Raadsvoorstel Voortgangsbericht 2021 (2021-25973)

Voorstel aan de gemeenteraad

11 mei 2021

Onderwerp:

Voortgangsbericht 2021

Nummer: Z-21-04298_2021-25973

Programma:

Alle programma's

Openbaar

Voorstel van het college 1. Het nadeel van in totaal € 768.300 voor het jaar 2021 verwerken in de Meerjarenbegroting 2021-2024 en de uit het Voortgangsbericht 2021 voortvloeiende budgetwijziging vaststellen. 2. Bij het opstellen van de Begroting 2022 de voordelen en/of nadelen met een structureel karakter uit het Voortgangsbericht 2021 verwerken. Inleiding Het voortgangsbericht is het eerste bijsturingsinstrument in de planning- & controlcyclus. Het voortgangsbericht zorgt in de eerste helft van het jaar voor tussentijdse informatie aan u over de actuele ontwikkelingen binnen het lopende begrotingsjaar en de mogelijk structurele afwijkingen die hieruit voortvloeien. Argumenten 1.1 Het Voortgangsbericht 2021 geeft een nadeel aan van per saldo € 768.300 voor de jaarschijf 2021 De ontwikkelingen over de eerste helft van 2021 geven aanleiding tot bijsturingsvoorstellen van per saldo € 768.300 nadelig. De stijgende kosten binnen het sociaal domein voor Jeugdzorg en de Wet Maatschappelijke ondersteuning (Wmo) veroorzaken voornamelijk deze afwijkingen. Op basis van de uitkomsten van de Jaarrekening 2020 en verwachte ontwikkelingen is een bijstelling van de uitvoeringsbudgetten noodzakelijk. De financiële positie van de gemeente Voorst komt hierdoor verder onder druk te staan.

Bij de vaststelling van de Meerjarenprogrammabegroting 2021-2024 heeft u besloten de onroerendezaakbelasting de komende jaren fors te verhogen voor een structureel sluitend financieel meerjarenperspectief. Door de oplopende tekorten binnen de Jeugdzorg en Wmo worden wij geconfronteerd met een structureel begrotingstekort. Op dit moment is het onzeker in hoeverre het Rijk de gemeenten tegemoet komt met structureel extra middelen voor Jeugdzorg en Wmo. Het Rijk en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben op 22 april 2021 afspraken gemaakt over extra middelen en maatregelen voor de actuele problematiek binnen de Jeugdzorg. Voor 2021 is incidenteel een extra bedrag van € 613 mln. beschikbaar gesteld naast de € 300 mln. die al voor de jaren 2021 en 2022 beschikbaar was gesteld. Hiervan wordt € 120 mln. via specifieke uitkeringen verstrekt en € 493 mln. via de algemene uitkering. Dit betekent voor de gemeente Voorst een incidentele verhoging van de algemene uitkering voor 2021 van circa € 575.000. Deze middelen zijn verwerkt in dit voortgangsbericht. De verwachting is dat deze middelen in de Meicirculaire 2021 worden opgenomen. Over structureel extra budget moet een nieuw kabinet beslissen. Een arbitragecommissie die ingeroepen is door de VNG buigt zich nu over de omvang van de structurele verhoging van het rijksbudget voor de Jeugdzorg.

Wmo De uitgaven voor de Wmo zijn sterk toegenomen door de aanzuigende werking door de invoering van het abonnementstarief en de vergrijzing. Wij zijn daarom genoodzaakt om een structurele verhoging van het uitvoeringsbudget voor maatwerkvoorzieningen Wmo aan u voor te leggen van € 700.000. Daarnaast stellen wij voor om het budget voor hulpmiddelen en woningaanpassingen voor 2021 te verhogen met € 110.000. Het is een landelijke trend dat de kosten voor de Wmo stijgen. Bijna alle gemeenten krijgen hiermee te maken. Het kabinet heeft (nog) geen extra structurele compensatie toegezegd, maar er wordt regionaal en landelijk (onder andere via de VNG) samengewerkt om de problematiek uitdrukkelijk onder de aandacht van het Rijk te houden.

-1-

Jeugdzorg Ook voor de uitvoering van de Jeugdzorg zijn wij genoodzaakt het uitvoeringsbudget fors te verhogen. In het Voortgangsbericht 2019 is incidenteel bijgestuurd op de kosten voor voogdijcliënten met € 600.000 per jaar voor 2019 en 2020. Wij gingen ervan uit dat de wijziging van het woonplaatsbeginsel per 2021 in de Jeugdwet zou worden verwerkt. Inmiddels is deze wijziging uitgesteld tot 2022. Daarom is het ook voor 2021 noodzakelijk om bij te sturen op de kosten van de voogdijcliënten. Daarnaast stellen wij voor om het uitvoeringsbudget voor maatwerkvoorzieningen voor 2021 met € 750.000 te verhogen. Omdat de meerjarige financiele effecten van de wijziging van het woonplaatsbeginsel en de nog door ons te onderzoeken maatregelen om meer grip te krijgen op de uitgaven (zie hierna) nog niet bekend zijn, wordt alleen voor dit jaar bijgestuurd. In een later stadium vertalen wij de effecten op langere termijn in de begroting of de bestuursrapportage. Onderzoek Om de oplopende uitgaven voor Jeugdzorg en Wmo het hoofd te kunnen bieden zijn wij bezig om te onderzoeken welke maatregelen er mogelijk zijn om de kosten te kunnen beperken: aan welke "knoppen" kunnen wij draaien. Dit onderzoek is in mei 2021 gestart. In oktober van dit jaar komen wij met resultaten bij u terug en leggen mogelijke aanpassingen in beleid ter besluitvorming aan u voor.

Overige ontwikkelingen Door het coronavirus dat ook dit jaar Nederland (en de wereld) nog steeds in de greep houdt, zijn ook voor 2021 aanvullende compensatiemaatregelen door het Rijk getroffen op diverse terreinen. De hiervoor beschikbaar gestelde middelen zijn verwerkt in dit voortgangsbericht. Verder zijn in het Voortgangsbericht 2021 diverse ontwikkelingen verwerkt met grotendeels een incidenteel karakter waarbij voorgesteld wordt om de algemene reserve aan te wenden als dekkingsmiddel. Voor een verdere toelichting op alle bijsturingsvoorstellen verwijzen wij u graag naar het Voortgangsbericht 2021. 1.2 Wij passen de Meerjarenbegroting 2021-2024 aan Wij verwerken de financiële gevolgen van het Voortgangsbericht 2021 in de Meerjarenprogrammabegroting 2021-2024 met een budgetwijziging. 2.1 Het Voortgangsbericht 2021 heeft structurele gevolgen voor de Meerjarenbegroting 2022-2025 De structurele gevolgen van het Voortgangsbericht 2021 werken door in de volgende jaren. Deze verwerken wij daarom bij het opstellen van de Meerjarenbegroting 2022-2025. Financiële toelichting Het totale nadeel van € 768.300 wordt verwerkt in de Meerjarenbegroting 2021-2024. Hierdoor wordt het saldo van het begrotingsresultaat voor jaarschijf 2021 € 2.203.800 negatief.

Vervolgactie college Wij verwerken het resultaat van het Voortgangsbericht 2021 in de lopende Meerjarenprogrammabegroting 2021-2024 en nemen de structurele effecten van het resultaat mee bij het opstellen van de Meerjarenprogrammabegroting 2022-2025.

Het college van burgemeester en wethouders, drs. Jos Penninx, burgemeester Lisette Wolbers-Cents, secretaris

Bijlagen:  Voortgangsbericht 2021 (2021-25371)

Informatie over dit voorstel: portefeuillehouder: Hans van der Sleen

Gerelateerde stukken:  Meerjarenprogrammabegroting 2021-2024

ambtenaar: Freek War, controller 0571-27 93 40 f.war@voorst.nl

RV_2021-25973_Voortgangsbericht_2021

-2-