Bijlage 2: Jaarverslag Elan Onderwijsgroep 2023

Jaarverslag 2023

Jaarverslag 2023

Stiens, juli 2024

‘Voorlopig vastgesteld door de Raad van Toezicht op 16 juli 2024’

___________________________________________________________ Elan Onderwijsgroep, stichting voor openbaar en algemeen bijzonder primair onderwijs P. Jurjensstrjitte 8 9051 BS STIENS 058 – 253 95 80 www.elanonderwijsgroep.nl

Postbus 31 KvK nr. 01123254 9050 AA STIENS OCW bestuursnummer 41693 info@elanowg.nl 

Inhoudsopgave

Inhoudsopgave .................................................................................................................................................................. 1 1.

Samenvatting ............................................................................................................................................................. 2

2.

Het schoolbestuur ...................................................................................................................................................... 4

2.1 Profiel........................................................................................................................................................................................................................ 4 2.2 Organisatie. ............................................................................................................................................................................................................... 5

3. Verantwoording beleid ................................................................................................................................................. 11 3.1 Onderwijs & kwaliteit ............................................................................................................................................................................................. 11 3.2 Passend Onderwijs.................................................................................................................................................................................................. 18 3.3 Personeel & professionalisering ............................................................................................................................................................................. 23 3.4 Huisvesting & facilitaire zaken ................................................................................................................................................................................ 26 3.5 Financieel beleid ..................................................................................................................................................................................................... 27 3.6

Risicomanagement ............................................................................................................................................................................................. 32

4. Verantwoording financiën ........................................................................................................................................... 34 4.1

Continuïteitsparagraaf ........................................................................................................................................................................................ 34

4.2

Staat van baten en lasten ................................................................................................................................................................................... 38

4.3

Balans .................................................................................................................................................................................................................. 43

4.4

Financiële positie ................................................................................................................................................................................................ 44

5. Verantwoording RvT .................................................................................................................................................... 48

1

1. Samenvatting Algemeen bestuursbeleid Onze stichting heeft als slogan: “Waar talenten bloeien door samen te groeien” De speerpunten van het strategisch beleidsplan zijn: optimaliseren van de onderwijskwaliteit, stimuleren van professionele ontwikkeling van medewerkers, passende leeromgevingen vormen en inspireren, profileren en innoveren. In dit verslag wordt ingegaan op de resultaten die in 2023 zijn behaald bij de uitvoering van het strategisch beleid. Het bestuursverslag vormt samen met de jaarrekening het jaarverslag van de stichting. Onderwijskwaliteit Voor alle scholen van Elan Onderwijsgroep geldt dat de onderwijskwaliteit voldoet aan de daaraan gestelde eisen. Alle scholen zijn door de Inspectie van het Onderwijs als minimaal voldoende beoordeeld. Wat de onderwijsresultaten betreft scoren vijf scholen van Elan Onderwijsgroep boven de signaleringswaarde en boven het landelijk gemiddelde voor 1F é n 2F/1S. Er zijn vijf andere scholen die boven de signaleringswaarde voor 1F en 2F/1S scoren, maar onder het landelijk gemiddelde. Er zijn drie scholen die een score hebben boven de signaleringswaarde (maar onder het landelijk gemiddelde) én een score boven het landelijk gemiddelde. Dan zijn er nog vijf scholen met resultaten onder de signaleringswaarde. Er zijn twee scholen die onder de in 2021/22 en 2022/23 geldende correctiewaarde scoren.

Op basis van deze resultaten zijn per school actiepunten vastgesteld. Exploitatieresultaat Het jaar 2023 is afgesloten met een batig saldo van € 204 K (2022: € 897 K). Ten opzichte van de begroting 2023 en het verslagjaar 2022 zijn er materiële verschillen in de baten en lasten. De belangrijkste oorzaak voor de verschillen is de in 2023 afgesloten CAO PO 2023-2024. Door de verhoging van de brutolonen met 10% stegen de personele lasten en door de prijscompensatie in de basisbekostiging stegen de rijksbijdragen. We stellen vast dat de structurele baten en lasten redelijk gelijk oplopen. Bij de incidentele baten ligt dit anders, daar zien we ten opzichte van vorig jaar en de begroting aanzienlijke verschillen bij de subsidies uit het Nationaal Programma Onderwijs, de achterstandsgelden, de bekostiging voor nieuwkomers en de overdracht van het samenwerkingsverband.

2

Financiële positie Het balanstotaal is € 10.378 K en bestaat voor wat de passiva betreft uit een eigen vermogen van € 3.157 K. Het weerstandsvermogen (13,8 %) bedraagt ruim € 3,0 miljoen en zit daarmee ruim boven de ondergrens die op basis van een risico-inventarisatie door de RvT is vastgesteld op € 1,2 miljoen. De Inspectie van het Onderwijs hanteert een norm van 5 %, ofwel € 1,1 miljoen voor de bufferliquiditeit. Ook de overige financiële kengetallen zijn op niveau en er is voldoende werkkapitaal aanwezig. Al met al kan de financiële positie worden bestempeld als “solide”. De continuïteit van de bedrijfsvoering is dan ook niet in gevaar. In hoofdstuk 4 en de jaarrekening lichten we de financiën nader toe.

3

2. Het schoolbestuur 2.1 Profiel Missie en visie Elan Onderwijsgroep staat voor goed, ambitieus, innovatief en inspirerend onderwijs. Dit bieden wij in een leeromgeving waarin leerlingen, personeelsleden en ouder(s)/verzorger(s) gelijke kansen krijgen, zich welkom voelen en gewaardeerd worden. Wij willen dat onze leerlingen zich kunnen ontwikkelen tot zelfbewuste, verantwoordelijke en empathische wereldburgers. Hierbij hebben we aandacht voor individuele talenten en hechten we veel waarde aan de verbinding tussen school, leerling, ouder(s)/verzorger(s) en omgeving.  

Elan Onderwijsgroep is een lerende, open en betrokken organisatie waar ambitie, werkplezier en vertrouwen vanzelfsprekend is.

Elan Onderwijsgroep is ambitieus. Wij hebben hoge verwachtingen en stellen daarbij realistische doelen aan leerlingen, personeel en organisatie. Elan Onderwijsgroep is open. Wij zijn transparant en nieuwsgierig naar elkaar en de wereld om ons heen. Elan Onderwijsgroep is betrokken. Wij hebben aandacht voor de ontwikkeling van de leerlingen en het personeel en zoeken actief verbinding met de omgeving. De kernwaarden van Elan Onderwijsgroep geven richting aan ons handelen. Met de kernwaarden geven we aan wat ons tot scholen van Elan Onderwijsgroep maakt, wat we belangrijk vinden, wat we willen zijn en waar we voor staan. De kernwaarden laten niet alleen zien wat we van onszelf verwachten maar ook wat anderen van ons mogen verwachten. Onze kernwaarden zijn: • Ambitieus • Open • Betrokken Dit vertaalt zich in de slogan: 'Waar talenten bloeien door samen te groeien'.

4

Kernactiviteit De doelstelling en kernactiviteit van Elan Onderwijsgroep is het verzorgen van openbaar en algemeen bijzonder primair onderwijs. Een streefdoel is om in zoveel mogelijk dorpen minimaal één school te behouden, zodat leerlingen dichtbij huis primair onderwijs kunnen volgen. Strategisch beleid Het Strategisch Beleidsplan van onze organisatie beslaat de periode van 2023-2027. De belangrijkste speerpunten in het beleid zijn: •

Optimaliseren van de onderwijskwaliteit

•

Stimuleren van professionele ontwikkeling van medewerkers

•

Passende leeromgevingen vormen

• Inspireren, profileren en innoveren In hoofdstuk 3 wordt verder ingegaan op de uitwerking van het strategisch beleid en de in 2023 behaalde resultaten. Toegankelijkheid en toelating In de statuten is vastgelegd dat onze scholen algemeen toegankelijk zijn voor iedereen, zonder onderscheid naar levensovertuiging, godsdienst, politieke gezindheid, afkomst, geslacht of seksuele geaardheid. Dit betekent dat iedere leerling welkom is.

2.2 Organisatie. Juridische structuur In juridische zin is Elan Onderwijsgroep een stichting zoals genoemd in artikel 17 WPO. De organisatie kent als algemeen bestuur een Raad van Toezicht (RvT). De dagelijkse leiding berust bij het College van Bestuur (CvB). De algehele leiding van scholen is in handen van schooldirecteuren, die daarover verantwoording afleggen aan de voorzitter CvB. Functiescheiding De functionele scheiding tussen de RvT als intern toezichthouder en de CvB als dagelijks bestuur is statutair vastgelegd. De taak- en bevoegdheidsverdeling tussen RvT, CvB en schooldirecteuren is nader uitgewerkt in een Bestuursreglement annex managementstatuut.

5

Raad van Toezicht De leden van de Raad van Toezicht (RvT) worden voor een periode van vier jaar benoemd. Na afloop van hun zittingsperiode kunnen zij voor één periode van vier jaar worden herbenoemd. De RvT is als volgt samengesteld: Naam

functie

J.W. van Beem J. Bokma E. Elsinga R.J. Admiraal

voorzitter lid lid secretarispenningmeester lid

W.T. ScholtenKluitenberg T. Oosterveld

lid

in functie sinds 10-5-2016 10-5-2016 3-7-2018 1-5-2020

einde eerste einde tweede zittingsperiode zittingsperiode 1-5-2020 1-8-2024 1-5-2020 1-8-2024 1-8-2022 1-8-2026 1-8-2024

1-5-2020

1-8-2024

1-1-2023

1-1-2027

De verantwoording van de RvT als intern toezichthouder is opgenomen in hoofdstuk 5. College van Bestuur De dagelijkse leiding van de organisatie is opgedragen aan het éénpersoons College van Bestuur. De voorzitter CvB legt daarover verantwoording af aan de RvT, zijnde het hoogste orgaan binnen de stichting. Het CvB is als volgt samengesteld: naam

functie

Mr. S.T. van der Galiën

Voorzitter CvB

in functie sinds 1-7-2022

einddatum contract 1-7-2026

Scholen Elan Onderwijsgroep is een organisatie met 20 scholen voor openbaar en algemeen bijzonder primair onderwijs in de regio noordwest Fryslân. De organisatie bestaat uit één school voor speciaal basisonderwijs, één NT2-school, vijf (informele) samenwerkingsscholen en 13 openbare basisscholen, met een leerlingenaantal variërend van rond de 40 tot ruim 233. In totaal waren er 2035 leerlingen ingeschreven per 1 februari 2023. Een jaar eerder was het leerlingenaantal 2063. Een overzicht van de scholen vindt u hier (www.elanonderwijsgroep.nl).

6

Organisatiestructuur Hierna is schematisch weergegeven op welke wijze de organisatie is ingericht: Organogram

7

(Gemeenschappelijke) medezeggenschap In de medezeggenschapsraad (MR) van de scholen zijn personeelsleden en ouders/verzorgers evenredig vertegenwoordigd. De schooldirecteur is gesprekspartner voor de medezeggenschapsraad met betrekking tot school specifieke zaken. De gemeenschappelijke medezeggenschapsraad (GMR) is het gremium voor school overstijgende zaken. De GMR bestaat uit tien zetels, te weten vijf voor ouders/verzorgers in de oudergeleding en vijf personeelsleden in de personeelsgeleding. Het College van Bestuur is gesprekspartner van de GMR. Leden hebben zitting zonder last of ruggespraak. Verbonden partijen De ouders/verzorgers hebben zich per school verenigd in een oudervereniging of -stichting. Dit zijn zelfstandige rechtspersonen met een eigen financiële administratie, die jaarlijks verantwoording over het gevoerde beleid afleggen op de wijze zoals voorgeschreven in hun statuten. Elan Onderwijsgroep heeft daarover geen zeggenschap. In vier andere verbanden is sprake van een minderheidsdeelneming, zonder beslissende zeggenschap: Naam Samenwerkingsverband Passend Onderwijs Friesland Coöperatie Brede School Berltsum u.a. Koöperaasje Brede Skoalle Bitgummole u.a. Vereniging van Eigenaren MFA Franeker (Triviant)

Beknopte omschrijving samenwerking Aanbod samenhangend geheel van zorgvoorzieningen Exploitatie multifunctioneel centrum Exploitatie multifunctioneel centrum (eindig medio 2023) Exploitatie multifunctioneel centrum

Er hebben zich tijdens of na afloop van het verslagjaar geen ontwikkelingen voorgedaan die van invloed zijn op de relatie met de verbonden partijen of de zeggenschap. Governance Elan Onderwijsgroep onderschrijft de “Code Goed Bestuur in het Primair Onderwijs”, zoals vastgesteld door de PO-Raad. In deze branchecode zijn basisprincipes vastgelegd rond professionaliteit van bestuurders, toezichthouders en managers. De herziene code besteedt meer aandacht aan de maatschappelijke opgave van het primair onderwijs. De zorg voor goed onderwijs voor alle kinderen is volgens de code het leidend principe voor het bestuurlijk handelen in de sector. Dat sluit aan op de missie en visie die is vastgelegd in het Strategisch Beleidsplan 2023-2027. In 2023 is niet (bewust) in strijd gehandeld met de governance code. Indien van de code wordt afgeweken, wordt daarvan melding gemaakt in het bestuursverslag.

8

Horizontale verantwoording Elan Onderwijsgroep wordt gefinancierd met publieke middelen. Met dit bestuursverslag wordt publiek verantwoording afgelegd aan het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, de GMR en de gemeenten Leeuwarden, Noardeast-Fryslân en Waadhoeke. Elan Onderwijsgroep wil hiermee laten zien dat zij de aan haar toevertrouwde middelen zo effectief mogelijk inzet. Verticale verantwoording Dit bestuursverslag vormt tevens een belangrijke informatiebron voor ouders/verzorgers en personeelsleden, alsmede de medezeggenschapsorganen. De school in haar omgeving De rol van de scholen in hun omgeving is een centraal thema in de nieuwe Code Goed Bestuur. Een belangrijk aandachtspunt binnen Elan Onderwijsgroep is het vergroten van de ouderbetrokkenheid. In dit verband is onder meer het project “Sterk met Taal” ingezet. Het streven is om samen met gemeenten, andere schoolbesturen, kinderopvang, verenigingen en dorpsbelangen toe te werken naar moderne integrale kindcentra, met een passend onderwijsaanbod voor leerlingen uit het werkgebied. Daartoe vindt frequent op verschillende niveaus overleg plaats. In dit kader is bijvoorbeeld het gespecialiseerd centrum voor onderwijs en jeugdzorg Grutsk ingericht. Dit is een pilot voor maatschappelijke aanbodverbreding waarin onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp worden samengebracht.

Op het gebied van schoolsport werkt Elan Onderwijsgroep samen met de gemeente Waadhoeke (beweegteam) en Firda (CIOS). Sociale veiligheid Bij Elan Onderwijsgroep staat het welzijn en welbevinden van leerlingen en personeel hoog in het vaandel. Het beleid dat is gericht op het realiseren van een gezonde en veilige leer- en werkomgeving is vastgelegd in het Veiligheidsplan. Bij ongewenste omgangsvormen en integriteitskwesties waarin op school- of bestuursniveau niet of onvoldoende kan worden voorzien, zijn onafhankelijke externe organisaties beschikbaar. De beleving van veiligheid, de aantasting van die veiligheid en het welzijn van leerlingen en medewerkers wordt periodiek gemonitord.

9

Klachtenregeling Als iets niet naar wens verloopt kunnen leerlingen en/of hun ouders/verzorgers zich wenden tot de leerkracht. Als geen oplossing wordt gevonden kan het probleem worden voorgelegd aan de schooldirecteur. Dit geldt ook voor vragen of klachten over andere schoolzaken. Voor personeelsleden is de schooldirecteur eveneens het eerste aanspreekpunt. In tweede instantie kunnen klachten bij het College van Bestuur worden aangekaart. Als geen oplossing wordt gevonden is een gang naar landelijke instanties nog een optie. Elan Onderwijsgroep is aangesloten bij de Landelijke Klachtencommissie (Onderwijsgeschillen) en hanteert een klachtenregeling die is gebaseerd op de landelijke modelregeling. De klachtenregeling is op alle scholen aanwezig en is ook te vinden op de websites. In 2023 is intern sprake geweest van een aantal klachten die intern in overleg zijn opgelost. Er zijn geen meldingen geweest bij de Landelijke Klachtencommissie. Voor personeelsleden is er bij het GIMD een vertrouwenspersoon beschikbaar. De Vertrouwenspersoon Onderwijs (GIMD) heeft in zijn jaarbericht laten weten dat in 2023 minimaal melding is gemaakt van klachten van grensoverschrijdend gedrag of meldingen over integriteitskwesties. Gezien het geringe aantal meldingen is dit niet nader toegelicht, om eventuele herleidbaarheid te voorkomen.

Klokkenluiders Sinds eind 2021 is de EU-klokkenluidersrichtlijn van toepassing. Deze richtlijn zal in de Wet Bescherming Klokkenluiders worden omgezet naar Nederlandse wetgeving. In onderzoek is of hieraan op regionaal niveau een vervolg kan worden gegeven met de Friese Commissie voor Integriteitsvraagstukken (CIV Fryslân). Elan Onderwijsgroep is hierbij aangesloten.

10

3. Verantwoording beleid 3.1 Onderwijs & kwaliteit Algemeen Op elke school binnen Elan Onderwijsgroep willen we goed en betekenisvol onderwijs geven. Dit houdt voor ons in dat we alles uit de leerlingen willen halen wat mogelijk is, zodat zij zich als burgers in deze maatschappij verder kunnen ontwikkelen. Dit willen we doen in een veilige omgeving waarin de leerlingen zich prettig voelen en waarin zij worden uitgedaagd om het beste uit zichzelf te halen. De normen die door de Inspectie van het Onderwijs worden gesteld zijn voor ons niet voldoende. We willen graag dat de scholen streven naar hogere resultaten om daarmee het maximale uit de leerlingen te halen. De scholen geven elk met hun eigen onderwijskundig concept invulling aan deze opdracht. Leerlingen komen tot ontwikkeling wanneer zij zich veilig voelen. Dit thema staat dan ook hoog op de agenda van Elan Onderwijsgroep en haar scholen. We monitoren jaarlijks de sociale veiligheidsbeleving van de leerlingen. Alle scholen zijn in het bezit van een anti-pestprotocol, leerlingen zijn bekend met het aanspreekpunt voor pesten binnen de school en medewerkers zijn geschoold als coördinatoren sociale veiligheid. Onderwijskwaliteit binnen Elan Onderwijsgroep Elan Onderwijsgroep heeft goed zicht op de kwaliteit van het onderwijs op de scholen.

Het College van Bestuur voert gesprekken met de directeuren en gaat op schoolbezoek bij alle locaties. Elan Onderwijsgroep werkt doelgericht aan de verbetering van de onderwijskwaliteit. Allereerst zijn er concrete doelen voor de ontwikkeling van de scholen en de medewerkers geformuleerd in het Strategisch Beleidsplan. Daarnaast bekijken we de tussenresultaten uit de verschillende leerlingvolgsystemen en de percentages 1F en 2F/1S die de scholen behalen op de onderdelen Lezen, Taalverzorging en Rekenen van de Eindtoets. Voor elke school is inzichtelijk welke score wordt behaald op de referentieniveaus. In de gesprekken met de scholen worden de doelen van de organisatie en de school, en de resultaten besproken en voorzien van conclusies en interventies (als dat nodig is). Het College van Bestuur maakt afspraken met de schoolleiding als de onderwijskwaliteit daartoe aanleiding geeft. Scholen die risico’s lopen stellen een plan van aanpak op. Het plan van aanpak moet leiden tot verbetering van de onderwijskwaliteit.

11

Onderwijsresultaten In deze paragraaf geven we een overzicht van de behaalde eindresultaten van 2023. Met de eindtoets bepalen de scholen binnen Elan Onderwijsgroep of de leerlingen aan het einde van groep acht de vereiste referentieniveaus hebben behaald. Deze referentieniveaus zijn vanaf 2020/21 de manier waarop de Inspectie van het Onderwijs de basisvaardigheden van leerlingen op het gebied van taal en rekenen beoordeelt. Hierbij wordt in het bijzonder gekeken naar de volgende punten: 1.

Het percentage leerlingen dat aan het einde van de basisschool een minimumniveau voor taal en rekenen behaalt. Dit wordt het fundamentele niveau 1F genoemd. Iedere leerling zou dit niveau aan het einde van de basisschool moeten behalen.

2.

Het percentage leerlingen dat aan het einde van de basisschool het hogere niveau voor taal en rekenen behaalt. Dit wordt het streefniveau of 2F (taal) en 1S (rekenen) genoemd. Het streven is dat zoveel mogelijk leerlingen dit niveau aan het einde van de basisschool behalen.

Leerlingen van SBO De Bolder maken ook een eindtoets, deze resultaten tellen niet mee in de beoordeling, dit geldt ook voor de NT2 De Toverbal. De meeste leerlingen op deze school voldoen aan de ontheffingsregeling en zijn vrijgesteld van deelname aan de Eindtoets. In de navolgende tabellen 1 en 2 zijn de scores van de referentieniveaus van 18 van de 20 scholen van Elan Onderwijsgroep weergegeven. In deze tabellen zijn twee percentages terug te vinden. Het eerste percentage geeft het aantal leerlingen weer dat het fundamentele niveau voor taal en rekenen heeft behaald en het andere percentage geeft het aantal leerlingen weer dat het streefniveau voor taal en rekenen heeft behaald. Om een stabiel beeld te krijgen wordt hierbij een gemiddelde berekend over de afgelopen drie jaar. Door de Inspectie van het Onderwijs worden de percentages bepaald die de leerlingen op een school zouden moeten halen. De signaleringswaarde (1F) is voor alle scholen gelijk en is 85%. De signaleringswaarde voor de 1S/2F-scores wordt bepaald aan de hand van de schoolweging. Als een school een hoge schoolweging heeft, dus een complexe populatie, dan geldt een lagere signaleringswaarde.

12

Hieronder worden de resultaten van de referentieniveaus van 18 van de 20 scholen van Elan Onderwijsgroep weergegeven. Hierin zijn de resultaten op de eindtoetsen van 2021, 2022 en 2023 verwerkt. School

Schoolweging

Obs Op ’e Trije Obs Op ’e Dobbe

32,15 31,69 32,15 29,07 31,45 31,76 30,42 32,11 31,51 30,76 30,84 32,01 27,36 33,05 32,43 29,12 30,89 33,95

Obs A. Roelofsskoalle

IKC De Jint Obs De Twilling Obs De Steven Obs De Opslach Waadwizer Obs De Oanset Obs Martenaskoalle Obs Lyts Libben Obs ’t Fonnemint Sws Twaspan Obs De Romte De Twiner Obs De Pôlle Obs De Cingel Sws De Fierljepper

Signalerings- Landelijk waarde gemiddelde 1F 1F

85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85% 85%

95,4% 95,5% 95,4% 96,3% 95,5% 95,5% 95,9% 95,4% 95,5% 95,9% 95,9% 95,4% 96,7% 95% 95,4% 96,3% 95,9% 95%

Score 1F

94,1% 92,2% 98,3% 88,6% 99,4% 85,6% 97,4% 93,5% 91,7% 89,9% 99% 96,2% 95,2% 100% 99% 93,3% 90,2% 100%

Signalerings- Landelijk waarde gemiddelde 2F/1S 2F/1S

43,5% 45,5% 43,5% 49% 45,5% 45,5% 47,3% 43,5% 45,5% 47,3% 47,3% 43,5% 52,1% 41,5% 43,5% 49% 47,3% 41,5%

57,9% 58,6% 57,9% 62,1% 58,6% 58,6% 60,2% 57,9% 58,6% 60,2% 60,2% 57,9% 63,3% 55,1% 57,9% 62,1% 60,2% 55,1%

Score 2F/1S

43,1% 62,7% 58,3% 41,9% 61,7% 35,9% 52,4% 52,8% 56,9% 45,5% 61,6% 49,2% 56% 58,3% 41% 51,1% 49% 82,7%

Tabel 1: Overzicht score referentieniveaus 2023 scholen Elan Onderwijsgroep Legenda: score is onder de signaleringswaarde score is boven de signaleringswaarde, maar onder het landelijk gemiddelde score is boven de signaleringswaarde en boven het landelijk gemiddelde

Toelichting In 2023 scoren vijf (2022: 7) scholen van Elan Onderwijsgroep boven de signaleringswaarde en boven het landelijk gemiddelde voor 1F én 2F/1S. Er zijn vijf (2022: 6) andere scholen die boven de signaleringswaarde voor 1F en 2F/1S scoren, maar onder het landelijk gemiddelde. Er zijn drie scholen die een score hebben boven de signaleringswaarde (maar onder het landelijk gemiddelde) én een score boven het landelijk gemiddelde. Dan zijn er nog vijf (2022: 5) scholen met opbrengsten onder de signaleringswaarde.

13

In de schooljaren 2021/22 en 2022/23 hanteert de Inspectie naast de signaleringswaarden zogenaamde correctiewaarden. In deze correctiewaarden houdt de Inspectie rekening met de “onzekerheidsmarge” veroorzaakt door de effecten van de coronacrisis en de normeringsverschillen tussen de eindtoetsen. Deze werkwijze resulteert in de gegevens zoals die zijn opgenomen in tabel 2. Er zijn 2 scholen die onder de correctiewaarde voor 2F/1S scoren.

School

Schoolweging

Obs Op ’e Trije Obs Op ’e Dobbe Obs A. Roelofsskoalle IKC De Jint Obs De Twilling Obs De Steven Obs De Opslach Waadwizer Obs De Oanset Obs Martenaskoalle Obs Lyts Libben Obs ’t Fonnemint Sws Twaspan Obs De Romte De Twiner Obs De Pôlle Obs De Cingel Sws De Fierljepper

32,15 31,69 32,15 29,07 31,45 31,76 30,42 32,11 31,51 30,76 30,84 32,01 27,36 33,05 32,43 29,12 30,89 33,95

CorrectieLandelijk waarde gemiddelde 1F 1F

82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82% 82%

95,4% 95,5% 95,4% 96,3% 95,5% 95,5% 95,9% 95,4% 95,5% 95,9% 95,9% 95,4% 96,7% 95% 95,4% 96,3% 95,9% 95%

Score 1F

94,1% 92,2% 98,3% 88,6% 99,4% 85,6% 97,4% 93,5% 91,7% 89,9% 99% 96,2% 95,2% 100% 99% 93,3% 90,2% 100%

Correctiewaarde 2F/1S

37,4% 37,4% 37,4% 43,5% 39,4% 58,6% 37,4% 41,5% 37,4% 41,5% 41,5% 37,4% 47,6% 35,3% 37,4% 43,5% 41,5% 35,3%

Landelijk gemiddelde 2F/1S

57,9% 58,6% 57,9% 62,1% 58,6% 58,6% 60,2% 57,9% 58,6% 60,2% 60,2% 57,9% 63,3% 55,1% 57,9% 62,1% 60,2% 55,1%

Score 2F/1S

43,1% 62,7% 58,3% 41,9% 61,7% 35,9% 52,4% 52,8% 56,9% 45,5% 61,6% 49,2% 56% 58,3% 41% 51,1% 49% 82,7%

Tabel 2: Overzicht score referentieniveaus met correctiewaarden 2023 scholen Elan Onderwijsgroep Legenda: score is onder de correctiewaarde score is boven de correctiewaarde, maar onder het landelijk gemiddelde score is boven de correctiewaarde en boven het landelijk gemiddelde

Op basis van deze resultaten worden de volgende actiepunten geformuleerd: 1. De scholen die onder de signaleringswaarden scoren geven in een plan van aanpak aan hoe zij de resultaten gaan verhogen; 2. De scholen die boven de signaleringswaarde scoren maar (deels) onder het landelijk gemiddelde, stellen ambitieuze schooldoelen op die passend zijn bij het landelijk gemiddelde en geven in hun jaarplan/jaarverslag aan hoe zij deze willen bereiken. 14

SBO De Bolder SBO De Bolder neemt bij een deel van de leerlingen een eindtoets af. Voor de resultaten hiervan gelden geen signaleringswaarden en landelijke gemiddelden, zoals bij de basisscholen. Schooljaar 2016/17 2017/18 2018/19 2019/20 2020/21 2021/22 2022/23

IQ 91 86 86 86 78 84 86

TL 90% 89% 85% 90% 81% 83% 85%

BL Vs 40 Vs 168/30 Vs 165/30 Vs 170/30 Vs 155/25 Vs 162/29 Vs 163/29

RW Vs 93 Vs 209/77 Vs 214/80 Vs 231/88 Vs 203/73 Vs 211/78 Vs 220/83

Overzicht opbrengsten SBO De Bolder van 2016 t/m 2023

Op basis van het gemiddelde IQ van de leerlingen zijn er ondergrenzen gesteld voor het percentage leerlingen dat voor technisch lezen (TL) een vaardigheidsscore heeft gehaald van 55. Voor begrijpend lezen (BL) en rekenen en wiskunde (RW) zijn ook ondergrenzen vastgesteld op basis van het gemiddelde IQ. In schooljaar 2022/23 scoort begrijpend lezen onder deze ondergrens. Doelen en resultaten 2023-2024 Onderwijskwaliteit is een breed onderwerp dat zeer veel verschillende thema’s omvat. Het gaat niet alleen om de onderwijsresultaten, maar het gaat ook om de ontwikkeling van leerlingen tot goede burgers in de maatschappij. Alleen de belangrijkste doelstellingen voor het jaar 2023/24 worden vermeld. Hoofddoelen, subdoelen, en beleidsvoornemens Het intern auditteam weer actief maken door het bestaande beleidsdocument te herzien en te actualiseren.

Status

Proces loopt nog

15

Toelichting Het beleidsdocument is herzien en er zijn gesprekken gevoerd met leden van het intern auditteam. Er is een planning gemaakt voor het afnemen van audits op de scholen.

Hoofddoelen, subdoelen, en beleidsvoornemens Het organiseren en ontwikkelen van het dashboard om de kwaliteitszorg te verstevigen.

Status

Proces loopt nog

Het opzetten en begeleiden van lerende netwerken op verschillende vakgebieden Opstellen bovenschools beleidsplan Basisvaardigheden

Proces loopt nog

Scholen begeleiden bij het opstellen van een Burgerschapsdocument.

Proces loopt nog

Zorg dragen dat de subsidie Basisvaardigheden volledig en duurzaam ingezet wordt t.a.v. de gestelde verbeterdoelen en zorg dragen voor kennisdeling binnen het bestuur van de inhoud van de verschillende activiteitenplannen Het vullen van de Elan academie met passende cursussen/trainingen voor al het personeel

Proces loopt nog

Het vak Frysk weer onder de aandacht brengen en onderzoeken wat de scholen nodig hebben om tot een (mogelijk) hoger profiel te komen

Proces loopt nog

Proces loopt nog

Proces loopt nog

Evaluatie belangrijkste doelstellingen onderwijskwaliteit 2023

16

Toelichting De onderdelen Onderwijs en Personeel zijn klaar, het onderdeel Financiën wordt na de migratie naar Visma Finance in 2024 opgepakt. Er zijn lerende netwerken voor taal en rekenen opgezet. Het plan is opgesteld voor de basisvaardigheden lezen, rekenen en burgerschap. Digitale geletterdheid moet nog toegevoegd worden. Een expert van het Expertisepunt Burgerschap heeft alle scholen begeleid in het opstellen van een plan. De uitwerking hiervan wordt door de directeuren gedaan in de module Burgerschap. Aan het einde van het schooljaar wordt een evaluatie gemaakt. Er zijn meerdere bijeenkomsten over de inhoud van de activiteitenplannen geweest en staan ook nog gepland, dit voor kennisdeling en om te kijken waar scholen gezamenlijk scholingen op zouden kunnen pakken Er zijn cursussen en trainingen aangeboden vanuit de Elan Academie, inhoudelijk wordt dit nog verder uitgewerkt. Er zijn meerdere bijeenkomsten geweest om het Frysk weer onder de aandacht te brengen. Ook het lerend netwerk zal zich hiermee bezighouden.

Inspectie van het Onderwijs en audits In het afgelopen jaar heeft de Inspectie van het Onderwijs een bezoek gebracht aan Obs De Opslach in Franeker. Dit was een themabezoek in het kader van VVE-leerlingen. Er is geen schriftelijke rapportage opgemaakt naar aanleiding van dit schoolbezoek. Over themaonderzoeken wordt onder meer in de Staat van het Onderwijs gerapporteerd. Ook heeft er een interne audit (Waadwizer) en een externe audit (Obs De Steven) plaatsgevonden. De uitkomsten hiervan zijn door de betreffende scholen verwerkt in een plan van aanpak en de hierin opgestelde interventies krijgen een plek in het jaarplan/jaarverslag van de school. Opleiden, scholing, onderzoek en ontwikkeling De Elan Academie speelt een steeds belangrijkere rol binnen Elan Onderwijsgroep. De Elan Academie is een digitaal platform waar de opleidings- en ontwikkelbehoeften van scholen en medewerkers worden gebundeld, vraag en aanbod bij elkaar worden gebracht en de interne talenten worden benut. Elan Onderwijsgroep stimuleert studenten onderzoek te doen in de scholen om zo een bijdrage te leveren aan de duurzame kwaliteitsontwikkeling. Daarnaast worden personeelsleden aangemoedigd om masteropleidingen te volgen, waarbij onderzoek van de eigen praktijk een belangrijk deel van de opleiding is.

Verder participeert Elan Onderwijsgroep in het project “Opleiden in de School”, waarvan het opzetten van leerateliers een onderdeel is. In deze leerateliers doen leerkrachten en studenten onderzoeken om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren. Het iNNOVATORIUM verdient ook de aandacht als het gaat om onderzoek en ontwikkeling. In dit kenniscentrum worden innovatieve onderwijskundige programma’s op het gebied van digitale geletterdheid verder ontwikkeld en geïmplementeerd op de scholen. Internationalisering Elk jaar worden er studiereizen naar het buitenland georganiseerd, met een sterke focus op de toepassing van digitale geletterdheid in het onderwijs. Dit beleid zal de komende jaren onverminderd worden voortgezet.

17

3.2 Passend Onderwijs Algemeen We vinden het belangrijk dat zoveel mogelijk leerlingen met en zonder extra onderwijs- en ondersteuningsbehoeften samen en zo thuisnabij mogelijk naar school kunnen gaan. Op onze scholen bieden we goed onderwijs dat afgestemd is op de ondersteuningsbehoeften van de leerlingen. Er is verbinding en een intensieve samenwerking tussen scholen, zorgpartners, de gemeente en het samenwerkingsverband. We zetten de beschikbare expertise, zowel van binnen als buiten de organisatie, preventief en effectief in om leerkrachten en leerlingen te ondersteunen. Elan Onderwijsgroep participeert in het Samenwerkingsverband passend onderwijs Friesland. Onze scholen werken handelingsgericht en kijken naar de mogelijkheden van een leerling en gaan in beginsel zoveel mogelijk uit van inclusiever en thuisnabij-onderwijs. Kengetallen In deze paragraaf een overzicht van de kengetallen inzake Passend Onderwijs van de afgelopen drie jaren. Omschrijving

2020-2021

2021-2022

2022-2023

59

68

87 38

Aanmeldingen MDO Lln. met ontwikkelingsperspectief (OPP)

Aanvragen interne preventieve ondersteuning (ambulante begeleiding): Jonge Risico Kind

9

23

33

Leerproblematiek

29

75

73

Gedragsproblemen

26

71

64

Aantal leerlingen met externe ondersteuning: Steunpunt Onderwijs Noord

10

9

9

Kentalis (consult of arrangement) Visio

20 1

13 0

7 0

IQ- of breed onderzoek

36

44

48

Dyslexie- of dyscalculie onderzoek

0

0

0

Rekenonderzoeken/consulten

8

13

11

Aanmeldingen Commissie van Advies Verwijzing naar SBO-scholen

26 13

26 15

31 20

Verwijzing naar SO/VSO-scholen Aanmelding Levelgroep 5/6

13 27

11 24

10 34

Aanmelding Levelgroep 7/8

26

31

29

Andere kengetallen:

Tabel: Aantallen aanvragen ondersteuning, onderzoeken en verwijzingen

18

De bovenstaande kengetallen zijn uitgebreid toegelicht in het Jaarverslag Passend Onderwijs 2023, dat separaat is voorgelegd aan de RvT en GMR. Daarin is ook informatie opgenomen over gerealiseerde en nieuwe doelstellingen en verbeterpunten. Op deze plaats wordt volstaan met de constatering dat scholen er alles aan doen om inclusiever en thuisnabij onderwijs mogelijk te maken voor alle leerlingen, maar dat de realiteit is dat de complexiteit van onderwijs- en ondersteuningsbehoeften de laatste jaren verontrustend toeneemt. Dat resulteert onder andere in toenemende verwijzing naar het speciaal (basis)onderwijs en de toename van de aanvragen interne preventieve ondersteuning. Grutsk Grutsk in SBO De Bolder biedt inclusieve en thuisnabije opvang en onderwijs voor peuters en basisschoolleerlingen (van 2 tot 14 jaar) met speciale onderwijs- en ondersteuningsbehoeften. Om alle leerlingen goed te kunnen begeleiden is een multidisciplinair zorgteam geformeerd. Hierin zitten orthopedagogen, gedragsspecialisten, zorgcoördinatoren, pedagogische specialisten en een medewerker van het gebiedsteam. Waar nodig wordt hulp ingeroepen van andere specialistische zorgverleners, zoals bijvoorbeeld een jeugdarts, logopedist of fysiotherapeut. Sinds 2023 biedt het zorgteam van Grutsk nazorg voor leerlingen die Grutsk hebben verlaten.

Daarnaast is het samenwerkingsverband op afroep voor casuïstiek binnen het zorgteam beschikbaar. De multidisciplinaire en integrale aanpak is kenmerkend en tevens essentieel voor de meerwaarde van het geïntegreerd aanbod dat Grutsk aan leerlingen biedt. De wet- en regelgeving op het gebied van onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp voorziet niet in een gecombineerd aanbod van zorgarrangementen. Om de noodzakelijke ontschotting te realiseren zijn overeenkomsten gesloten waarin diverse afspraken zijn vastgelegd. Voor alle partners geldt dat zij tijd steken in voorbereiding, organisatie en administratie. In 2023 is er een monitoring opgestart die structureel wordt toegevoegd aan de evaluatie met de Gemeente Waadhoeke en het samenwerkingsverband. De projecten Pjutten, de Húskeamer, de Optimist en de gespecialiseerde naschoolse opvang zijn beoordeeld als rendabel en succesvol. Vanwege het grote succes van Grutsk zijn de pilotgelden voor de Pjutten vanuit de gemeente Waadhoeke omgezet naar structurele gelden. Hiermee is de pilot Pjutten afgerond en wordt het een structurele voorziening binnen de Gemeente Waadhoeke.

19

Doelen en resultaten Het College van Bestuur faciliteert de infrastructuur voor inclusiever onderwijs betreffende de mensen en de middelen en volgt landelijke trend betreffende inclusiever onderwijs en maakt hierin haar keuzes. In het Strategisch Beleidsplan zijn voor Passend Onderwijs de onderstaande twee hoofddoelen genoemd, welke zijn onderverdeeld in een aantal subdoelen. Evaluatie doelstellingen passend onderwijs Hoofddoelen, subdoelen, beleidsvoornemens Basis- en extra ondersteuning doorontwikkelen.

Status Proces loopt nog

Subdoel 1 Basisondersteuning op orde

Bijna alle scholen hebben de basisondersteuning van hun school in kaart gebracht.

Subdoel 2 Extra ondersteuning versterken

Proces loopt nog

Ontwikkeling richting inclusiever onderwijs

Proces loopt nog

Subdoel 1 De zorgzwaarte is in kaart gebracht. Subdoel 2 Scholen stellen grenzen aan de zorg en geven hun ambities aan in het SOP. Subdoel 3 De effecten van de extra inzet van preventieve ondersteuning, inzet ondersteuningsmiddelen monitoren en bespreken we.

Toelichting

Proces loopt nog Proces loopt nog

20

Bijna alle scholen hebben de extra ondersteuning in kaart gebracht.

De meeste scholen hebben de zorgzwaarte in kaart gebracht. Scholen hanteren niet allemaal dezelfde richtlijnen. Nog niet alle scholen hebben een geactualiseerd SOP. We monitoren de uren van de inzet van preventieve ondersteuning, maar de effecten hiervan zijn onvoldoende besproken en in kaart gebracht.

Begroting en realisatie Passend Onderwijs In het navolgende overzicht zijn de baten en lasten van het passend onderwijs op een rij gezet. Bij de baten vormen de zorgmiddelen van het Samenwerkingsverband en de bijdragen voor Grutsk de grootste posten. De lasten bestaan voornamelijk uit salarislasten van de verschillende medewerkers die een rol spelen in de dagelijkse praktijk. De zorgmiddelen van het SWV zijn niet toereikend om de gekozen ondersteuningsstructuur te bekostigen. Door wijziging van de bekostigingssystematiek voor lichte ondersteuning is het verschil met de lasten nog groter geworden. Dat de zorgmiddelen niet toereikend zijn is een vaststaand gegeven en vormt geen reden om noodzakelijke faciliteiten aan leerlingen met extra onderwijs- en ondersteuningsbehoeften te onthouden.

21

Begroting en realisatie middelen Passend Onderwijs

22

3.3 Personeel & professionalisering Doelen en resultaten Het personeel binnen Elan Onderwijsgroep is van onschatbare waarde voor de organisatie. Zij maken dagelijks het verschil voor de leerlingen op onze scholen. Daarom stellen wij ook hoge eisen aan ons personeel. Wij faciliteren en stimuleren hen zoveel mogelijk om het beste uit zichzelf te halen met als doel goed onderwijs te realiseren. In het strategisch beleidsplan 2023-2027 zijn onder de pijler ‘Stimuleren van professionele ontwikkeling van medewerkers’ onderstaande vier doelen benoemd. Om de strategische doelen te realiseren is het van groot belang op ieder moment mensen met de vereiste expertise in huis te hebben. Doel Strategisch personeelsbeleid HRM/D

Status Proces loopt nog

Communicatie

Proces loopt nog

Lerende netwerken

Proces loopt nog

Inzet vakdocenten

Doel is gehaald – loopt nog

Toelichting Een HRM medewerker aannemen, die de opdracht voor het schrijven van strategisch personeelsbeleid krijgt Een communicatiemedewerker aannemen, die de opdracht voor het verbeteren/optimaliseren van de communicatie krijgt Lerende netwerken rekenspecialisten en taalcoördinatoren zijn ingericht Vakdocenten gymnastiek ingezet, andere vakgebieden in ontwikkeling

In het bestuursverslag van 2022 is het doel ‘Startende leerkrachten’ benoemd. Dat jaar is de omvorming tot opleidingsscholen in gang gezet. Dit heet nu ‘Samen opleiden en professionaliseren’ en heeft als doel om in 2025 alle scholen binnen Elan Onderwijsgroep als opleidingsschool te kunnen aanmerken.

23

Toekomstige ontwikkelingen Er is een externe partij ingeschakeld om een advies uit te brengen wat de ontwikkeling van de organisatie betreft, waarbij de rolinvulling van de schooldirecteuren en het personeel van het servicebureau centraal staan. Het adviesrapport kan medio 2024 worden verwacht en ter besluitvorming aan College van Bestuur worden voorgelegd. Na besluit zal het advies worden uitgewerkt en geïmplementeerd. Afhankelijk van het advies kan dit gevolgen hebben voor de invulling van de functies van de schooldirecteuren en personeel servicebureau. Daarnaast blijven we te maken houden met een krappe arbeidsmarkt waar we continu op moeten blijven inspelen, hetgeen wat in het strategisch personeelsbeleid zal worden opgenomen. De centrale vraag zoals benoemd in het strategisch beleidsplan: ‘welke functies zijn nodig om het onderwijs – nu en in de toekomst- goed te kunnen verzorgen?’ is ook een vraag welke beantwoord zal moeten worden in het strategische personeelsbeleid wat het komende jaar zal worden ontwikkeld. Uitkeringen na ontslag Elk jaar verlaten medewerkers op eigen verzoek de organisatie om verschillende (persoonlijke) redenen. In sommige gevallen gaat dit gepaard met een uitkering en in 2023 was dit voor twee medewerkers het geval. De kosten bedragen in totaal €29.921,09.

Om deze kosten zoveel mogelijk te beperken is het van belang dat directeuren tijdig het goede gesprek te voeren met het team. Deze gesprekken zijn van belang voor het binden en boeien van de medewerkers en de voortgang in zijn of haar loopbaan. Er dient altijd rekening worden gehouden met uitzonderlijk situaties die alsnog kosten met zich meebrengen.

24

Regeling bijzondere bekostiging professionalisering en begeleiding startende leerkrachten en directeuren Deze regeling (PBSS) is per 1 augustus 2023 komen te vervallen. Wel heeft het ministerie Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aangegeven dat de bekostiging voor de laatste 5 maanden van 2023 werd voortgezet. Dit komt neer op een bedrag van ca. €42 per leerling (5/12 * ca. €100 per leerling). Voor de Elan Onderwijsgroep komt dat op een bedrag ca. €89k voor 2023. Deze middelen worden volledig ingezet ten behoeve van het begeleiden van startende leerkrachten en onderwijsassistenten middels het inzetten van coördinatoren samen opleiden en professionaliseren. Hier wordt door Elan Onderwijsgroep in totaal 1,2 FTE op ingezet waarvoor de loonkosten op ca. €135 K per jaar liggen. Strategisch personeelsbeleid In het strategisch beleidsplan 2023-2027 worden vier pijlers benoemd waarvan ‘Stimuleren van professionele ontwikkeling van medewerkers’ betrekking heeft op het personeel. Als doel van deze pijler is gesteld het ontwikkelen van een strategisch personeelsbeleid, zoals eerder aangehaald. Daarin zal centraal staan met welke functies we kwalitatief goed onderwijs kunnen blijven verzorgen, met een duurzame inzet van personeel. Hierbij zal een samenwerking met Onderwijskwaliteit en Passend Onderwijs een belangrijk rol spelen.

De HRM medewerker zal het strategisch personeelsbeleid in 2024 gaan ontwikkelen en zal ook de verantwoordelijkheid dragen om dit beleid te implementeren, tijdig te evalueren en waar nodig bij te stellen. De dialoog met de directeuren rondom dit beleid zal in het structureel geplande overleg met directie plaatsvinden. De uitwerking die het beleid heeft op het (ondersteunend) onderwijzend personeel heeft, zal in teamvergaderingen op de scholen en waar nodig op persoonlijk niveau worden besproken door de directeur, waar nodig ondersteund door het servicebureau.

25

3.4 Huisvesting & facilitaire zaken Doelen en resultaten Het beleid ten aanzien van huisvesting, randvoorwaarden ICT en facilitaire zaken wordt voor de onderwijsgroep centraal bepaald en uitgevoerd. De focus ligt op huisvesting die voldoet aan alle hedendaagse eisen ten aanzien van functionaliteit, capaciteit en klimaatbeheersing. Tevens wordt toekomstbestendigheid nagestreefd. Doel/beleidsvoornemen

Status

Beknopte toelichting

Functionele huisvesting

Behaald

Veilige leer- en werkomgeving Verbetering toekomstbestendigheid Goede spreiding van onderwijsvoorzieningen

Behaald

Bestuur stelt middelen beschikbaar om te komen tot een inspirerende leeromgeving

Proces loopt nog

Zorg voor actuele Meerjarenplanningen onderhoud (MJOP’s)

Behaald

De technische onderhoudstoestand van de scholen is voldoende. Er is een RI&E opgesteld. De actiepunten die hieruit voortkomen zijn grotendeels uitgevoerd. Bij veel scholen is sprake van medegebruik voor kinderopvang. De gemeenten hebben integrale huisvestings-plannen vastgesteld. De standpunten van Elan Onderwijsgroep zijn daarin goed verwoord. Inventarisatie op schoolniveau is gedaan. Op basis van de uitkomsten van deze inventarisatie wordt een aanbesteding schoolmeubilair opgestart en in samenwerking met de scholen een inspirerende leeromgeving gecreëerd. De MJOP’s worden periodiek geactualiseerd. Ieder jaar wordt na een fysieke bouwkundige en installatietechnische inspectie en overleg met de schooldirectie het jaarplan bepaald.

Behaald Behaald

Ontwikkelingen IKC/IKA en SWS Het streven is om bij (ver)nieuwbouw samen met gemeenten, kinderopvang en verenigingen toe te werken naar moderne integrale kindcentra, waarbij de gemeenschapsvoorzieningen optimaal worden benut. Voorbeelden waarbij deze insteek is geslaagd zijn Berltsum en Bitgummole. Op deze locaties zijn toekomstbestendige, duurzame gebouwen gerealiseerd met in de buurt talloze voorzieningen zoals sportvelden en speeltuinen. Uit een draagvlakonderzoek blijkt dat een scholenfusie ook in Menaam een reële optie is.

26

Inspirerende leeromgeving De school vervult een maatschappelijke rol en verbindt. Onze scholen geven in een rijke, inspirerende omgeving op eigen wijze invulling aan deze maatschappelijke opdracht. We maken zo niet alleen het verschil voor leerlingen die op de school zitten, maar ook voor de omgeving waarin de school staat. We willen ons profileren door een sterke samenwerking met educatieve partners. Bijvoorbeeld om te komen tot een breder (naschools) aanbod op het gebied van sport, cultuur, techniek en digitale geletterdheid. Duurzaamheid In het kader van een provinciaal project voor verduurzaming van maatschappelijk vastgoed is een aantal scholen geselecteerd voor het aanbrengen van zonnepanelen. Daarnaast worden al dan niet in combinatie met deze investering energiebesparende maatregelen getroffen (klimaatbeheersing, isolering, LED-verlichting, HR++-beglazing enzovoort). Een ander aandachtspunt is het CV-zijdig inregelen van radiatoren en het plaatsen van slimme thermostaatknoppen, waardoor de temperatuur per lokaal (decentraal) naar behoefte kan worden ingesteld. Het voornemen is om samen met gemeenten te inventariseren wat nodig is om de landelijke ambitie te realiseren dat alle schoolgebouwen in 2035 energieneutraal zijn.

3.5 Financieel beleid Doelen en resultaten Het financieel beleid van Elan Onderwijsgroep is gericht op consolidatie van de goede vermogenspositie en het op orde houden van het budgetbeheer. Evaluatie belangrijkste doelstellingen financieel beleid 2023 LEGENDA: 1 = niet behaald; 2 = deels behaald; 3 = behaald

Doel/beleidsvoornemen

Status

Beknopte toelichting

De goede vermogenspositie continueren

Behaald

Het budgetbeheer op orde houden

Behaald

De kengetallen voor vermogensbeheer voldoen aan de daarvoor gehanteerde grenswaarden. Er is voldoende weerstandsvermogen aanwezig en de gevormde voorzieningen zijn toereikend. De ramingen in bijna alle rubrieken van de begroting zijn overschreden. De grootste overschrijdingen hebben niet te maken met bestuursbeleid, maar met loon- en prijsindexering. De kengetallen voor budgetbeheer voldoen aan de daarvoor gehanteerde normen.

27

Doel/beleidsvoornemen

Evaluatie

Beknopte toelichting

Verbeteren financieel informatiesysteem (integrale cockpit)

Behaald

Nagaan of de allocatieregeling moet worden aangepast als gevolg van vereenvoudiging van de bekostiging

Behaald

De digitalisering van de HR-administratie is afgerond. Ingaande 2023 is Visma.net ERP operationeel en zijn de voorbereidingen om over te stappen naar Visma.finance van start gegaan. De financiële impact van de vereenvoudiging is in kaart gebracht. Door verjonging van het personeelsbestand is de gemiddelde personeelslast onder het landelijke gemiddelde gezakt. Significante bijstelling van de toekomstige exploitaties is daardoor niet nodig.

Treasury Het beleid ten aanzien van het vermogensbeheer en organisatie van de treasuryfunctie is vastgelegd in een Treasurystatuut, dat past binnen de kaders van de ‘Regeling beleggen, lenen en derivaten OCW 2016’. In het Treasurystatuut is als doel gesteld dat benodigde geldmiddelen tijdig beschikbaar moeten zijn tegen acceptabele condities en dat het rendement van tijdelijk overtollige liquide middelen moet worden geoptimaliseerd tegen minimale kosten. Alle liquide middelen staan op lopende rekeningen en spaarrekeningen. Sinds 2021 wordt gebruik gemaakt van “schatkistbankieren”. Dit betekent dat het saldo op de huisbankrekening dagelijks wordt afgeroomd en dat de tijdelijk overtollige liquide middelen zijn belegd bij het ministerie van Financiën. De tegoeden op alle bankrekeningen zijn vrij opneembaar. Mede daardoor is de liquiditeit ruim voldoende om aan de lopende verplichtingen te kunnen voldoen. Behoudens de saldi op de bankrekeningen is er geen sprake van uitstaande beleggingen of leningen. Van financiële instrumenten, zoals bijvoorbeeld renteswaps, wordt geen gebruikt gemaakt. Gezien de goede liquiditeit zijn er geen langlopende leningen of derivatenovereenkomsten aangegaan. Voor de nabije toekomst worden geen belangrijke wijzigingen in de financieringsstructuur verwacht, zodat ook dan geen sprake zal zijn van langlopende leningen of derivaten.

28

Allocatie middelen De autonomie van scholen ten aanzien van het onderwijskundig beleid staat bij Elan Onderwijsgroep hoog in het vaandel. Daarom is een budget voor onderwijsleermiddelen en scholing in zelfbeheer gegeven. De directeur stelt de schoolbegroting op. De over- en onderschrijdingen worden na afloop van het jaar per school verrekend met de leermiddelenreserve (reserve OLP). In 2023 was het saldo van de mutaties -€ 79.177, waardoor de bestemmingsreserve OLP is gedaald naar € 418.609. De berekening van het formatiebudget per school is gebaseerd op de rijksbekostiging. Na de vereenvoudiging is de allocatieregeling aangesloten op de fte-onderbouwing van de bekostiging. De basisformatie kan worden aangevuld met leerkracht- of leerlinggebonden formatie, dan wel verruimd om organisatorische redenen of door aanvullende bekostiging. Als de personeelsgeledingen van de MR-en daarmee instemmen, worden ook de werkdrukmiddelen ingezet voor extra formatie. De vereenvoudiging van deze rijksbekostiging gaat gepaard met een negatief herverdeeleffect dat wordt veroorzaakt door de hogere gemiddelde leeftijd van het personeel ten opzichte van het landelijk gemiddelde. Dit negatieve effect ad. 364K wordt in drie jaren afgebouwd tot het niveau van de nieuwe bekostiging. De compensatie bedroeg in 2023 273K, dit is 75% van het totale herverdeeleffect.

De formatie is grotendeels normatief berekend in formatieteleenheden (fte’s) c.q. -plaatsen en rechtstreeks toebedeeld aan de scholen. De inzet van het formatiebudget is ter vrije keus aan de school. De schooldirecteur is als budgethouder taakstellend verantwoordelijk. Financiële risico’s gerelateerd aan de kostprijs van personeel worden bovenschools afgedekt. Bovenschoolse formatie Voor beleidsmatige, inhoudelijke en administratieve ondersteuning van bestuur en scholen is een aantal stafmedewerkers beschikbaar. De bovenschoolse formatie is tot 6,3 fte. aan te merken als generieke overhead (bestuur, HRM, administratie, facilitaire zaken en PR) en tot 6,7 fte. als sectorspecifieke overhead (kwaliteitsbewaking, ICT & innovatie, zorgcoördinatie, zorgconsulenten, specialistische hulp, schoolopleiders). Het aantal fte’s en de lasten waren in 2022 hoger ten opzichte van 2023 door inhuur van een externe HRM-adviseur en uitbreiding van de formatie voor de schoolopleiders.

29

Omschrijving (bedragen in €)

fte.

Realisatie fte. 2022

Begroting fte. 2023

Realisatie 2023

Generieke overhead 6,3 Onderwijs-gerelateerde overhead 6,7 Materiële lasten

814.573 5,5

682.000 5,7

682.000

644.676 6,7 548.894

570.000 6,4 715.000

595.000 715.000

Totaal

2.008.143 12,2

13,0

1.967.000 12,3 1.992.000

Tabel: Specificatie bovenschoolse lasten

Dit overzicht is exclusief schoolgebonden overhead (directie en IB). Het totaal in 2023 komt overeen met 8,7 % (2022: 9,8 %) van de totale lasten. Onderwijsachterstandsmiddelen De gelden voor achterstandsbeleid zijn bedoeld voor gerichte interventies om achterstanden als gevolg van ongunstige omgevingskenmerken te voorkomen of te verkleinen. Voorheen werden deze middelen verdeeld aan de hand van de zogeheten “gewichtenregeling”. Daarin speelde het opleidingsniveau van de ouders/verzorgers een belangrijke rol. Ingaande het schooljaar 2019/20 vindt bekostiging plaats op basis van door het CBS per school bepaalde achterstandsscores. De achterstandsmiddelen fluctueren per jaar en worden pas toegekend als de achterstandsscore daar recht op geeft. In 2022 was de score 857,9 voor 15 scholen, in 2023 807,13 voor 13 scholen, gebaseerd op het aantal leerlingen per 1 februari 2023. Op schoolniveau zijn de specifieke hulpvragen dan allang geconstateerd. Dit mondt uit in toekenning van extra formatie voor leerlingen met een ontwikkelingsperspectief (OPP). Ook de onderwijsachterstandsscore geeft recht op extra formatie. Afhankelijk van de situatie wordt dit door scholen ingezet voor extra onderwijsondersteunend personeel of klassenverkleining.

Onderwijs aan nieuwkomers De onderwijsachterstandsscores zijn deels gerelateerd aan het asielzoekerscentrum te Sint Annaparochie, waar “de Toverbal” is gevestigd. Dit is de regioschool voor NT2-onderwijs, die gespecialiseerd is in het aanleren van de Nederlandse taal aan anderstalige basisschoolleerlingen. Dat wordt mede mogelijk gemaakt door subsidiëring door de gemeente Waadhoeke. Zodra leerlingen taalvaardig zijn stromen zij door naar het regulier basisonderwijs. De partijen worden daarbij begeleid vanuit “de Toverbal”.

30

Nationaal Programma Onderwijs Het kabinet heeft het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) ingezet voor het inhalen van vertragingen en het ondersteunen van leerlingen die het moeilijk hebben als gevolg van schoolsluitingen en corona. Dit heeft voor schooljaar 2021/22 geleid tot een bedrag van € 1.623 K aan extra bekostiging. Voor 2022/23 is voor € 1.397 K aanvullende bekostiging toegekend. Om de juiste interventies te kunnen bepalen hebben alle scholen meerdere bronnen geraadpleegd om achterstanden te detecteren. Op basis van de school-scan zijn vervolgens in overleg met het team en de MR de maatregelen bepaald. Dit heeft een zeer gedifferentieerd beeld opgeleverd. In het volgende overzicht zijn de bestedingsrichtingen op bestuursniveau getotaliseerd:

Nr 1 2 3 4 5 6 7 8 9

Omschrijving

fte

School plannen

Werkelijke lasten

Groepsformatie / klassenverkleining (OP)

11,1

2021 2022 2023 876.358 374.299 838.278 588.628

Extra ondersteuning (OOP) Extra ondersteuning risicoleerlingen

6,7 1,9

246.984 177.589

114.997 89.618

343.548 164.318

64.691 112.442

Externe ondersteuning /schoolbegeleiding

83.950

22.470

65.887

46.434

Scholing / professionalisering

53.558

16.846

33.546

19.569

Extra lesaanbod risicoleerlingen Overige materiële bestedingsdoelen

2.900 156.042

43.456

0 25.349

38.626

Schoolmaatschappelijk werk

8.000

Bibliotheek op school

18.000

5.874

12.126

1.623.381

656.856 1.494.907

869.240

-1.623.381

-676.409 -1.528.882 -814.917

Totaal

19,7

Af: totaal NPO-budget voor 2021 - 2023

0

Verschil (-/- = nog te besteden)

0

-19.553

-33.975

54.323

De bedragen in de kolom “schoolplannen” zijn ontleend aan de bestedingsplannen die door de scholen zijn ingediend. In de kolom “werkelijke lasten” staan de totale uitgaven. Het schoolmaatschappelijk werk en de Bibliotheek op School zijn (mede) door de gemeenten Leeuwarden en Waadhoeke bekostigd. De NPO-budgetten zijn uitsluitend op schoolniveau ingezet.

31

3.6

Risicomanagement

Algemeen Grofweg kan worden gesteld dat Elan Onderwijsgroep, naast reguliere risico’s bij bedrijfsvoering, te maken heeft met uiteenlopende risico’s en onzekerheden op het gebied van bestuur en organisatie, onderwijskwaliteit, personeel en huisvesting. Het betreft hier aan interne en externe factoren gerelateerde risico’s, bij zowel de inkomsten als de uitgaven, waar de organisatie weinig of geen invloed op heeft, maar die wel een belemmering kunnen vormen om de operationele en/of strategische doelstellingen te realiseren. Het risicoprofiel is overwegend als “gemiddeld” gekwalificeerd. Beheersmaatregelen Het beleid is gericht op beheersing van de financiële impact van risico’s. Per risico of risicogroep is een strategie gekozen die erop is gericht risico’s uit te sluiten of de financiële gevolgen daarvan te beperken. Daartoe zijn de nodige beheersmaatregelen genomen, die zijn verankerd in de organisatie en geïntegreerd in de Planning & Control cyclus. De beheersmaatregelen hebben betrekking op het afwentelen, delen, terugdringen, uitsluiten of accepteren van de effecten die voortkomen uit risico’s. Hierbij kan worden gedacht aan “hard controls”, zoals expliciet bepaalde maatregelen en uitvoeringsvoorschriften. Bijvoorbeeld in de vorm van procedures, protocollen, autorisatieschema's enz. (de “systeemwereld”).

Daarnaast zijn er informele beheersmaatregelen (“soft controls”), die vooral zijn gericht op het beïnvloeden van gedrag en houding (“de leefwereld”). Als de kosten van beheersing niet in verhouding staan tot de potentiële schade wordt een risico geaccepteerd. Informatievoorziening Risicomanagement staat en valt met de juistheid, volledigheid en tijdigheid van de interne informatievoorziening. Daarom is per risicogroep vastgelegd welke indicator of informatiebron wordt gebruikt om de risicobeheersing te evalueren. Veel van deze input is verspreid over het jaar door de RvT behandeld. Bijvoorbeeld de leerlingenprognoses, onderwijsresultaten, rapporten van de Onderwijsinspectie, tevredenheidsonderzoeken en het accountantsverslag, alsmede opmerkingen van de GMR, het directieberaad en gemeentelijke toezichthouders.

32

Daarnaast is veel informatie aangereikt in de financiële tussenrapportages. Actuele ontwikkelingen worden telkens in de vorm van een mededeling door de voorzitter CvB ingebracht tijdens vergaderingen van de RvT. Het gevoerde risicomanagement wordt in iedere begroting en jaarrekening verantwoord en geactualiseerd. Risicobeheersings- en controlesysteem Uit het voorgaande volgt dat het risico- en beheersingssysteem een continu doorlopend proces is, gericht op het identificeren, prioriteren, analyseren en beheersen van risico’s die het behalen van organisatiedoelstellingen bedreigen. Het geheel van beleidsmaatregelen, processen, taken en gedragingen stelt de organisatie in staat om te reageren op belangrijke risico’s én dragen bij aan het naleven van interne afspraken en wettelijke regels. Risicomanagement in 2023 De grootste zorg ligt bij het op peil houden van de personele bezetting. De accountant heeft aangegeven dat de bedrijfsvoering “in control” is. In algemene zin is door de accountant aandacht gevraagd voor de aanbestedingswetgeving en het belang van het tijdig aanwezig zijn van de Verklaring Omtrent Gedrag (VOG). Deze adviezen zijn opgevolgd. Gedurende het verslagjaar hebben zich geen risico’s of onzekerheden gemanifesteerd die realisatie van de strategische doelstellingen frustreren of leiden tot financiële continuïteitsproblemen.