Bijlage - Toelichting Herindelingstraject en belastingen gemeente Vught

Bijlage: Toelichting Herindelingstraject en belastingen gemeente Vught Inleiding De gemeente Haaren wordt per 1-1-2021 opgesplitst en de kern Helvoirt aan de gemeente Vught toegevoegd. Deze herindeling brengt per definitie wijzigingen met zich mee voor de inwoners van Helvoirt. Ook op het gebied van belastingen. Hieronder wordt beknopt uiteengezet hoe het herindelingstraject eruit ziet en wat dit in concrete gevallen voor inwoners van Helvoirt betekent. 1. Herindelingstraject in algemene zin De gemeenten Tilburg, Boxtel, Oisterwijk en Vught werken met elkaar samen om de herindeling op belastinggebied zo goed mogelijk vorm te geven. Dit gebeurt in de werkgroep Belastingen. Daarin delen uitvoeringsspecialisten ideeën en plannen met elkaar, wordt gezamenlijk advies ingewonnen en ten slotte voorstellen gedaan om de herindeling zo goed mogelijk te laten verlopen. Elke afzonderlijke gemeente stemt de werkwijze zelf bestuurlijk af. Het algemene uitgangspunt bij belastingheffing is het feit dat iedereen op gelijke wijze dient te worden belast. Omdat het dienstverleningsniveau in Helvoirt nagenoeg gelijk is aan dat van Vught, is er geen legitimatie om afwijkende tarieven te hanteren. Het is dan ook niet wenselijk om voor dezelfde dienstverlening binnen één gemeente hogere of lagere tarieven te hanteren afhankelijk van de dorpskern waarin men woont.

De bestuurlijke keuze is gemaakt om zo spoedig mogelijk de tarieven van Vught ook in Helvoirt toe te passen en op deze wijze de gelijke behandeling van alle inwoners te waarborgen. Vanuit deze achtergrond is advies ingewonnen bij de VNG over hoe dit formeeljuridisch het beste gerealiseerd kan worden. Dit advies is opgevolgd en de uitwerking is hieronder per belastingsoort weergegeven. 2. Belastingverordeningen en tarieven in algemene zin Zaaknummer: Z20 - 227281 Documentnummer: INT/20 - 388198

1/7

Jaarlijks stelt de gemeenteraad aan het einde van het jaar, normaliter in december, de belastingverordeningen vast. Daarbij is het vaststellen van de hoogte van de tarieven een van de belangrijkste onderdelen. Deze besluiten worden gepubliceerd en verwerkt zodat de belastingheffing op 1 januari weer kan plaatsvinden conform de uitgangspunten zoals die door de gemeenteraad zijn bepaald. Om in het huidige grondgebied van de gemeente Vught belasting te kunnen heffen in 2021, worden in december de tarieven en besluiten aangeboden aan de raad. 3. Belastingverordeningen en herindeling De gemeente Vught kan pas vanaf de datum van herindeling besluiten nemen die effect hebben op de kern Helvoirt. Daarom kunnen de belastingverordeningen niet al in december 2020 van toepassing worden verklaard op het toegevoegde grondgebied. Om de belastingheffing te waarborgen zijn er in juridische zin twee opties: 1. De belastingverordeningen van Helvoirt zijn van rechtswege nog maximaal twee jaar van kracht; 2. De raad van de ontvangende gemeente verklaart de eigen verordeningen geldend en laat de oude verordeningen vervallen. Gezien het uitgangspunt om alle inwoners gelijk in de belastingheffing te betrekken en er vanuit het dienstverleningsoogpunt geen legitimatie is voor verschillende belastingtarieven, is gekozen voor optie twee. Zo spoedig als mogelijk wordt de heffing gelijkgetrokken.

Derhalve wordt in de raadsvergadering van 4 januari 2021 het raadsbesluit aangeboden waarmee, samengevat, de Vughtse belastingverordeningen geldend worden verklaard voor de hele gemeente Vught en die van Helvoirt komen te vervallen. De details per belastingsoort zijn hieronder opgenomen. 4. Onroerende zaakbelasting (OZB) Zaaknummer: Z20 - 227281 Documentnummer: INT/20 - 388198

2/7

De verordening OZB van de gemeente Haaren vervalt van rechtswege en die van Vught is van kracht per 1-1-2021. Hiervoor hoeft geen besluit te worden genomen. Een eenmalige wettelijke mogelijkheid bestaat om de OZB-tarieven opnieuw vast te stellen. Dat zou dan vóór 1 april 2021 dienen te gebeuren. Daarvoor bestaat vooralsnog geen aanleiding omdat de woningmarkt voor Helvoirt en Vught zeer vergelijkbaar is vanwege de nabije ligging. Onderlinge verschillen zijn derhalve klein.

Verschil voor Helvoirt Inwoners van Helvoirt betalen OZB conform de tarieven die de gemeenteraad van Vught in december 2020 vaststelt. De herindeling op zichzelf zal naar verwachting niet voor een lastendrukverzwaring zorgen. De huidige OZB-tarieven liggen in Helvoirt hoger dan in Vught. Mogelijk vloeit hier een lastenverlichting uit voort voor inwoners in Helvoirt. In Vught verwerken we de marktontwikkeling in de tarieven. Dus bij een stijgende woningprijs, daalt het tarief overeenkomstig. Zo is er, gemiddeld genomen, geen lastendrukverzwaring door de marktwerking. 5. Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing is een tijdvakbelasting, wat inhoudt dat het tarief dat op 1 januari geldt niet meer gewijzigd zou kunnen worden totdat het volgende belastingjaar begint (in 2022). Daarom is in de Vughtse verordening opgenomen dat (eenmalig) het belastingjaar aanvangt op 5 januari 2021. De verordening van Haaren wordt ingetrokken per 31 december 2020. Hierdoor is de weg vrij voor de gemeenteraad om op 4 januari het tarief vast te stellen voor de gehele gemeente Vught. We starten de heffing op 5 januari waarbij het voorstel is om de tarieven voor het vastrecht met 3,5% te verlagen t.o.v. 2020.

Verschil voor Helvoirt

Zaaknummer: Z20 - 227281 Documentnummer: INT/20 - 388198

3/7

In Vught kennen we twee tarieven voor het vastrecht: eenpersoons- en meerpersoonshuishoudens. Het vastrecht voor eenpersoonshuishoudens in een laagbouwwoning is in Vught circa € 1 per jaar hoger dan in Helvoirt. En voor meerpersoonshuishoudens is het verschil circa € 60 per jaar. Haaren kent geen differentiatie naar het aantal personen van een huishouden. Voorts bedraagt het verschil bedraagt circa € 1,50 per lediging van de container restafval. De ledigingen Gft-afval zijn in beide gemeenten gratis. Voor meerpersoonshuishoudens in hoogbouwwoningen is het tarief circa € 80 per jaar hoger in Vught. In Vught wordt de afvalstoffen- en rioolheffing verwerkt in de maandelijkse voorschotbedragen van Brabant Water. Met de jaarnota worden tevens deze gemeentelijke heffingen betaald. 6. Rioolheffing De rioolheffing is een tijdvakbelasting en dezelfde werkwijze als bij de afvalstoffenheffing geldt. De heffing start op 5 januari waarbij het voorstel is om de tarieven niet te verhogen t.o.v. 2020.

Verschil voor Helvoirt Op grond het meeste recente waterverbruik dat beschikbaar is, is een vergelijking gemaakt tussen de rioolheffing in Helvoirt en in Vught (cijfers en tarieven van 2019). Daarbij is gebleken dat van alle aansluitingen circa de helft enkele euro’s per jaar minder zou betalen in Vught. De andere 50% zou enkele euro’s per jaar meer betalen in Vught. Resteert circa een twintigtal ondernemers voor wie de rioolheffing in Vught fors duurder zal zijn. In Vught is het tarief voor het grootverbruik niet gemaximeerd en bedraagt € 2,69 per m3 (boven de 299 m3). In Helvoirt was het maximumtarief circa € 1.664 in het vergelijkingsjaar.

Zaaknummer: Z20 - 227281 Documentnummer: INT/20 - 388198

4/7

Voor deze gevolgen is beleidsmatig gezien geen wijziging mogelijk omdat er anders ongelijkheid met Vughtse inwoners ontstaat en daarnaast het kostendekkingspercentage fors lager dan 100% zou worden. Derhalve is het in stand laten van de verordening van Haaren niet aan te bevelen en ook niet conform het VNG-advies. De ondernemers worden geïnformeerd zodat zij rekening kunnen houden met de hogere rioolheffing. 7. Toeristenbelasting Deze belasting is wederom een tijdvakbelasting en dezelfde werkwijze als voor de afvalstoffenheffing geldt. De heffing start op 5 januari waarbij het voorstel is om de tarieven niet te verhogen t.o.v. 2020. Overnachtingen t/m 4 januari worden niet in de heffing betrokken.

Verschil voor Helvoirt De Vughtse tarieven bedragen € 2,00 p.p.p.n. in een hotel en € 1,75 indien op andere wijze gelegenheid tot overnachting wordt geboden (bijv. een camping of B&B). Het tarief in Helvoirt bedraagt € 1,15 p.p.p.n. Deze belasting wordt niet betaald door de ondernemers zelf, maar brengen zij in rekening aan hun gasten. Het hogere tarief wordt voor de start van het nieuwe belastingjaar kenbaar gemaakt zodat hiermee rekening kan worden gehouden. 8. Leges Voor de leges is het van belang om een continue grondslag te behouden op basis waarvan belasting kan worden geheven. Anders zouden de leges van bijv. een aanvraag voor een omgevingsvergunning niet geheven kunnen worden op 3 januari. Dat zou ongelijkheid creëren t.o.v. de inwoners van Vught. Daarom loopt de legesverordening van Haaren door t/m 4 januari. En diezelfde avond kan de gemeenteraad de verordening van Haaren vervallen verklaren en die van Vught geldend. Vanaf 5 januari geldt er dan voor alle inwoners de Vughtse legesverordening. Zaaknummer: Z20 - 227281 Documentnummer: INT/20 - 388198

5/7

Verschil voor Helvoirt Een groot deel van de leges burgerzaken zijn in Vught conform wettelijke maximumtarieven vastgesteld. De aanvraag van bijv. een paspoort of rijbewijs kost hetzelfde in Haaren als in Vught. De leges voor een huwelijk liggen in Vught hoger dan in Haaren, afhankelijk van de dag en de trouwlocatie. 9. Marktgelden, lijkbezorgingsrechten, reclameheffing en hondenbelasting Vught en Haaren kennen beide geen hondenbelasting. De reclameheffing in Vught geldt enkel voor het centrum te Vught en wordt dus niet van kracht op het toegevoegde grondgebied. Ook de verordeningen marktgeld en lijkbezorgingsrechten gelden niet voor Helvoirt. Dit komt omdat er in Helvoirt geen gemeentelijke begraafplaats en geen markt is. Wel zijn er enkele standplaatsen die via de leges worden belast. 10. Kanttekeningen 

Het is van wezenlijk belang dat de gemeenteraad op 4 januari 2021 de verordeningen geldend verklaart voor het toegevoegde grondgebied. Indien dit niet het geval is dan kan in Helvoirt geen afvalstoffen- en rioolheffing alsmede toeristenbelasting worden geheven. De volgende raadsvergadering is de eerste mogelijkheid om dat te doen, terwijl in de tussentijd veel belastingopbrengsten worden misgelopen. De zorgplicht van Vught vangt wel reeds aan op 1 januari en zij dient tevens de kosten te dragen. Ook ontstaat zo ongelijkheid met de inwoners van de huidige gemeente Vught welke wel reeds onder de heffing vallen omdat die verordeningen in december zijn vastgesteld.



Indien afgeweken zou worden van de bovenstaande werkwijze wordt daarmee een andere route gekozen dan die is afgestemd en goedgekeurd door de VNG.

Zaaknummer: Z20 - 227281 Documentnummer: INT/20 - 388198

6/7



De gemeenteraad van Haaren dient de verordeningen toeristenbelasting, afvalstoffen- en rioolheffing in te trekken per 31 december 2020.



Voor het belastingjaar 2022 kunnen nieuwe tarieven vastgesteld door de gemeenteraad. Dan bestaat beter inzicht in de effecten en gevolgen van de herindeling.



De publicatie dient tijdig plaats te vinden omdat de heffing juridisch gezien aanvangt op de dag ná publicatie. Daarom zal op 4 januari publicatie van de stukken plaats dienen te vinden, zodat de heffing op 5 januari kan starten. Dit geldt met name voor de toeristenbelasting en afvalstoffen- en rioolheffing.



Inherent aan de herindeling is het feit dat dit consequenties heeft voor inwoners. De heffing valt voor sommigen lager en voor anderen juist hoger uit. Het is niet mogelijk dit geheel te voorkomen.

Zaaknummer: Z20 - 227281 Documentnummer: INT/20 - 388198

7/7