11. Regionaal Team Leerplichtzaken gemeente Vught, Boxtel en Sint-Michielsgestel - Jaarverslag 2021-2022
Tekst van het document
Jaarverslag Leerplicht en RMC 2021-2022
Inleiding Voor u ligt het jaarverslag van het Regionaal Team Leerplicht (RTL) over het schooljaar 2021-2022. Met dit jaarverslag nemen wij u mee in het werk van het RTL en verantwoorden wij de taken zoals deze zijn uitgevoerd. We voldoen hiermee aan de wettelijke verplichting de gemeenteraad te informeren. Wij geven uitvoer aan de Leerplichtwet 1969 en de RMC-wet. Schooljaar 2021-2022 werd, net als het schooljaar hiervoor, voor een groot gedeelte beheerst door Covid-19 en de gevolgen hiervan op het onderwijs en de leerplichtige en kwalificatie-plichtige leerlingen. Dit is ook terug te zien in de behandelde casuïstiek.
Aantal leerlingen Vanaf hun vijfde jaar moeten kinderen in Nederland verplicht naar school. Tot zij zestien jaar zijn, geldt de Leerplichtwet. In de praktijk gaan de meeste kinderen al naar school als zij vier zijn. In 2021 - 2022 hadden de drie gemeenten de zorg voor de volgende aantallen leerplichtige kinderen:
Boxtel 1.214 717
756
Sint-Michielsgestel 1.076
1.395
Vught 1.097
1.347
477
7890
643
4-jarigen (niet leerplich�g)
544
7250
655
3.707
3.808
Leerplich�g (5 t/m 16 jaar)
1.597
Kwalifica�eplich�g (17 jaar)
7998 4.095
Bovenleerplich�g (18 t/m 22 jaar)
Geen doelgroep meer
Regionaal team leerplicht Het RTL voert op grond van een dienstverleningsovereenkomst de leerplicht- en RMC-taken uit voor de gemeenten Boxtel, Sint-Michielsgestel en Vught. Het RTL is onderdeel van Team Jeugd van MijnGemeenteDichtbij, waarbij de consulenten onderdeel uitmaken van de wijkteams. Door de korte lijnen zijn leerlingen eerder en breder in beeld. Hierdoor kan de samenwerking en de hulpverlening sneller en adequater worden ingezet met als doel dat verzuim zo kort mogelijk duurt.
Leerplicht en kwalificatieplicht Een kind is volledig leerplichtig vanaf de eerste schooldag van de maand, volgend op de 5e verjaardag aan het einde van het schooljaar waarin het kind 16 jaar wordt. Daarna geldt de kwalificatieplicht tot een kind een startkwalificatie (een diploma HAVO, VWO of MBO-2) heeft behaald of 18 jaar wordt. Jongeren in het voortgezet speciaal onderwijs (vso) die een uitstroomprofiel dagbesteding of arbeid volgen, zijn niet kwalificatieplichtig.
Relatief verzuim Is een leerling wel ingeschreven, maar komt hij niet naar school dan is er sprake van relatief verzuim. Relatief verzuim wordt onderverdeeld in signaalverzuim, licht verzuim en luxeverzuim. Verzuimt een leerling in vier weken tijd zestien les- en/of praktijk- uren, dan is de school verplicht dit te melden bij Leerplicht. Signaalverzuim Is een leerling vaak te laat of verzuimt hij of zij regelmatig, dan heet dit signaalverzuim. Het verzuim is dan een signaal dat er sprake is van dieperliggende problemen. Zo’n signaal is belangrijk: hoe eerder we in actie komen, hoe beter we relatief verzuim – en daarmee wellicht voortijdig schoolverlaten – kunnen voorkomen.
Schoolverzuim
%
Licht verzuim Is het verzuim minder dan zestien uur per vier weken dan valt dit onder licht verzuim. Het melden van licht verzuim is niet verplicht, maar wel wenselijk.
Ook wie zeer moeilijk leert, een verstandelijke en/of fysieke beperking heeft of een getuigschrift of een diploma heeft van de praktijkschool, kan vrijgesteld worden van de kwalificatieplicht. Zowel leerplichtige aIs kwalificatieplichtige leerlingen tot 18 jaar vallen onder de Leerplichtwet en dus ook onder het toezicht van de consulenten leerplicht. De leerlingen van 18 – 23 jaar vallen onder het toezicht van de RMC.
x
in soorten
Luxeverzuim Is een leerling zonder toestemming van de schooldirectie / leerplichtambtenaar met verlof buiten vastgestelde schoolvakanties, dan heet dit luxeverzuim.
Absoluut verzuim Is een leerplichtige of kwalificatie-plichtige leerling niet ingeschreven bij een school, dan is dat absoluut verzuim. Ziekteverzuim Ziekteverzuim is geoorloofd verzuim: een leerling kan om medische redenen niet naar school gaan. Vaak ziek zijn vormt echter een risico voor de schoolloopbaan en kan duiden op andere problemen. Het is van groot belang dat scholen verdacht of veelvuldig ziekteverzuim tijdig melden, zowel bij de GGD-arts als bij de leerplichtambtenaar. Ook bij ziekteverzuim is een gezamenlijke aanpak met leerling, ouders, school en andere betrokkenen belangrijk om het verzuim zoveel mogelijk te beperken.
MAS
Wat is RMC?
(Regionale Meld- en Coördinatiefunctie) RMC richt zich op jongeren van 18 tot 23 jaar zonder startkwalificatie. De RMC-consulent heeft deze jongeren in beeld en activeert en begeleidt hen om weer terug te gaan naar school of zet een ander traject in. Hierbij wordt nauw samengewerkt met de consulenten Participatie, Jeugd en WMO van de drie gemeenten. Daarbij wordt er ook samengewerkt met de WSD en reïntegratiebedrijven. En natuurlijk is er een nauwe samenwerking met het onderwijs.
D
ipl
om
a
Op 19 november 2020 hebben de regiogemeenten, het onderwijs (VO en MBO) en het UWV in Noordoost-Brabant een convenant jongerenaanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2021-2024 ondertekend. In dit convenant is de actielijn ‘alle jongeren tussen de 16 en 27 jaar in Beeld’ opgenomen en de actielijn “verzuim 18+ en outreachend RMC”. Het kabinet wil meer investeren om schooluitval tegen te gaan door de regionale aanpak van voortijdig schoolverlaten uit te breiden tot de leeftijd van 27 jaar. In de voorjaarsnota die het kabinet onlangs naar de tweede kamer stuurde is te lezen dat er vanaf 2024, na wetswijziging, structureel financiële ondersteuning mogelijk is. Het betreft hier de uitbreiding van de Regionale Meld- en Coördinatiefunctie (RMC) van gemeenten zodat jongeren zonder startkwalificatie in beeld blijven.
Het RTL werkt volgens de Methodische Aanpak Schoolverzuim, kortweg MAS. Deze landelijk geldende aanpak is ontwikkeld door de ketenpartners Ingrado, Stichting Halt, het Openbaar Ministerie (OM) en de Raad voor de Kinderbescherming (RvdK), in samenspraak met het ministerie van J&V. De visie achter de MAS: • Het doel van de aanpak is terug-/toeleiding naar een passend onderwijsprogramma • Vroegtijdige inzet van (jeugd)hulp bij verzuim staat voorop • Ketensamenwerking draagt bij aan een effectieve aanpak van schoolverzuim • De aanpak is licht waar het kan en zwaar(der) waar het nodig is, maatwerk dus
Vrijstellingen In de RTL-gemeenten zijn het afgelopen schooljaar 60 vrijstellingen verleend. Ouders kunnen op verschillende gronden een beroep doen op de inschrijvingsplicht op een school/instelling: op grond van een lichamelijke of psychische ongeschiktheid, op grond van bezwaren tegen de richting van de school (godsdienst of levensovertuiging), in geval van onderwijs in het buitenland of als een leerling op een andere manier onderwijs krijgt.
Resultaten aanval op de uitval (terugdringen aantal vsv-ers)
Cijfers en feiten
Boxtel Het afgelopen schooljaar is het totaal aantal meldingen absoluut verzuim gestegen. In het schooljaar 2020-2021 zijn er 113 meldingen in behandeling genomen. In het schooljaar 2021-2022 zijn er 178 meldingen in behandeling genomen.
Sint-Michielsgestel 1,76 %
1,70%
1,05%
0,96 %
2020-2021
2019-2020
Vught
Toelichting: Deze cijfers geven het percentage nieuwe VSV’ers aan. Deze cijfers en percentages worden verstrekt door het Ministerie van OCW. Met ingang van het schooljaar 2018-2019 verstrekt het ministerie geen aantallen meer, alleen nog de percentages.
2021-2022
1298
2019-2020
1316
2018-2019
101
1131
347
13
Aantal behandelzaken per gemeente
37
ZZP-er
20 0 2
Suwi 5 Uitkering
38%
39%
ic h
estel
286
513
34%
32%
20 1 2
Sin
27%
t- M i c h i e ls g
2021 20 2 2
411
223
23%
iels g
2020
e est
l
Sin
t-
Volgt weer onderwijs Verhuisd
M
498
326
300
Si n
Startkwalificatie behaald
2019
Vug ht
29%
t- M
Lorem ipsum
25%
ic h
ie ls g e stel
704 43%
xtel Bo
387
Suwi 1 geen inkomen en/of shool / werk
tel Box
23+ (geen doelgroep meer)
l xte Bo
Suwi 3> 300 euro p.m.
Vugh t
100
Vug ht
9 15
1588
2020-2021
Resultaten RMC
37
2020-2021
2019-2020
Totaal verzuim alle gemeenten
35
1,46 %
1,43 %
2020-2021
2019-2020
Soorten casussen per gemeente
Boxtel RMC
131 139
51
Informatie en Advies
23
Sint-Michielsgestel 157
74 38
22
39
Vervangende lpl.
26
14 6
26
2
1
5
3
2
5
62
Relatief verzuim
128
60
18
110 60
194 182
50
100
126
138
128 74
200
0
30
2019-2020
346 196
128
121
328
47
9
90
120
150
2020-2021
416
0
50
100
150
200
0
100
508
157
40 85
31
60
407
187
13 23
150
5
139
50
55 35
3
94
79
31
0
69
17
8
143
387
72 38
17
108
90
227 252
52
17
14
19 11
Verzuim 18+
Absoluut verzuim
72 69
28 18
3
2
Verlof
19 16
5
Totaal
156
58 63
17
6
41 27
Vrijstelling
50
21 12
32
Zorg
Vught
200
300
400
500
600
2021-2022
Uit het overzicht blijkt dat er het afgelopen schooljaar een stijging was van het aantal meldingen relatief verzuim. Dit valt de verklaren doordat de scholen deels weer open zijn geweest en er weer op school les werd gegeven. Hierdoor werd de norm voor het doen van een verzuimmelding vaker bereikt dan het voorgaande jaar. De stijging van het aantal verzuimdossiers van leerlingen ouder dan 18 heeft ook dit jaar doorgezet. Wij denken dat de maatregelen rond Covid-19 hier een aandeel in hebben. Veel leerlingen hebben de afgelopen schooljaren een opleidingskeuze moeten maken zonder dat ze een goed beeld hadden van de inhoud, doordat open dagen en meeloopdagen geen doorgang vonden. Soms valt de keuze tegen, met verzuim en uitval als gevolg.
Wat ons bezighield •
• •
Covid-19 zorgde net als in schooljaar 2020-2021 weer voor een bijzonder schooljaar. De combinatie van online onderwijs en soms gedeeltelijk open zijn, bezorgde scholen veel uitdagingen. Dit had ook gevolgen voor de manier waarop er werd omgegaan met verzuim. Het RTL heeft veel advies gegeven en had een consulterende rol. We hebben de volgende bevindingen gedaan: Pas nadat de scholen weer volledig open waren namen de gebruikelijke meldingen zoals we ze de afgelopen jaren gewend waren weer toe. Er is dit jaar gewerkt met de dilemmamanager, waarmee op basis van heldere rapportages de jongere inzicht krijgt in zijn eigen talenten, val-
•
kuilen en ontwikkelpunten. Uiteraard bieden de rapportages ook voor de onderwijsprofessional concrete input om de begeleiding vorm te geven. Voorop staat echter dat de jongere zelf direct met de informatie aan de slag kan, keuzes kan maken en zich kan ontwikkelen. Bijscholing voor verbeterde samenwerking en versterking vakmanschap. Vanuit de wijkteams volgden we bijscholing over Oplossingsgericht Werken om meer integraal te gaan werken. Vanaf schooljaar 2022/2023 wordt er vanuit de organisatie intervisie geïntroduceerd met de wijkteams.
Vooruitblik • • •
Het RTL heeft in beeld welke jongeren tot 23 jaar naar school gaan, werken, of thuiszitten. Het doel is om het aantal thuiszitters te verminderen en de werkwijze rondom thuiszitters doorlopend te verbeteren. Aangezien de taken voor RMC in de nabije toekomst (waarschijnlijk met ingang van 2024) worden uitgebreid in verband met het oprekken van de leeftijd 23 jaar naar 27 jaar zal het aantal werkprocessen naar alle waarschijnlijkheid gaan stijgen. In de jaren 2023-2024 wordt er een plan gemaakt om te bezien welke mogelijkheden er zijn binnen welke financiële kaders. Elke leerling heeft het recht heeft om zich te ontwikkelen en talenten te ontplooien. Daarbij is onder andere goed en passend onderwijs cruciaal. Als het de leerling even niet lukt om naar school te gaan, kan dat zorgen voor een belemmering in de ontwikkeling en op langere termijn maatschappelijke uitval. Zowel de bestaande jongerenaanpak als een nog te ontwikkelen thuiszitterspact zijn gericht op het voorkomen van verzuim door onder andere de inzet van passend onderwijs en preventieve ondersteuning of jeugdhulp. We willen samen werken aan een sluitende thuiszittersaanpak en aanpak voortijdig schoolverlaten waarbij de leerling centraal staat. Hiermee willen we bereiken dat geen enkele leerling langer dan drie maanden thuiszit zonder passend aanbod van onderwijs, werk en/of zorg.
School richt zich hierbij op het stimuleren van aanwezigheid van de leerling. • Schoolverzuim hangt samen met een groot risico op voortijdig schoolverlaten. We richten ons daarom ook op het voorkomen van thuiszitten. Het is essentieel hierin om zo vroeg mogelijk te signaleren en eventuele interventies in afstemming met leerling en/of ouders gezamenlijk of in overleg in te zetten. Door ook preventief contact op te nemen met partners buiten school kan door gezamenlijke inzet voorkomen worden dat beginnende problematiek escaleert. • Een ontwikkelpunt blijft dat scholen op tijd melden dat er sprake is van verzuim. Er zijn een aantal cases waarbij het verzuim te laat wordt gemeld, dit maakt dat het RTL dan niet tijdig kan ondersteunen om het verzuim te beperken bij betreffende jongeren. We willen het contact met scholen intensiveren. De medewerkers van het RTL zien een stijgende lijn in de communicatie en samenwerking met scholen, dit is erg positief. • In hoofdlijnen willen we in de aankomende schooljaren nog meer de samenwerking opzoeken. Korte lijnen, zorgvuldige en snelle acties. Nut en noodzaak van het RTL mag nog meer worden ingebed in de werkzaamheden met alle partners die met RTL gemoeid zijn.