Raadsvoorstel Gemeenschappelijke Regeling Regio Stedendriehoek

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Programma:

23 april 2024

Gemeenschappelijke Regeling (GR) Regio Stedendriehoek

Nummer: 453389

7. Dienstverlenend Voorst

Openbaar

Voorstel van het college 1. Uit te treden uit de GR Regio Stedendriehoek met ingang van de dag na de bekendmaking van de wijziging van de GR Regio Stedendriehoek. 2. Aan de burgemeester toestemming te verlenen om uit te treden uit de GR Regio Stedendriehoek, met ingang van de dag na de bekendmaking van de wijziging van de GR Regio Stedendriehoek. 3. Aan ons toestemming te verlenen om de gewijzigde tekst van de GR Regio Stedendriehoek vast te stellen volgens het (definitief) ontwerp. Inleiding Op 1 juli 2022 is de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) in werking getreden. Op grond van de gewijzigde Wgr moeten GR-en voor 1 juli 2024 hun regeling aanpassen en nieuwe instrumenten afwegen. Op 7 juli 2023 heeft de Regioraad van de Regio Stedendriehoek de ontwerpwijziging GR Regio Stedendriehoek vastgesteld en aan de colleges van de acht deelnemende gemeenten gestuurd. De colleges hebben hun gemeenteraden om zienswijzen op dit ontwerp gevraagd. U heeft met een motie op 18 juni 2023 een vooruitlopende reactie op de verschillende ontwerpregelingen gegeven. Op 30 oktober 2023 heeft u via twee moties besloten om deze vooruitlopende reactie als een zienswijze in te dienen. Alle acht raden binnen de regio hebben gereageerd en zes raden hebben een zienswijze ingediend.

De Regioraad heeft op 20 december 2023 de reactie op de zienswijzen en de (definitieve) ontwerpregeling vastgesteld en aan de acht gemeenten verstuurd ter vaststelling. De beantwoording van de zienswijzen zijn opgenomen in de bijgevoegde zienswijzennota. De wijzigingen zijn:  toevoegen van documenten waar de raad een zienswijze op kan indienen (participatienota, evaluatie);  verlengen van de zienswijzetermijn naar tien weken;  opnemen van de Strategische Board als één van de adviescommissies van het Algemeen Bestuur (AB). De acht colleges moeten nu instemmen met de gewijzigde regeling en de burgemeesters (en de raden) moeten besluiten om uit te treden. Wij hebben, voordat wij een besluit nemen over de definitieve wijziging van de regeling, toestemming van u nodig (volgens artikel 1 van de Wgr). Deze voorstellen liggen nu voor. Argumenten 1.1 De wijziging van de GR versterkt de positie van de gemeenteraden in de regio De nieuwe regeling verbetert de positie van de gemeenteraden door meer zienswijzemogelijkheden, meer evaluatiemomenten, de mogelijkheid tot sturing op participatie en een actieve informatieplicht vanuit de regio. Daarnaast hebben alle acht gemeenteraden aangegeven aan het AB van de nieuwe regeling om een raadsadviescommissie in te stellen. Daarbij is de positie van kleinere gemeenten in het bijzonder versterkt. Doordat iedere gemeente één stem heeft in het AB.

Het AB besluit - met een meerderheid van stemmen over de samenstelling van het DB. De kleinere gemeenten kunnen samen de samenstelling van het DB bepalen. In de regeling staat ook dat het AB 'streeft naar een evenwichtige samenstelling van het DB'. 2.1 Toestemming van de gemeenteraad is noodzakelijk De huidige GR is een zogenoemde gemengde regeling, waarin zowel raden als colleges en burgemeesters samenwerken. Maar in de praktijk is er sprake van een collegeregeling (alleen collegeleden nemen deel). Daarom is dit gewijzigd in de nieuwe regeling. De raad en de burgemeester moeten daarom formeel uittreden uit de GR. De raad kan dit natuurlijk zelf besluiten. De burgemeester kan dit alleen besluiten na toestemming van de raad. Lees verder onder 3.1. -1-

3.1 De regeling is niet in strijd met het recht of het algemeen belang De toestemming kan alleen worden geweigerd wegens strijd met het recht of het algemeen belang. Van strijd met het recht is sprake wanneer de GR in strijd is met (hoger) geschreven of ongeschreven recht. De grond 'strijd met het algemeen belang' is van toepassing wanneer er onverantwoorde financiële risico's worden genomen, wanneer de gemeenteraad vindt dat er te veel zeggenschap verloren gaat, of wanneer blijkt dat er niets of onvoldoende is gedaan met de ingediende zienswijzen." In het voorliggende geval is hier geen sprake van. Zo treft de nieuwe regeling geen wijzigingen in taken of bevoegdheden die vanuit gemeentelijke overheden worden overgedragen. De Regio Stedendriehoek beschikt wel over eigen wettelijke bevoegdheden (onder meer omdat zij rechtspersoonlijkheid heeft en omdat het AB de begroting vaststelt, nadat de raden een zienswijze bij het concept hebben kunnen uitbrengen). Daarnaast is de Regio Stedendriehoek bevoegd tot het organiseren van overleggen voor afstemming, standpuntbepalingen en belangenbehartiging ten opzichte van de provincie, het Rijk en de maatschappelijke organisaties. De zienswijzenota gaat in op de omgang met de zienswijzen. Wij beoordelen dat er voldoende is ingegaan op de zienswijze vanuit Voorst (zie onder 3.2).

3.2 Uw ingediende zienswijze is verwerkt De Regio Stedendriehoek deelt de door u ingediende zienswijze (indienen zienswijzen; evaluatie). Ook de andere wijzigingen geven geen aanleiding om de ontwerpregeling niet vast te stellen: het verlengen van de zienswijzetermijn heeft geen gevolgen voor de besluitvorming en geeft gemeenten meer ruimte om dat proces goed te doorlopen. Het betrekken van het bedrijfsleven, onderwijs, maatschappelijke instellingen en anderen bij de regio is van groot belang. Daarom is het goed dat de Strategische Board nadrukkelijk is opgenomen als één van de adviescommissies. De wijzigingen na ontvangst van de zienswijzen versterken de positie van de raden en de partijen naast de gemeenten. 3.3 Geen wijziging in de ontwerpregeling zelf Het bovenstaande betekent dat de Regioraad ten opzichte van de stukken die in het najaar naar de raden zijn gestuurd, niets heeft gewijzigd in de ontwerpregeling zelf (afgezien van de wijziging na ontvangst van de zienswijzen). De wijzigingen hebben plaatsgevonden in de toelichting op de ontwerpregeling.

In de oorspronkelijke toelichting bij artikel 13 stond de volgende zin: "Als leidraad geldt dat tenminste één van de leden van het dagelijks bestuur afkomstig is uit de gemeenten Apeldoorn, Deventer of Zutphen, en tenminste één van de leden van het dagelijks bestuur afkomstig is uit de overige gemeenten Brummen, Epe, Heerde, Lochem of Voorst". Deze zin is geschrapt. Juridisch gezien is er niets aangepast in de regels. 3.4 De rol van het DB is beperkt De rol van het DB is nu ook duidelijk opgenomen in de toelichting. Zo is duidelijk dat het DB geen besluiten kan nemen, afgezien van wettelijke bevoegdheden op het gebied van de organisatie. Het DB is slechts een agendacommissie van het AB. In het reglement van orde van het DB krijgt dit ook een plek. Vanuit een controlerend oogpunt is inzicht in het reglement van orde wenselijk. Maar door de functie van het nieuwe DB niet noodzakelijk. Participatie De colleges en gemeenteraden van de acht gemeenten binnen de Regio Stedendriehoek zijn via diverse sessies betrokken bij de totstandkoming van de ontwerpregeling. Begin 2023 is de Regio Stedendriehoek gestart met het proces om te komen tot een nieuwe eigentijdse, toekomstbestendige regeling, waarin de positie van de raden versterkt is en er meer sprake is van democratische legitimiteit. Vanuit de diverse gemeenten in de regio is gewerkt aan de totstandkoming van de ontwerpregeling.

Raadsleden zijn regelmatig geïnformeerd over de gezette stappen en hebben na de zomer van 2023 gelegenheid gehad om een zienswijze in te dienen. Vervolgactie college Er is geen wijziging aangebracht in de stemverhoudingen die nodig zijn voor een toetreding, wijziging of opheffing van de regeling. Daarvoor blijft de instemming nodig van de colleges van ten minste vijf gemeenten, die ten minste drie vierde deel van de inwoners vertegenwoordigen. Deze gekwalificeerde meerderheid moet een sterk draagvlak garanderen. De eis van drie vierde deel van de inwoners moet verzekeren dat altijd de instemming van de grootse gemeente nodig is.

-2-

Volgens de GR en de Wgr hebben wij de bevoegdheid om een besluit te nemen over een wijziging van de regeling. Wij kunnen dit alleen doen met uw voorafgaande toestemming (artikel 1 van de Wgr). U kunt deze toestemming weigeren als het in strijd is met de wet of met het algemeen belang. Als u toestemming verleent, wordt de definitieve wijziging van de GR aan ons voorgelegd om hierover te besluiten. De gewijzigde tekst wordt bekendgemaakt in het Gemeenteblad van Apeldoorn (artikel 26 van de Wgr) en geregistreerd in het landelijk register GR (organisatie.overheid.nl). Het college van burgemeester en wethouders, Paula Jorritsma-Verkade, burgemeester Lisette Wolbers-Cents, secretaris Bijlage: 1. raadsbesluit

Informatie over dit voorstel:

Gerelateerde stukken: 1. aanbiedingsbrief 2. artikelsgewijze toelichting 3. zienswijzenota 4. ontwerpregeling 5. raadsmededeling wijzigen Gemeenschappelijke Regeling (GR) Regio Stedendriehoek 6. motie Samenhangende zienswijze en vooruitlopende reactie op ontwerpregelingen 7. motie Wijziging gemeenschappelijke regeling Stedendriehoek 8. motie Zienswijze regeling Stedendriehoek

portefeuillehouder: Paula Jorritsma-Verkade

rv-453389-Gemeenschappelijke_Regeling_Regio_Stedendriehoek

-3-

medewerker: Wouter IJsseldijk, planontwikkelaar wonen | ro 0571-27 98 48 w.ijsseldijk@voorst.nl