Raadsmededeling Wijziging GR Regio Stedendriehoek

Mededeling aan de gemeenteraad/voorhangprocedure

29 augustus 2023

Onderwerp:

wijzigen Gemeenschappelijke Regeling (GR) Regio Stedendriehoek

Nummer: 402010

Programma:

7. Dienstverlenend Voorst

Openbaar

Inleiding Op 5 juli 2023 heeft de Regioraad van de Regio Stedendriehoek de ontwerpregeling en -toelichting GR Regio Stedendriehoek vastgesteld (zie de bijlagen). Deze vaststelling volgt na een proces dat begin 2023 is gestart om te komen tot een nieuwe eigentijdse, toekomstbestendige regeling, waarin afwegingen zijn gemaakt om de positie van de raden te versterken en er meer sprake is van democratische legitimiteit. Over deze ontwikkeling bent u eerder geïnformeerd met een Informatieve Beeldvormende Bijeenkomst (IBB) en raadsmededeling IBB over Cleantech Regio. Nu is de fase aangebroken om de hernieuwde samenwerking formeel vast te leggen in een gewijzigde GR. Het gaat nu om een ontwerpregeling; u heeft de mogelijkheid tot het meegeven van zienswijzen en opmerkingen (voorhangprocedure). Daarnaast grijpen wij dit moment aan om ook de openstaande vraag uit het rondetafelgesprek van 5 en 6 juni 2023 over de visualisering van de organisatie van de Regio Stedendriehoek te beantwoorden. Kern van de boodschap Met de wetswijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) op 1 juli 2022 ontstond de mogelijkheid voor gemeenteraden voor meer grip en sturing. Deze wijziging vraagt om enkele nieuwe sturingsmogelijkheden af te wegen en daarmee de regeling aan te passen. Dit in het kader van een verbeterde democratische legitimiteit en een sterkere positie van de raden.

Eén van de nieuwe mogelijkheden is een gemeenschappelijke raadsadviescommissie. Wij stellen voor om deze nieuwe mogelijkheid in te bedden in de GR-regeling en daarmee dit voor te stellen aan de Regioraad. Bij het definitieve ontwerp stellen wij u voor hier een besluit over te nemen. Wij zijn positief gestemd over de ontwerpregeling. Zo was in het voortraject sprake om de huidige stemverhouding (1 stem per 10.000 inwoners) vast te houden. Wel lijkt het ons goed als u conform de aangenomen motie van 18 juni 2023 (zie onder gerelateerde stukken) uw eerdere overwegingen over de adviesraad als zienswijze naar voren brengt. Tot slot is het wijzigen van een GR een ingrijpende procedure. Daarom is gebruikgemaakt van de gelegenheid om het bestuur van de Regio Stedendriehoek efficiënter te maken, zodat de GR eigentijds en toekomstbestendig is. Dit heeft geleid tot een aanpassing in de werk- en bestuurlijke organisatie. Nadere toelichting Het proces nader toegelicht Door het in werking treden van de wijziging van de Wgr op 1 juli 2022, hebben de gemeenten tot 1 juli 2024 de tijd om een keuze te maken uit de nieuwe mogelijkheden en om dit te verwerken in de GR. De onderliggende ontwerpregeling kwam tot stand door samenwerking tussen de acht gemeenten, onder regie van de Regio Stedendriehoek.

De regio zorgde voor het samenspel tussen het bestuur van de Regio Stedendriehoek, de colleges van de gemeenten, de gemeentelijke strategische medewerkers en juridisch adviseurs en het overleg van gemeentesecretarissen. Ook raadsleden werden tijdens een speciale raadsbijeenkomst om input gevraagd.

-1-

U heeft de mogelijkheid een zienswijze op de ontwerpregeling naar voren te brengen, wij adviseren om dit te doen conform de aangenomen motie van 18 juni 2023 (zie onder gerelateerde stukken en onder ontwerpregeling nader toegelicht). Daarna worden mogelijke wijzigingen van de GR Regio Stedendriehoek doorgevoerd. Via het Algemeen Bestuur (AB) en het dagelijks bestuur (DB) wordt het (definitief) ontwerp naar de colleges gestuurd voor de verdere (toestemmings)procedure en de ontwerpregeling een definitieve regeling kan worden. Deze verdere procedure staat in de toelichting op de ontwerpregeling (zie de bijlage). Het streven is om het nieuwe (definitieve) ontwerp inclusief de toelichting (en eventuele reactie op de zienswijzen) half december 2023 toe te zenden. De ontwerpregeling nader toegelicht In de toelichting op de GR-regeling (zie de bijlage) wordt nader ingegaan op de wijzigingen. Hieronder enkele hoofdlijnen en mogelijkheden die u in de toekomst ter beschikking krijgt. − Om de samenwerking minder ingewikkeld te maken is in ieder geval een heldere rolverdeling tussen colleges en raden belangrijk. Colleges vormen het bestuur van Regio Stedendriehoek; de regio oefent dus geen bevoegdheden of taken uit van de raden. Toch versterkt de nieuwe GR de positie van de raden.

Er staan bijvoorbeeld extra mogelijkheden in voor het naar voren brengen van zienswijzen en er geldt ook een actieve informatieplicht richting de gemeenteraden. En er is een mogelijkheid voor een nieuwe regionale adviescommissie. − Naast de wettelijke mogelijkheid voor het naar voren brengen van een zienswijze op de ontwerpbegroting, is het voorstel voor extra zienswijzemogelijkheden bij de Meerjarige Kadernota en bij de Strategische Visie van de Regio Stedendriehoek en bij eventuele tussentijdse aanpassingen en voortgangsrapportages van deze visie. Bijvoorbeeld bij de monitoring op de voortgang van de uitvoeringsagenda. De regionale adviescommissie kan ook een rol vervullen bij de stroomlijning van de zienswijzen, procedureel en ook inhoudelijk. − De Wgr biedt de formele mogelijkheid voor een regionale adviescommissie van raadsleden. Tijdens de sessies met een afvaardiging vanuit de verschillende raden bleek er veel steun voor deze mogelijkheid. Wel gelden de volgende aandachtspunten: − de commissie is bedoeld als adviescommissie voor het AB. De commissie kan ook worden benut in de richting van de gemeenteraden. Bijvoorbeeld voor het inhoudelijk of procedureel afstemmen van zienswijzen; − het is niet de bedoeling dat de commissie een zienswijze naar voren brengt in plaats van de raden: die bevoegdheid blijft in handen van de raden.

Zij kunnen deze bevoegdheid niet overdragen; − de commissie komt er alleen op voorstel van de gemeenteraden gezamenlijk: alle raden moeten dit voorstel steunen. Om deze suggestie te kunnen uitvoeren, is het belangrijk dat iedere raad dit voorstel richt tot de Regioraad; − daarna regelt het AB zaken als taken, bevoegdheden, samenstelling en werkwijze. Het AB maakt eerst een voorstel, waarop alle raden hun eventuele wensen of bedenkingen kunnen geven. Daarna volgt de installatie van de commissie. Raadsleden hebben in de regionale sessies de eerste ideeën al uitgewisseld over de werkzaamheden van zo'n adviescommissie. Hopelijk kan het bestuur van de Regio Stedendriehoek de commissie al snel in 2024 installeren. − Het AB stelt tegen die tijd een participatienota op. Daarin worden de kaders voor de regionale participatie verder uitgewerkt, ook in relatie met de lokale, gemeentelijke zienswijzen. Die nota geeft helderheid over het type besluiten dat zich voor regionale participatie leent. In overeenstemming met de kaders uit deze nota, bevat daarna ieder besluit van het AB een (korte) participatieparagraaf. De aanpassing in de werk- en bestuurlijke organisatie nader toegelicht Het efficiënter maken van het bestuur van de Regio Stedendriehoek heeft geleid tot een aanpassing in de werk- en bestuurlijke organisatie.

Het doel is om de organisatiestructuur te vereenvoudigen (ook de financiële relatie met de Strategische Board) en te zorgen voor een slagvaardiger bestuur van de regio (het huidige DB wordt AB).

-2-

Na het wijzigen ziet het organogram er als volgt uit:

De programma-indeling volgt de regionale uitvoeringsagenda. − Programma Groene, slimme verstedelijking bevat de thema's: woonopgave (woondeal, monitoring, woonagenda, arbeidsmigranten), ontwikkeling stationsgebieden, circulair bouwen, aanbesteden en verduurzaming van bestaande wijken. − Programma Vitaal landelijk gebied bevat de thema's: toekomst voor agrarisch ondernemerschap, duurzaam voedselsysteem en robuust water en bodemsysteem. − Programma Werkplek van de toekomst bevat de thema's: ruimte voor werk (visie, hectares, randvoorwaarden), duurzaam en digitaal midden- en kleinbedrijf (mkb), toekomstbestendige bedrijventerreinen (energie/circulair) en passende opleidingen en banen/Human Capital. Met daarnaast gebiedsontwikkeling (ruimtelijke regioverhaal), mobiliteit en regionale energiestrategie (ook Gelderse Energie Infrastructuur) als overkoepelende of doorsnijdende thema's. Verder is in de nieuwe opzet de Strategische Board niet langer een bestuur, maar een groep mensen die elkaar informeel ontmoet en helpt bij onze lobby en het vinden van nieuwe invalshoeken om de puzzels in onze regio te leggen.

Het college van burgemeester en wethouders, Paula Jorritsma-Verkade, burgemeester Lisette Wolbers-Cents, secretaris Bijlagen: − toelichting op de ontwerpregeling Regio Stedendriehoek − artikelsgewijze toelichting ontwerpregeling Regio Stedendriehoek − GR Regio Stedendriehoek Gerelateerde stukken: − IBB over Cleantech Regio − Motie en brief 'samenhangende zienswijze en vooruitlopende reactie op ontwerpregelingen' rm-402010-wijz_GR_Regio_Stedendriehoek

-3-

Informatie over deze mededeling: portefeuillehouder: Paula Jorritsma-Verkade medewerker: Wouter IJsseldijk, planontwikkelaar wonen | ro 0571-27 98 48 w.ijsseldijk@voorst.nl