Bijlage 3.1 Totaaloverzicht opmerkingen - Toekomstbestendig

TOTAAL OVERZICHT VERSLAG – TOEKOMSTBESTENDIGHEID VAN HET MAATSCHAPPELIJK VASTGOED Op 6 februari organiseerden we een Publieksessie voor bestuurders van dorps- en buurthuizen, dorps- en wijkbelangen, raadsleden en andere geïnteresseerden. De verschillende deelnemers gingen, onder leiding van raadsleden, in gesprek over het nieuw op te stellen dorps- en buurthuizenbeleid. De avond werd begeleidt door Renate Kuivenhoven. Wethouder Marja van der Meer blikte terug op de startnotitie en waarom de gemeente dorps- en buurthuizenbeleid wil opstellen. De belangstelling was groot, dat bleek uit de ruim veertig mensen die naar het dorpshuis van Marsum waren afgereisd. In verschillende groepen bogen de deelnemers zich over twee thema’s: toekomstbestendigheid van het maatschappelijk vastgoed en ontmoeten. Het eerste thema ging in op de ‘harde kant’ oftewel het gebouw, terwijl het tweede thema zich richtte op de ‘zachte kant’. Aan de verschillende tafels werd besproken wat de bestuurders nodig hadden voor de nabije toekomst. Het leidde tot boeiende gesprekken, ook onderling. De deelnemers hebben hun input geleverd op post-its. Dat leverde verschillende thema’s op die besproken zijn, we noemen dit ook wel ‘wolken’. Het zijn punten en kreten die deelnemers hebben aangegeven. Hieronder zijn de thema’s van de verschillende groepen bij elkaar gebracht.

Het zijn de punten die opgehaald zijn tijdens de publiekssessie. Bij sommige thema’s worden vaker dezelfde dingen benoemd, dat geeft de mate van belang aan. Het is door meerdere deelnemers ingebracht. Deze ‘wolken’ met input per thema is gebruikt om te verwerken in het dorps- en buurthuizenbeleid. Aan het einde van de gesprekken is de deelnemers bij het thema toekomstbestendigheid van het maatschappelijk vastgoed gevraagd om hun bijdragen te prioriteren. Dat is niet in alle gevallen gelukt, maar aan het einde van dit verslag is de prioritering te lezen die deelnemers aan hun bijdrage geven. De eerste prioriteit is dat de maatregelen of de bijdrage binnen nu en één jaar gerealiseerd moet worden. Prioriteit twee is tussen één en drie jaar en prioriteit drie is de lange termijn, drie jaar of langer. VERDUURZAMING Isolatie - Wens om te isoleren - De volgende deelnemer geeft aan dat er behoefte is aan isolatie van de muren en de ramen. - Wens om te isoleren, muren en glas - Isolerende gordijnen - Isoleren en verduurzamen. We willen een hoger energielabel halen. - Nieuwe kozijnen, ventilatie en glas - Vloer en muur isolatie - Isolatie buitenschil - Isolatie glas - Vervanging glas in noordgevel (HR++) - Minder gasverbruik en isolatie grutte seal (vervangen gevel) Zonnepanelen en batterij - In bezit van zonnepanelen maar graag een batterij in de toekomst voor stroom.

- Zonnepanelen en gastvrijheid. Klaar voor de toekomst. - Afhankelijk van de salderingsregeling willen we meer zonnepanelen aanschaffen

-

100 zonnepanelen Zonnepanelen Meer zonnepanelen, warmtepomp vraagt veel stroom Batterij voor opslag energie, als de saldering afloopt Meer zonnepanelen, want warmtepomp vraagt energie Zonnepanelen Zonnepanelen

Warmtepomp - De volgende deelnemer geeft aan dat de warmtepomp die ze hebben is aangeschaft met een subsidie. Energieneutraal - Energieneutraal is mooi, maar dat is in de winter niet te doen. Sommige dorpshuizen kunnen ook niet gasloos worden. Dan moet je echt naar nieuwbouw toe. - Gasvrij - Verbouwd geïsoleerd maar wil van het gas af en verduurzamen. - Plannen doarpshûs. Niet helemaal van het gas af, maar hybride. - Verduurzaming zou moeten leiden tot energieneutraliteit - We willen graag gasvrij worden, zonnepanelen liggen er nu al. Nu de rest nog. - Energieneutraal - We willen graag van het gas af - Energieneutraal - Nog energieneutraler, moeilijk om subsidie te krijgen voor een nieuw gebouw (bij bouw te weinig geld hiervoor) - Van het gas af - Gasvrij - Aanbrengen duurzame installaties voor het gasloos maken van het pand (geen of nauwelijks nog energiekosten) tbv haalbare exploitatie Algemeen - We zien dat de energiekosten stijgen - De kosten moeten omlaag. Dat willen we doen door te verduurzamen. - Reductie energieverbruik - De volgende deelnemer geeft aan dat er volledig verduurzaamd moet worden. Ze hebben nu al wel zonnepanelen. Op dit moment zijn er veel plannen die ad hoc tot stand komen. - Wij zitten met een oud dorpshuis, die hebben we ze gewoon opgeknapt en verduurzaamd waar mogelijk. Het gebouw staat er weer prima bij.

Er zijn nog wel wensen buiten het gebouw, gebrek aan ruimte en graag meer parkeerplaatsen. - Bij ons zijn grote stappen gezet, maar de gymzaal uit 1970 moet nog verduurzaamd worden. De energiekosten drukken op de exploitatie. - Laadpalen - De CV-ketel is aan vervanging toe. Dat is voor ons het moment om na te denken over verduurzamen. Dat gaat ook het meeste kosten. We hebben een gezonde exploitatie en genoeg gespaard. Het klein onderhoud doen we altijd zelf. Dat doen we gewoon. Er is ook geen reden om maatregelen uit te stellen, dat kunnen we gewoon betalen. We hebben daarvoor een meerjarenonderhoudsplan en dat volgen we gewoon.

-

-

Energierekening wordt betaald door sponsor (bedrijf ernaast). Heeft verduurzaamd, geisoleerd, nieuwe kozijnen, airco. Is bij met MOP. Wil nieuwe cv/hybride?? Wil graag geld en ondersteuning bij verdere verduurzaming. We willen de duurzaamheid verder verbeteren We willen het plan dat er nu ligt uitvoeren en verduurzamen. Dit willen we invullen naar de wens van het dorp. Een andere deelnemer geeft aan dat verduurzaming nodig is. Ze hebben al een deel van de subsidie verkregen. Het hele plan is op dit moment al uitgestippeld nu is het tijd voor de uitvoering.

VERBOUW Inbreiding - Ons dorp heeft vele voorzieningen. We hebben wel 6 gebouwen, dat is nogal wat. Het is beter om alles onder één dak te centreren en daar alle energie, geld en mogelijkheden in te stoppen. De voorzieningen worden nu ook niet 100% gebruikt. - Bij ons was dat ook het geval, we zijn van 5/6 gebouwen naar één gegaan. Gaat vooral om de bewustwording waarom je verduurzaamt. Vastgoed is niet het doel op zich. Het is een middel om gemeente en burgers te helpen om te voldoen aan een maatschappelijke taak. Gemeente staat voor belangrijke taak in het sociaal domein. Hoeft niet allemaal door professionals, kan ook door vrijwilligers. Het is een ‘stikje gereedschap’. Het staat er nu. Duurzaam is niet alleen energie, het is ook hoe houd kan ik er over 10 jaar nog bij. Hoe borgen we burgerkacht. Hoe gaan we om met jongeren. Past het gebouw bij de behoefte die er dan is. Algemeen - Verbouw en rennovatie is echt nodig NIEUWBOUW - Een eigen dorpshuis RENOVATIE (OOK INRICHTING) - Nieuw dak - Toilet, keuken en uitbouw interieur WOZ - Ondanks dat alle deelnemers graag willen verduurzamen brengt een deelnemer naar voren dat het soms ook weer andere problemen met zich mee brengt. Doordat een dorpshuis gerenoveerd is, is de onderhoudsregeling voldoende. Doordat een dorpshuis wordt opgeknapt stijgt ook de WOZ en OZB.

Waar aan de ene kant dan geld wordt bespaart loopt dit er aan de andere kant weer uit. - Wij hebben daarom gekozen voor nieuwbouw, dat was goedkoper dan verbouw. Het meeste belangrijke is een gezonde exploitatie. Gemeente zou meer kunnen ondersteunen bij een gezonde exploitatie. We hebben nu wel een mooi nieuw gebouw, maar die is in waarde vele malen duurder dan het oude dorpshuis. De WOZ-waarde is 3 miljoen euro, dat zijn grote bedragen die we af moeten dragen aan de gemeente. Maatschappelijke gebouwen vrijwaren van WOZ of verminderen. Je draait het met vrijwilligers, je doet het immers voor de maatschappij. Het is niet commercieel. Het zou jammer zijn als alles weer richting de gemeente moet. - Opgemerkt wordt dat een gemeente WOZ niet mag kwijtschelden. - WOZ kwijtschelding

-

WOZ kwijtschelding WOZ reductie na rato Vrijstelling WOZ waarde Vrijstelling WOZ WOZ verlagen Vrijstelling WOZ Kwijtschelding WOZ gezonde exploitatie WOZ kwijtschelden Salderingsregeling eraf; wat dan? WOZ? Gezonde exploitatie-> WOZ Nieuwbouw, hoge waarde WOZ-waarde ook hoog. WOZ waarde gaat mee omhoog, kan de gemeente hier iets in betekenen?

SALDERINGSREGELING - Er zijn grote zorgen over de mogelijkheid van de verdwijning van de saldering. Dit ligt op dit moment voor in de Eerste Kamer. Er valt op te merken dat dit voor meer partijen aan tafel een grote zorg is. Als het salderen dan zou verdwijnen zou deze deelnemer graag een gezamenlijk batterij willen. Dit zou namelijk een geweldige oplossing zijn. Wel zien ze het somber in als de saldering door de Eerste Kamer komt en hiermee dus zal gaan verdwijnen. Ze zouden in de toekomst nog meer zonnepanelen willen. - Ze zouden wel graag gasvrij willen met het dorpshuis geven ze aan, maar dan moet de salderingsregeling wel blijven bestaan of er moeten meer zonnepanelen op het dak.

ONDERHOUD MOP - De MOP moet blijven - Onderhoud is preventief, goed bijhouden - Onderhoudsplan ondersteuning van de gemeente (liefst jaarlijks) SIM subsidie - Dit helpt in dagelijks onderhoud en bijhouden en plannen via de MOP. - Preventief onderhoud met gebruik van een onderhoudsplanning, resultaat is instandhouding - Een planning preventief onderhoud ter voorkoming van duurdere renovatie - De volgende deelnemer geeft aan dat geld niet het probleem is. Het is nu voornamelijk tijd voor de uitwerking van de plannen die ze hebben liggen. Wat er moet gebeuren aan het pand kan alleen worden gedaan door een professional. Hiervoor zouden geen vrijwilligers kunnen worden ingezet. Voor de lange termijn is het nodig dat het schilderwerk een keer wordt gedaan door een bedrijf. Dit wordt nu altijd samen gedaan met de vrijwilligers, maar hierdoor komt het eigenlijk nooit af. Onderhoudsregeling - Bedrag met jaarlijkse indexering - De volgende deelnemer geeft aan dat de bijdrage geweldig is. Wat wel wordt gezien als een zorg is dat als de energielasten dalen dat de onderhoudskosten stijgen. Er moet daarom extra geld worden gereserveerd voor onderhoud. Daarnaast is er een enorme stijging geweest in de rente kosten die ze betalen. Dit kost veel extra geld per jaar. De lasten zijn op dit moment erg fors.

Ze zijn blij dat er twee accountants in het bestuur zitten dat helpt enorm in een tijd van enorme lasten. Daarnaast hebben ze 1fte in dienst. Het jaar is nog maar net onderweg dus het is lastig

-

-

-

-

-

om te zeggen of er een tekort zal komen en hoe groot deze zal worden. Er zullen goed veel drankjes moet worden genuttigd bij de bar om op een positief resultaat uit te komen. Onderhoudsregeling werkt naar behoren Voegwerk moet worden gedaan, daar hebben we voor gespaard en de onderhoudsregeling helpt ook. Onderhoudsregeling prima, functioneert al jaren goed Onderhoudsregeling in de basis prima, wellicht meer ruimte voor maatwerk beiden Onderhoudsregeling is duidelijk, zonder verantwoording achteraf Onderhoudssubsidie: oud gebouw geen oplossing verduurzamen gemakkelijker Is blij met onderhoudsregeling. Goede planning onderhoud voorkomt extra uitgaven. onderhoudsregeling meer maatwerk (kleinere dorpen en ouderdom huis). Grote dorpen grotere exploitatie mogelijkheden. Onderhoudsregeling goed, behalve voor degenen die moeten beginnen en nadelen voor kleine dorpen. Onderhoudsregeling jaarlijks, meerjarig. Voorbeeld SIM, niet gebruikt dan terugbetalen. Er is regulier onderhoud nodig en de huidige regeling is voor ons toereikeind. Hebben onlangs nog compleet gerenoveerd. Regeling is voor ons te weinig (we hebben een klein inwoneraantal) Een volgende deelnemer geeft aan dat de onderhoudsregeling al jaren uitstekend functioneert. De prijzen zijn niet van deze tijd, maar we weten wat gebeuren moet.

Wel hebben ze problemen met de regeling die uitgaat van inwonersaantallen en vloeroppervlaktes. Verduurzaming en onderhoud is eigenlijk een continu proces. Er zou eigenlijk een onderhoudsregeling moeten komen voor groot onderhoud. Dat je weet als je wilt verduurzamen of groot onderhoud er zit zoveel in de pot voor ons. Bijvoorbeeld één keer in de 5 jaar of één keer in de 10 jaar kun je daar een beroep op doen. Dan kun je daar naartoe werken en kan je als dorpshuis een stukje reserveren en de gemeente ook, op basis van bijvoorbeeld een MJOP. Een volgende deelnemer geeft aan dat er door goede verduurzaming en vernieuwing het bij hun in de toekomst alleen gaat om het plegen van regulier onderhoud. Ze zijn op dit moment dan ook erg wijs met de regeling. De regeling dekt niet volledig alles kosten. Ze geven aan dat er op dit moment sprake is van een gezonde exploitatie. Een deelnemer geeft aan dat het gebouw erg gedateerd is. Hiervoor is de huidige onderhoudsregeling niet dekkend. Ze geven wel aan dat als het gebouw gerenoveerd is en helemaal opgeknapt is dat de onderhoudsregeling dan wel dekkend zal zijn. Een deelnemer geeft aan dat de onderhoudsregeling heel fijn en duidelijk is. Maar er zijn wel vragen over of deze redelijk is, omdat het nu wordt bepaald of basis van aantal inwoners in het dorp en het vloeroppervlakte van het dorpshuis. Een potje voor onderhoud is altijd nodig.

De zorg is dat een ouder pand meer onderhoud nodig heeft dan een nieuw pand.

GEMEENTE Duidelijk beleid - De volgende deelnemer geeft aan dat ze graag duidelijkheid willen omtrent het beleid van wat ze kunnen verwachten van de gemeente. - Het is mooi als er beleid komt dat duidelijk is, dan weet je als dorpshuis waar je aan toe bent en kun je daar naartoe werken. - Helder beleid gemeente - Duidelijkheid - Duidelijkheid van de gemeente qua beleid en de voortgang hierover schetsen

-

-

Duidelijkheid beleid De volgende deelnemer geeft aan dat er behoefte is aan duidelijkheid vanuit de gemeente. Er wordt veel gepraat en daarnaast kost het veel tijd om de plannen daadwerkelijk van de grond te krijgen. Het lastige is dat er aan sommige verkregen subsidies een looptijd zit verbonden met een deadline wanneer het geld moet zijn uitgegeven. Ze willen heel graag door met de plannen, maar de behoefte aan duidelijkheid is heel sterk aanwezig. Duidelijk beleid voor groot onderhoud (verduurzaming) is nodig Duidelijk beleid is nodig Visie Waadhoeke dorpshuizen 10 jaar (wolwezen, energie, plak yn mienskip)

Vergunningen - Het vergunningssysteem kan ook makkelijker. Daar loop je als vrijwilliger ook tegenaan. Neem nou het vleermuizen onderzoek, dat duurt dan weer een half jaar. Een ander merkt op dat dit nu eenmaal de regels zijn vanuit de wet natuurbescherming en daar hebben we het mee te doen. - Een deelnemer geeft aan dat ze vinden dat er meer moet worden ingezet op de dienstverlening en het verstrekken van de vergunning. Als dit sneller gaat kan er ook sneller worden verduurzaamd. De Mienskip zou ook kunnen helpen bij het versnellen van de processen. Het gaat op dit moment vooral om de houding die nodig is in plaats van het gebouw zelf. Dit geeft een deelnemer aan die zelf niet betrokken is bij een dorpshuis. Daarnaast geeft hij aan dat het criteria die zich op dit moment focust op oppervlaktes van het dorpshuis en inwonersaantallen erg onlogisch over komt en ook voor problemen kan zorgen. - Vergunningen vleermuizen. - Makkelijke wegen voor vergunning, etc.

Subsidie en faciliteren - Vergelijkbaar met de sim/brim subsidie die geldt voor kerken. Deze subsidie kan een voorbeeld zijn voor dorps- en buurthuizen. Je maakt een offerte, als die wordt toegewezen kan je aan de slag. Als je het geld krijgt en je maakt het niet op dan moet je het terugbetalen. Het gaat dan om bijvoorbeeld 40/60 of 30/70 van de totale investering. Je weet dan als dorpshuis ook wanneer het komt. Je hoeft ook niet alles tegelijk te doen, dan is het voor vrijwilligers ook te behappen. Dorpshuizen zouden ook meer vooruit moeten denken, het is nu vaak ad hoc. De boiler gaat kapot en dan gaan we nadenken over verduurzamen of dan moeten we het vervangen. Als de subsidies helder zijn en je weet waar je aan toe bent kun je als dorpshuis daar een plan op maken. Het moet niet in een jaarlijkse regeling. Het helpt ook als gemeente eerste investeerder is. Als de gemeente subsidie geeft gaan andere fondsen ook overstag. Kip en ei verhaal. Je bent dan ook minder afhankelijk van vrijwilligers, want je maakt een plan voor verduurzaming of onderhoud op de langere termijn. - Faciliteren kennis en kunde gebouwenbeheer. Hoe kan de exploitatie, controleer die boeken eens. Hoeft niet in een dwingende rol, maar adviseren. Maar ook in het gebouw onderhoud. Vrijwilligersbeleid. Eigenlijk in de hele breedte. Nu ligt het versnipperd over de dorpen.

Het kan dat de gemeenschap in elkaar valt. Gemeente kan als een centraal kenniscentrum. - Je hebt ook veel kennis en kunde in het dorp, hoe ontsluit je dat. Gemeente kan daar op spiegelen, dat kan niet bijvoorbeeld. - Handleiding diverse zaken dorpshuis, hoe regel je moeilijke dingen - Alles moet resulteren in vriendelijke gebruikersvergoeding - Financiële steun en huidige regeling niet toereikend - Meekijken en adviseren (exploitatie, onderhoud)

-

Geen dorpshuis en geen dorp is gelijk. Hulp bij processen, expertise, overzicht gemeente. Overzicht mogelijkheden, Er is geen dorpshuis gelijk. Er is geen dorp gelijk. De hoge lasten zijn niet te doen. Er zijn grote problemen met de huidige energiekosten Er zijn middelen nodig om te verduurzamen, net als vergunningen. Vastgoed is een middel voor het doel = maatschappelijke taak van de gemeente Een centrale plek voor het dorp (beide dorpen) ondersteuning Financiële ondersteuning is nodig Minder versnippering van alle activiteiten en wat overblijft daar alle energie in steken) We hebben nu:, de kerk, de oude gymzaal, ons huis en sportkantine.

Energiecoach - Daarnaast zijn ze heel erg zoekende naar wat het juiste verhaal s qua duurzaamheid en wat ze wel doen en wat ze niet doen. Dit kan bij Doarpswurk kunnen worden nagevraagd, maar ook hier ervaren ze dat er geen eenduidig verhaal naar voren komt. Daarom zouden ze wel behoefte hebben aan een energiecoach vanuit de gemeente. Ze geven dat ze wel vrijwilliger zijn en dat er door dit soort dingen heel veel eigen tijd gaat zitten in dit soort dingen. Een eenduidig beleid vanuit de gemeente is ook iets dat enorm zou kunnen helpen. - Expertise nieuwbouw: centraal ontmoetingspunt - Advies over verduurzaming: wat te doen zonnepanelen of warmtepomp (hangt samen met vervanging CV ketel of niet) - Verkenning gezamenlijke energie inkoop - Hulp bij juiste verduurzamingsmaatregelen - Er is met name advies nodig wat kan er het beste gebeuren en hoe krijgen we hier de fondsen voor? - Het gaat voor ons om de continuïteit. We vragen ons af hoe we toekomstig bestendig zijn en hoe houden we het zoals het is. - Duurzaam bestaat uit zowel groen als sociaal - Energie via een transportleiding aftappen bij een andere organisatie in het dorp die mogelijk te veel heeft. Subsidiecoach - Dit heeft er ook voor gezorgd dat er nu bijvoorbeeld al wel zonnepanelen liggen, maar dat het dak nog moet worden geïsoleerd.

Ze zouden het fijn vinden als er meer ruimte is om dit soort dingen in de juiste volgordelijkheid te kunnen uitvoeren. Ze geven aan dat ze hulp kunnen gebruiken bij het geld. De kennis om fondsen aan te schrijven is wel aanwezig, maar het is experimenten en zoeken waar je moet zijn. Het is fijn als er een richtlijn is. Een subsidiecoach wordt gezien als iets waar behoefte aan is en wat enorm zou kunnen helpen. - Er wordt door een andere deelnemer op gereageerd dat een subsidiecoach voelt als een goede hulp. Dit zal enorm worden gewaardeerd om meer duidelijkheid te kunnen bieden. Daarnaast is de hulp die vanuit hier geboden wordt zeer welkom. Er wordt aangegeven dat het belangrijk is dat we met elkaar om tafel blijven zitten en ervaringen uitwisselen en de krachten bundelen. Dit moet niet verwateren. - Wij moeten de verduurzamingsslag nog maken. Ze hebben met name hulp en advies nodig van de gemeente. Hoe komen ze aan fondsen? Het verduurzamen draagt ook bij aan het toegankelijk houden van het gebouw. Aanbrengen van verduurzamingsmaatregelen zoals bijvoorbeeld een

-

-

-

-

warmtepomp is duur 25.000 euro. Er zijn wel regelingen, maar je mag niet elk jaar aanvragen. Of de salderingsregeling blijft bestaan is ook cruciaal. Het zou mooi zijn als er een centraalpunt is waar een overzicht is van subsidies/fondsen. De gemeente zou dit kunnen faciliteren. Welke mogelijkheden zijn er allemaal. Regels veranderen ook heel snel. Neem nu de brandnormen, die veranderen om de 3 jaar. Dat is heel moeilijk voor vrijwilligers, om daar elke keer weer aan te kunnen voldoen. Ondersteuning fondsen en subsidies Advies over fondsen Hulp bij subsidies financiële regelingen Ondersteuning en hulp voor aanvraag subsidiepotten voor warmte: goede pad? By de hân nimme (mei subsydzje oanfragen) Doarpswurk meer helpen, Kernen met Pit te ingewikkeld voor 1000 euro. Laat iemand samen met ons een middag om te tafel gaan zitten; wil wel betalen, maar niet Ried om hulp vragen. (MOP-maatregelen zijn trouwens allemaal uitgevoerd), warmtepomp, zonnepanelen Overzicht subsidie (molen, kon niet) Hulp bij expertise subsidie aanvragen Verduurzamen, hulp van de gemeente en adviezen om fondsen etc aan te schrijven. Overzicht subsidie, waar kan het vandaan komen. Windmolen dorpshuis, kon niet. Wettelijke eisen. De volgende deelnemer geeft aan dat er veel vernieuwd en verduurzaamd moet worden.

De deelnemer noemt op wat er allemaal moet gebeuren aan het pand en dit bestaat zo ongeveer uit alles wat men aan een pand kan doen. Hij heeft al drie keer een plan gemaakt. Het is niet dat deze plannen het niet haalden, maar dat er elke keer voor een nieuw iets weer een nieuw plan moet worden geschreven. Als je dan weer wat tegenkomt waar je denkt daar moet wat aan worden gedaan dan kun je weer een plan gaan schrijven. Vanwege de hoge energierekening is er geïnvesteerd in zonnepanelen, dit terwijl het dak ook nog moet worden aangepakt. De deelnemer geeft aan dat deze keuze is gemaakt omdat zonnepanelen geld opleveren en het dak niet. De deelnemer is een groot voorstander van de inzet van een subsidie coach zodat deze kan helpen met het schrijven van een plan. Daarnaast kan deze coach helpen bij het op een juiste manier aanvragen van een subsidie. Hierop wordt gereageerd door andere deelnemers dat zij de kennisdeling heel erg belangrijk vinden. Er is behoefte om ergens terecht te kunnen met je vragen en iemand die je door subsidieland heel wil gidsen. Subsidiecoach is nodig Financieel meedenken in kosten (wateroverlast kelder) Vergaande ondersteuning met betrekking tot de subsidiemogelijkheden Een coach die je helpt om subsidie aan te vragen, welke subsidies zijn er allemaal Verduurzamen: begeleiding, naast ons zitten, Bewustwording, waarom verduurzamen.

Duurzaam is niet alleen gebouw Bitgum: Ondanks gemeente goedwillend, loop je tegen regels aan. Sport hebben we gepacht van de gemeente voor 50 jaar. Nu kunnen we geen duurzaamheidsfondsen aanvragen, omdat we geen eigenaar zijn.

Energielabel - De volgende deelnemer geeft aan dat er geen inzicht is in het huidige energielabel. Ze zouden dit graag wel willen weten. Zo hebben ze meer inzicht in wat er nog nodig is en hoe ze er op dit moment voorstaan. Dit is iets waar meer dorpshuizen bij aanhaken. Zij voelen ook de behoefte om achter het energielabel te komen. Er wordt geopperd dat het mooi zou zijn om dit dan ook samen te doen. Een andere deelnemer geeft aan dat dit geregeld kan worden met Sweco en dat dit niet perse vanuit de gemeente gefaciliteerd hoeft te worden.

-

-

Naar aanleiding van het noemen van het energielabel stelt de tafelvoorzitter de vraag of alle dorpshuizen op de hoogte zijn van het energielabel dat er is. Er wordt door de meeste gereageerd dat ze geen idee hebben. Wel zien ze de bewustheid van het energielabel dat het dorpshuis heeft als iets positiefs. Bezoek onafhankelijk bedrijf ter verbetering/tips energielabel

Prioriteiten Prioriteit 1: - Aanleg parkeerplaatsen - Projectplan duidelijkheid omschrijven, wens voor 1 format en ondersteuning. Doarpswurk geeft wel lijstjes maar aanvraag moet zelf worden gedaan. - Gemeente moet meer meedenken (voorbeeld wateroverlast van ijsbaan). - Beleid mist over groot onderhoud: hoe valt de weegschaal? - Hoe zit het met de Lange termijn (beleid)? - Een ruimhartig subsidiebeleid bij verduurzaming - Duidelijk beleid - Subsidie energieadviseur Klimop (is aangevraagd) - Hulp bij subsidieaanvragen voor de verbouw en verduurzamen - Nieuwbouw: adviserende rol, begeleiden nieuw dorpshuis - Onderhoud buitenkant (voegwerk) - Vervanging CV ketel - Geld voor nieuwe ramen - Ook nieuwbouw heeft op plekken isolatie nodig (besef) - Vloerisolatie - Hulp bij haalbaar houden exploitatie - Duidelijkheid € omtrent bijdrage gemeente - Beglazing, verwarming, zonnepanelen - Duurzame verwarming isolatie - Kennis van plannen Prioriteit 2: - Energieneutraler klimaatbeheersing (te warm) - De deelnemer kijkt vooral naar over drie jaar. Dan willen ze verder verduurzamen. Ze hebben nu energielabel B, maar willen verder verduurzamen. Het plan ligt er op dit moment wel, maar het geld dat is er niet. - Na 3 jaar: verduurzamen, geld, zonnepanelen, warmtepomp, heatpipes voor verwarming en warm tapwater.

- Meedenken bij problemen - Financiële ondersteuning in het verduurzamen van het dorpshuis - Energie arm - Energieneutraal (warmtepomp) - Uitvoering verbouw, aanpassing westgevel en platte dak - Energiekosten verlagen - Subsidie voor onderhoud en verduurzaming - Groot onderhoudsregeling - Groot onderhoudsregeling - Per dorpshuis doorkijk maken MJOP + reservering duurzaamheid - Verduurzaming - Buitenschilderwerk - Verduurzaming ter beperking exploitatiekosten (ruimhartige subsidieregeling) - Vloer (isolatie), gebouw verven en ventilatie - Verf en dakbedekking - Achterstallig onderhoud grondige verbouwing nodig

-

Isolatie glas en muren Kozijnen vervangen Batterij voor zonnepanelen

Prioriteit 3: - We zijn al ver gevorderd (LED verlichting, zonnepanelen, Laadpalen. - Binnenschilderwerk - Plan voor het hele dorp: gezamenlijk energieverbruik - Schilderen buiten - Vloerisolatie - Schilderwerk buitenom - Verlichting - Keuken - Afzuiginstallatie - Toekomstige uitbreiding met huisarts en graag ook tandarts