080-22 septembercirculaire 2022

Aan de leden van de raad van de gemeente Waalwijk

Ons kenmerk Uw brief Uw kenmerk Betreft

Behandeld door Documentnummer Datum verzonden

M. Paans 18 oktober 2022

Raadsinformatiebrief 080-22 septembercirculaire 2022

Geachte leden van de raad, Via deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de effecten van de septembercirculaire 2022 voor onze gemeente. Septembercirculaire 2022 De septembercirculaire is de tweede van de drie circulaires zoals die jaarlijks regulier verschijnen. De septembercirculaire 2022 is op Prinsjesdag volgens planning verschenen. Deze circulaire bevat informatie over de actualisatie van het accres op basis van de Miljoenennota en een eenmalige rijksbijdrage in 2026. Voor de gemeente Waalwijk staan de belangrijkste onderwerpen uit deze septembercirculaire hieronder toegelicht: 1. Financiële effecten van de septembercirculaire 2022 voor algemene uitkering De effecten van deze circulaire t.o.v. die van meicirculaire 2022 staan uitgewerkt in onderstaande tabel: Bedragen x € 1.000 V = Voordeel N = Nadeel Septembercirculaire 2022 Meicirculaire 2022 Verschil t.o.v. vorige circulaire

2022 95.433 91.535 V 3.898

2023 96.232 92.783 V 3.449

2024 97.670 94.598 V 3.072

2025 99.169 97.010 V 2.159

2026 92.979 91.391 V 1.588

2. Consequenties vanuit septembercirculaire 2022 voor begroting Als gevolg van de wijzigingen in de septembercirculaire 2022 worden ook geoormerkte bedragen in onze begroting opgenomen. Samen heeft dit het volgende effect: Bedragen x € 1.000 V = Voordeel N = Nadeel Verschil AU t.o.v. vorige circulaire Totaal geoormerkte bedragen* Per saldo ten gunste van de begroting

2022 V 3.898 N 2.266 V 1.632

2023 V 3.449 N 1.163 V 2.286

2024 2025 V 3.072 V 2.159 N 1.133 N 1.037 V 1.939 V 1.122

2026 V 1.588 N 1.043 V 545

*Voor verdere toelichting verwijzen wij u naar de bijlage

Bovenstaande tabel laat voor de jaren 2022-2026 aflopende voordelen zien. Het verschil ten opzichte van de vorige circulaire heeft als belangrijkste oorzaken: a. Een hoger accres b. Eenmalige rijksbijdrage c. Hervormingsagenda Jeugdzorg d. BTW-Compensatie Fonds (BCF) Ad. a: Hoger accres Met het accres wordt de groei of krimp van de rijksuitgaven bedoeld. Dus als het rijk meer gaat uitgeven, stijgt ook het accres voor de gemeenten, als het tegenovergestelde gebeurt dan neemt deze voor gemeenten af. Samen ‘trap op en samen trap af’ wordt dit genoemd. In de septembercirculaire 2022 zijn de accressen vanaf 2023 bijgewerkt. Voor alle jaren vanaf 2023 is sprake van een opwaartse bijstelling als gevolg van te verwachte loon- en prijsstijgingen (op basis van gegevens Centraal Planbureau). Ad. b: Eenmalige rijksbijdrage Het Rijk werkt met gemeenten aan een nieuwe financieringssytematiek vanaf 2026. In aanloop daarnaartoe stelt het kabinet eenmalig € 1 miljard extra in 2026 beschikbaar. Voor Waalwijk is dat in 2026 € 2,4 miljoen. Ad. c: Hervormingsagenda Jeugdzorg Bij de septembercirculaire zijn de bedragen van de hervormingsagenda jeugdzorg geactualiseerd. Dit leidt tot neerwaartse bijstelling van € 0,2 miljoen in 2024 en € 1,1 miljoen vanaf 2025 en verder.

De Hervormingsagenda Jeugd moet leiden tot verbetering van de hulpverlening en een financieel beheersbaar en duurzaam jeugdstelsel. Zie voor verdere toelichting in de bijlage van deze raadsinformatiebrief (pagina 5). Ad. d: BTW-Compensatie Fonds (BCF) Het BCF-plafond bedraagt € 3,7 miljard voor gemeenten in 2022. Als de gezamenlijke declaraties onder het plafond blijven wordt het verschil in het gemeentefonds gestort. Bij overschrijding van het plafond volgt een uitname. Het plafond muteert jaarlijks met het accrespercentage. Voor 2022 levert dit voor Waalwijk een voordeel op van afgerond € 0,3 miljoen. 3. Consequenties voor de begrotingspositie Rekening houdend met de uitkomsten van deze circulaire ontstaat het volgende financieel beeld 2022 – 2026, waarbij voor de jaren 2023 tot en met 2026 is uitgegaan van de actualisering van de begroting 2023 en voor het jaar 2022 van het Voorjaarsbericht 2022 en de meicirculaire: Bedragen x € 1.000 V = Voordeel N = Nadeel Actualisering begroting 2023 Voorjaarsbericht 2022 Effecten meicirculaire 2022 Voor septembercirc. 2022 Septembercirculaire 2022 Stand na septembercirculaire 2022

2022 n.v.t. V 742 V 2.077 V 2.819 V 1.632

2023 V 467 n.v.t. n.v.t. V 467 V 2.286

V 4.451

V 2.753

V V

2024 3.026 n.v.t. n.v.t. 3.026 1.939

V

4.965

V

V V

2025 6.740 n.v.t. n.v.t. 6.740 1.122

V V

2026 1.043 n.v.t. n.v.t. 1.043 545

V

7.862

V

1.588

V

V

De financiële effecten van de septembercirculaire 2022 zullen voor de jaren 2022-2026 worden opgenomen in het Najaarsbericht 2022. Resumé De effecten van de septembercirculaire zijn positief voor de gemeente Waalwijk. De uitkomsten van deze septembercirculaire worden verwerkt in het Najaarsbericht 2022, met daarbij als kanttekening dat het momenteel onzekere tijden zijn en tal van factoren kunnen nog invloed hebben op onze meerjarenbegroting, zoals het risico op nog verdere prijsstijgingen, de economische ontwikkeling en het realiseren van in de begroting opgenomen taakstellingen. Hoogachtend, HET COLLEGE VAN WAALWIJK, de secretaris, de burgemeester,

Michel Tromp

Bijlagen: 1

Sacha C.A.M. Ausems

Bijlage: toelichting op geoormerkte bedragen en stelposten Er zijn wijzigingen doorgevoerd in decentralisatie-, integratie- en specifieke uitkeringen, taakmutaties en de loon- en prijsontwikkeling en al deze mutaties worden geoormerkt. (bedragen * €1.000) - Decentralisatie, integratie en specifieke-uitkeringen Begeleiding statushouders Participatie Invoeringskosten Omgevingswet; toevoegen aan algemene reserve Wet kwaliteitsborging bouw (Wkb) Leerlingenvervoer Oekraïne

2022 569

- Taakmutaties Energietoeslag Asiel (inburgering) SVB PGB Trekkingsrechten Loon- en prijsontwikkeling (globaal)

2023 26

2024 26

2025 26

2026 26

64 12

26

26

26

26

1.696 1.654 42

37

6

-89

-83

119 -82

92 -86

-89

-83

1.100

1.100

1.100

1.100

p.m.

p.m.

p.m.

1.132

1.037

1.043

71 30 392

0

Hervormingsagenda Jeugdzorg Totaal geoormerkte bedragen en stelposten

2.265

1.163

Toelichting Decentralisatie-, integratie- en specifieke-uitkering: Voor Waalwijk gelden er mutaties bij de volgende decentralisatie-uitkeringen: - Begeleiding statushouders (éénmalig). - Participatie (éénmalig). Deze gelden worden verrekend met Baanbrekers. - Invoeringskosten Omgevingswet (éénmalig). In het coalitieakkoord 2022-2026 zijn extra invoeringskosten Omgevingswet opgenomen van € 1,2 miljoen, waarbij er van wordt uitgegaan dat wij hiervoor eenzelfde bijdrage van het Rijk zouden gaan krijgen. Bij de actualisering van de begroting 2023 was de inschatting dat er van het Rijk geen extra middelen zouden komen en is in 2023 voor dit bedrag een onttrekking uit de algemene reserve opgenomen. Nu bij de septembercirculaire blijkt dat we toch nog een gedeeltelijke vergoeding van het Rijk krijgen, wordt de € 392.000 in 2022 toegevoegd aan de algemene reserve. Per saldo komt dus van de € 1,2 miljoen uiteindelijk € 808.000 ten laste van de algemene reserve. - Wet kwaliteitsborging bouw (Wkb) (2022 t/m 2026). - Leerlingenvervoer Oekraïne (éénmalig). Taakmutaties - Energietoeslag In het debat over de Voorjaarsnota op 5 juli jl. heeft het Kabinet aangekondigd het richtbedrag van de eenmalige energietoeslag te verhogen, van € 800 naar € 1.300. De energietoeslag is bedoeld voor mensen die leven van 120% van het sociaal minimum.

Bij de meicirculaire is voor Waalwijk € 1.954.000 beschikbaar gesteld. Het bedrag wordt

nu in de septembercirculaire verhoogd met € 1.654.000 tot € 3.608.000. De beschikbaar gestelde bedragen zijn inclusief vergoeding voor uitvoeringskosten. - Asiel (inburgering) In het bestuurlijk akkoord met betrekking tot de opvang van asielzoekers is afgesproken dat het kabinet voldoende financiële middelen beschikbaar stelt voor integratie. Als gevolg van een hogere instroom van inburgeraars komt voor Waalwijk bedragen van € 42.000 in 2022, € 119.000 in 2023 en € 92.000 in 2024 beschikbaar - SVB PGB Trekkingsrechten De VNG en het ministerie van VWS zijn overeengekomen om met ingang van 2023 een structureel bedrag uit te nemen uit het gemeentefonds ten behoeve van de uitvoeringskosten van de Sociale Verzekeringsbank (SVB) van de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Voor Waalwijk gaat het om een bedrag van € 82.000 in 2023, € 86.000 in 2024, € 89.000 in 2025 en € 83.000 in 2026. Gezien de onzekerheid over de kostenontwikkeling evalueren de VNG en het ministerie van VWS deze afspraak na vier jaar (dus in 2026), op basis van de werkelijke uitvoeringskosten van de SVB voor de Jeugdwet en de Wmo. Op basis van de evaluatie kan besloten worden om de structurele uitname uit het gemeentefonds naar boven of naar beneden bij te stellen.

Loon- en prijsontwikkeling In de begroting 2023 is rekening gehouden met de ramingen voor lonen en prijzen uit het Centraal Economisch Plan van het Centraal Planbureau. In verband met te verwachte verdere stijging van lonen en prijzen zijn hiervoor in de septembercirculaire extra middelen opgenomen. Voor Waalwijk betekent dit structureel € 1.100.000. Hervormingsagenda Jeugdzorg Bij de septembercirculaire zijn de bedragen van de hervormingsagenda jeugdzorg geactualiseerd. Dit leidt tot neerwaartse bijstelling van € 0,2 miljoen in 2024 en € 1,1 miljoen vanaf 2025 en verder. Vooralsnog hebben wij deze kortingen niet doorvertaald in onze begroting omdat de maatregelen uit de hervormingsagenda jeugdzorg vanuit het Rijk nog niet zijn geconcretiseerd. Bij het samenstellen van de kadernota 2024 zullen wij met de dan bekende informatie bezien hoe wij verder omgaan met de effecten van de hervormingsagenda jeugdzorg; vandaar dat deze als p.m. posten in bovenstaand overzicht zijn opgenomen.