Bijlage 3: voor- en nadelen van de vier modellen

Stedenbouwkundige modellen Bloemketerp door LAOS Door het besluit van de gemeenteraad om twee scholen en een zwembad op Bloemketerp te realiseren is een studie gemaakt van het gebied en zijn op basis van de studie en de input van diverse partijen, belangenverenigingen en gemeentelijke input drie modellen uitgewerkt door het bureau voor landschapsarchitectuur en stedenbouw LAOS. In dit document worden de voor en nadelen van de drie modellen benoemd vanuit diverse vakgebieden. Tevens wordt aangegeven wat voor alle drie de modellen van toepassing is. Na de kernsessie van 6 mei 2025 is model 4 toegevoegd aan dit document.

Alle 3 LAOS modellen In alle 3 modellen gemaakt door LAOS is aandacht voor groen, en het goed toegankelijk maken van het gebied voor wandelaars en fietsers. Op deze manier moet het gebied uitnodigen om een ommetje te maken en te verblijven. In alle modellen is het nodig om een rotonde te realiseren ter hoogte van de Van VoorthuijsenwegRondweg-Bloemketerp. Tevens zal er naar de verkeersveiligheid en ontsluiting ter hoogte van de Leeuwarderweg en de bereikbaarheid van de woonboten moeten worden gekeken. Betreffende het onderwerp recreatie geldt voor alle 3 modellen van LAOS dat de camping in zijn huidige vorm niet zal blijven bestaan.

Model 1 Verspreiding van gebouwen - Voorkeursmodel In model 1 is ervoor gekozen om de verschillende functies te spreiden in het gebied.

De voordelen van dit model zijn: Stedenbouw -

Door de spreiding van de gebouwen is er meer ruimte voor de zichtlijnen in het gebied. De zichtlijnen zijn als zeer waardevol beschreven in de status ‘beschermd stadsgezicht’. Door de voorgestelde spreiding ontstaan geen ‘bebouwingsranden’ aan de rand van het gebied.

Bodem/Water: -

Bestaande waterlopen blijven intact. Er is tevens ruimte om dit te versterken. Spreidingsmogelijkheid afvoer hemelwater van ruimer verdeeld dakoppervlak door de spreiding van de gebouwen over het gebied.

Cultuurhistorie -

Hier kan de meeste kwaliteit worden gerealiseerd. Met name de relatie tussen gebouw, buitenruimte en omgeving kunnen hier optimaal worden benut.

Verkeer -

Mogelijkheid voor geclusterd parkeren voor De Kabas en zwembad. Door de spreiding van scholen wordt verwacht dat de drukte in het gebied wordt verdeeld.

Sport -

Combinatie en verbetering van ijsbaan en atletiekbaan. Op deze manier kan de ruimte efficiënt gebruikt worden. Leerlingen van de AMS kunnen buitensporten op de locatie ijsbaan/atletiekbaan Leerlingen worden bij goede inrichting van de buitenruimte geprikkeld om te bewegen, ook buiten schooltijd. Door de spreiding is voldoende ruimte om wandelen en fietsen in het gebied te stimuleren.

Onderwijs -

De verschillende leeftijdscategorieën hebben een eigen gebouw en ruimte binnen Bloemketerp. Voortgezet onderwijs grenst direct aan de sport, jongeren worden gestimuleerd om te bewegen. De schoolgebouwen hebben ruimte om uit te breiden, aangezien ze verspreid in het gebied staan.

Recreatie -

Er is ruimte voor recreatief gebruik van het water en de wandelpaden.

Duurzaamheid -

Door ijsbaan en atletiekbaan te combineren wordt de ruimte efficiënter gebruikt.

Nadelen van model 1 zijn: Verkeer -

Een extra ontsluiting wordt hier voorgesteld vanaf de rondweg ten behoeve van de AMS. Een extra volledige ontsluiting is vanuit de verkeersveiligheid niet wenselijk.

Cultuurhistorie -

Nadeel van dit model is dat de openheid/verbinding tussen het historische centrum van Franeker en het buitengebied wordt geschaad. Dit kan mogelijk worden ondervangen door een zorgvuldige positionering van de gebouwen en het “vastleggen” van de openruimte tussen de gebouwen. Om dat voor de toekomst te kunnen waarborgen is het van belang om nu al na te denken over een mogelijk toekomstige uitbreidingsbehoefte en deze op een zodanige wijze in de modellen op te nemen dat de openheid zoveel mogelijk wordt behouden.

Sport -

De integratie van ijsbaan en atletiekbaan kan veroorzaken dat er tijdelijk geen atletiek of buitenschoolse activiteiten kunnen plaatsvinden indien de ijsbaan wordt gebruikt. Geen eigen/losstaande ruimte (kantine/kleedkamer/bergruime) voor de ijsbaan/atletiek. Dit kan worden geïntegreerd in het ontwerp van de AMS.

Onderwijs -

De scholen staan verder uit elkaar. Dit maakt samenwerken en het delen van (buiten) ruimtes lastiger.

Model 2 Clustering van zwembad en scholen

In dit model worden zwembad en scholen geclusterd aan de oostkant van het gebied. Voordelen model 2 Stedenbouw -

De bebouwing beperkt zich tot het zuidelijk/oostelijke deel van het gebied.

Cultuurhistorie -

Door de bebouwing te clusteren wordt de openheid/verbinding tussen het historische centrum van Franeker en het buitengebied het meest optimaal gerealiseerd.

Verkeer -

Gezamenlijke entree voor zwembad en de scholen, hierdoor is er geen extra ontsluiting nodig vanaf de rondweg. Parkeren voor de AMS, De Kabas en zwembad kan geclusterd worden.

Bodem/water -

Separate ijsbaan biedt (buiten winterseizoen) tijdelijke mogelijkheid voor waterberging bijvoorbeeld tijdens piekbuien.

-

Koppelingsmogelijkheden tussen nabije functies zwembad en scholen voor hergebruik van (hemel) water. Intact houden van de bestaande waterlopen in het gebied. Minder spreiding van de gebouwen en daardoor beperking benodigd bodemoppervlakte en minder ingrijpend op aanwezige bodemstructuur van het gebied.

Sport -

Geen verandering in de ligging voor atletiek en ijsbaan. Dus geen kosten. Locatie voor bewegingsonderwijs buiten is voor de scholen op loopafstand. Meer ruimte om bewegen in de openbare ruimte in te richten.

Onderwijs -

De twee scholen en kinderopvang kunnen ruimte makkelijker met elkaar delen en uitwisselen in geval van groei en krimp. Dit model stimuleert samenwerking tussen voortgezet onderwijs, basisonderwijs en kinderopvang.

Nadelen model 2 Stedenbouw -

Door alle bebouwing te situeren aan de oostkant van het gebied is er nauwelijks uitbreidingsmogelijkheid voor de scholen en het zwembad.

Verkeer -

Door de clustering van de functies ontstaat een hoge druk op deze locatie. Hierdoor zijn er twijfels over de verkeersveiligheid door de hoge dichtheid van de faciliteiten.

Sport -

Bij geen verandering situatie ijsbaan en atletiekbaan is er geen noodzaak om veranderingen aan te brengen die motiverend zouden kunnen werken om te bewegen in de openbare ruimte.

Onderwijs -

-

Het gebouw van de scholen/kinderopvang wordt erg groot, en verschillende leeftijdscategorieën komen sneller met elkaar in contact. Dit kan massaal en onveilig voelen, met name voor de jongere kinderen. Geen ruimte voor uitbreiding

Energie/Aansluitingen -

Gezien huidige en reeds aangevraagde aansluitingen is er in dit model een beperkte energiecapaciteit voor de nieuw te bouwen scholen. De realisatie van de benodigde energieaansluitingen voor dit model kan voor enkele jaren vertraging zorgen.

Model 3 Schoolcampus In dit model worden de sportvoorzieningen geclusterd en ook de schoolgebouwen bij elkaar geplaatst.

Voordelen model 3: Sport -

De horeca van het zwembad kan ook gebruikt worden bij de buitensport. Sport is erg zichtbaar door de centrale ligging.

Bodem/water -

Intact houden van bestaande waterlopen in het gebied met mogelijkheid om verbinding te realiseren. Koppelingsmogelijkheden hergebruik water tussen of in beide schoolgebouwen.

Onderwijs -

De scholen hebben wel een eigen gebouw maar zitten dichtbij elkaar voor samenwerking en bijvoorbeeld het delen van buitenruimte (groen, dierenweide)

Duurzaamheid -

Door ijsbaan en atletiekbaan te combineren wordt de ruimte efficiënter gebruikt.

Nadelen model 3 Stedenbouw -

De scholen worden geplaatst dichtbij de woningen van de professorenbuurt.

Cultuurhistorie -

De schoolgebouwen zijn in dit model zodanig gesitueerd dat de openheid/verbinding tussen het historische centrum van Franeker en het buitengebied maximaal wordt belemmerd.

Verkeer -

Een volledige ontsluiting ter hoogte van de AMS op de rondweg is niet gewenst.

Sport -

Kleedkamers van het zwembad zijn niet makkelijk te combineren met buitensport. Kosten voor verplaatsen ijsbaan en atletiek.

Bodem/Water -

Grote claim op totale bodemoppervlak van het gebied, mede door verplaatsen combinatie ijs/atletiekbaan met bijbehorende inbreuk op aanwezige bodemstructuur/reliëf. Combinatie ijsbaan en atletiekbaan biedt beperkte mogelijkheid om overtollig water tijdelijk op te slaan. Schoolcampus ligt direct en geïsoleerd open voor de boezem met bijbehorende risico’s bij hoge waterstand.

Onderwijs -

De sport is verder weg voor het voortgezet onderwijs. Doordat de scholen dicht bij elkaar worden gesitueerd is er minder ruimte voor uitbreiding.

Bloemketerp model 4 Kurt Boomgaard Tijdens de kernsessie Bloemketerp op 6 mei 2025 is er een extra model getoond door de exploitant van recreatiepark Bloemketerp en de volkstuinvereniging de Trochsetters. Dit model is gemaakt door architect Kurt Boomgaard. Hieronder zijn de voor en nadelen van dit model, model 4, benoemd.

Inleiding Dit model is tot stand gekomen met het behoud van een camping op Bloemketerp als uitgangspunt. Het pand van recreatiepark Bloemketerp staat aan een centraal plein. Tevens is een camping en een combinatie van ijsbaan en atletiekbaan gelegen aan dit plein. Deze clustering is gesitueerd in het zuidoosten van het gebied. Deze clustering is voorgesteld in een parkachtige omgeving. Ten noorden van bovengenoemde clustering en het bestaande fietspad richting het Schalsumerplan zijn de scholen voorgesteld. De Kabas op de locatie Schapenweide en de AMS ten noorden van dit perceel. De scholen en het overige deel van Bloemeketerp zouden op een agrarische / Greide lanskip achtige manier moeten worden ingericht om zo een passende verbinding met het buitengebied te vormen.

Algemeen

De verschaling van het model lijkt niet te kloppen. Het model wekt de indruk dat de oppervlakte die voor de scholen en de sportvoorziening is ingetekend te klein is en op de voorgestelde manier niet gaat passen. Model 4 op een aantal punten gedetailleerder uitgewerkt. Bijvoorbeeld het herstel van een kerk en een jaagpad. Dit soort aspecten zou ook in de andere modellen kunnen terugkomen bij de nadere uitwerking. De voordelen van dit model zijn: Stedenbouw -

de bebouwing beperkt zich tot de oostkant van het gebied Bloemketerp. Waarbij de westkant van Bloemketerp open blijft.

Bodem/Water -

Intact houden bestaande waterlopen in het gebied met mogelijkheid om evt. elementen te herstellen of te versterken binnen het Greide lanskip

-

Koppelingsmogelijkheden tussen nabij gelegen functies zwembad en scholen voor hergebruik van (hemel)water

-

Minder spreiding gebouwen en daardoor beperking benodigd bodemoppervlakte en minder ingrijpend op aanwezige bodemstructuur van totale gebied

Cultuurhistorie -

In dit model is een maximale aandacht voor een vrij zicht richting het buitengebied vanaf de bolwerken.

-

Het Greidelanskip is passend in op deze locatie gezien de historie van de plek. Door het sport deel een meer parkachtige uitstraling te geven, kan het polderlandschap goed tot z’n recht komen.

-

Historische paden zoals het kerk- en jaagpad worden hersteld.

-

Verbinden van het landschap binnen de ring met het landschap buiten de ring.

Sport -

Sport en bewegen op één plek, kans om elkaars ruimtes te gebruiken. Atletiek kan kleedkamers en horeca van het recreatiecentrum gebruiken.

-

Ondernemer camping zou kunnen bijdragen aan de kosten aangezien ook campinggasten gebruik kunnen maken van de faciliteiten.

Onderwijs -

Door dat het onderwijs dicht bij elkaar zit is het makkelijker om ruimtes van elkaar te gebruiken en samen te werken.

Recreatie -

In dit model kan het huidige recreatiepark met camping en camperplaatsen blijven bestaan. Daarnaast is het geclusterd met sport- en recreatie activiteiten.

-

In model 4 blijft een deel van het gebied landelijk en wordt niet als ‘park’ ingericht. In het landelijke gebied (greide lanskip) kan gerecreëerd worden door de aanwezige of te herstellen fiets- en wandelpaden.

-

In dit model is aandacht voor het landschap en voor recreatie en toerisme. Het recreatiepark kan hierdoor blijven bestaan wat zorgt voor reuring, leefbaarheid, bestedingen en dynamiek in Franeker.

-

De scholen zijn in model 4 op een andere locatie centraal ingetekend wat ervoor zorgt dat de diverse doelgroepen verdeeld zijn en niet door elkaar heen lopen. De dagrecreatie zoals het zwembad, de bowlingbaan, atletiekbaan etc. versterkt het recreatiepark en andersom. Door het recreatiepark te behouden, zorgt dit voor extra gebruikers van het zwembad en de andere faciliteiten zoals de bowlingbaan, restaurant en monkeytown.

-

In Franeker is juist behoefte aan logiesaanbod. Daarnaast is er een mooie overloop van stad naar platteland door het platteland deels te behouden/terug te laten komen. En er is verbinding met watersport, land en stad.

-

Als laatste is het dagrecreatief aanbod geclusterd en wordt op die manier versterkt.

De nadelen van dit model zijn: Stedenbouw -

door de bebouwing te clusteren aan de oostkant zijn er weinig uitbreidingsmogelijkheden voor de toekomst. Zowel de scholen als ook de supermarkt hebben voor de toekomst geen uitbreidingsmogelijkheden.

-

De Kabas wordt voorgesteld op de locatie Schapenweide. Uit diverse gesprekken met betrokken partijen is naar voren gekomen hoe zeer dit stukje Bloemketerp wordt gewaardeerd. Het bebouwen van dit perceel betekent dat dit kleine agrarische gebied verloren gaat.

-

De tekening lijkt niet passend. Het perceel dat voor de AMS nodig is, is groter dan op de tekening is weergegeven.

Cultuurhistorie -

Naar alle waarschijnlijkheid is er voor de AMS meer ruimte nodig dan op de tekening wordt voorgesteld. De AMS zal meer in westelijke richting ruimte nodig hebben. Er zal hier dus nog iets van de zichtlijnen worden afgenomen.

Verkeer -

De twee aansluitingen op de rondweg hebben niet de voorkeur, daarmee houden we verschillende conflictpunten op de rondweg wat de verkeersveiligheid niet verbeterd. Vanwege de verhoogde verkeer aantrekkende werking door de nieuwe functies wordt daarmee de verkeersveiligheid daarmee verslechtert als beide aansluitingen behouden blijven;

-

Bereikbaarheid van de AMS. De AMS moet ook bevoorraad worden. In dit voorstel is de AMS alleen bereikbaar via een brug. Deze brug kan geschikt gemaakt worden voor bevoorrading, maar dan moet deze vrachtwagen over de fietsenstalling. Dat is ongewenst;

-

De bundeling van de AMS en de Kabas zorgt voor verkeersonveiligheid. Door de verschillende doelgroepen, brengende ouders in auto’s en onoplettende schoolkinderen naar de AMS zal dit voor chaos zorgen

-

Bij voorkeur zien we een gebundeld parkeerterrein voor het zwembad en de Kabas. Dit omdat het een vergelijkbare doelgroep is, maar dan op verschillende tijdstippen. In deze variant zou er dus altijd één van beide parkeerterreinen zo goed als leeg staan.

-

De extra ontsluiting richting Arkens is ongewenst. Door de extra ontsluiting stimuleren we hier een fietsrondje. Vanwege de agrarische activiteiten op Arkens, waarvan de wegen niet in eigendom zijn van de gemeente, kunnen we daarmee niet de verkeersveiligheid garanderen. Door het grote verschil in massa tussen voetgangers/fietsers en landbouwvoertuigen is dit ongewenst.

Bodem/ Water -

Beperkte mogelijkheid om waterlopen te verbinden of ruimte voor water te realiseren ter plaatse van de clustering van gebouwen.

Sport -

Gebied oogt niet openbaartoegankelijk en zichtbaar voor publiek door de bomen. Kan beperkend werken om inwoners in beweging te brengen

-

Is de combi van sport mogelijk in hoogseizoen van de camping ivm drukte?

-

In de tekening is geen opslag voor de materialen van de ijsvereniging

-

De elementen van atletiek lijken niet te passen qua ruimte op het ingetekende stuk.

Onderwijs -

Het is niet wenselijk dat een basisschool en kinderopvang aan drie kanten grenst aan water dit moet volledig afgeschermd worden, een hek om het schoolplein volstaat niet omdat dit open kan blijven staan.

-

Er is geen ruimte voor uitbreiding.

-

Voortgezet onderwijs dichtbij basisonderwijs geeft meer onrust, met name voor de jongste kinderen.

Duurzaamheid/Energie -

De realisatie van de benodigde aansluitingen zal naar alle waarschijnlijkheid bij dit model langer duren dan bij het voorkeursmodel.