011-26 Decembercirculaire 2025

Aan de leden van de raad van de gemeente Waalwijk

Ons kenmerk Uw brief Uw kenmerk

94519

Behandeld door Documentnummer Datum verzonden

Betreft

Raadsinformatiebrief 011-26 Decembercirculaire 2025

J. Meijer 100697 4 februar 2026

Geachte leden van de raad, Via deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de effecten van de Decembercirculaire 2025 voor onze gemeente. Decembercirculaire 2025 Jaarlijks verschijnen doorgaans drie circulaires. De Meicirculaire geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van de Rijksoverheid, de Septembercirculaire de vertaling van de Miljoenennota en de Decembercirculaire is op basis van de Najaarsnota en rondt het uitkeringsjaar zoveel mogelijk af. De Decembercirculaire 2025 is volgens planning verschenen. Voor de gemeente Waalwijk staan de belangrijkste onderwerpen uit deze Decembercirculaire hieronder toegelicht. 1. Financiële effecten van de Decembercirculaire 2025 voor algemene uitkering De effecten van deze circulaire ten opzichte van de Septembercirculaire 2025 staan uitgewerkt in onderstaande tabel: Bedragen x € 1.000 V = Voordeel N = Nadeel Septembercirculaire 2025 Decembercirculaire 2025 Verschil t.o.v. vorige circulaire

2025 120.440 121.312 V 872

2026 121.097 121.731 V 634

2027 119.676 120.094 V 418

2028 115.945 116.265 V 320

2029 116.900 117.223 V 323

2. Consequenties vanuit Decembercirculaire 2025 voor begroting Als gevolg van de wijzigingen in de Decembercirculaire 2025 worden ook geoormerkte bedragen in onze begroting opgenomen. Aangezien we voor 2025 ook te maken hebben met negatieve taakmutaties, die niet meer te verrekenen zijn, valt het geoormerkte bedrag hoger uit dan de mutatie van de decembercirculaire zelf. Samen heeft dit het volgende effect: Bedragen x € 1.000 2025 V = Voordeel N = Nadeel Verschil algemene uitkering t.o.v. vorige V 872 circulaire N 916 Totaal geoormerkte bedragen* N 44 Per saldo *Voor verdere toelichting verwijzen wij u naar de bijlage

2026 V 634

2027 V 418

2028 V 320

2029 V 323

N 135 V 499

V 418

V 320

V 323

1/4 Taxandriaweg 6

Postbus 10150

5140GB Waalwijk

t 0416-683456

info@waalwijk.nl

www.waalwijk.nl

De algemene uitkering laat ten opzichte van de Septembercirculaire 2025 voordelen zien voor de jaren 2025 tot en met 2029; vanwege het oormerken van enkele taakmutaties en uitkeringen is het saldo in 2025 uiteindelijk licht nadelig. De afwijking in 2025 wordt vooral veroorzaakt door voordelige taakmutaties (€ 91.000) en voordelige ontwikkelingen in decentralisatie/integratie-uitkeringen (totaal € 781.000). De afwijking in 2026 wordt vooral veroorzaakt door hoeveelheidsverschillen (hoger aantal bijstandsontvangers en huishoudens met een laag inkomen; € 389.000 voordelig) en een extra toegekend bedrag voor de decentralisatie-uitkering Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (DU)(€ 135.000). Vanaf 2027 wordt het verschil vooral veroorzaakt door hoeveelheidsverschillen. 3. Consequenties voor de begrotingspositie Rekening houdend met de uitkomsten van deze circulaire ontstaat het volgende financieel beeld 2025 – 2029, waarbij is uitgegaan van de Begroting 2026 (inclusief incidentele lasten en baten en inclusief eerste begrotingswijziging) en het Najaarsbericht 2025 (inclusief amendement sluitende meerjarenraming – inzetten 10% vrije ruimte Algemene Reserve): Bedragen x € 1.000 V = Voordeel N = Nadeel Stand voor Decembercirculaire 2025 Decembercirculaire 2025 Stand na Decembercirculaire 2025

2025 5.516

V

2026 238

V

2027 296 N

N 44 V 5.472

V V

499 737

V V

418 V 714 N

V

2028 2.158 N

2029 2.688

320 1.838

323 2.365

V N

Gelet op de financiële effecten van de Decembercirculaire die betrekking hebben op 2025 moet bij de Jaarstukken 2025 een bedrag van € 916.000 apart worden bestemd (zie bijlage). De financiële effecten voor de jaren 2026-2029 worden opgenomen in het Voorjaarsbericht 2026. Samenvattend De effecten voor de algemene uitkering zijn ten opzichte van de Septembercirculaire 2025 positief voor de jaren 2026 tot en met 2029. Voor het jaar 2025 is het licht negatief vanwege het oormerken van diverse uitkeringen en taakmutaties. Vanaf 2028 is er naar verwachting een begrotingstekort welke we moeten ombuigen richting de Begroting 2028.

Hoogachtend, HET COLLEGE VAN WAALWIJK, de secretaris,

de burgemeester,

Michel Tromp

Sacha Ausems

Bijlagen:

2/4 Taxandriaweg 6

Postbus 10150

5140GB Waalwijk

t 0416-683456

info@waalwijk.nl

www.waalwijk.nl

Bijlage: toelichting op geoormerkte bedragen en stelposten De volgende bedragen worden geoormerkt via enerzijds een resultaatbestemmingsvoorstel bij de Jaarstukken 2025 voor de bedragen voor 2025 en via een mutatie in het Voorjaarsbericht 2026 voor het bedrag van 2026: (bedragen * €1.000) - Decentralisatie en integratieuitkeringen Participatie Beschut werk (IU) Spreidingswet (DU) Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (DU) Pilots Samenwerken sociaal en veiligheidsdomein (DU) Meerkosten Oekraïne Sociaal Domein (DU) Compensatie medewerkers sociaal ontwikkelbedrijven (DU) Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp (DU) Implementatie plateau 2 (DU) - Taakmutaties Kinderopvang pleegouders Wet versterking regie volkshuisvesting

2025 761

Totaal geoormerkte bedragen

916

2026 135

2027 0

2028 0

2029 0

0

0

0

0

135

0

0

0

83 44 135 200 115 280 26 13 155 29 126

Decentralisatie- en integratie-uitkeringen: Participatie Beschut werk (IU) In de periode 2025-2027 wordt in totaal ruim € 110 miljoen beschikbaar gesteld om de werking van loonkostensubsidie (LKS) bij beschut werk te verbeteren. De extra middelen worden toegevoegd aan de Rijksbijdrage beschut werk via de IU Participatie. Na de inwerkingtreding van de wijziging zullen de extra middelen onderdeel worden van het budget voor de bijstand en loonkostensubsidies. Waalwijk krijgt voor 2025 een bedrag van € 83.000. Spreidingswet (DU) Vanuit de Spreidingswet hebben gemeenten een nieuwe taak gekregen in het zoeken naar opvangplekken). Zij ontvangen hiervoor middelen vanuit het gemeentefonds. Voor gemeenten is er een bijdrage van in totaal € 15,3 miljoen beschikbaar. Elke gemeente ontvangt een vast bedrag van € 20.000. Het resterende bedrag wordt verdeeld op basis van de verdeling van het aantal opvangplaatsen per gemeente. De gemeente Waalwijk ontvangt € 44.000. Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE)(DU) Voor 2026 is in totaal ruim € 666 miljoen beschikbaar gesteld aan gemeenten om uitvoering te kunnen geven aan hun taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid. Van dit budget was € 30,5 miljoen toen nog niet verdeeld.

Op voorstel van de VNG, in samenwerking met de RVO, wordt € 26,5 miljoen toegekend voor plannen die gemeenten hebben op gebied van het aardgasvrij maken van wijken, het aanleggen van windparken of zonneweiden of een zero-emissie (ZE)-zone. Voor Waalwijk gaat het om een extra bedrag van € 135.000 voor 2026. Pilots Samenwerken sociaal en veiligheidsdomein (DU) Eén van de doelstellingen in het werkprogramma van de Ministeriële Commissie Aanpak Ondermijning (MCAO) is het versterken van de preventieve aanpak van ondermijnende (jeugd)criminaliteit (speerpunt 4). Binnen de gemeentelijke organisatie liggen hierbij kansen om de samenwerking tussen het sociaal domein en het veiligheidsdomein te versterken. Deze samenwerking biedt mogelijkheden om kwetsbare en risicogroepen meer perspectief en kansen te bieden en zo het risico op betrokkenheid bij ondermijnende criminaliteit te verkleinen. In totaal is een bedrag van € 765.000 beschikbaar. De gemeenten Almere, Amsterdam en Waalwijk ontvangen elk € 200.000.

3/4 Taxandriaweg 6

Postbus 10150

5140GB Waalwijk

t 0416-683456

info@waalwijk.nl

www.waalwijk.nl

Meerkosten Oekraïne sociaal domein (DU) De verantwoordelijkheid voor de zorg en ondersteuning vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Jeugdwet en de Wet publieke gezondheid voor de uitvoering van het basistakenpakket Jeugdgezondheidszorg, het Rijksvaccinatieprogramma en het prenataal huisbezoek ligt voor Oekraïense ontheemden bij gemeenten. Op basis van onderzoek naar daadwerkelijke opgevangen Oekraïense ontheemden per gemeente en onderzoek naar de gemiddelde gemeentelijke zorgkosten per ontheemde is in de Decembercirculaire 2025 € 33 miljoen toegevoegd. De gemeente Waalwijk ontvangt een bedrag van € 115.000. Compensatie medewerkers sociaal ontwikkelbedrijven (DU) Medewerkers van sociaal ontwikkelbedrijven ondervinden nadelige gevolgen van de fiscale maatregelen uit het Belastingplan 2025. In de Decembercirculaire 2025 is € 40 miljoen voor 2025 toegevoegd om medewerkers van sociaal ontwikkelbedrijven compensatie te bieden voor deze nadelige gevolgen. Voor de gemeente Waalwijk gaat het om een bedrag van € 280.000 voor 2025. Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp (DU) Gemeenten kunnen de extra middelen aanwenden voor hun bestaande lokale aanpak van energiearmoede. In combinatie met de ontvangen data maakt dit het mogelijk huishoudens gericht te benaderen, passende ondersteuning te bieden en daarbij gebruik te maken van het bestaande lokale hulpaanbod.

Gemeenten ontvangen in 2025 een bijdrage van € 9,8 miljoen. De middelen worden verdeeld op basis van het percentage energiearmoede per gemeente. Voor de gemeente Waalwijk gaat het om een bedrag van € 26.000 voor 2025. Implementatie plateau 2 (DU) Gegevens over inburgeraars die vallen onder de Wet inburgering 2021 worden op dit moment veelal handmatig (via portalen en bestanden) uitgewisseld. Dit is niet alleen foutgevoelig, maar ook zeer arbeidsintensief. Om die reden worden op dit moment voorbereidingen getroffen om de geautomatiseerde uitwisseling van gegevens binnen de inburgeringsketen (“plateau 2”) mogelijk te maken. De implementatie hiervan zal stapsgewijs vanaf 2026 gaan plaatsvinden. De bijdrage die gemeenten ontvangen, kan worden gebruikt voor eventuele investeringen die voor deze overstap nodig zijn. Het gaat om een totaalbedrag van € 4,6 miljoen en deze middelen worden evenredig over alle gemeenten verdeeld. De gemeente Waalwijk ontvangt een bedrag van € 13.000. Taakmutaties Kinderopvang pleegouders Bij de Voorjaarsnota 2025 is door de Rijksoverheid extra geld beschikbaar gesteld als bijdrage voor de kosten die pleegouders maken voor kinderopvang en buitenschoolse opvang van hun pleegkinderen.

Pleegouders betalen nu een eigen bijdrage in de kosten van kinderopvang en buitenschoolse opvang; dit zijn kosten die overblijven na het ontvangen van de eventuele kinderopvangtoeslag. In 2025 wordt eenmalig € 10,7 miljoen toegevoegd aan het gemeentefonds. Voor de gemeente Waalwijk gaat het om een bedrag van € 29.000. Wet versterking regie volkshuisvesting In een artikel 2 onderzoek is vastgesteld dat de werkzaamheden van het wetsvoorstel Versterking regie volkshuisvesting financiële gevolgen hebben voor gemeenten in de vorm van incidentele en structurele uitvoeringslasten. Voor de compensatie van de geïdentificeerde incidentele uitvoeringslasten wordt € 48,8 miljoen aan het gemeentefonds toegevoegd. Voor de gemeente Waalwijk gaat het om een bedrag van € 126.000.

4/4 Taxandriaweg 6

Postbus 10150

5140GB Waalwijk

t 0416-683456

info@waalwijk.nl

www.waalwijk.nl