Raadsmededeling Binnensportaccommodatie Twello

Mededeling aan de gemeenteraad

9 mei 2023

Onderwerp:

binnensportaccommodatie Twello

Nummer: 332412

Programma:

1. Bouwend Voorst 4. Gezond Voorst

Openbaar

Inleiding Het terrein met het voormalige schoolgebouw van het Veluws College en de gymzaal aan de Hietweideweg wordt herontwikkeld. Sloop van deze gebouwen is noodzakelijk om hier woningbouw mogelijk te maken. In overleg met de lokale scholen voor het basis- en voortgezet onderwijs, de sportverenigingen en de Koepel Sport, Welzijn en Cultuur gemeente Voorst (hierna: de Koepel) is onderzoek gedaan of de gymzaal vervangen moet worden door nieuwbouw of binnen de overige zaalruimtes kan worden opgevangen. Op verzoek van de Denktank Sport Twello - een initiatief en overleg tussen SV Twello, SV Voorwaarts en de Voorster Hockey Club is met hen en de scholen onderzoek gedaan naar de benodigde zaalruimte voor het onderwijs en de sportverenigingen in Twello en omgeving. Voor nu en in de toekomst met het oog op de behoefte, de te verwachten trends in het onderwijs en de sport en de demografische ontwikkelingen. Op basis van de uitkomsten hiervan hebben wij samen met de genoemde partijen een koers bepaald voor de binnensportcapaciteit in Twello. Bij deze koers hebben wij ook de gymzaal aan de Wassenaer Obdamstraat betrokken. Deze gymzaal uit de jaren '70 staat op de nominatie voor een ingrijpende renovatie en verduurzaming of sloop en vervanging door nieuwbouw.

Kern van de boodschap Wij starten binnenkort met de planontwikkeling en de planologische procedure voor de bouw van een nieuwe binnensportvoorziening in Twello op de voorkeurslocatie Veilingstraat. Voordat wij hiermee starten informeren wij u met deze mededeling over de uitkomsten van het overleg en de onderzoeken, het plan om twee oude gymzalen te vervangen door een nieuwe sportruimte en het vervolg van het proces. Wij zijn van plan met de voorbereiding voor de planontwikkeling te starten en leggen op zo kort mogelijke termijn een bestemmingsplan ter vaststelling aan u voor, om vertraging in de herontwikkeling tot woningbouw van de locatie aan de Hietweideweg en omgeving te beperken. Om de planvorming te kunnen starten vragen wij u in de Prioriteitennota 2024-2027 een voorbereidingskrediet van € 200.000 beschikbaar te stellen voor het bepalen van de haalbaarheid van de planontwikkeling. Over de mogelijke uitvoeringkosten informeren wij u later. Graag bedanken wij de scholen en sportverenigingen voor hun deelname aan de onderzoeken de afgelopen jaren en het prettige en nuttige overleg. De koers voor de binnensport in Twello, hopen wij met hen op zo kort mogelijke termijn op een passende wijze en met de geplande woningbouw te realiseren. Nadere toelichting Capaciteit gymzalen De vraag naar zaalruimte voor het gymonderwijs en het sporten is groot en neemt toe.

Dit blijkt uit de onderzoeken en het overleg. Het beleid voor de scholen is erop gericht om het aantal uren bewegingsonderwijs uit te breiden. Het huidige gebruik van de te slopen gymzaal aan de Hietweideweg kan niet worden opgevangen en gecompenseerd binnen de overige binnensportvoorzieningen in Twello. Nu al worden deze ruimtes maximaal benut en hebben ze geen capaciteit over. Voor de toekomst bieden ze evenmin voldoende ruimte om te voorzien in de vraag naar zaalruimte. Daarnaast voldoet de gymzaal aan de Wassenaer Obdamstraat niet meer aan de functionele en technische eisen. De conclusie uit de onderzoeken is dat een nieuwe binnensportruimte uit kwantitatief en kwalitatief oogpunt nodig is om te kunnen voorzien in de behoefte van het gymonderwijs en de vraag van de lokale sportverenigingen. Sloop is pas mogelijk als er een alternatieve voorziening is. Met de sloop en vervanging van de beide gymzalen door een nieuwe binnensportvoorziening op één plek in de vorm van een sport- en trainingshal met drie zaaldelen en kleed-, douche- en bergruimtes kan voor nu en in de in toekomst in de behoefte worden voorzien om te gymmen, te trainen en te sporten.

-1-

Een tribune en horecavoorzieningen in deze nieuwe sporthal zijn niet nodig, want voor het spelen van wedstrijden hebben de sporthallen Jachtlust en Zuiderlaan voldoende capaciteit en alle benodigde faciliteiten. De nieuwe sportruimte is hiervoor niet bedoeld. De scholen, sportverenigingen en de Koepel staan achter deze koers. In een gezamenlijke brief adviseren de leden van de Denktank Sport Twello ons om ter vervanging van de huidige gymzaal Hietweideweg een nieuwe sporthal te realiseren die voldoende ruimte biedt voor alle zaalteamsporten (handbal, volleybal, hockey, basketbal, badminton enzovoort). De Koepel wordt zo ook minder afhankelijk van de zaalruimte in het Zone.college, waar leden van SV Voorwaarts nu ook sporten. Locatiekeuze Vervolgens is voor de plek voor de nieuwe sport- en trainingshal een aantal locaties in beeld gebracht en besproken met de genoemde partijen. Belangrijk keuzecriterium hierbij is de ligging en de afstand tot de scholen. Om verlies van onderwijstijd voor de leerlingen en leerkrachten te beperken en uit oogpunt van verkeersveiligheid ligt een sportruimte zo dicht mogelijk tot maximaal 1 km afstand van de basisschool. Objectief bezien heeft nieuwbouw op het vrij liggende terrein op de hoek van de Veilingstraat Domineestraat de voorkeur en een breed draagvlak.

Deze plek ligt centraal en biedt de mogelijkheid om naast het Veluws College en dichtbij basisschool De Wingerd een sportvoorziening te bouwen. De afstand tot andere basisscholen en het Zone.college is ook kort. De ruimte die het Veluws College achterlaat in de vorig jaar volledig gerenoveerde sporthal Jachtlust, kan - net als vroeger - worden ingenomen door de leerlingen van de Martinusschool. Voor het gymmen hoeven de leerlingen zo minder door het dorp te fietsen/lopen en wordt het voor hen veiliger. Met het oog op de toekomstige ontwikkelingen in en om Twello, de functionele eisen, de ruimtelijke mogelijkheden en de beschikbaarheid op korte termijn heeft deze gemeentelijke locatie ook de voorkeur. De vrijvallende gymzaallocatie aan de Wassenaer Obdamstraat kan samen met het te slopen gebouw 'Klein Twello' op een nog nader te bepalen passende wijze worden herontwikkeld voor woon- en/of maatschappelijke doeleinden. Procesverloop De gymzalen aan de Hietweideweg en de Wassenaer Obdamstraat zijn historisch gezien met onderwijsgelden gebouwd met als belangrijkste doel gymnastiekonderwijs voor leerlingen te faciliteren. Buiten de schooltijden maken de sportverenigingen ook gebruik van deze zalen. De Koepel beheert en exploiteert deze beide gymzalen, de sporthallen Jachtlust en Zuiderlaan en de gymzaal bij het Zone.college.

Op initiatief van de Koepel en ons heeft ICS-adviseurs in 2019 de huidige en toekomstige behoefte aan binnensportaccommodaties vanuit het onderwijs en de verenigingen in de hele gemeente in beeld gebracht. De sportverenigingen waren hierbij niet direct betrokken. In reactie hierop hebben in 2020 de besturen van SV Twello, SV Voorwaarts en de Voorster Hockey Club zich verenigd in een Denktank Sport Twello. Zij zijn een samenwerkingsovereenkomst 'Sportfacilities Twello 2040' aangegaan om te komen tot een lange termijnplan voor een goed sportklimaat met de daarbij behorende sportfaciliteiten voor Twello en omgeving. In lijn hiermee heeft de Denktank ons eind 2021 verzocht om samen met de sportverenigingen en de scholen door een onafhankelijke deskundige een onderzoek te doen naar de behoefte en de benodigde omvang van de binnensportaccommodaties in Twello. Dit onafhankelijke onderzoek is uitgevoerd door een externe adviseur en is in de tweede helft van 2022 afgerond en opgeleverd met een capaciteitsanalyse. In aanvulling op dit onderzoek heeft het NOC*NSF op ons verzoek in 2022 voor de hele gemeente en specifiek voor Twello de sportdeelname op bondsniveau in 2021 en in de afgelopen jaren in beeld gebracht. Hieruit blijkt dat de sportdeelname in de gemeente hoger scoort dan het gemiddelde op landelijk en provinciaal niveau.

Ook is hierbij een doorkijk gegeven in de verwachte sporttrends en -ontwikkelingen. Vervolgens zijn de onderzoeksresultaten van de externe adviseur en het NOC*NSF teruggekoppeld en toegelicht aan de scholen en de leden van de Denktank. Hierna zijn de Badmintonclub Twello (BC) en de Koepel ook uitgenodigd voor het overleg om tot een gedragen koers te komen. Deze koers voorziet in de gemeenschappelijke doelstelling van een goed sportklimaat met de daarbij passende zaalcapaciteit. Voor het bewegingsonderwijs hebben wij een zorgplicht. Vanaf het schooljaar 2023-2024 zijn twee lesuren bewegingsonderwijs verplicht op de basisschool onder leiding van een vakleerkracht of bevoegde groepsleerkracht. Misschien wordt in de toekomst de verplichting van twee lesuren bewegingsonderwijs uitgebreid naar drie lesuren, maar dit is nog niet wettelijk vastgelegd. Met deze koers hebben wij de zaalcapaciteit om het bewegingsonderwijs te faciliteren. Vervolgens zijn de kenmerken van een aantal locaties in beeld gebracht en met de scholen, sportverenigingen en de Koepel besproken om een voorkeurslocatie te kiezen.

-2-

Naast de functionele eisen en beschikbaarheid op korte termijn is een centrale ligging en de afstand tot de scholen van groot belang. Voor de basisscholen geldt de norm van 1 km tot de sportzaal. Daarbuiten moet vervoer naar de sportzaal worden geregeld. Dit is niet wenselijk en kostbaar. Voor de voorgezet onderwijsscholen geldt deze afstandsnorm niet. Het Veluws College en het Zone.college hebben aangegeven dat zij een korte afstand ook belangrijk vinden. Dit voorkomt veel fietsbewegingen en reistijd. Een locatie die centraal ligt en dichtbij meer scholen ligt, heeft daarom de algemene voorkeur. De locaties hoek Veilingstraat-Domineestraat en Wassenaer Obdamstraat-Troelstralaan voldoen hieraan. Voor de Martinusschool en SV Voorwaarts is het sportcomplex aan de Kerklaan een goede plek dichtbij. Voor de andere scholen leidt deze locatie tot meer reisbewegingen en -tijd. Voor de andere sporters ligt deze locatie niet centraal. Bovendien vinden wij dat deze locatie zich niet leent voor de inpassing en ontsluiting van een sporthal met het oog op de karakteristieke kenmerken van de omgeving (kerk, molen, beschermd dorpsgezicht) en de opgaaf om de Martinusschool duurzaam te renoveren of te vernieuwen. Sportpark Zuiderlaan ligt buiten de afstandsnorm voor de basisscholen en is daarom afgevallen als locatie.

Voor een integrale afweging en op verzoek van SV Voorwaarts heeft het Gelders Genootschap het sportcomplex aan de Kerklaan meegenomen in de massastudie. De massastudie laat duidelijk zien wat de impact van de sporthal gaat zijn op de ruimtelijke kwaliteit van de drie onderzochte locaties (Veilingstraat, Wassenaer Obdamstraat en Kerklaan). Uit oogpunt van ruimtelijke kwaliteit en cultuurhistorie adviseert het Gelders Genootschap ons te kiezen voor de locatie aan de Veilingstraat. Ook adviseren zij de locaties rond het dorpsgezicht van Duistervoorde af te laten vallen door serieuze aantasting van de cultuurhistorische en ruimtelijke waarden. De massastudie hebben wij in april 2023 besproken met de scholen, de sportverenigingen en de Koepel. Alle partijen kunnen zich vinden in de locatie Veilingstraat als voorkeurslocatie voor een nieuwe sporthal. Deze locatie ligt centraal en is goed bereikbaar via het bestaande wegennet, ook met het oog op toekomstige ontwikkelingen in en om Twello. De plek naast het Veluws College en dichtbij basisschool De Wingerd biedt perspectief voor een goede inpassing. Wel is ons gevraagd om bij de planontwikkeling aandacht te geven aan een veilige bereikbaarheid en voldoende parkeergelegenheid. In de bijlage vindt u de informatie over de aanleiding, de onderzoeken, het overleg en het gemeentelijk kader. Het college van burgemeester en wethouders.

Bijlagen:  presentatie IBB 8 mei 2023 'Gemeentelijke gebouwen' met koers en locatiekeuze nieuwe sporthal  verslag overleg binnensportaccommodaties met scholen 20 april 2022  verslag overleg binnensportaccommodaties met scholen 7 maart 2022  verslag overleg binnensportaccommodaties met scholen 3 november 2022  verslag overleg met Denktank Sport Twello - Koepel en BC Twello 19 april 2023  verslag overleg met Denktank Sport Twello - Koepel en BC Twello 15 februari 2023  verslag overleg met Denktank Sport Twello - Koepel 27 oktober 2022  brief SV Twello - SV Voorwaarts - VHC advies nieuwe sporthal 25 oktober 2022  brief SV Voorwaarts over locatiestudie en -keuze nieuwe sporthal 12 maart 2023  massastudie Gelders Genootschap 17 april 2023  inventarisatie sportaccommodaties Twello, opdrachtgever Denktank, 2022  NOC*NSF rapportage lidmaatschappen gemeente Voorst en Twello, 2022  NOC*NSF rapportage landelijke trends en ontwikkelingen sportdeelname 2021  samenwerkingsovereenkomst 'Sportfacilities Twello 2040' door Denktank Sport Twello  behoefteonderzoek binnensportaccommodaties gemeente Voorst door ICS, 2019  Sport- en beweegakkoord gemeente Voorst, 2021-2022 rm-332412-binnensportaccommodatie_Twello

-3-

Informatie over deze mededeling: portefeuillehouder: Rosmarijn Boender medewerker: Teun Groothedde , senior grondgebonden projecten 0571-27 93 71 t.groothedde@voorst.nl