Verslag inspraakavond Grondstoffenplan

Inspraakavond nieuw Grondstoffenplan De raadszaal vormde op donderdag 13 oktober het decor van een inspraakbijeenkomst met als centraal thema het Grondstoffenplan 2024 - 2028. Dat heeft als belangrijk doel het terugdringen van de hoeveelheid fijn huishoudelijk restafval die inwoners aanbieden. De gemeente Voorst wil haar afvalbeleid anders gaan inrichten op een manier die de inwoners welgevallig is. Onze ambitie is om een duurzame en klimaatbewuste gemeente te zijn. Momenteel bedraagt die hoeveelheid gemiddeld 96 kilo per persoon per jaar. In aanmerking genomen dat hiervan bijna de helft uit waardevolle grondstoffen (gft, pmd, glas, papier en textiel) bestaat, is er nog veel ruimte voor verbetering. Drie scenario’s Naar aanleiding van de afvalenquête die in de zomer van 2022 onder de inwoners van Voorst is gehouden, hebben wij drie scenario’s geschetst. Hiervoor hebben we inwoners opgeroepen om mee te denken zodat we hun input mee kunnen nemen en de gemeenteraad richting kunnen geven. Deze scenario’s lopen uiteen van (grotendeels) vasthouden aan het huidige afvalbeleid tot het overgaan tot verplicht omgekeerd afval inzamelen in de dorpskernen. Hierbij worden burgers gestimuleerd hun huishoudelijke restafval te minimaliseren door waardevolle grondstoffen te scheiden en wat er dan nog aan restafval overblijft tegen betaling te storten in een ondergrondse container.

In het kort werden de inwoners nog meegenomen in de belangrijkste resultaten van de gehouden enquête over afvalinzameling. Daarnaast werd toegelicht hoe de afvalstoffenheffing in de gemeente Voorst is opgebouwd. En zijn de aanwezige inwoners op de hoogte gebracht wat de invloed is van de beleidskeuzes op de afvalbeheerkosten. Scenario 2 is duurder t.o.v. scenario 1 en scenario 3 weer duurder is dan scenario 2. Verdeeld over twee blokken van ruim een uur heeft eerst een groep van 7 appartementenbewoners en daarna een groep van 10 laagbouwbewoners zijn licht laten schijnen over drie verschillende scenario’s. Hoogbouwbewoners Bewoners mochten per scenario vanuit hun eigen positie en vanuit een andere rol (bijvoorbeeld een gehandicapt persoon, een ouder van twee jonge kinderen in de luiers, een alleenstaande of een ouder met puberkinderen) op memoblokpapiertjes aangeven hoe zij tegen de verschillende scenario’s aankeken.

Scenario 1



Vrijwel alle hoogbouwbewoners bleken een duidelijke voorkeur voor scenario 1 te hebben. Dat houdt in voortzetting van het huidige beleid met als verschillen dat Circulus in plaats van Ter Horst de inzameling gaat verzorgen en dat er andere en - indien gewenst - grotere 240 liter containers komen.



De appartementenbewoners gaven ook aan het belangrijk te vinden dat zij hun gftafval beter van de ‘grijze’ afval kunnen gaan scheiden. Het voorstel werd genoemd om personen met een afstand tot de arbeidsmarkt eens per twee weken langs de appartementengebouwen te laten gaan om daar de gezamenlijke gft-containers aan de weg te zetten.



Over scenario 1 schreven hoogbouwbewoners onder meer: ‘op dezelfde voet verder’, ‘ik ben tevreden hoe het gaat, maar ik kan nu alles nog zelf’ en ‘Voorster Afvalzakken moeten blijven’. Er was ook iemand die pleitte voor een reguliere wasbeurt, bijvoorbeeld twee keer per jaar, van de containers.

Scenario 2 Dit scenario gaat uit van vrijwillig omgekeerd inzamelen. De afvalbeheerkosten zijn hoger t.o.v. scenario 1, mede veroorzaakt door de investering in ondergrondse containers. Inwoners krijgen de mogelijkheid hun grijze container weg te doen en hun restafval voortaan met gebruik van een pasje in ondergrondse containers te deponeren. De inzamelfrequentie van de restafvalcontainer gaat van 4 naar 6 weken. Bewoners van grote appartementencomplexen kunnen in dit scenario ook meedoen aan omgekeerd inzamelen. Dit zou betekenen dat zij dan geen Voorster Afvalzakken meer nodig hebben. 

De reacties van hoogbouwbewoners waren eensgezind en gaven aan dat dit geen optie is voor appartementen, want ‘ouderen gaan niet sjouwen’. En dat het heel lastig is voor mensen met een handicap. Een nadeel is ook dat de ondergrondse containers een opening hebben voor 30- en 60-literzakken en niet voor 12,5 literzakken waarvan hoogbouwbewoners nu gebruikmaken.

Scenario 3 De afvalbeheerkosten zijn in dit scenario hoger t.o.v. scenario 2, door de investering in ondergrondse voorzieningen. Dit is het meest ambitieuze scenario op milieugebied. Alle inwoners van de dorpskernen raken hierbij hun restafvalcontainer kwijt en maken verplicht de overstap naar omgekeerd inzamelen. Zij kunnen hun restafval dan alleen nog kwijt door dat in een ondergrondse container te deponeren. Voordeel is onder meer dat bewoners minder containers thuis hebben staan en daardoor meer ruimte overhouden. Bewoners van het buitengebied en mensen met een medische indicatie worden vrijgesteld van het verplicht omgekeerd inzamelen. Zij behouden hun grijze container. Voor burgers die melden dat zij hun afval niet zelf kunnen wegbrengen, komt er een ‘restafvalservice’ waarbij restafvalcontainers op afroep geleegd kunnen worden. 

De reacties waren dat mensen in het appartementencomplex allemaal 80-plussers zijn en niet met zakken gaan sjouwen. Het meest uitgesproken antwoord was dat dit scenario uitgesloten kon worden. Toch waren er enkele bewoners in aangaven het prima te vinden om hun restafval weg te brengen.



De hoge kosten van dit scenario werd door sommigen expliciet als nadeel genoemd.

Conclusie: De meeste aanwezige hoogbouwbewoners houden het liefst vast aan het huidige afvalbeleid en kiezen daarom voor scenario 1. Laagbouwbewoners In het tweede deel van de inspraakavond dachten tien bewoners van laagbouwwoningen mee over de scenario’s. Scenario 1 





Bij de behandeling van dit scenario merkte een bewoner op dat het voor een gehandicapte best een probleem kan zijn om een container van 240 liter aan de weg te moeten zetten. Andere opmerkingen waren onder meer: ‘dit is de klantvriendelijkste zowel gemak als financieel’, ‘dan raakt de container niet meer overvol’, ‘Circulus kan nu efficiënter gaan werken’, ‘voordeel alles blijft zoveel mogelijk hetzelfde en je hebt zelf in de hand hoe vaak je container aanbiedt’. Meest progressieve opmerking was: ‘aanpassen is nodig, innovatie is nodig’.

Scenario 2 





Hierbij bleek de steun tijdens de laagbouwsessie minimaal. Meerdere personen gaven aan dat zij het niet zien zitten om met afvalzakken een eind te moeten lopen, dat het lastig is ze weg te brengen en ze daar anderen mee lastig moeten vallen. Andere genoemde tegenargumenten waren de mogelijk onveilige situaties bij het ledigen van de ondergrondse containers en dat deze onhandig zijn voor grotere stukken restafval die wel in een gewone container passen. Als voordelen van scenario 2 werd onder meer genoemd dat je geen grote container meer nodig hebt (bespaart ruimte) en dat de financiële prikkel om minder afval aan te bieden groter is.

Scenario 3 Dit scenario leverde onder de laagbouwbewoners heel uiteenlopende reacties op. 



Positieve opmerkingen waren bijvoorbeeld: ‘prima en met restafvalservice prima’, ‘kosten in eigen hand en meest toekomstgericht’ en ‘meer ruimte in de tuin bij omgekeerd inzamelen omdat een container vervalt’. Toch waren de meeste reacties negatief van toon zoals: ‘onmogelijk’, ‘duurder, veel meer reisbewegingen en thuis meer rotzooi’, ‘duurder en vervelender’, ‘meer inspanning, meer kans op dumpen en sjoemelen’ en ‘geen goed idee voor gezinnen met kleine kinderen’.

Conclusie: De meeste laagbouwbewoners prefereren scenario 1. Veelzeggend is dat 13 deelnemers aan de inspraakbijeenkomst hiervoor kozen tegen slechts 2 voorstanders van scenario 2 en 1 voorstander voor scenario 3.