dit soort werkplekken voor kandidaten met een indicatie Banenafspraak ingevuld. Bij de Werkpool zijn in dezelfde periode nog eens 26 van dit soort werkplekken ingevuld.
Ontwikkeling doelgroepen in de leerwerkstructuur Doelgroep Wsw
Participatiewet Banenafspraak
Afdeling
Aantal
Werkpool Verpakken & Assemblage Twiddus Broikes & kantine Totaal
155 (133) 139,9 (117,5) 26 (27) 22,1 (22,0)
fte
Aantal
fte
Totaal
Beschut Werk
Aantal 8
(5)
fte 6,8
Aantal
fte
(4,8) 189 (165) 168,7 (144,3)
92
(95)
69,7
(74,7)
5
(2)
3,1
(1,6) 17 (11) 12,3
(6,8) 114 (108)
85,2
(83,1)
71
(76)
55,7
(59,4)
5
(3)
3,4
(2,0)
6
(3)
3,1
(2,3)
82
(82)
62,2
(63,7)
8
(14)
5,9
(10,5)
1
(1)
0,8
(0,7)
2
(1)
1,6
(0,9)
11
(16)
8,3
(12,0)
326 (318) 271,2 (262,1) 37 (33) 29,4 (26,3) 33 (20) 23,9 (14,7) 396 (371) 324,5 (303,1)
* Gemiddelde bezetting januari - april 2022 (2021 )
1e Berap 2022
10
2.3 Deelprogramma 3: Inkomensondersteuning Het bedrijfsonderdeel Inkomensondersteuning (IO) zorgt voor een (tijdelijke) Participatiewet-uitkering voor inwoners van de drie Langstraatgemeenten die daar recht op hebben. Ook wordt getoetst of een inwoner recht heeft op bijzondere bijstand. Dit gebeurt in afstemming met de gemeenten. Verder houdt dit bedrijfsonderdeel zich bezig met handhaving en terugvordering. Afgelopen twee jaar waren een enorme uitdaging voor dit bedrijfsonderdeel. De uitvoering van de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) en Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) was bij Baanbrekers belegd door de gemeenten. Inmiddels zijn deze regelingen gestopt maar hebben we in 2022 nog te maken met afrondende werkzaamheden (zie hieronder). Deze ondersteuning heeft wel zijn vruchten afgeworpen. Bedrijvigheid, banen en inkomens zijn grotendeels behouden. Dat zien we dan ook terug in het gemiddeld aantal uitkeringsgerechtigden dat iets lager ligt ten opzichte van de aanvang van het jaar. Het bestand laat een licht dalend niveau zien en bedraagt per 30 april 2022 1.428 uitkeringsgerechtigden (t.o.v. 1440 per 31 december 2021). Een nagenoeg gelijkblijvend aantal bijstandsgerechtigden wil uiteraard niet zeggen dat er geen beweging is. Er blijven immers nieuwe aanvragen binnenkomen en cliënten uitstromen.
Ontwikkeling uitkeringsbestand 2022 per gemeente Gemeente Stand per......................................... 31-12-2021 Instroom Uitstroom 30-04-2022 Weekgemiddelde jan - apr 2022 Weekgemiddelde jan - apr 2021
Heusden
Loon op Zand
Waalwijk
Totaal
498 47 48 497
230 22 27 225
712 63 69 706
1.440 132 144 1.428
494 497
226 223
707 715
1.427 1.435
Bron: Werap 2022 - week 1 t/m 17
Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) en Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) Alle coronasteun is per 1 oktober 2021 gestopt. Daarmee kwam voor Baanbrekers een eind aan de uitvoering van de Tozo. Inmiddels zijn we bezig met de afrondende werkzaamheden hiervan. Denk hierbij onder andere aan werkzaamheden rondom invordering & verhaal en bezwaar & beroep. Hiertoe wordt aanvullende informatie opgevraagd bij cliënten om het definitieve recht vast te kunnen stellen. Naar nu blijkt leiden bijna alle terugvorderingsverzoeken tot het indienen van een bezwaarschrift. Tot op heden is de uitkomst van de hoorzittingen die hieruit volgen, dat de ondernemers dan nog een periode de tijd krijgen om de gevraagde informatie alsnog aan te leveren. Ook de TONK is per 1 oktober 2021 gestopt. Voor personen met een eigen woning worden vanaf 1 juli 2022 onderzoeken gepland. Dit omdat er nader onderzoek moet worden gedaan of er sprake is van een belastingteruggaaf (in verband met aftrekposten eigen woning). Als dat het geval is kan dit leiden tot (gedeeltelijke) terugvordering van de verstrekte TONK. Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (Bbz) Het stopzetten van de Tozo regeling zorgt ervoor dat de bijstand aan zelfstandigen uitsluitend nog wordt verstrekt op grond van het Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004.
Om de overgang voor de uitvoering bij de gemeenten behapbaar te maken, en zelfstandige ondernemers die dat nodig hebben tijdig inkomensondersteuning te kunnen bieden, heeft het kabinet besloten het Bbz gedurende het vierde kwartaal van 2021 en het eerste kwartaal 2022 op drie punten te vereenvoudigen: 1e Berap 2022
11
• buiten toepassing laten van de vermogenstoets; • mogelijk maken van het aanvragen van de Bbz-uitkering met terugwerkende kracht (max. twee maanden); • vaststellen van het inkomen en de hoogte van de Bbz-uitkering per kalendermaand (i.p.v. per boekjaar) en de directe verstrekking van de Bbz-uitkering om niet (en niet als voorlopige lening). Per 1 april van dit jaar gelden weer de reguliere Bbz-voorwaarden. Verbetertraject proces Inkomensondersteuning Er is een aantal werkgroepen die de dienstverlening en processen van Inkomensondersteuning aan de uitgangspunten van de in-bewegingkoers toetst en aanpast. Hierbij kan gedacht worden aan de processen intake, handhaven, bezwaar & beroep en terug- & invordering.
Naar aanleiding van het in 2021 afgeronde verbetertraject ‘Integrale ketenbenadering’ is nadrukkelijker aandacht gekomen voor: • één aanspreekpunt en verantwoordelijke voor de cliënt en het proces binnen de gehele keten; • de hulpvraag moet zo snel mogelijk duidelijk zijn, waardoor de juiste interacties kunnen volgen en het in één keer goed gaat; • binnen de gehele keten overzicht hebben in wie, wat doet op welk moment; • kennis hebben van elkaars werkveld en expertise; • gezamenlijk plan van aanpak op basis van een brede intake; • de bedoeling is leidend in plaats van protocollen en regels; • simpele, persoonlijke, effectieve en stimulerende communicatie die aansluit bij de cliënt. Medio mei starten we met een pilot “snelle aanvraag-snel besluit”. Vanuit de werkgroep Intake kwam de wens om het aanvraagproces voor de uitkering te vereenvoudigen. Dus behalve het goed afstemmen van de werkzaamheden tussen de inkomensconsulent en de trajectbegeleider, het aanpassen van het aanvraagproces specifiek voor de uitkering. Belangrijk hierbij is om de uitvraag van gegevens te vereenvoudigen en om vanuit 'slim' vertrouwen te werken in plaats van vanuit wantrouwen.
Dit heeft geleid tot de keuze voor het proces snelle aanvraag - snel besluit binnen het project Simpel Switchen (het landelijke project Simpel Switchen in de participatieketen richt zich op het verbeteren en versoepelen van overgangen tussen werk en bijstand. In de praktijk komen mensen die proberen te ‘switchen’ snel in de financiële problemen). Belangrijkste aanpassingen ten opzichte van ons huidige proces liggen in: • het opvragen van minder gegevens bij de cliënt en meer gebruik te maken van andere gegevensbronnen die Baanbrekers heeft; • het inzetten van meerdere 'stromen' binnen cliënten waarbij; o de groene stroom een zoveel mogelijk vereenvoudigd proces zal doorlopen o rode stroom een uitgebreidere, met meer gegevens en meer controles • in het proces goed te kijken waar we de cliënt kunnen ondersteunen of waar andere partijen dat kunnen • De pilot snelle aanvraag-snel besluit wordt uitgevoerd voor cliënten woonachtig in de gemeente Waalwijk. Er zal na drie maanden een tussentijdse evaluatie plaatsvinden en waar nodig bijgestuurd worden. Indien we na de pilotperiode, van 6 maanden, tevreden zijn over dit nieuwe proces zal dit worden uitgerold voor alle drie de gemeenten. Eenmalige energietoeslag Eind maart zijn de beleidsregels eenmalige energietoeslag door het dagelijks bestuur van Baanbrekers vastgesteld.
De colleges van de deelnemende gemeenten hebben kort hier na besloten dat zij niet wachten op de middelen vanuit de Rijksoverheid maar Baanbrekers toestemming geven om reeds te starten met het verstrekken van deze eenmalige toeslag. De toeslag wordt verstrekt als categoriale 1e Berap 2022
12
bijzondere bijstand. De hoogte van deze toeslag is vastgesteld op € 800 en wordt, mits wordt voldaan aan de voorwaarden, maar één keer per uniek adres verstrekt. Eind april is gestart met de (ambtshalve) betalingen aan huishoudens met een gemeentelijke uitkering en de betalingen aan personen met: • AIO (aanvullende bijstand) vanuit de SVB; • Gemeentepas (Waalwijkwijzer, Heusdenpas, Samen-Loontpas); • Gemeentepolis; • Deelnemers aan een gemeentelijk schuldhulpverleningstraject waarvan is beoordeeld dat er recht bestaat en waarvan de gegevens compleet zijn, verricht. Vanaf begin mei bestaat ook de mogelijkheid voor huishoudens aan wie deze energietoeslag niet ambtshalve is toegekend om een aanvraag in te dienen bij Baanbrekers. Vanwege de hoge energieprijzen is het de verwachting dat het aantal aanvragen hiervoor binnen de individuele bijzondere bijstand de komende periode fors zal toenemen. Tot en met april hebben we deze aanvragen voor behandeling uitgesteld. Dit betekent dat er een uitspraak vanuit de deelnemende gemeenten moet komen over hoe hier mee om te gaan. In de begrotingen van zowel Baanbrekers als de gemeenten is geen rekening gehouden met de compensatie van deze kosten. Dit zou dan betekenen dat er aanvullend budget gevraagd moet worden aan de colleges/raden.
Andere denkrichtingen kunnen zijn dat mensen een budgetadvies gesprek aangeboden krijgen om te onderzoeken of er ruimte is om op bepaalde kosten te besparen (opzeggen loterijen, dure abonnementen etc.). Of om te kijken naar de specifieke uitkeringen (SPUK) die gemeenten ontvangen voor het geven van advies om energie te besparen en in te zetten op bewustwording. Aangezien we met behandeltermijnen te maken hebben bij aanvragen bijzondere bijstand zullen we de aanvragen in het kader van de hoge energiekosten voorlopig afwijzen en deze inwoners wijzen op de reeds hierboven beschreven alternatieven. Mochten gemeenten besluiten om toch extra middelen beschikbaar te stellen voor deze vorm van bijzondere bijstand zal er pro-actief gecommuniceerd worden over deze mogelijkheid. Individuele studietoeslag Via het Gemeentenieuws van SZW (2021-5) heeft toenmalig minister Koolmees de gemeenten (nogmaals) opgeroepen om vanwege vertraging van de wetsbehandeling Breed Offensief, de Individuele Studietoeslag (IST) in de geest van de herziening te gaan verstrekken. Naar aanleiding hiervan is door Baanbrekers in het SET van 5 oktober 2021 gevraagd of de gemeenten aan dit verzoek gehoor willen geven. Alle gemeenten stonden positief tegenover dit voorstel.
Het dagelijks bestuur van Baanbrekers heeft in januari, met Schooljaar 2021-2022 1 september 2021 t/m 31 augustus 2022 terugwerkende kracht vanaf 1 januari van dit jaar dit beleid Toekenningen vastgesteld. Het beleid individuele studietoeslag is gebaseerd en Gemeente Heusden 5 vooruitlopend op wetgeving die 1 april 2022 in werking is getreden. 1 Bij deze wetwijziging is sprake van een individuele studietoeslag van Loon op Zand Waalwijk 3 € 300,- per maand voor 21-jarigen. Jongeren in de leeftijd van 18 tot en met 20 jaar kunnen aanspraak maken op een percentage van deze Totaal 9 € 300. In de tabel hiernaast is per gemeente het aantal toekenningen weergeven.
1e Berap 2022
13
Personeel Hierboven is de enorme uitdaging voor IO reeds benoemd. Enerzijds door de coronacrisis en het uitvoeren van extra regelingen. Anderzijds door het grote verloop en hoge ziekteverzuim van personeel. Het verloop is overigens geheel in lijn met de landelijke tendens bij andere gemeenten/werkgevers. Al langere tijd zijn er veel wisselingen in het team van inkomensconsulenten. Het vertrek van (ervaren) inkomensconsulenten leidde tot verlies van kennis. Daarbij komt de schaarste op de arbeidsmarkt aan ervaren professionals in dit vakgebied. Het aanbod van de uitzend-/detacheringsbureaus (ZZP’ers) is er in overvloed. Vorig jaar is zelfs een aantal inkomensconsulenten van Baanbrekers uit dienst gegaan omdat ze “verleid” zijn om als ZZP’er aan de slag te gaan. Meermaals leverden onze wervingsprocedures geen (ervaren) kandidaten op. De druk op de zittende (vaste) kern medewerkers is door het continue inwerken/begeleiden van nieuwe collega’s erg hoog. Dit komt bij hun reguliere taken/caseload terwijl daar eigenlijk geen tijd voor is. Dit geldt evenzo voor het team Kwaliteit dat nieuwe medewerkers 100% moet toetsen op hun kennis/vaardigheden alvorens men mandaat kan krijgen. Daarnaast kampen we ook binnen de groep inkomensconsulenten met een hoog ziekteverzuim (14%). Normaliter kan (kort) verzuim opgevangen worden door de andere teamleden.
Echter door hetgeen hiervoor reeds beschreven is dat niet mogelijk. Ook hiervoor geldt dus dat deze caseload opgevangen moet worden. Een onervaren medewerker kan het eerste half jaar niet zelfstandig aanvragen afhandelen/ beoordelen. De caseload van vertrekkende medewerkers moet dus overgenomen worden door een ervaren inhuurkracht. Op dit moment is een behoorlijk aantal onervaren medewerkers aangenomen waarvan de verwachting is dat deze per 2023 allemaal zelfstandig een caseload kunnen afhandelen.
1e Berap 2022
14
Bezwaar, beroep en klachten Onderstaand overzicht laat zien dat zowel het aantal klachten als bezwaren ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar lager ligt. • Voor de klachten geldt dat de meeste na mediation opgelost zijn. De andere twee waren ongegrond. • Voor bezwaren geldt dat van de 30 afgehandelde zaken, er 7 (gedeeltelijk) gegrond waren. • Aanvullend op het kopje Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) en Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) kan het volgende nog gemeld worden. In veel Tozo zaken zijn t.b.v. het rechtmatigheidsonderzoek (RMO) herhaaldelijk gegevens opgevraagd. Bij het uitblijven van die gegevens wordt vaak besloten om het recht op Tozo in te trekken daar het recht niet vastgesteld kan worden. De bezwaren tegen die intrekkingsbesluiten zijn voor de Adviescommissie bezwaarschriften reden om bezwaarmakers nogmaals in de gelegenheid te stellen die gegevens aan te leveren. Daardoor staat een aantal zaken nog open. Bij Tozo gaat het regelmatig om grote bedragen en dat beseffen mensen pas als de terugvordering op de mat valt. • De voorlopige voorzieningen hebben om verschillende redenen allemaal niet geleid tot een toekenning/gegrond verklaring. • Het aantal ontvangen hogere beroepen is gelijk aan dezelfde periode in 2021. Periode Soort Klachten
binnengekomen Totaal afgehandeld - na medi a tion opgel os t - a a nbod medi tation -> geen rea ctie - gegrond - ongegrond - i ngetrokken Bezwaren binnengekomen Totaal afgehandeld - gegrond - gedeel tel i jk gegrond - ongegrond - ni et ontva nkel i jk - i ngetrokken Bezwaren Tozo binnengekomen Totaal afgehandeld - gegrond - gedeel tel i jk gegrond - ongegrond - ni et ontva nkel i jk - i ngetrokken Voorlopige voorzieningen binnengekomen Totaal afgehandeld - i ngetrokken - a fgewezen - ni et ontva nkel i jk (Hogere) beroepen binnengekomen Totaal afgehandeld - (gedeel tel i jk) gegrond - ongegrond - i ngetrokken - ni et ontva nkel i jk
1e Berap 2022
jan - apr 2022 7 7 5 0 0 2 0 35 30 3 4 11 7 5 20 2 1 0 1 0 0 4 4 1 1 2 13 4 0 1 1 2
mei - aug 2022
sep - dec 2022
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Totaal 2022 7 7 5 0 0 2 0 35 30 3 4 11 7 5 20 2 1 0 1 0 0 4 4 1 1 2 13 4 0 1 1 2
in %
100% 71% 0% 0% 29% 0% 100% 10% 13% 37% 23% 17% 100% 50% 0% 50% 0% 0% 100% 25% 25% 50% 100% 0% 25% 25% 50%
jan - apr 2021 11 3 3 0 0 0 0 61 45 8 9 16 3 9 5 10 3 2 5 0 0 3 3 3 0 0 13 5 0 0 2 3
in %
100% 100% 0% 0% 0% 0% 100% 18% 20% 36% 7% 20% 100% 30% 20% 50% 0% 0% 100% 100% 0% 0% 100% 0% 0% 40% 60%
15
3
FINANCIËLE ONTWIKKELINGEN
3.1 Overzicht van lasten en baten De geactualiseerde begroting 2022 was financieel sluitend. Met de voorgestelde bijstellingen komt het geraamd resultaat uit op € 1.718.000 negatief. Voorgesteld wordt de deelnemersbijdragen met het geraamde tekort op te hogen, en dit te verwerken in de begrotingswijziging. Van de lasten en baten per deelprogramma kan het volgende overzicht worden gegeven. Het totaal van de deelprogramma’s, aangevuld met de kosten van overhead en de mutaties reserves leidt tot het bedrijfsresultaat van Baanbrekers. Bedragen x € 1.000
Lasten DP1: Re-integratie & Participatie DP2: Leerwerkstructuur DP3: Inkomensondersteuning DP4: Gemeentelijke bijdragen & ……...overige lasten en baten Totaal lasten deelprogramma's Overhead Totaal lasten
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
Verschil 1ᵉ 4 maanden
Begroting 2022
Prognose 2022
1.717 4.200 9.060
1.704 4.251 11.388
-13 51 2.328
5.138 13.062 27.580
5.183 13.060 31.495
4 14.980 2.455 17.435
2 17.345 2.565 19.910
-2 2.365 111 2.476
35 45.815 6.959 52.774
35 49.773 7.421 57.193
Baten DP1: Re-integratie & Participatie DP2: Leerwerkstructuur DP3: Inkomensondersteuning DP4: Gemeentelijke bijdragen & ……...overige lasten en baten Totaal baten
418 4.450 9.758
349 4.332 9.840
-69 -118 82
1.280 13.468 29.148
1.307 13.802 30.921
4.558 19.184
4.565 19.086
6 -98
9.161 53.057
10.901 56.930
Saldo van lasten en baten
1.749
-825
-2.574
283
-263
0
0
0
-492
-492
109 0 0
181 0 0
71 0 0
209 0 0
755 0 0
1.859
-644
-2.503
0
0
Af: stortingen reserves Bij: onttrekking ......herpositioneringsreserve Bij: onttrekking algemene reserve Bij: onttrekking vakantiegeldverpl. Resultaat
Op de volgende pagina’s worden per deelprogramma de significante ontwikkelingen in lasten en baten ten opzichte van de begroting en ontwikkelingen die effect hebben op de prognose nader toegelicht. In paragraaf 3.5 is tevens de derde begrotingswijziging 2022 opgenomen. In de prognose 2022 is de Wsw rijksvergoeding conform de meicirculaire 2022 verwerkt. De verdeling van de totale Wsw rijksvergoeding over de deelprogramma’s is gemaakt op basis van de afdelingen waarvoor de medewerkers momenteel werkzaam zijn. Deze post wordt in paragraaf 3.2 niet meer nader toegelicht. De in deze Berap voorgestelde 3e begrotingswijziging beperkt zich tot de thans bekende grotere en van belang zijnde posten. De bijstelling van de relatief kleine posten met geringe impact op de totale begroting zal bij de 2e Berap plaatsvinden. 1e Berap 2022
16
3.2 Toelichting op het overzicht van lasten en baten Deelprogramma 1: Re-integratie & Participatie Bedragen x € 1.000
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
Lasten BUIG - LKS: Banenafspraak BUIG - LKS: Beschut Werk Re-integratie trajecten Lonen Fidant extern Niet gesubsidieerd personeel - doorbelast aan trajecten Inhuur derden Projectkosten (Plus-taken) Inleg Bundeling Middelen Overige lasten Totaal lasten
504 124 273 15 834 -213 40 140 0 0 1.717
588 111 210 16 830 -215 39 126 0 0 1.704
Baten Participatiebudget (P-budget) Vergoeding Fidant extern Projectinkomsten (Plus-taken) Inkomsten uit de regio Overige baten Totaal baten
268 10 140 0 0 418 -1.299
Saldo van lasten en baten
Verschil 1ᵉ 4 maanden
Begroting 2022
Prognose 2022
84 -13 -63 1 -4 -2 -1 -14 0 0 -13
1.520 440 770 45 2.583 -688 40 428 0 0 5.138
1.520 440 770 45 2.585 -695 90 428 0 0 5.183
277 14 53 5 0 349
9 4 -87 5 0 -69
822 30 428 0 0 1.280
849 30 428 0 0 1.307
-1.355
-56
-3.859
-3.876
In deelprogramma 1: Re-integratie & Participatie is in de eerste vier maanden van 2022 een nadeel gerealiseerd van € 56.000 ten opzichte van de begroting. Dit wordt gevormd door een voordeel aan de lastenkant van € 13.000 en een nadeel aan de batenkant van € 69.000. Hierna is een toelichting gegeven op de relevante afwijkingen en ontwikkelingen binnen de posten van deelprogramma 1: Re-integratie & Participatie. BUIG – LKS: Banenafspraak en Beschut Werk • BUIG – LKS Banenafspraak: door groei van de doelgroep, in combinatie met de doorbetaling van LKS bij ziekte ligt de realisatie voor op begroting. Bij Berap II zullen we de post opnieuw beoordelen en waar nodig bijstellen. • BUIG – LKS Beschut Werk: bij actualisatie van de begroting is de verwachte last berekend op basis van het werkelijk gerealiseerd aantal plaatsing Beschut Werk. Hierover zijn geen bijzonderheden te melden. Inzet van BUIG -loonkostensubsidie Banenafspraak (incl. forfaitair) & Beschut Werk 2022 (2021) Categorie Banenafspraak Beschut Werk Periode januari - april mei - augustus september - december Totaal
# Betalingen 888
(862)
Lasten (€) € 587.539
(€ 475.092)
# Betalingen 156
(98) €
Lasten (€) 111.276
Totaal # Betalingen
Lasten (€)
(€ 68.504)
(960)
€ 698.815
(€ 543.597)
(575)
(€ 335.102)
(110)
(€ 71.106)
(685)
€0
(€ 406.207)
(787)
(€ 488.033)
(151)
(€ 101.977)
(938)
€0
(€ 590.010)
888 (2.224) €
587.539 (€ 1.298.227)
156
(359) €
111.276
(€ 241.587) 1.044 (2.583)
€ 698.815 (€ 1.539.814)
Bron: LKS_StimPrem_NBW_uitgaven - verslagnummer: 181263 t/m 185721
1e Berap 2022
17
Re-integratie trajecten Over het algemeen lopen de bestedingen iets achter op de begroting. Dit wordt veroorzaakt omdat niet alle kosten gelijkmatig over het jaar worden verspreid. Toelichting: Re-integratie trajecten Bedragen x € 1.000
Transferium / SMT Jobcoach / loonwaardemeting Opleiding Stimuleringspremies Overig Totaal re-integratie trajecten
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
90 110 40 25 8 273
92 87 23 8 210
Verschil 1ᵉ 4 maanden 2 -23 -17 -25 0 -63
Begroting 2022
Prognose 2022
220 330 120 75 25 770
220 330 120 75 25 770
Lonen en vergoeding Fidant extern Dit betreft de loonkosten en ontvangen detacheringsvergoeding van P-wetkandidaten die zonder tussenkomst van de Werkpool bij reguliere werkgevers aan de slag zijn. Tot op heden zijn er geen afwijkingen te melden. Inhuur derden De gerealiseerde lasten in de eerste vier maanden zijn in overeenstemming met het daarvoor bestemde budget. Als gevolg van verloop in combinatie met langdurige arbeidsongeschiktheid moet nog enige tijd aanvullend worden ingehuurd. Projectkosten en -inkomsten (Plus-taken) In de periode tot en met april is er een ogenschijnlijk verschil ontstaan tussen de begroting en realisatie. Dit wordt veroorzaakt doordat niet alle lasten en baten gelijkmatig over het jaar worden verspreid. Uitvoeringsplan en offerte Wet Inburgering – gemeente Heusden en Waalwijk (uitvoeringsjaar 2022) wordt gedurende dit boekjaar gefactureerd. De specifieke kosten die voor plus-taken gemaakt worden, worden direct aan de afnemende gemeenten toegerekend. Participatiebudget (P-budget) Alle gelden tot en met april zijn tot op heden conform afspraak aan Baanbrekers doorbetaald. De voorgestelde bijstelling ligt in lijn met de berichtgeving uit de meicirculaire 2022 inzake de participatiegelden.
1e Berap 2022
18
Deelprogramma 2: Leerwerkstructuur Bedragen x € 1.000
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
Lasten Directe productiekosten Lonen Fidant intern Gesubsidieerd personeel Niet gesubsidieerd personeel Inhuur derden Resultaat deelneming Ruelong B.V. Overige lasten Totaal lasten
32 464 3.111 593 0 0 0 4.200
41 507 3.091 611 0 0 1 4.251
Baten Omzet Wsw rijksvergoeding Loonkostensubsidies Fidant intern Overige baten Totaal baten
1.469 2.761 220 0 4.450 250
Saldo van lasten en baten
Verschil 1ᵉ 4 maanden
Begroting 2022
Prognose 2022
9 43 -20 18 0 0 1 51
97 1.494 9.243 1.799 0 429 0 13.062
97 1.494 9.243 1.799 70 357 0 13.060
1.372 2.769 191 0 4.332
-97 8 -29 0 -118
4.471 8.286 711 0 13.468
4.471 8.620 711 0 13.802
81
-169
406
742
In deelprogramma 2: Leerwerkstructuur is in de eerste vier maanden van 2022 een nadeel gerealiseerd van € 169.000 ten opzichte van de begroting. Dit wordt gevormd door een nadeel aan de lastenkant van € 51.000 en een nadeel aan de batenkant van € 118.000. Hierna is een toelichting gegeven op de relevante afwijkingen en ontwikkelingen binnen de posten van deelprogramma 2: Leerwerkstructuur. Omzet – directe productiekosten De gerealiseerde omzet ligt na vier maanden iets onder het niveau van de begroting. Alle afdelingen hebben te maken met een hoog arbeidsongeschiktheidspercentage. Bij de Werkpool lukt het mede daardoor vooralsnog niet om de groeiambitie die in de begroting verwerkt is, te realiseren. Bij Verpakken & Assemblage blijft het een continue uitdaging om vraag en aanbod van werk met elkaar te laten matchen. Dit zorgt voor te grote schommelingen in de werkvoorraad met negatieve gevolgen voor de omzet. Twiddus doet het beter dan verwacht, met name doordat de omzetderving door winkelsluiting in januari achteraf blijkt mee te vallen. Bij Broikes en de kantine zijn dit jaar al meerdere nieuwe initiatieven opgezet met een positief resultaat op de omzet. Eventuele bijstellingen vinden plaats bij Berap II. Toelichting: Omzet - directe productiekosten Bedragen x € 1.000
Werkpool Verpakken & Assemblage Twiddus Broikes & Kantine Totaal resultaat
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
960 258 216 3 1.437
849 228 247 7 1.331
Verschil 1ᵉ 4 maanden -111 -30 31 4 -106
Begroting 2022
Prognose 2022
2.900 770 696 8 4.374
2.900 770 696 8 4.374
Loonkosten(subsidies) Fidant intern In de eerste vier maanden zijn intern iets meer kandidaten in het kader van de Banenafspraak en Beschut Werk aan de slag gegaan ten opzichte van wat we verwachtten. Dit heeft geleid tot een overschrijding van de begrote loonsom. Tegelijkertijd is minder loonkostensubsidie ontvangen. Dit financieel nadeel wordt echter gecompenseerd vanuit de UWV-ontvangsten die in de Overhead onder de post overige personeelslasten zijn verantwoord. 1e Berap 2022
19
Deelprogramma 3: Inkomensondersteuning Bedragen x € 1.000
Lasten BUIG - Uitkeringen Bbz Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) Bijzondere bijstand Gesubsidieerd personeel Niet gesubsidieerd personeel Inhuur derden Specifieke ICT Projectkosten (Plus-taken) Overige lasten Totaal lasten Baten BUIG - Inkomsten BUIG - Invordering Bbz Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) Bijzondere bijstand Wsw rijksvergoeding Projectinkomsten (Plus-taken) Overige baten Totaal baten Saldo van lasten en baten
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
6.528 100
6.494 20
0 865 36 868 491 171 0 0 9.060
Verschil 1ᵉ 4 maanden
Begroting 2022
Prognose 2022
-34 -80
20.400 300
20.400 300
-76 3.206 37 903 541 193 0 71 11.388
-76 2.341 1 35 50 22 0 71 2.328
0 2.595 108 2.821 930 425 1 0 27.580
0 6.115 108 2.841 1.305 425 1 0 31.495
8.250 220 17
8.250 176 6
0 -44 -11
25.781 650 50
23.811 650 50
0 1.248 23 0 0 9.758
0 1.367 24 0 17 9.840
0 120 0 0 17 82
0 2.595 71 1 0 29.148
0 6.115 74 1 220 30.921
699
-1.547
-2.246
1.568
-574
In deelprogramma 3: Inkomensondersteuning is in de eerste vier maanden van 2022 een nadeel gerealiseerd van € 2.246.000 ten opzichte van de begroting. Dit wordt gevormd door een nadeel aan de lastenkant van € 2.328.000 en een voordeel aan de batenkant van € 82.000. Hierna is een toelichting gegeven op de relevante afwijkingen en ontwikkelingen binnen de posten van deelprogramma 3: Inkomensondersteuning. BUIG: uitkeringen, inkomsten en invordering Tot en met april zijn alle BUIG-middelen door de gemeenten aan Baanbrekers doorbetaald. In april is door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid het nader voorlopige budget afgegeven met betrekking tot de BUIG – Inkomsten. Voor de drie gemeenten samen leidt dit tot een korting van afgerond € 1.970.000 ten opzichte van de berichtgeving in september 2021. Eerder informeerden we u hierover ook al met de memo Bijstelling BUIG (DB 20-05 en AB 30-05). De gerealiseerde baten uit BUIG – Invordering lopen tussentijds achter op de begroting. Gezien het grillige karakter van deze post hoeft dat niet te betekenen dat de begroting per definitie niet gehaald zal worden. Voor de BUIG – Uitkeringen wordt nu ook nog geen begrotingswijzing voorgesteld. In de huidige begroting is uitgegaan van gemiddeld 1.435 uitkeringsgerechtigden over 2022.
De uitkeringslasten zijn als gevolg van een lager aantal uitkeringsgerechtigden na vier maanden iets lager dan begroot. In de 2e Berap zal dit programmaonderdeel, in combinatie met de overige BUIG – onderdelen worden beoordeeld en waar nodig worden bijgesteld. 1e Berap 2022
20
Toelichting: Recapitulatie BUIG Bedragen x € 1.000
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
BUIG - Uitkeringen BUIG - LKS: Banenafspraak BUIG - LKS: Beschut Werk Sub-totaal BUIG - Invordering Saldo
-6.528 -504 -124 -7.156 220 -6.936
-6.494 -588 -111 -7.193 176 -7.016
BUIG - Inkomsten
8.250
8.250
Resultaat op BUIG
1.314
1.234
Verschil 1ᵉ 4 maanden
Begroting 2022
Prognose 2022
-34 84 -13 37 44 80
-20.400 -1.520 -440 -22.360 650 -21.710
-20.400 -1.520 -440 -22.360 650 -21.710
-
25.781
23.811
4.071
2.101
80
Bbz Om de overgang voor de uitvoering bij de gemeenten behapbaar te maken, en zelfstandige ondernemers die dat nodig hebben tijdig inkomensondersteuning te kunnen bieden na het stopzetten van de Tozo, heeft het kabinet besloten het Bbz gedurende het vierde kwartaal van 2021 en het eerste kwartaal 2022 op drie punten te vereenvoudigen. Per 1 april van dit jaar geldt de reguliere Bbz weer met de hieraan gekoppelde voorwaarden. De vereenvoudigde regeling heeft niet tot een toename van de lasten geleid. De neerwaartse bijstelling van de Bbz lasten zal bij Berap II integraal met de BUIG – bijstelling worden meegenomen. Loonkosten niet gesubsidieerd personeel en inhuur derden Met name bij Inkomen worden we geconfronteerd met een combinatie van langdurig arbeidsongeschikte medewerkers en een groot verloop van personeel. Om de (kwaliteit van) dienstverlening te borgen, en om nog meer uitval te voorkomen, voelen we ons genoodzaakt om op deze plekken in te huren. Eerder informeerden we u hierover ook al met de memo Stand van zaken inhuur derden (DB 20-05 en AB 30-05). Naast de impact van bovenstaande personele perikelen op de organisatie heeft Baanbrekers van de gemeenten de taak gekregen om uitvoering te geven aan de eenmalige energietoeslag.
In het voorstel Eenmalige energietoeslag (DB 25-03 en AB 04-04) is aangegeven dat de extra inzet van personeel tot een incidentele verhoging van de uitvoeringslasten zal leiden. In de huidige begroting is deze extra inzet nog niet voorzien. In bovenstaande prognose is daarmee nu wel rekening gehouden. Overige baten De drie gemeenteraden hebben besloten de uitvoering van de eenmalige energietoeslag bij Baanbrekers te beleggen. Op macroniveau is er 680 miljoen euro voor de eenmalige energietoeslag beschikbaar. De vergoeding voor uitvoeringskosten dient uit hetzelfde budget te worden voldaan. Aangezien er naar verwachting landelijk 800.000 huishoudens gebruik maken van de eenmalige energietoeslag (ofwel € 640 miljoen), blijft er landelijk 40 miljoen (€50 per uitkering) over in het kader van uitvoeringskosten. In het bestuursvoorstel van 25 maart 2022 is uitgegaan van circa 4.400 huishoudens die binnen onze drie gemeenten in aanmerking komen voor deze toeslag. Op basis van die uitgangspunten komen wij tot een verwachte te ontvangen uitvoeringsvergoeding van in totaal € 220.000 (4.400 aanvragen x € 50). Conform het voorstel zal de daadwerkelijke uitvoeringsvergoeding op basis van realisatie in een later stadium in rekening bij de gemeenten worden gebracht.
1e Berap 2022
21
Bijzondere bijstand De introductie en uitbetaling van de eenmalige energietoeslag heeft in het eerste tertiaal 2022 tot hogere lasten geleid dan begroot was. In de prognose is nu met deze nieuwe regeling rekening gehouden. Afrekening vindt uiteindelijk per gemeente plaats op basis van de werkelijk gemaakte kosten. Hieronder zijn de kosten bijzondere bijstand per gemeente en de splitsing naar hoofdkostensoorten weergegeven. Belangrijk is om hierbij te vermelden dat de uitkering van de eenmalige energietoeslag integraal onderdeel uitmaakt van de bijzondere bijstand en ook als zodanig in de uitsplitsing naar hoofdkostensoorten aan bod komt. Toelichting: Bijzondere bijstand Bedragen x € 1.000
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
738 364 937 2.038
1.160 576 1.470 3.206
Heusden Loon op Zand Waalwijk Totaal lasten
Verschil 1ᵉ 4 maanden
Begroting 2022
Prognose 2022
910 425 1.260 2.595
2.213 1.092 2.810 6.115
423 212 533 1.168
Bijzondere bijstand 2022 naar hoofdkostensoorten Algemeen Omschrijving
Cluster
Totaal aantal dossiers
Heusden
Loon op Zand
Waalwijk
€
aantal dossiers
€
aantal dossiers
€
aantal dossiers
kosten financiële transacties individuele inkomenstoeslag directe levensbehoeften voorziening voor wonen kosten maatschappelijke zorg kosten uitstroombevordering individuele studietoeslag kosten medische dienstverlening overige kosten soorten kosten huishouden voorziening voor opvang Sub-totaal
f k a c e g l h i b d
732 367 50 35 60 57 9 24 12 4 4 1.354
389.979 172.015 66.567 35.971 22.998 12.909 11.629 8.010 4.214 430 282 725.004
260 147 9 13 21 24 5 4 3 0 0 486
142.498 68.895 12.181 8.856 7.540 5.165 5.629 1.408 411 252.583
117 53 6 5 12 15 1 9 2 0 0 220
63.473 25.102 1.542 1.270 4.676 2.021 1.600 3.953 353 103.990
355 167 35 17 27 18 3 11 7 4 4 648
184.008 78.018 52.844 25.845 10.782 5.723 4.400 2.649 3.450 430 282 368.431
collectieve ziektekostenpremie diverse adm. posten / ontvangsten Totaal januari - april 2022
m
2.195
303.864 1.284 1.030.152
716
102.434 1.446 356.463
563
61.615 -3.210 162.395
916
139.815 3.048 511.294
3.549
1.202
783
1.564
€
Totaal januari - april 2021
953.806
330.369
160.069
463.368
Verschil 2022 t.o.v. 2021
76.346
26.094
2.326
47.926
Eenmalige regelingen Omschrijving
januari - april 2022 Eenmalige energietoeslag januari - april 2021 TONK
1e Berap 2022
Totaal aantal dossiers
Heusden €
aantal dossiers
2.739
2.176.000
11
11.811
Loon op Zand €
aantal dossiers
1.014
804.000
1
8
Waalwijk €
aantal dossiers
€
519
413.600
1.206
958.400
2
1.982
8
9.821
22
Deelprogramma 4: Gemeentelijke bijdragen & overige lasten en baten Bedragen x € 1.000
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
Verschil 1ᵉ 4 maanden
Begroting 2022
Prognose 2022
Lasten Resultaat deelneming Ruelong B.V. Lasten overige omzet Incidentele lasten Totaal lasten
0 4 0 4
0 1 1 2
0 -3 1 -2
0 10 0 35
0 10 0 35
Baten Gemeentelijke bijdragen Wsw rijksvergoeding Beg. Werken - doorbetaald aan bedrijven - doorbetaald aan buitengemeenten Overige omzet Incidentele baten Totaal baten
4.395 182 -55 0 37 0 4.558
4.395 183 -49 0 38 -1 4.565
0 2 6 0 1 -1 6
8.789 551 -220 0 40 0 9.161
10.507 573 -220 0 40 0 10.901
Saldo van lasten en baten
4.554
4.563
8
9.126
10.866
In deelprogramma 4: Gemeentelijke bijdragen & overige lasten en baten is in de eerste vier maanden van 2022 een voordeel gerealiseerd van € 8.000 ten opzichte van de begroting. Dit wordt gevormd door een voordeel aan de lastenkant van € 2.000 en een voordeel aan de batenkant van € 6.000. Gemeentelijke bijdragen Het geraamde tekort na bijstelling ad € 1.718.000 wordt nu aan de gemeentelijke bijdragen toegevoegd. Voor de vaststelling van de begrotingswijziging zal een zienswijzeprocedure worden opgestart.
1e Berap 2022
23
Overhead Bedragen x € 1.000
Begroting t/m april 2022
Realisatie t/m april 2022
Begroting 2022
Prognose 2022
Gesubsideerd personeel - doorbelast Ruelong B.V. Netto gesubsidieerd personeel
901 -694 206
882 -684 198
-18 10 -9
2.661 -2.043 618
2.661 -2.043 618
Niet gesubsidieerd personeel - doorbelast Ruelong B.V. Netto niet gesubsidieerd personeel
1.259 -78 1.181
1.273 -78 1.195
14 0 14
3.930 -237 3.693
3.944 -237 3.707
Wsw rijksvergoeding - doorbelast Ruelong B.V. Netto Wsw rijksvergoeding
-742 601 -140
-732 597 -135
10 -4 6
-2.214 1.789 -425
-2.303 1.861 -442
0 0 0
0 0 0
0 0 0
-175 35 -140
-175 35 -140
Overige personeelslasten Inhuur derden Afschrijving Rente Onderhoud Algemene lasten DVO Ruelong B.V.
228 46 94 0 73 903 -136
106 45 94 5 68 1.126 -136
-122 -1 0 5 -5 223 0
735 65 265 146 223 2.178 -400
695 200 265 195 223 2.500 -400
Lasten overhead
2.455
2.565
111
6.959
7.421
Lage Inkomensvoordeel (LIV) - doorbelast Ruelong B.V. Netto Lage Inkomensvoordeel (LIV)
Verschil 1ᵉ 4 maanden
In de overhead is na de eerste vier maanden van 2022 sprake van een tussentijds nadeel van € 111.000 ten opzichte van de begroting. De grootste oorzaak hiervan is, dat niet alle kosten evenredig over de tijd verdeeld zijn. De realisatie januari – april wijkt dus niet af van wat we tot op heden verwachtten. In het restant van 2022 verwachten we wel een aantal nieuwe zaken die tot de begrotingswijziging leiden. Overige personeelslasten De verlaging van € 40.000 in de prognose betreft de verwachte UWV uitkering voor medewerkers die binnenkort met zwangerschapsverlof gaan. Deze tegemoetkomingen gelden als dekkingsmiddel voor de toename van de personele lasten in de diverse deelprogramma’s. Inhuur derden Ook bij Bedrijfsvoering & Control worden we geconfronteerd met een combinatie van langdurig arbeidsongeschikte medewerkers, personele mutaties en krapte op de arbeidsmarkt. Voor een adequate invulling van cruciale functies, maar ook om goed voorbereid te zijn op de toekomst wordt in het restant van 2022 op een aantal plekken gebruik gemaakt van externe expertise. De aanstaande wijziging van de rechtmatigheidsverantwoording vraagt bijvoorbeeld om tijdelijk extra ondersteuning bij interne controle. Rente Conform besluitvorming door het AB op 4 april 2022 is een aanvullende lening ad € 5 miljoen aangetrokken voor de financiering van de vernieuwbouw.
In de prognose is de bijbehorende rentelast nu verwerkt.
1e Berap 2022
24
Algemene lasten Dit betreft een verhoging van de lasten die in het kader van de herpositionering worden verwacht. De toename wordt volledig gedekt door een verhoogde onttrekking uit de bestemmingsreserve. Meer hierover in paragraaf 3.4 Mutaties reserves.
1e Berap 2022
25
3.3 Gemeentelijke bijdragen De gemelde ontwikkelingen in deze 1e Berap resulteren in een bijstelling van diverse begrotingsposten. Deze doorrekening leidt tot een verhoging van de gemeentelijke bijdragen.
Heusden (38,36 %) Loon op Zand (20,03 %) Waalwijk (41,61 %) Totaal
Geactualiseerde begroting 2022 3.371.533 1.760.793 3.656.957 8.789.283
Bijstelling 659.080 344.206 714.875 1.718.161
Prognose 2022 4.030.613 2.104.999 4.371.832 10.507.444
N.B: procentuele (voorlopige) verdeling gemeenten is o.b.v. inwoneraantallen per 1-1-2021; bij de jaarrekening zal deze worden herrekend op basis van de werkelijke inwoneraantallen per 1-1-2022.