6. Raadsinformatiebrief Stand van zaken Jeugdbescherming Jeugdreclassering

Vught~= Datum

12 januari 2021

Onderwerp

Stand van zaken Jeugdbescherming en Jeugdreclassering (Gecertificeerde Instellingen) Noord-Brabant Z20 - 232098

Zaaknummer Documentnr.

UIT /20 - 403136

Inleiding De situatie bij de gecertificeerde instellingen (GI's), de uitvoerders van de jeugdbescherming en jeugdreclassering, is de afgelopen tijd landelijk in het nieuws geweest, met name over het signaal dat zij financieel onder druk staan. Ook in Noord-Brabant zien we dit terug. Daarnaast ontvangen kinderen niet altijd snel genoeg de juiste hulp en ondersteuning. In Noord-Brabant zijn de volgende GI's actief: Jeugdbescherming Brabant OBB), William Schrikker Stichting, Leger des Heils, Briedis (niet in Noordoost- en Zuidoost-Brabant) en Jeugd Veilig Verder (alleen in Zuidoost-Brabant).

Voorgeschiedenis In 2019 oordeelden de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd en de Inspectie Justitie en Veiligheid (hierna: de inspecties) dat de wijze waarop jeugdbescherming en jeugdreclassering op dat moment werd uitgevoerd niet acceptabel was. De door rechters uitgesproken maatregelen werden niet onmiddellijk uitgevoerd en de noodzakelijke hulp voor deze kwetsbare kinderen en hun ouders was niet altijd direct beschikbaar. De inspecties constateerden daarbij structurele problemen die ertoe leidden dat de jeugdbeschermingsketen maximaal onder druk stond Inhoudelijk De inspecties hebben recent een voortgangsrapportage1 uitgebracht in navolging van het rapport 'Kwetsbare kinderen onvoldoende beschermd'2 uit het jaar 2019. In de voortgangrapportage zijn de nieuwe bevindingen van inspecties opgenomen. Zij geven daarin aan dat een positieve beweging is ingezet, maar dat dit niet heeft geleid tot verbeteringen op de korte termijn. De inspecties vinden daarom een doorbraak noodzakelijk om de acute, ernstige situaties in de beschikbaarheid van jeugdbeschermers en passende jeugdhulp op te lossen. Naar aanleiding van deze signalen is door de 5 jeugdhulpregio's in Noord-Brabant samen een aantal acties ondernomen.

Vanuit de constateringen van de inspecties hebben wij allereerst aanvullende kwaliteitseisen gesteld voor een betere kwaliteit van dienstverlening binnen het aanbestedingstraject voor jeugdbescherming en jeugdreclassering. Ook zijn er verbeterplannen met betrekking tot de dienstverlening opgesteld. En recent hebben wij naar aanleiding van de voortgangsrapportage van de inspecties een aanvullend actieplan vastgesteld. Daarin staan de concrete stappen die wij samen met de GI's, de gemeentelijke toegangen, het regionaal expertiseteam en de jeugdhulpaanbieders zetten om in een periode van drie maanden een doorbraak te realiseren en te 1 https:// www.rijksoverheid.nl/ documenten/ rapporten/ 2020/10/15 / tk-bijlage-voortgangsrapportage-igj-en-ijenvkwets bare-kinderen-onvoldoende-beschermd 2 https:/ /www.rijksoverheid.nl/ documenten/ rapporten/2019 /11 /07 /kwetsbare-kinderen-onvoldoende-beschermd

Zaaknummer: Z20 - 232098 Documentnummer: UIT/20 - 403136

1/3

Vught ~j komen tot de inzet van passende zorg en ondersteuning voor de meest kwetsbare jeugdigen. De inspecties gaan medio februari na of voldoende voortgang is geboekt.

Situatie specifiek in onze regio Noordoost-Brabant. De drie GI's hebben begin december 73 casussen doorgegeven waarbij kinderen en gezinnen langer dan 3 maanden wachten op de hulp die de GI noodzakelijk acht. Een directe nadere analyse had als resultaat dat er in ongeveer de helft van deze casussen reeds hulp was ingezet of de hulp gevonden kan worden buiten de gespecialiseerde jeugdzorg. Voor 38 casussen wordt nu, in overleg met de desbetreffende aanbieders en met de betrokken voogden en gezinsvoogden, een oplossing gezocht. Daarbij worden verschillende experts en expert-teams ingezet. De belangrijkste vragen betreffen: • Hulpverlening door de GGZ • Gezinshuis • Logeeropvang/ weekendopvang/ vakantieopvang • Hulp bij complexe scheidingen In verreweg de meeste gevallen is de zorg nog niet ingezet omdat de jeugdige op een wachtlijst staat. Dat probleem is niet steeds direct op hele korte termijn vanuit de gemeenten op te lossen, onder meer omdat het niet altijd gaat om financieringsproblemen. Zo vergt de plaatsing in een gezinshuis een hele zorgvuldige matching (niet elk kind kan overal geplaatst worden) en is er een tekort aan plaatsen. Het aantal plaatsen wordt in 2021 uitgebreid, maar het kost tijd en moeite om geschikte gezinshuisouders te vinden en dus die extra plaatsen operationeel te krijgen.

Waar het gaat om hulpverlening bij scheiding en omgang kampen gecontracteerde aanbieders met een tekort aan medewerkers die deze hulpverlening uitvoeren. Ook daar is op korte termijn niet direct een oplossing voor.

Wachtlijsten in andere sectoren zullen wellicht in 2021, wanneer de regio overgaat op een andere financieringsvorm, minder aan de orde zijn. We verwachten op termijn daarmee een meer structurele oplossing te hebben voor de wachtlijsten. Wanneer de resultaten van de activiteiten die nu worden ingezet bekend zijn en duidelijk is welke casussen hiermee verder gebracht zijn, blijft er waarschijnlijk nog een aantal casussen over. Op basis hiervan, gaan we begin 2021 na of de gemeenten met de zorgaanbieders nog andere, onorthodoxe oplossingen kunnen bedenken. Wellicht kunnen we daarvoor ook gebruik maken van het landelijke ondersteuningsteam.

Kostprijsonderzoek en onderzoek bedrijfsvoering Met ingang van 1januari2020 hebben de jeugdhulpregio's met de 5 genoemde GI's nieuwe contracten gesloten. Onderdeel van de afspraken met de GI's is het uitvoeren van onderzoek naar de kostprijs om te komen tot een reëel tarief. Dit kostprijsonderzoek is in 2020 uitgevoerd door het adviesbureau SIRA Consulting, maar heeft helaas nog niet tot bruikbare uitkomsten geleid. Tijdens het onderzoek bleek namelijk dat er een gebrek is aan beschikbaarheid van valide data bij de GI's. Het onderzoek geeft daarmee onvoldoende basis om de tarieven vast te kunnen stellen. Om toch tot uitsluitsel te komen is met de Jeugdautoriteit besproken om samen de omissies uit het onderzoek in te vullen en op basis daarvan de definitieve tarieven vanaf het jaar

Zaaknummer: Z20 - 232098 Documentnummer: UIT/20 - 403136

2/3

Vught~= 2020 vast te stellen. In de tussentijd hanteren wij de tarieven en de afspraken over indexatie zoals wij deze bij de aanbesteding hebben gesteld. Daarnaast heeft in 2020 een onderzoek plaatsgevonden naar de financiële situatie van JBB naar aanleiding van een verzoek van JBB aan de gemeenten om extra financiële middelen. Recent heeft het door JBB en de jeugdhulpregio's gezamenlijk geselecteerde bureau Deloitte het onderzoek afgerond. Vervolgens heeft JBB op basis van de uitkomsten bij ons een verbeterplan ingediend. Wij moeten echter concluderen dat dit plan nog onvoldoende waarborg geeft dat JBB tot een duurzame bedrijfsvoering gaat komen. Er blijft een te groot risico op financiële knelpunten en een aanvullend beroep op extra middelen vanuit de gemeenten. Om deze reden wordt JBB verzocht een transformatiemanager aan te stellen die zorg gaat dragen voor een sluitend plan. Een financieel expert vanuit de gemeenten wordt hierbij als adviseur betrokken. Ook de Jeugdautoriteit sluit hierop aan. Om eventuele liquiditeitsproblemen en daarmee knelpunten in de zorgcontinuïteit te voorkomen, maken de regio's op de korte termijn nadere afspraken met JBB over de bevoorschotting en voorafbetaling bij de uitvoering van een kinderbeschermings- of jeugdreclasseringsmaatregel.

Tot Slot Wij streven er steeds naar om samen met de GI's te komen tot een aanpak die duurzaam effectief is en waarbij de kwaliteit van de ondersteuning aan ouders en jeugdigen gewaarborgd blijft. De genoemde onderzoeken zijn ondersteunend in het zicht krijgen op de randvoorwaarden voor de instellingen om hun bijdrage daarin te kunnen leveren. In zijn algemeenheid kunnen wij al wel stellen dat er een spanningsveld aanwezig is tussen het realiseren van onze doelen en de (financiële) mogelijkheden van de instellingen hierin. Wij voeren daarom intensief overleg met diverse partijen, waaronder ook de Jeugdautoriteit, om gezamenlijk tot goede randvoorwaarden te komen. Wij houden u op de hoogte van de ontwikkelingen hierin.

Burgemeester en wethouders van Vught, drncret ·

0~-:e_s_t-er_,____

_

7

drs. H .C. de Visch Eybergen R.J. van de Mortel

Zaaknummer: Z20 - 232098 Documentnummer: UIT/20 - 403136

3/3