047-26 Aanpak netcongestie

Aan de leden van de raad van de gemeente Waalwijk

Ons kenmerk Uw brief Uw kenmerk

130552

Behandeld door

Betreft

Raadsinformatiebrief 047-26 Aanpak netcongestie

Datum verzonden

G. Mulder 141850 2 juni 2026

Geachte leden van de raad, Met deze brief informeert het college u over de wijze waarop de gemeente Waalwijk omgaat met de recente ontwikkelingen rond netcongestie en het gewijzigde landelijke prioriteringskader voor elektriciteitsaansluitingen. Deze ontwikkelingen hebben directe gevolgen voor woningbouw, maatschappelijke voorzieningen en andere projecten binnen onze gemeente. Met deze brief lichten wij de achtergrond, de gekozen aanpak en het verdere proces toe. Aanleiding Aanleiding vormt de wijziging van het landelijke prioriteringskader voor elektriciteitsaansluitingen bij netcongestie, vastgesteld door de Autoriteit Consument & Markt, in combinatie met een rechterlijke uitspraak eind 2025. Deze uitspraak heeft bevestigd dat het reserveren van elektriciteitscapaciteit buiten het vastgestelde prioriteringskader niet meer is toegestaan. Als gevolg hiervan verandert per 1 juli 2026 de wijze waarop elektriciteitsaansluitingen worden toegewezen in gebieden met netcongestie. Dit raakt met name de elektriciteitsaansluitingen voor het zogenoemde kleinverbruik, zoals woningbouwprojecten, maatschappelijk vastgoed, laadinfrastructuur en kleine bedrijven. De gemeente Waalwijk bevindt zich in een regio waar de beschikbare netcapaciteit beperkt is, waardoor deze wijzigingen ook op onze gemeente een impact hebben.

Achtergrond: prioritering bij netcongestie Het vernieuwde prioriteringskader schrijft voor in welke volgorde netbeheerders aanvragen voor elektriciteitscapaciteit mogen behandelen wanneer sprake is van schaarste. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen: 1. Congestieverzachters – projecten die direct ruimte op het elektriciteitsnet maken. 2. Veiligheid – projecten die essentieel zijn voor de nationale veiligheid, zoals ziekenhuizen, noodhulpdiensten, defensie en politie. 3. Basisbehoeften – projecten die voorzien in maatschappelijke basisbehoeften zoals woningbouw en onderwijs. Door de rechterlijke uitspraak is het niet langer toegestaan om capaciteit buiten deze systematiek te reserveren voor elektriciteitsaansluitingen met kleinverbruik. Dit betekent dat ook deze projecten vanaf 1 juli 2026 in de wachtrij worden geplaatst. Gevolgen voor de gemeente Waalwijk De beschikbare netcapaciteit in de regio is beperkt en de vraag overstijgt naar verwachting het aanbod. Dit brengt het risico met zich mee dat niet alle projecten tijdig kunnen worden

1/2 Taxandriaweg 6

Postbus 10150

5140GB Waalwijk

t 0416-683456

info@waalwijk.nl

www.waalwijk.nl

aangesloten, ook wanneer zij maatschappelijk van belang zijn. Tegelijkertijd geldt dat commerciële projecten zonder maatschappelijke functie niet kunnen worden bevoordeeld ten opzichte van woningbouw of maatschappelijke voorzieningen, zolang het prioriteringskader wordt gevolgd. Gemeentelijke aanpak De gemeente heeft een interne, integrale werkgroep ingericht. Binnen deze werkgroep is een overzicht opgesteld van alle relevante projecten met een elektriciteitsaansluiting voor kleinverbruik. Deze projecten zijn ingedeeld in vier categorieën, variërend van projecten waarvoor de aansluiting al is aangevraagd tot projecten die nog onvoldoende concreet zijn uitgewerkt. De huidige inzet is primair gericht op het veiligstellen van kansrijke aanvragen vóór 1 juli 2026. Daarbij wordt actief gekeken waar procedures kunnen worden versneld en waar initiatiefnemers tijdig kunnen worden ondersteund om aanvragen voor een aansluiting volledig en tijdig in te dienen. Afstemming en regionale context Er is doorlopend ambtelijk overleg met netbeheerder Enexis over de mogelijkheden en randvoorwaarden. Tegelijkertijd is duidelijk dat de gemeente niet volledig kan sturen op de uitkomst, mede vanwege beperkte transparantie over aanvragen en wachttijden in andere gemeenten. Daarom blijft regionale afstemming, onder meer binnen de regio Hart van Brabant, een belangrijk aandachtspunt.

Communicatie De gemeente communiceert actief over eigen beleid en stappen rond netcongestie, energie en warmte. Daarnaast sluiten we aan bij communicatie van netbeheerders, door relevante informatie te delen of hiernaar te verwijzen. Hierbij nemen we een actieve, maar volgende rol. Onze communicatie richt zich op het informeren en bewust maken van inwoners over netcongestie en de gevolgen voor onze gemeente. Waar mogelijk bieden we handelingsperspectief. Vervolg en proces De aanpak bestaat uit drie samenhangende fasen: in de huidige fase tot 1 juli 2026 wordt maximaal ingezet op het tijdig indienen van kansrijke aanvragen; in de daaropvolgende fase wordt er een impactanalyse uitgevoerd, met de belangrijkste risico’s en mogelijke handelingsperspectieven. In de laatste fase worden werkprocessen aangepast en wordt netcapaciteit waar mogelijk voor woningbouw en maatschappelijk vastgoed langjarig, tot circa tien jaar vooruit, gepland en aangevraagd. Vanaf 1 januari 2027 wordt volledig gewerkt binnen het nieuwe prioriteringsregime, met continue monitoring en waar nodig bijsturing. Tot slot Met deze brief heeft het college u inzicht gegeven in de aanpak en het verdere proces. Op een later moment informeren wij u opnieuw over de behaalde resultaten en de beoogde vervolgstappen. Hoogachtend, HET COLLEGE VAN WAALWIJK, de secretaris,

de burgemeester,

Michel Tromp

Sacha Ausems

2/2 Taxandriaweg 6

Postbus 10150

5140GB Waalwijk

t 0416-683456

info@waalwijk.nl

www.waalwijk.nl