Bijlage 1: het concept beeldkwaliteitsplan De Houwen - Minnertsga

[CONCEPT] BEELDKWALITEITSPLAN DE HOUWEN - MINNERTSGA

1

JUNI 2023

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

DATUM: juni 2023 PROJECT: Beeldkwaliteitsplan De Houwen PROJECTNUMMER: 20220869.001 STATUS: Concept

RHO ADVISEURS - Rotterdam Weena 505 (Delftse Poort) 3013 AL Rotterdam

RHO ADVISEURS - Leeuwarden Druifstreek 72-c 8911 LH Leeuwarden

info@rho.nl 0102018555

2

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

INHOUD

H1. INLEIDING

4

H2. PLANGEBIED

5

H3. PLANGEBIED IN DE HUIDIGE SITUATIE

7

H4. HISTORISCHE CONTEXT

10

H5. STEDENBOUWKUNDIGE UITGANGSPUNTEN

11

H6. VOORGESTELD WOONPROGRAMMA

12

H7. TOETSINGSKADER - ARCHITECTONISCHE UITGANGSPUNTEN

13

3

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

1. INLEIDING Er zijn voornemens om aan De Houwen in Minnertsga woningen te ontwikkelen. De voormalige enkelbestemmingen ‘maatschappelijk’ moet hiervoor omgezet worden naar een woonbestemming. Hiervoor wordt inmiddels aan de stedenbouwkundige uitwerking gewerkt. In totaal worden hier 4 woningen gepland. De beoogde ontwikkeling past echter niet in de huidige Welstandsnota Waadhoeke 2019. De te ontwikkelen locatie valt namenlijk onder ‘naoorlogse uitbreidingen’ waarin het beleid gericht is op beheer van de bestaande situatie. Toetsing op basis van de huidige welstandsnota is daarom niet mogelijk. Juridisch kader Welstandstoezicht moet gebaseerd zijn op door de gemeenteraad vastgesteld beleid. Zonder vastgesteld welstandsbeleid mag er geen welstandstoets plaatsvinden. Dit beeldkwaliteitsplan dient dan ook als gemeentelijkbeleid voor de toekomstige welstandsbeoordeling van de bouwplannen voor het plangebied in Minnertsga. Daarmee vormt dit beeldkwaliteitsplan een aanvulling op de vastgestelde welstandsnota van de Gemeente Waadhoeke. Het beeldkwaliteitsplan geeft een meer concrete invulling aan de

4

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

ruimtelijke aspecten voor het plangebied en de toetsing hiervan. Criteria Het document geeft duidelijke criteria voor de bebouwing en de indeling van de kavels. Het beeldkwaliteitsplan is opgesteld om: • Een aantrekkelijk ruimtelijke kwaliteit tot stand te brengen; • De ontwikkelende partijen te inspireren en (vooraf) informatie te geven over de welstandscriteria; • De welstandscommissie een passend kader te bieden waarbinnen de toetsing van bouwplannen dient plaats te vinden. De beschreven criteria hebben niet het karakter van wijzigingsplanregels. Incidenteel kan gemotiveerd van de criteria worden afgeweken, mits er sprake is van een overtuigende kwaliteit en van gevoel voor de omgeving. In dergelijke incidentele gevallen wordt expliciet aan de welstandscommissie voorgelegd of een uitzonderingssituatie vanwege de kwaliteit van het bouwplan gerechtvaardigd is.

2. PLANGEBIED

ee

enz

dd Wa

Minnertsga

Het plangebied is gelegen in het dorp Minnertsga, onderdeel van de gemeente Waadhoeke. Het dorp ligt ten noordwesten van Leeuwarden en ten noordoosten van Harlingen. Beide steden liggen op circa 20 minuten rijden. Leeuwarden

Harlingen

e

lean

Fjild

De wen Hou

Het dorp wordt ontsloten door de Hermanawei, en de Ferniawei ook wel de N393. Een zijstraat hiervan is de Skoalstrjitte die vervolgens doorloopt in de Houwen, waaraan het plangebied gelegen is. De Houwen is een woonstraat met aan de westelijke zijde bebouwing. Ten oosten van de Houwen ligt het sportpark van het dorp met voetbalvelden, tennisvelden en een multifunctionele accommodatie. Een groene en voor een deel dichtbegroeide rand zorgt voor een gepaste afstand van dit sportpark aan de Houwen. In het midden van de woonstraat ligt een leeg perceel, waar voorheen een gymzaal heeft gestaan. Voor dit kavel, onderdeel van perceel G-860, liggen nu voornemens om woningbouw te ontwikkelen. Het totale oppervlakte van dit kavel is circa 2.300m2.

ing It Str

5

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

N393

lst

oa

Sk rji tte e

lean

Fjild

De wen

Hou

ing

It Str

Voormalige gymzaal in:

2006

6

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

Voormalige gymzaal in:

2016

Plangebied in:

2022

3. PLANGEBIED IN DE HUIDIGE SITUATIE

B

Het plangebied wordt in de huidige situatie ontsloten via De Houwen. De voormalige gymzaal, gesloopt in 2017, heeft aan deze straat haar voorkant gehad (A). Tegelijkertijd heeft het kavel door de voormalige functie de diepte van twee woonkavels en grenst het kavel aan de ‘achterkant’ aan de woonstraat It String. Dichte begroeiing maakt het op dit moment niet mogelijk het kavel vanaf deze zijde te betreden (B). De omliggende woningen zijn eind jaren ’90 gebouwd (op uitzondering van It String nmr 1 na). Deze vrijstaande woningen staan op ruime kavels van tussen de 500m2 en 650m2 en worden elk ontsloten met een eigen oprit aan De Houwen, Fjildleane of It String. De woningen staan op enige afstand van de weg waardoor riante voortuinen ontstaan. Omdat de woningen wel in één rooilijn staan wordt een helder samenhangend straatbeeld gecreëerd. De opbouw van de woningen bestaat uit een éénlaagse langgerekt of vierkant bouwvlak met een schild-, samengesteld- of- zadeldak evenwijdig of haaks aan de weg. Wel hebben de woningen een individueel karakter doordat ze elk een eigen ontwerp en kleurstelling hebben en de hoogte van het dakdeel varieert. De woningen zijn uit bakstenen opgetrokken en daken bestaan uit dakpannen. kleurgebruit bestaat uit zachte aardse tinten van beige – geel tot bruin – rood.

7

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

ng

It

ri St

A wen

De Hou

A De Houwen

B It String

Woningen op ruime kavels

e

lean

Fjild

Plangebied met de breedte van twee woonkavels

Vierkant of rechthoekige hoofdvorm

wen

De Hou

Plangebied

It String

Dichte begroeing

Dakvorm haaks of evenwijdig aan de weg

8

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

Strakke Rooijlijn

Woningen uit de omgeving. Rechthoekige of vierkante opbouw met één laag en een kap. Kleurgebruik in zachte aardse tinten van beige – geel tot bruin – rood. Dakpannen wijken duidelijk af van de gevelkleur.

9

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

4. HISTORISCHE CONTEXT

10

- 1880 -

- 1965 -

De geschiedenis van Minnertsga gaat ver terug in de tijd. Het water speelde een belangrijke rol bij de stedenbouwkundige structuur van het dorp. Rond 1700 bevond de bebouwing zich vooral aan weerszijden van de Meinardswei en langs de Hege Buorren. Het dorp was met de Minnegeaster Feart verbonden met de vaart en langs de Havenstrjitte en de Feardswâl lagen de laad- en losruimtes. Door de aanleg van een inmiddels verdwenen lokale spoorlijn aan de noordkant van het dorp, ontwikkelde het dorp zich in noordelijke richting.

Halverwege de 20ste eeuw kon Minnertsga getypeerd worden als een dorp met bebouwingsconcentraties rondom de kerk en het spoorlijn met daaromheen lintvormingen bebouwing langs diverse uitvalswegen. De Fjildleane, ten noorden van het plangebied, kon gezien worden als de begrenzing van het dorp waar de bebouwing zich concentreerde.

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

- 2005 De afgelopen 50 jaar is Minnertsga langzaam verder gegroeid. De treinverbinding is verdwenen, maar het spoortracé is nog altijd zichtbaar in het landschap. Achter De lintbebouwing hebben planmatige ontwikkelingen plaatsgevonden, waardoor een compact dorp ontstaat. Rondom het plangebied wordt uitgebreid en grote sportvoorzieningen doen hun intrede in het dorp.

Verdeel het kavel in 4 vergelijkbare percelen

5. STEDENBOUWKUNDIGE UITGANGSPUNTEN Het kavel van de voormalige gymzaal leent zich voor een unieke architectuur en woonvorm op deze plek. Dit in lijn met de voormalige afwijkende functie en architectuur van de locatie. De voormalige gymzaal week nadrukkelijk af van de al aanwezige bouwstijl. Zowel in bouwmassa, kapvorm als oriëntatie. In een nieuw plan moeten deze kenmerken terugkomen. Dit kan gedaan worden door in een ontwerp juist met de architectuur, de bouwmassa en de oriëntatie een meer eigen karakter te geven aan deze plek. Hiervoor worden de volgende stedenbouwkundige uitgagspunten opgenomen. stedenbouwkundige uitgangspunten • Het kavel moet verdeeld worden in 4 min of meer vergelijkbare percelen. Deze grootte past bij de al bestaande percelen. • De ontwikkelingen op de afzonderlijke kavels vormen één samenhangend geheel. • De bebouwing op de kavels vormen per twee kavels een optische grotere bouwmassa, dit als referentie naar de voormalige gymzaal. • De randen van het perceel blijven onbebouwd. Tevens wordt de bestaande groene omzoming aan de voorkanten van de ontwikkeling richtingt de buurkavels doorgezet. • Bestaande rooilijnen worden losgelaten. • Ieder perceel krijgt een eigen inrit. • Nieuwe woningen hebben de voorkant gericht op de Houwen of It String. • Bestaande bomen op het kavel worden zoveel als mogelijk gehandhaafd.

11

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

Handhaaf een groen voorterrein

Handhaaf zo veel mogelijk bestaande bomen

Afwijkende rooilijn en orientatie

De randen van het perceel blijven onbebouwd

Ieder perceel een eigen inrit

Bebouwing vormt een optische grotere bouwmassa

Woningen zijn afzonderlijk van elkaar te herkennen

6. VOORGESTELD WOONPROGRAMMA Het voorgestelde woonprogramma gaat uit van vier woningen geschikt voor ouderen. De woningen zijn vrijstaand en optisch met elkaar verbonden middels een carpoort. De woningen hebben de voorkant aan De Houwen en It String. De woningen staan op ruime percelen van 488m2 tot 626m2. Elk perceel heeft een eigen inrit met ruimte om een auto te parkeren. Bestaande bomen worden zoveel als mogelijk gehandhaafd en voor de woningen is ruimte gereserveerd om de groene omzoming met de buurpercelen door te zetten. De woningen staan verder op ruime afstand van de bestaande erfgrenzen en daarmee blijven de randen onbebouwd.

ter plaatse van grote pui een geIntegreerd uitvalscherm meegeleverd t.b.v. BENG en voorkomen van opwarming/hittestress

de daken bedekt met sedumsoorten die de biodiversiteit vergroten. Substraat zorgt voor infiltraite/waterbuffering

de zonnepanelen worden Oost-West geörienteerd. De deels verhoogde gevel zorgt ervoor dat ze uit beeld blijven.

per twee woningen een oprit uit halfverharding. Minimale verharding en maximale infiltratie

12

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen

TOECK Ingenieurs- en adviesbureau BV

IMPRESSIES Lavendelheide 14-16 9202 PD Drachten Schaal 0512 744030 welkom@toeck.nl formaat www.toeck.nl pagina

KVK 55952046 IBAN NL20ABNA0436339374 BIC ABNANL2A BTW A3 NL851920718B01 5

7. TOETSINGSKADER - ARCHITECTONISCHE UITGANGSPUNTEN In dit hoofdstuk worden de architectonische uitgangspunten beschreven. De welstandstoets kan plaatsvinden aan de hand van deze toetsingscriteria. Plaatsing

• • •

De woningen oriënteren zich met de voorkant naar de It string of de Houwen. De woningen wijken af van de bestaande rooilijn. De woningen worden aan één zijde optisch aan elkaar geschakeld. bestaande bomen zo veel mogelijk handhaven en anders vervangen door nieuwe aanplant

Hoofdvorm

• •

De woningen hebben een langgerekte of vierkante hoofdvorm haaks of evenwijdig aan de weg. De woningen hebben een opbouw bestaande uit 1 bouwlaag met plat dak. Optioneel kan de woning voorzien worden van een terugliggende opbouw in dezelfde materialsering en kleurstelling als de eerste bouwlaag van de woningen. Bijgebouwen worden vooraf mee ontworpen.

de opbouwen op de woningen zijn optioneel. het beeld is dus afhankelijk van de keuzes van de kopers

6500+

•

groene erfafscheiding meegeleverd in het plan

Impressie

3000+

Aanzichten

• •

Blinde gevels zijn niet toegestaan aan de voorzijde van de woningen. Aanbouwen zijn duidelijk ondergeschikt aan de hoofdvorm. brievenbus met huisnummer aan de straat. Meegeleverd

per woning een betonnen plantenbak met groen aangeleverd aan de straatzijde worden de tuinen beheersbaar landschappelijk ingericht. doorglooiingen aan te brengen ontstaat de mogelijkheid om watercompensatie waar nodig aan te brengen. een diversiteit aan planten (grassen) draagt bij aan de toename van biodiversiteit in dit gebied.

Peil

Opmaak

• • • •

Aanvullend

• • • •

VOORGEVEL Woningen zijn individueel van elkaar te onderscheiden. De gevels worden opgetrokken uit leien of (verduurzaamd) hout in de kleurstelling zwart antraciet en houtkleur. Platte dakken zijn bedekt met Sedum. Accenten in het gevelbeeld mogen afwijken. Felle en contrasterende kleuren zijn niet toegestaan.

IMPRESSIES Lavendelheide 14-16 9202 PD Drachten Schaal 0512 744030 welkom@toeck.nl formaat www.toeck.nl pagina

TOECK Ingenieurs- en adviesbureau BV

KVK 5595204 IBAN NL20AB BIC ABNANL BTW A3 NL8519 4

6500+

Erfafscheidingen zijn bij voorkeur groen. Erfafscheiding aan de voorzijde zijn maximaal 1,20 cm hoog. Zonnepanelen worden per dakvlak in een aaneengesloten rechthoekig vlak geplaatst. Buitenunits van bijv. airco’s / warmtepompen zijn vanaf het straatbeeld niet zichtbaar. 3000+

Peil

ZIJGEVEL RECHTS

Voorbeelden van houtkleuren en zwart - antraciet 13

WONING MET OPBOUW

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen TOECK Ingenieurs- en adviesbureau BV

Lavendelheide 14-16 9202 PD Drachten Schaal 0512 744030 welkom@toeck.nl formaat www.toeck.nl pagina

KVK 55952046 IBAN NL20ABNA0436339374 1:100ABNANL2A BIC BTW A3 NL851920718B01 13

BEELDKWALITEITSPLAN DE HOUWEN - MINNERTSGA

14

Beeldkwaliteitsplan Minnertsga - De Houwen