RV Minder meerkosten Jeugdwet

AAN DE RAAD

Datum behandeld in college Datum agendering Onderwerp Portefeuillehouder

18 juni 2024 11 juli 2024 Minder meerkosten Jeugdwet R. de Vries

Behandelend ambtenaar E-mailadres Telefoonnummer

N. Kooiker n.kooiker@waadhoeke.nl 06 380 80 444

Samenvatting

In de Berap 2 (november 2023) is aangegeven dat de toen verwachte budgetoverschrijding aanleiding is voor nader onderzoek naar de stijgende lijn van de lasten van de jeugdzorg. Deze stijging zien we ook terug in de conceptbegroting van de Dienst NWF 2025. Vanwege de lastenstijging is de ‘Analyse budgetoverschrijding Jeugdzorg 2023’ opgesteld (bijlage 2). In deze analyse wordt ingegaan op de mogelijke oorzaken van de stijging, worden conclusies getrokken en aanbevelingen gedaan. Inzichtelijk wordt aan welke knoppen kan worden gedraaid om meer grip op de kosten te krijgen. Daarnaast is, in het kader van de taakstelling Sociaal Domein, ‘investeren in minder meerkosten Jeugdwet’ uitgewerkt in ‘Een stevige basis voor de uitvoering van de Jeugdwet’ (bijlage 1). Dit document is richtinggevend voor de uitvoering.

Voorstel

1 Kennis te nemen van ‘Een stevige basis voor de uitvoering van de Jeugdwet’ (bijlage 1), als richtinggevend document voor de uitvoering; 2 Kennis te nemen van ‘Analyse budgetoverschrijding Jeugdzorg 2023’ (bijlage 2); 3 Een incidenteel budget van € 260.000 beschikbaar te stellen voor de tijdelijke inzet van een kwaliteitsadviseur en een procesregisseur; 4 Het besluit onder 3 ten laste te brengen van de Reserve Sociaal Domein.

Aanleiding In de Berap 2 is aangegeven dat de toen verwachte budgetoverschrijding aanleiding is voor nader onderzoek naar de stijgende lijn van de lasten van de jeugdzorg. Deze stijging zien we ook terug in de conceptbegroting van de Dienst NWF 2025. In verband met de stijging van lasten is de ‘Analyse budgetoverschrijding Jeugdzorg’ (bijlage 2) opgesteld. In deze analyse wordt ingegaan op de mogelijke oorzaken van de stijging, worden conclusies getrokken en aanbevelingen gedaan. Inzichtelijk wordt aan welke knoppen kan worden gedraaid om meer grip op de kosten te krijgen. Daarnaast is er een taakstelling opgelegd voor het Sociaal Domein. Die taakstelling is uitgewerkt in 4 denkrichtingen (1. Inzetten op maatwerk; 2. Investeren in minder meerkosten Jeugdwet; 3. Inkoop WMO en 4. Monitoring WMO ). Het voorstel voor de denkrichting 2 ‘investeren in minder meerkosten Jeugdwet’ is uitgewerkt in de bijlage 1 ‘Een stevige basis voor de uitvoering van de Jeugdwet’. Dit document is richtinggevend bij het funderen van de uitvoering, waarbij het in hoofdzaak gaat om het vastleggen van processen en het nakomen ervan. Bij implementatie wordt met de uitvoering de exacte vorm bepaald. Om de kosten te doen afnemen zet de gemeente al jarenlang in op preventie.

Voorbeelden daarvan zijn de inzet van de praktijkondersteuner bij de huisarts GGZ-jeugd, de Buitenhuisaanpak, het gebiedsteam op school en drempelloos sport- en cultuur beleven. Preventie werpt echter pas na een periode van meerdere jaren zijn vruchten af. De opbrengst van preventie is echter niet alleen maar een economische opbrengst. Verbetering van welzijn is ook een belangrijk effect. Om de zorgtrajecten op basis van de Jeugdwet ten aanzien van inhoud en kosten te verbeteren worden twee functies tijdelijk ingezet, te weten een kwaliteitsadviseur en een procesregisseur. Beoogd (meetbaar) effect Meer grip op de kostenontwikkeling en verbetering van het zorgtraject op basis van de Jeugdwet ten aanzien van inhoud, zodat: 1. de zorg uniform, rechtmatig en doelmatig wordt toegekend en alleen noodzakelijke kosten worden gemaakt om te voldoen aan de zorgplicht van de Jeugdwet; 2. de inwoner de meest passende zorg van de meest geschikte aanbieder ontvangt en de resultaten binnen de afgesproken termijn worden behaald. Motivering Argumenten 1.1 Er is een stevige basis nodig voor het toekomstbestendig maken van het Gebiedsteam Ingevolge de Hervormingsagenda heeft de gemeente de taak om een stevig lokaal team in te richten.

Dit is een team dat zelf (vrij toegankelijke) ondersteuning en (jeugd)hulp biedt, ook aan huishoudens en gezinnen, waarin zorgen zijn over de veiligheid en/of ernstige ontwikkelachterstanden. Voor deze doorontwikkeling is het nodig dat de basis stevig staat en er sprake is van een uniforme uitvoering.

2

| Minder meerkosten Jeugdwet

1.2 Door te sturen op inhoud zijn er kansen voor verbetering en voor kostenbeheersing Intern bij de gemeente en bij de Dienst NWF zijn kansen voor verbetering van kwaliteit van de zorg en beheersing van de kosten. Waar het organisatorische aspecten betreft, is dit uitgewerkt in de bijlage ‘Een stevige basis voor de uitvoering van de Jeugdwet’. Waar het financieel gericht is, is dit opgenomen in de ‘Analyse budgetoverschrijding jeugdzorg 2023’. 2.1 De ‘Analyse budgetoverschrijding Jeugdzorg 2023’ geeft inzicht in oorzaken van de stijgende kosten In het document wordt ingegaan op onderdelen waar risico bestaat op hoge kosten en daar worden conclusies en aanbevelingen aan verbonden. De conclusies bieden mogelijkheden tot verbetering. Door het uitvoeren van de aanbevelingen uit de analyse kunnen de kosten beter worden beheerst en kunnen overschrijdingen eerder worden gesignaleerd en mogelijk voorkomen worden. 3.1 Een kwaliteitsadviseur bevordert uniformiteit, rechtmatig- en doelmatigheid Uitvoeringsprocessen en de werkwijze kunnen worden verbeterd ten behoeve van een uniforme, rechtmatige en doelmatige toekenning van jeugdzorg en dossiervorming. Door een kwaliteitsadviseur aan te stellen wordt met name ingezet op het: 1. verbeteren van de grip op de toegang; 2. streven naar betere beheersing van het volume aan benodigde zorg en ondersteuning; 3.

besteden van voldoende aandacht aan de realisatie van de oorspronkelijke transformatiedoelstellingen; 4. versterken van de grip op de financiën in de uitvoering; 5. versterken van de grip op de effectiviteit van de zorg in de uitvoering. 3.2 Een functie van procesregisseur ontbreekt Bij andere gemeenten is gebleken, dat scherper toezicht op de zorg van de aanbieder ten aanzien van onder andere te behalen resultaten, gestelde termijnen en stapeling van zorg ertoe leidt, dat de aanbieder zich beter houdt aan de bij de inkoop gemaakte afspraken. Dit is de taak van een procesregisseur die ook aandacht geeft aan het scherp formuleren van resultaten en regievoering door het Gebiedsteam. Daarbij horen zakelijke aspecten als samenwerking tussen instellingen, onderhandelingssituaties met instellingen over geld en beoordeling of resultaten wel of niet voldoende zijn behaald. 4 De kosten van beide functies kunnen ten laste worden gebracht van de Reserve sociaal domein De omvang van de Reserve sociaal domein biedt ruimte voor de aanstelling van een kwaliteitsadviseur en een procesregisseur eerst voor 2 jaar. Hiervoor is het nodig om een budget van € 260.000 beschikbaar te stellen en ten laste te brengen aan de Reserve Sociaal Domein.

Kanttekeningen/risico’s 2.1 De stijging van kosten Jeugdwet is een landelijke tendens Uit het rapport van de Jeugdautoriteit blijkt dat de landelijke tendens is: stijging van de kosten door met name de stijging van kosten van de zorg. Het aantal zorgvragen stijgt tussen 2015 en 2019 met 17 % en het aantal zorgtrajecten met 20%, maar de zorgkosten stegen met 53%. Een landelijk onderzoek van VNG toont aan, dat er landelijk over 2021 een tekort van € 1,3 miljard is op de Jeugdzorg. het toegenomen aantal jongeren in jeugdzorg, de toegenomen duur (aantal dagen) van

3

| Minder meerkosten Jeugdwet

jeugdhulp, de hogere kosten voor de hulp, als de veronderstelde toenemende complexiteit kunnen de hogere lasten verklaren. Alternatieven Alternatief is om nu geen middelen in te zetten voor de gewenste verbetering in kwaliteit en proces. In dat geval moet gezocht worden naar andere dekking of een andere aanpak. De huidige situatie laat zien dat meer grip op de uitgaven noodzakelijk is. Daarom is dit voorstel een eerste en belangrijke stap. Vervolg Het vervolg bestaat uit: - Implementatie van ‘Een stevige basis voor de uitvoering van de Jeugdwet’. - Uitwerking van de aanbevelingen uit de ‘Analyse budgetoverschrijding Jeugdzorg 2023’ in samenwerking met de Dienst NWF. - Monitoring van aantallen, duur en resultaten. Participatie Van participatie was in dit traject niet sprake omdat het ging om een analyse van hoe om te gaan met oplopende kosten. Financiën De kosten van het inzetten van een kwaliteitsadviseur en een procesregisseur (beide voor maximaal 2 jaar) komen ten laste van de Reserve Sociaal Domein. De raad wordt gevraagd om hiervoor incidenteel een budget van € 260.000 beschikbaar te stellen. Bijlagen Bijlage 1: ‘Een stevige basis voor de uitvoering van de Jeugdwet’ Bijlage 2: Analyse budgetoverschrijding Jeugdzorg 2023 Burgemeester en wethouders van Waadhoeke

, burgemeester

, secretaris

4

| Minder meerkosten Jeugdwet

NR.: 2024-117992 De raad van de gemeente Waadhoeke

Gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van Waadhoeke van 26 juni 1907; BESLUIT

1. Kennis te nemen van het collegebesluit om ‘Een stevige basis voor de uitvoering van de Jeugdwet’ vast te stellen als richtinggevend document voor de uitvoering; 2. Kennis te nemen van de ‘Analyse budgetoverschrijding Jeugdzorg 2023’; 3. In te stemmen met de financiële effecten van de kwaliteitsadviseur; 4. In te stemmen met de financiële effecten van de procesregisseur; 5. Een budget van € 130.000 per jaar voor deze beide functies beschikbaar te stellen en ten laste te brengen van de Reserve Sociaal Domein{

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 11 juli 2024 ,

Signed By: Waanders, Marga <m.waanders@waadhoeke.nl> 15/07/2024 14:41:18 CEST ID: 7d3682a9-bfc9-426e-83bb-188a6caf4b3c

{{Signer2}}

, voorzitter

Auth: Scribble

{{Signer1}}

, griffier

Signed By: Lyklema, Tinco <t.lyklema@waadhoeke.nl> 15/07/2024 14:34:13 CEST ID: 7d3682a9-bfc9-426e-83bb-188a6caf4b3c Auth: Scribble

Dit document is digitaal ondertekend.

5

| Minder meerkosten Jeugdwet

6

| Minder meerkosten Jeugdwet