Bestuursrapportage 2023

Bestuursrapportage 2023

Gewijzigde versie: * de bijdrage aan Tribuut op pagina 69 is gecorrigeerd (€ 86.151 moet zijn € 65.081)

2 |

Inhoudsopgave ■ 1 | Inleiding

1.1 | Inleiding 1.2 | Periodieke rapportages 1.3 | Leeswijzer

■ 2 | Verantwoording programma's 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8

| Bouwend Voorst | Mooi Voorst | Bedrijvig Voorst | Gezond Voorst | Sociaal Voorst | Veilig Voorst | Dienstverlenend Voorst | Algemene dekkingsmiddelen en financieringen (gewijzigd) 2.9 | Overhead

■ 3 | Verantwoording paragrafen

3.1 | Paragraaf Grondbeleid

■ 4 | Totaaloverzicht financiële gevolgen 4.1 | Resultaat

■ 5 | Bijlagen tussentijdse rapportages 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5

| Check op lijst geheime stukken | Afdoening acties rapporten RKC | Koerswijziging St. Mens en Welzijn | Voortgang addendum duurzaamheid 2022 | Transitievisie Warmte

5 6 7 9 20 35 40 52 58 62 69 70 72 74 77 78 79 80 83

| 3

Hoofdstuk 1 Inleiding

4 |

1.1 Inleiding Voor u ligt de Bestuursrapportage 2023. De bestuursrapportage vormt, samen met het voortgangsbericht dat u dit jaar hebt behandeld, de derde stap in de planning en controlcyclus. In het voortgangsbericht en de bestuursrapportage leggen wij tussentijds verantwoording af over de uitvoering van de programma's in het lopende begrotingsjaar. Definitieve verantwoording vindt plaats na afloop van het begrotingsjaar met de programmarekening, de vierde en laatste stap in de planning en controlcyclus. Deze rapportage behandelt zowel de beleidsmatige als de financiële voortgang. De Septembercirculaire 2023 over de algemene uitkering uit het gemeentefonds wordt op de 3e dinsdag in september gepubliceerd. Dat is dit jaar op dinsdag 19 september. De uitkomsten hiervan bieden wij u daarom separaat aan en hebben we niet in deze bestuursrapportage verwerkt.

| 5

1.2 Periodieke rapportages In de Bestuursrapportage 2023 zijn de volgende rapportages opgenomen: 5.1 Check op de lijst geheime stukken; 5.2 Afdoening acties rapporten rekenkamercommissie; 5.3 Koerswijziging Mens en Welzijn; 5.4 Voortgang addendum nota duurzaamheid 2022; 5.5 Transitievisie Warmte.

6 |

1.3 Leeswijzer In hoofdstuk 2 treft u zowel de beleidsmatige als de financiële ontwikkelingen per programma aan. De financiële ontwikkelingen hebben we aan het einde van een programma samengevat in een tabel. In hoofdstuk 3 van deze bestuursrapportage rapporteren wij over de diverse paragrafen. Hier zijn alleen de paragrafen opgenomen waarbij ontwikkelingen of afwijkingen zijn te melden. In hoofdstuk 4 presenteren wij het totaaloverzicht met de financiële gevolgen. In hoofdstuk 5 zijn de tussentijdse, periodieke rapportages opgenomen.

| 7

Hoofdstuk 2 Verantwoording programma's

8 |

2.1 Bouwend Voorst Wat willen we bereiken (Coalitieprogramma 2022-2026) Voorst is een heerlijke plek om te wonen. Groen, goed bereikbaar, met een eigen karakter te midden van grotere steden. Mensen moeten zich verbonden voelen met Twello en de dorpen in de gemeente Voorst en de kans krijgen om hier prettig en betaalbaar te kunnen wonen. Het is belangrijk dat er woningen bij komen en dat er gebouwd wordt voor specifieke doelgroepen. Wonen en bouwen De druk op de woningmarkt is hoog. Woningen zijn schaars, net als de grond. Bovendien zijn de materiaalkosten hoog en is er een personeelstekort in de bouw. Dit alles zorgt ervoor dat het voor veel mensen erg moeilijk is om aan een woning te komen. Er moeten extra woningen bijkomen. Maar de nood is nú hoog en nieuwe woningen zijn niet morgen gebouwd. Dit vraagt om flexibiliteit en creativiteit. Zijn er snelle oplossingen mogelijk, zoals prefab woningen, tijdelijke woningen, tiny houses en vernieuwende woonvormen, meerdere generaties op één erf of het splitsen van woningen. Maar ook goedkoper bouwen of kleinere woningen behoort tot de mogelijkheden. Variatie in woningen is een doel. In alle gevallen geldt dat de groei moet passen bij de gemeente Voorst, om het mooie landelijke en dorpse karakter te behouden.

Binding met Voorst gaat voor Mensen die een sociale of economische binding hebben met Voorst, krijgen een streepje voor zodra de regelgeving dit mogelijk maakt. Dit geldt zowel voor nieuwbouwwoningen die opgeleverd worden, als voor huurwoningen. Verschillende doelgroepen moeten worden bediend met het woningaanbod. Bijvoorbeeld door woningen voor jongeren en ouderen te stimuleren, maar ook woningen voor mensen die een aangepaste woning nodig hebben. Duurzaam en betaalbaar Duurzaamheid is bij alle nieuwe woningen vanzelfsprekend. Ook wordt ingezet op de verduurzaming van de bestaande woningvoorraad in samenwerking met IJsseldal Wonen. Bij woningbouwplannen wordt gekeken naar de kansen die ontstaan, zoals klimaatadaptatie, de energietransitie, circulariteit, sociale veiligheid en verkeer. Wonen moet ook betaalbaar zijn. Aan de percentages sociale woningbouw zoals vermeld in de Woonvisie wordt vastgehouden. Dat betekent 40% in Twello, 30% sociaal in Terwolde, Voorst, Klarenbeek en Wilp. In de kleine dorpen wordt maatwerk toegepast op basis van behoefte. Gestreefd wordt naar een gevarieerd en passend woningaanbod, met woningen vanaf € 240.000.

| 9

Ruimtelijke ordening Twello Noord Alle partijen in de coalitie zijn ongelukkig met de keuzes voor het woningbouwprogramma die gemaakt zijn in Twello Noord, net voor de start van de nieuwe coalitieperiode. Het vaststellen van dit bestemmingsplan in de vorige raad is een feit waar wij verder mee moeten. Tijdens de onderhandelingen is geïnventariseerd wat de gevolgen zijn van stoppen of het aanpassen van de woningbouw op deze plek. De conclusie hiervan is dat het financieel niet verantwoord is om het vastgestelde bestemmingsplan terug te draaien, want de kosten hiervan bedragen minimaal 5,5 miljoen. Wij gaan wel met omwonenden van Twello Noord in gesprek om binnen het vastgestelde bestemmingsplan samen met inwoners de beste oplossingen te zoeken voor de verkeersafwikkeling en de inrichting van de wijk. Doen wat kan In onze mooie dorpen bouwen we naar behoefte, om de algehele leefbaarheid te bevorderen. Daarom luisteren we naar de inwoners en streven we per dorp en het buitengebied naar een dorpsvisie of geactualiseerde visie. Rondom wonen willen wij doen wat kan. Met andere woorden: we benaderen particuliere en collectieve initiatieven met een positieve grondhouding. En als initiatieven toch niet kunnen, leggen we uit waarom niet en denken we mee over alternatieven.

10 |

Wat gaan we daarvoor doen Activiteiten Ruimtelijke ordening Implementatie Omgevingswet Inhoud Omgevingswet De beoogde datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet is vooralsnog 1 januari 2023. We houden er echter rekening mee dat invoering opnieuw wordt uitgesteld. Eind 2022 neemt de gemeenteraad een aantal besluiten om een vloeiende overgang te creëren van oude naar nieuwe wetgeving. Een van de besluiten betreft het participatiebeleid en een participatieverordening. Het gaat om besluiten die gevolgen hebben voor inwoners van onze gemeente en voor onze interne organisatie. Kort samengevat staat het jaar 2023 voor wat betreft de Omgevingswet vooralsnog vooral in het teken van de implementatie ervan in de praktijk. Het is de bedoeling om in 2023 verder uitvoering te geven aan de door de raad te nemen besluiten, zowel binnen als buiten de organisatie. Daarnaast moet in 2023 een Commissie ruimtelijke kwaliteit worden ingesteld en wordt veel ingezet op scholing van medewerkers. Programma Ruimtelijke Kwaliteit In 2023 werken we daarnaast verder aan het programma Ruimtelijke Kwaliteit. Hierin staat de ruimtelijke kwaliteit van de fysieke leefomgeving centraal, door maatschappelijke opgaven in samenhang aan te pakken. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet komt er voor de gemeente ook een ‘bruidsschat’ aan regelgeving vanuit de Rijksoverheid mee.

Een natuurlijk moment om te herijken of we per gebied de ruimtelijke kwaliteit nog op de gewenste wijze regelen. In het programma Ruimtelijke kwaliteit wordt de wijze geïntroduceerd waarop in de daaropvolgende jaren het omgevingsplan wordt opgesteld. Het programma is in lijn met het programma Mooi Nederland van de Rijksoverheid. Beoogd effect Het implementeren van de Omgevingswet per 1 januari 2023 (beoogde datum inwerkingtreding van de Omgevingswet). Door concrete toekomst- en handelingsperspectieven houden wij de gemeente Voorst mooi, dienstverlenend, functioneel, robuust en duurzaam Verantwoording De datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet is uitgesteld tot 1 januari 2024. Met deze wet Berap 2023 wordt een groot aantal wetten en regels over de fysieke leefomgeving gebundeld. In maart 2023 heeft de Eerste Kamer ingestemd met deze datum. Verder uitstel wordt niet verwacht. De planning is hierop aangepast. In 2023 hebben we diverse voorbereidingen getroffen om de overgang naar de nieuwe wet zo soepel mogelijk te laten verlopen, waaronder de voorbereidingen om te komen tot een nieuw omgevingsplan en het inrichten van de processen voor omgevingsvergunningen.

Uw raad heeft op 3 juli 2023 een aantal besluiten genomen die nodig zijn om te voldoen aan de nieuwe wetgeving, waaronder de vaststelling van het participatiebeleid, het delegatiebesluit en de gevallen waarvoor het bindend adviesrecht geldt. In het laatste kwartaal van 2023 worden er nog enkele aan de wet gerelateerde verordeningen aan u voorgelegd ter vaststelling. Eén daarvan is de legesverordening. Gelijktijdig met de Omgevingswet treedt zeer waarschijnlijk ook de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) in werking. Deze wet heeft impact op de wijze waarop omgevingsvergunningen worden verleend en toezicht wordt gehouden bij bouwprojecten. In oktober 2023 organiseren wij een informatieavond voor professionals over de Omgevingswet, participatie binnen de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging. Verder zijn wij in 2023 gestart met de voorbereiding van het programma Ruimtelijke Kwaliteit. Hieraan geven wij in 2024 een vervolg.

| 11

Programma Landelijk Gebied (PLG) en Ruimtelijk Perspectief Inhoud Ruimtelijk Perspectief De provincies hebben onlangs opdracht gekregen van het Rijk in het kader van het Nationaal programma Landelijk Gebied, om voor 1 juli 2023 de ruimtelijke opgaven voor wonen, natuur, energie, landbouw en economie in samenhang in kaart brengen. Met het water- en bodemsysteem als leidend principe. De provincie Gelderland wil dit op regionale schaal uitwerken en werkt samen met partners aan het Ruimtelijk Perspectief. Sommige opgaven kunnen worden gekoppeld, maar soms zullen opgaven botsen en is een ruimtelijke afweging nodig. De provincies moeten hiervoor voor 1 juli 2023 een bod neerleggen bij het Rijk. Om dit op een goede manier te kunnen doen, wil het Rijk voor 1 oktober 2022 al duidelijkheid geven over een aantal nationale vraagstukken die er liggen via de nationale programma’s. De provincie Gelderland wil dit in regioverband oppakken en gaat werken met regioteams om dit te realiseren. Ook Voorst sluit hierbij aan. Wij vinden het belangrijk dat wij hieraan vanuit de ambtelijke organisatie een bijdrage leveren, om ook kennis in huis te kunnen houden. Dit betekent dat wij prioriteit geven aan inzet op dit onderdeel. Wij nemen deel aan de werkgroepen in regioverband en gaan daarnaast aan de slag met het Programma Landelijk Gebied.

Programma Landelijk Gebied Ook in Voorst zien we dat ons buitengebied onder grote druk staat. Vanuit het Rijk en de provincie komt de vraag naar een meer duurzamere en extensievere landbouw, waarbij het streven is dat we voor een deel in ons eigen voedsel kunnen voorzien (korte keten). Daarnaast is de stokstofdiscussie losgebarsten. Er komen agrarische gebouwen vrij en we hebben een opgave voor meer natuur en bos. Om tegelijkertijd goede input te kunnen leveren aan het Ruimtelijk Perspectief (zie hierboven) willen wij een Programma Landelijk Gebied opstellen. Samen met inwoners en gebruikers gaan we werken aan een integrale ruimtelijke visie (Programma) op ons landelijk gebied waarin de ruimtelijke opgaven gebiedsgericht en in samenhang uitgewerkt worden. Het doel is een robuust buitengebied waarbinnen meerdere functies naast elkaar kunnen bestaan en elkaar zelfs kunnen versterken. Keukentafelgesprekken met onze agrariërs zijn gestart; de komende tijd gaan we een aantal pilots draaien voor een nieuw functieveranderingsbeleid en we gaan in gesprek met deskundigen voor ondersteuning. De opbrengst van het proces rondom het programma Landelijk Gebied, gebruiken wij als input bij onze deelname aan het regionaal overleg in het kader van het Ruimtelijke Perspectief. Dit is een soortgelijke methode als we destijd met de VES en de RES hebben toegepast.

Concreet starten we met het opstellen van een plan van aanpak 'Programma Landelijke Gebied'. We stellen ons een proces voor in drie fases. In de eerste fase brengen we het speelveld in kaart door middel van een aantal kaartlagen; in de tweede fase ontwikkelen we een gewenst programma in gesprek met inwoners, bedrijven en experts; en in de derde fase werken we het programma verder uit tot een Programma Landelijk Gebied. Wij streven naar een afronding eind 2023. In de prioiteitennota hebben wij aangegeven welke middelen hiervoor beschikbaar moeten worden gesteld. Beoogd effect Een toekomstbestendig landelijk gebied. Verantwoording Onlangs hebben wij u geïnformeerd over de stand van zaken ten aanzien van het PLG en heeft Berap 2023 u het participatieplan voor het te volgen proces vastgesteld. Het speelveld voor het vervolg is in kaart gebracht: wij starten namelijk niet vanaf nul; er gebeurt al veel in het buitengebied. Bestaand beleid is verkend, alle interviews zijn afgerond en nu lopende ontwikkelingen van een bepaalde omvang zijn in beeld gebracht. Wij zijn gestart vanuit diverse thema's (waaronder landbouw, water en bodem, landschap en natuur, cultuurhistorie, recreatie, wonen, werken, infrastructuur, duurzame energie en lokaal initiatief) waarvoor verschillende thematische kaarten zijn gemaakt. Aan de hand van deze kaarten hebben wij zeven hoofdopgaven geformuleerd.

Deze hebben wij ter check voorgelegd aan meer dan 50 geïnterviewden (bewoners en (agrarische) ondernemers; de dorpsbelangenverenigingen; publieke partners zoals buurgemeentes, provincie en waterschap; experts op het gebied van onder andere ecologie, landschap en landbouw; en diverse medewerkers van de gemeente Voorst zelf). Deze hoofdopgaven vormen het startpunt voor de vervolggesprekken over de toekomst en zijn nadrukkelijk een startpunt; ze zijn niet in beton gegoten. In de gesprekken die volgen, worden de opgaven, wanneer nodig, aangevuld en aangescherpt.

12 |

Programma Landelijk Gebied (PLG) en Ruimtelijk Perspectief (vervolg) Verantwoording In de komende periode bereiden wij de openbare bijeenkomsten voor die gepland zijn in het Berap 2023 najaar van 2023 en het begin van 2024. Dat doen we om nog meer kennis te vergaren over de hoofdopgaven om zo de kaders voor het vervolg zo helder mogelijk te hebben. Daarvoor zijn we voor een deel afhankelijk van de landelijke en provinciale regels. Wij voorzien dat het door de raad beschikbare mogelijk budget niet voldoende is. Zo merken we nu al dat de belangstelling van individuen en diverse organisaties om actief mee te doen, groot is en willen we de kennis over de hoofdopgaven vergroten bijvoorbeeld door meer deskundigen te consulteren. Zodra hierover meer duidelijkhed is informeren wij u hierover via het Voortgangsbericht 2024.

Grondexploitatie (niet-bedrijventerrein) Een regisserend grondbeleid voeren Inhoud In 2020 is de Nota grondbeleid opnieuw vastgesteld, waarin we het regisserend grondbeleid doorzetten. Hierbij kijken we per ontwikkeling of wij een actieve of een faciliterende rol innemen. Bij een actieve rol voert de gemeente de exploitatie zelf. Bij een faciliterende rol ligt de ontwikkeling in handen bij een particuliere exploitant of ontwikkelaar, waarbij de gemeente al de nodige afspraken met de ontwikkelende partij contractueel vastlegt. De nota grondbeleid wordt eens per vier jaar opnieuw vastgesteld. In 2023 starten wij met de voorbereidende werkzaamheden voor actualisatie van het grondbeleid in 2024. Beoogd effect Voorzien in de kwalitatieve en kwantitatieve woningbouwbehoefte in de verschillende Voorster kernen. Verantwoording Zie de paragraaf grondbeleid voor de stand van zaken van de lopende grondexploitaties. Berap 2023

Wonen en bouwen Woningbouwplannen in de kernen Inhoud Op basis van PRIMOS-prognoses zijn met de provincie Gelderland en de regiogemeenten kwantitatieve afspraken gemaakt over het te realiseren aantal woningen en dit is vastgelegd in de regionale Woonagenda. Voor onze gemeente bedraagt de woningbouwopgave in de periode tot 2030 800 – 975 woningen. Dit sluit goed aan bij onze ambitie voor de toevoeging van gemiddeld 80 nieuwbouwwoningen per jaar, zoals verwoord in onze Woonvisie. De grootste woningbouwopgave ligt in Twello, maar ook in onze andere kernen werken wij aan verschillende nieuwbouwprojecten. Hieronder een opsomming van plannen waar in 2023 verder aan wordt gewerkt waarvan sommige ontwikkelingen zich al in de uitvoerende en afrondende fase bevinden. Twello ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Herontwikkeling locatie voormalig Veluws College, gemeentewerf en brandweer; Rijksstraatweg 93 – 97, Overmarslocatie ; Hoek Stationsstraat – Veilingstraat Duistervoordseweg 54 ; Woningbouwplan De Vier Erven; Locatie Beersen; Tijdelijk parkeerterrein naast de Aldi aan de Duistervoordseweg; Twello – Noord ; IJsbaanweg.

Terwolde ▪ ▪

Dorpszicht fase 2 ; Wijzigingsbevoegdheid aan het Ieuwland.

Wilp ▪

Woningbouwplan Binnenweg – Rijksstraatweg

Posterenk ▪

Woningbouwplan Enkweg.

| 13

Woningbouwplannen in de kernen (vervolg) Inhoud Teuge ▪

Locatie Hessenlaan.

Voorst ▪ ▪

Woningbouwlocatie Winkler Prins Diverse maatwerklocaties voor herontwikkeling naar woningbouw op basis van de Kansenkaart Voorst

Naast de hierboven genoemde projecten werken we ook in 2023 aan andere projecten in verschillende kernen waar op dit moment verkennende gesprekken over plaatsvinden, of die op dit moment (nog) niet in beeld zijn. Beoogd effect Op basis van de actuele woningbouwprognoses en een goede ruimtelijke ordening voorzien in de (korte en lange termijn) woningbouwbehoefte in de kernen. Verantwoording In 2023 is ingezet op de planvorming en uitvoering van verschillende woningbouwplannen in de Berap 2023 gemeente. Daarnaast is op 8 maart 2023 de Regionale Woondeal regio Stedendriehoek ondertekend door de regio, provincie en het Rijk. Dit betekent voor de gemeente Voorst een opgave van ca. 900 woningen in de periode 2022 tot en met 2030. Het bestemmingsplan voor het woningbouw aan de Hessenlaan in Teuge is inmiddels vastgesteld. Dit geldt ook voor de ontwikkeling van appartementen aan de Duistervoordseweg 54 in Twello. Hier is inmisddels begonnen met de verkoop van de appartementen. Het streven is om in 2023 het bestemmingsplan voor de herontwikkeling van de locatie Veluws College, gemeentewerf en brandweer te laten vaststellen. Dit geldt ook voor de herontwikkelingslocatie Winkler Prins in Voorst. Daarnaast wordt er op dit moment ook volop gebouwd, of beginnen de bouwwerkzaamheden binnenkort.

Denk hierbij aan de woningbouwontwikkelingen op de hoek Stationsstraat – Veilingstraat in Twello, het woningbouwplan in Wilp en het plan De Vier Erven in Twello. De 7 patiowoningen aan de IJsbaanweg zijn inmiddels opgeleverd. In het verdere restant van 2023 wordt doorgewerkt aan de andere ontwikkelingen zoals onder andere de Overmarslocatie in Twello, herontwikkeling Korderijnklocatie in Twello en de locaties Ieuwland en Dorpszicht in Terwolde. Ook worden er gesprekken gevoerd over de Intratuinlocatie in Twello, de Vordermanlocatie in Terwolde en locaties Beersen en tijdelijk parkeerterrein Duistervoordseweg in Twello. Voor wat betreft de woningbouwontwikkeling Twello – Noord, hierover moet de Raad van State nog een zitting plannen en uitspraak doen. Belangrijke kanttekening is wel dat de situatie op de woningmarkt grillig is. Zowel aan de kant van de huizenprijzen en stijgende rente, maar ook aan de ontwikkelkant (zoals stijgende bouwprijzen). Daarnaast wordt er vanuit het Rijk meer regie genomen en wordt van elke gemeente verwacht dat het nieuw te ontwikkelen woningbouwprogramma voor tweederde uit bereikbare woningen bestaat en 30% sociale huur. Gelet op de woningmarkt in onze gemeente en regio en de relatief kleine omvang van onze woningbouwprojecten maakt dit het van de grond laten komen van woningbouwprojecten niet makkelijker.

Samen met de betrokken partijen kijken wij continue naar de best mogelijke invulling waarbij wij onze verantwoordelijkheid nemen in het realiseren van bereikbare woningen maar ook kijken naar de lokale behoefte.

14 |

Variatie in woningtypen en prijssegmenten Inhoud Bij nieuwbouwprojecten in de gemeente Voorst is het uitgangspunt voorzien in de (lokale) behoefte waarbij ingezet wordt op variatie in woningtypen en prijssegmenten. Dit staat beschreven in de Woonvisie. Dit betekent dat wij ook verder kijken dan de ‘traditionele’ manier van ontwikkelen en manier van wonen. Wij hebben hiervoor aandacht en in de planvormingen vinden vernieuwende woonvormen steeds meer hun plek. Ook willen we eventuele kansen in de bestaande woningvoorraad (beter) benutten. In de gemeente zijn er concrete plannen in uitvoering. Zo heeft de gebiedscoöperatie Nijbroek het initiatief genomen om een voormalig agrarisch erf te herontwikkelen naar woningbouw waarbij sprake is van differentiatie in de woningen en verbetering van het landschap. In het plan De Vier Erven worden woningen (compacte appartementen en grondgebonden) gerealiseerd gericht op de doelgroep een- en tweepersoonshuishoudens. In Twello Noord is ook een diversiteit aan woningen voorzien zoals een hofje en micro-wonen. In 2023 gaan we aan de slag met diverse plannen voor 1 en 2 persoonshuishoudens in en nabij het centrum van Twello. Het gaat hierbij om de Overmars locatie en appartementen op de locaties aan de Duistervoordseweg 54 en de hoek Stationsstraat - Veilingstraat.

Door op deze inbreidingslocaties ruimte te bieden voor de doelgroep 1 en 2 persoonshuishoudens, komen naar verwachting op andere plekken weer (ruime) eengezinswoningen vrij voor andere doelgroepen. Daarnaast is IJsseldal Wonen eigenaar van het tijdelijke parkeerterrein aan de Duistervoordseweg in Twello. Het streven is om richting en in 2023 grote stappen te zetten naar herontwikkeling naar woningbouw. Hier zijn 14 compacte huurappartementen, geschikt voor één- en tweepersoonshuishoudens voorzien. Dit woningbouwproject zal ook deel uitmaken van de nieuwe prestatieafspraken. In 2023 gaan wij voor de kern Teuge met de belangenvereniging en inwoners aan de slag om te kijken naar mogelijkheden voor kleinschalige inbreiding met woningen die geschikt zijn om langer zelfstandig te wonen. Op die manier kunnen we ruimte bieden voor huisvesting van ouderen die graag in het dorp willen blijven wonen.We verkennen hierbij de mogelijkheid van (collectief) particulier opdrachtgeverschap. Ook bij herontwikkeling van voormalige agrarische erven in het buitengebied willen we in 2023 en verder meer gaan inzetten op differentiatie in woningtypen.

Hiervoor is nieuw beleid in ontwikkeling We zetten bij toekomstige ontwikkelingen in op het realiseren van kleine woonvormen, innovatieve woonconcepten en/of creatieve woonvormen als die aansluiten bij de behoeften van bijvoorbeeld starters, lagere (midden)inkomens en senioren op daartoe geschikte locaties. Variatie in woningen is een doel. In alle gevallen geldt dat de groei moet passen bij de gemeente Voorst, om het mooie landelijke en dorpse karakter te behouden. Beoogd effect Voorzien in de (lokale) behoefte waarbij ingezet wordt op variatie in woningtypen en prijssegmenten. Verantwoording Bij de diverse woningbouwlocaties in onze gemeente kijken we naar het gewenste Berap 2023 woningbouwprogramma. Dit gaat om zowel prijzen van de woningen, maar ook om het type woning. Samen met de woningcorporatie IJsseldal Wonen worden gesprekken gevoerd om met elkaar te kijken naar nieuwbouwontwikkelingen, maar ook hoe de bestaande woningvoorraad beter ingezet kan worden. Denk hierbij aan vernieuwende woonconcepten (zoals meerdere huurders in één woning, flexibele woonconcepten en herstructurering van bestaande woningen). Ook onderzoeken we mogelijkheden voor het realiseren van 'flexwonen' om verschillende doelgroepen te kunnen huisvesten. Daarnaast zijn locaties nabij (centrum)voorzieningen geschikt voor woningen voor bijvoorbeeld kleine huishoudens.

Zo zijn er in Twello Centrum aan de Duistervoordseweg en de hoek Stationsstraat – Veilingsstraat appartementen voorzien voor onder ander starters en senioren. Ook op de locatie Korderijnk wordt gewerkt aan een woningbouwplan met een groot aandeel bereikbare appartementen. Met IJsseldal Wonen worden gesprekken gevoerd over de ontwikkeling van het tijdelijk parkeerterrein naast de Aldi, op de hoek Duistervoordseweg/Grote Barteldweg in Twello. Onder andere door de grillige situatie op de woningmarkt is de ontwikkeling nog niet zo ver als dat de betrokken partijen hadden gehoopt, wel blijft deze ontwikkeling onderwerp van gesprek. Verder ontwikkelt IJsseldal Wonen 16 compacte appartementen geschikt voor een- en tweepersoonshuishoudens aan de Julianastraat.

| 15

Variatie in woningtypen en prijssegmenten (vervolg) Verantwoording Inmiddels is het bestemmingsplan Hessenlaan, Teuge vastgesteld en kan hier binnen afzienbare Berap 2023 tijd gestart worden met het maken van de bouwplannen. Deze woningbouwlocatie richt zich op de realisatie van maximaal zes levensloopbestendige woningen die in collectief particulier opdrachtgeverschap worden ontwikkeld. Ook bij toekomstige woningbouwprojecten richt IJsseldal Wonen zich steeds meer op de primaire doelgroep die bestaat uit kleinere en oudere huishoudens. Dit vraagt dan ook om een ander type woningen. Ook verkennen wij de mogelijkheden voor flexwonen voor verschillende doelgroepen, waarbij ook ervaringen bij andere gemeenten worden meegenomen. Vanwege allerlei maatschappelijke ontwikkelingen (bijvoorbeeld stikstof) vinden in het buitengebied de nodige ontwikkelingen plaats. Ook hier willen wij meer inzetten op differentiatie in woningtypen. Hiervoor is in 2023 de tweejarige pilot Rood voor Groen beleid door de raad aangenomen waar we komende jaren mee werken. Ook bij toekomstige woningbouwprojecten richt IJsseldal Wonen zich steeds meer op de primaire doelgroep die bestaat uit kleinere en oudere huishoudens. Dit vraagt dan ook om een ander type woningen.

Ook verkennen wij de mogelijkheden voor flexwonen voor verschillende doelgroepen, waarbij ook ervaringen bij andere gemeenten worden meegenomen. Vanwege allerlei maatschappelijke ontwikkelingen (bijvoorbeeld stikstof) vinden in het buitengebied de nodige ontwikkelingen plaats. Ook hier willen wij meer inzetten op differentiatie in woningtypen. Hiervoor is in 2023 de tweejarige pilot Rood voor Groen beleid door de raad aangenomen waar we komende jaren mee werken.

Lokale binding Inhoud Uitgangspunt bij woningbouwontwikkelingen in onze gemeente is het bedienen van verschillende doelgroepen door het realiseren van een gedifferentieerd woningaanbod in woningtype en prijssegmenten. Daarnaast onderzoek wij welke mogelijkheden er zijn om woningzoekenden met een lokale binding voorrang te geven bij woningbouwprojecten. Voor de sociale huurwoningen geldt het volgende: IJsseldal Wonen hanteert binnen de juridische kaders een voorrangsregeling voor woningzoekenden met een lokale binding. Concreet betekent dit dat maximaal 50% van het vrijkomende woningaanbod mag worden toegewezen aan een actief woningzoekende uit de desbetreffende kern, dit wordt met name in de kleine kernen toegepast. Verder hanteert IJsseldal voor bepaalde doelgroepen, gekoppeld aan specifieke woonruimten een voorrangslabel (bijvoorbeeld jongeren of senioren). Ook bij verkoop van vrijkomende huurwoningen hanteert IJsseldal Wonen een voorrangsregeling voor starters uit de desbetreffende kern en vervolgens uit de gemeente. De koopwoningenmarkt gaat vooralsnog uit van vrije vestiging. Op dit moment wordt gewerkt aan landelijke regelgeving om de slaagkansen van woningzoekenden met een sociale of economische binding aan de regio of gemeente te vergroten.

Wij volgen deze ontwikkeling met belangstelling en zodra de regeling is gewijzigd en de voorwaarden bekend zijn , komen wij met voorstellen hoe dit instrumentarium toe te passen. Beoogd effect Waar mogelijk woningzoekenden met een lokale binding voorrang geven bij woningbouwprojecten . Verantwoording IJsseldal Wonen hanteert binnen de afspraken in Woonkeus Stedendriehoek verband en de Berap 2023 juridische kaders een voorrangsregeling voor woningzoekenden met een lokale binding. Uit het jaarverslag van Woonkeus Stedendriehoek blijkt dit effect te sorteren. In deze voorrangsregeling zijn ook voorwaarden voor terugkeerders opgenomen, waaronder een termijn van een jaar waarin de desbetreffende persoon onafgebroken woonachtig had moeten zijn in (een kleine kern in) het landelijk gebied van de regio Stedendriehoek. De samenwerkende partijen binnen Woonkeus Stedendriehoek zien echter onvoldoende aanleiding deze termijn te op te rekken. De koopwoningenmarkt gaat in de basis uit van vrije vestiging. Echter is in juni 2023 het wetsvoorstel voor de wijziging van de Huisvestingswet 2014 aangenomen. Met de nieuwe wet worden gemeenten in staat gesteld om door middel van een huisvestingsvergunning op basis van een huisvestingsverordening vaker voorrang te geven aan personen met een maatschappelijke of economische binding.

In de komende periode onderzoeken wij de geschiktheid van dit instrumentarium voor de gemeente Voorst.

16 |

Lokale binding (vervolg) Verantwoording In 2023 zijn samen met ontwikkelende partijen bij verschillende woningbouwplannen afspraken Berap 2023 gemaakt over de toewijzing van (bereikbare) koopwoningen aan zoveel mogelijk lokaal woningzoekenden. Samen met ontwikkelaars is afgesproken zo ‘klein’ mogelijk te adverteren en de woningen bijvoorbeeld niet direct op Funda te plaatsen. Zowel bij het woningbouwplan De Vier Erven als het woningbouwplan in Wilp bleek dit effect te sorteren. Een groot deel van de kopers zijn lokaal/ regionaal woningzoekenden of hebben op één of andere wijze een binding met onze gemeente. Duurzaam en betaalbaar Inhoud Voor de sociale huur geldt dat in de prestatieafspraken met IJsseldal Wonen en de huurdersbelangenvereniging afspraken zijn gemaakt op het gebied van verduurzaming van de bestaande woningvoorraad. IJsseldal Wonen reserveert jaarlijks een bedrag voor het verduurzamen van haar woningvoorraad op basis van de kaders uit de duurzaamheidsvisie die geldt voor de periode 2021 – 2025. Op dit moment is IJsseldal Wonen bezig de totale opgave in beeld te brengen en financieel te vertalen. In totaal gaat het om circa 400 woningen met energielabel D, E, F of G die IJsseldal Wonen in de periode t/m 2028 planmatig wil verduurzamen tot minimaal energielabel B. Tevens wil IJsseldal Wonen in 2023 starten met de uitrol van PV panelen.

We maken nieuwe en concrete prestatieafspraken met IJsseldal Wonen over deze duurzaamheidsopgave, de huidige energiecrisis maakt dit extra urgent. Bij nieuwbouwontwikkelingen hanteren we de percentages voor sociale woningbouw zoals vermeld in de Woonvisie. Binnen het sociale woningbouwprogramma vallen zowel sociale huurwoningen als bereikbare koopwoningen. Voor deze laatste categorie heeft de raad bij de tussenevaluatie van de Woonvisie ingestemd met de bandbreedte tot maximaal de NHG-grens. Bij toekomstige woningbouwontwikkelingen hanteren we deze percentages en binnen de bandbreedte zetten we in op een gedifferentieerd aanbod waarbij de prijs-kwaliteitsverhouding in evenwicht is. We maken nieuwe en concrete prestatieafspraken met IJsseldal Wonen over de nieuwbouwopgave voor sociale huurwoningen voor de komende jaren. Beoogd effect Een duurzame woningvoorraad en variatie in prijssegmenten zoals vastgelegd in de Woonvisie. Verantwoording In maart 2023 is de Regionale Woondeal regio Stedendriehoek ondertekend door de Berap 2023 regiogemeenten, de provincie en het Rijk. Voor de gemeente Voorst gaat het om een woningbouwopgave van ca. 900 woningen in de periode 2022 tot en met 2030 waarbij uitgegaan wordt van 30% sociale huur (toevoeging van ca. 270 huurwoningen).

Om deze aantallen te realiseren worden gesprekken gevoerd waarbij niet alleen naar nieuwe locaties wordt gekeken, maar ook naar het beter benutten van de bestaande voorraad en herstructurering van bestaande wijken. Ook in het koopsegment zetten we in de toevoeging van bereikbare woningen (tot €355.000), passend bij de kern en locatie. Met IJsseldal Wonen zijn in de meerjaren-samenwerkingsafspraken afspraken gemaakt over het verduurzamen van de bestaande woningvoorraad. IJsseldal Wonen zet de komende jaren (tot en met 2028) prioriteit aan het verduurzamen van de woningen met labels E-F-G en D. In de meerjarensamenwerkingsafspraken is afgesproken dat in 2023 ca. 38 woningen van labels E,F en G naar label A worden verduurzaamd. IJsseldal Wonen is ook bezig met de uitrol van zonnepanelen. Helaas duurt dit langer dan verwacht doordat er een lange levertijd zit op zonnepanelen en omvormers. Daarnaast moet IJsseldal Wonen ook vanwege verduurzaming ( zoals uitvoeren van isolatiemaatregelen en aanleg van zonnepanelen) een procedure doorlopen rondom de wet Natuurbescherming. Een recente uitspraak van de Raad van State bevestigt dit nog eens. Samen met IJsseldal Wonen wordt er daarom gekeken om een soortenmanagementplan te maken zodat de ontheffing in het kader van de Wet Natuurbescherming niet per woning afzonderlijk afgegeven hoeft te worden. Dit scheelt tijd en geld.

Hierbij wordt gekeken of de koopwoningen hierin meegenomen kunnen worden. Binnen de regio Stedendriehoek vindt er overleg plaats met de provincie, omdat er nog veel onduidelijkheid is. De gelden van energiearmoede zetten wij in door middel van de Groene Bon (zie ook programma Mooi Voorst, activiteit Energiereductie), we werken daarbij samen met lokale ondernemers. Huurders kunnen daarmee een energiebespaarbox aanvragen of een oud apparaat vervangen voor een energiezuinig apparaat (koelkast, wasmachine, inductiekookplaat). De inkomensgrens hiervoor is 150% van het minimum inkomen.

| 17

Duurzaam en betaalbaar (vervolg) Verantwoording Met IJsseldal Wonen zijn aanvullende afspraken gemaakt voor alle bewoners die dit jaar een Berap 2023 nieuwe keuken krijgen. Normaal gesproken moeten zij zelf de inductiekookplaat betalen, maar nu krijgt iedereen een inductiekookplaat, ongeacht het inkomen. Daarnaast betaalt de huurdersbelangenvereniging de aanpassing van het werkblad voor het installeren van de inductiekookplaat. IJsseldal Wonen heeft elk jaar €10.000 beschikbaar vanuit de gemeente voor onderzoeken naar de mogelijkheden voor zonnepanelen, maar dat zetten we nu hiervoor in. Zo besparen we samen op gas. Bij de evaluatie van de meerjaren-samenwerkingsafspraken in de loop van 2024 wordt de voortgang besproken. Twello Noord Inhoud

Het college werkt in 2022 het participatieproces uit en rondt het verkeersonderzoek af. Zij gaat met de omwonenden van Twello Noord in gesprek om samen binnen het vastgestelde bestemmingsplan de beste oplossingen te zoeken voor de inspraak over de inrichting per wijk en de verkeersafwikkeling.

In afwachting op de zitting (datum nog onbekend) bij de Raad van State en een uitspraak in de bodemprocedure worden de werkzaamheden zonder onomkeerbare effecten vervolgd. Hiermee is de verwachting dat wij in 2023 fase 1 (De Enk, De Boerderij en de Dernhorstlaan) bouwrijp maken en starten met de verkoop. Beoogd effect Het woningbouwplan zorgt voor noodzakelijke huisvesting en minder druk op de Voorster woningmarkt. Met het verkeersonderzoek en het participatieproces bij de uitvoering van het woningbouwplan wordt het draagvlak bij de bestaande buurt verhoogd. Verantwoording We zijn in afwachting van een zittingsdatum bij de Raad van State. Dit heeft als gevolg dat wij in Berap 2023 2023 enkel werkzaamheden zonder onomkeerbare gevolgen kunnen verrichten.Zoals het verrichten van noodzakelijk onderzoek naar archeologie, ontplofbare oorlogsresten en het opstellen van inrichtingsplannen. Dit is conform de afspraak met de Raad van State. Naar verwachting kunnen wij in 2024 starten met het bouwrijp maken van fase 1 van het project en starten met de verkoop.

18 |

Wat mag het kosten Exploitatie Programma Bouwend Voorst Taakveld Omschrijving 8-3 Wonen en bouwen Wet Goed Verhuurderschap Strategische opgaven: Planontwikkelaar (2 fte) Beleidsadviseur ruimtelijke ontwikkeling (1fte) Totaal programma Bouwend Voorst

Begroting Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 2026 -22.384 0 0 0 -53.548 -25.248 -101.180

-214.192 -100.992 -315.184

-214.192 -100.992 -315.184

-214.192 -100.992 -315.184

+ = voordeel / - = nadeel Nadere toelichting op bovenstaande cijfers: 8-3 Wonen en bouwen Wet Goed Verhuurderschap In het coalitieakkoord van het kabinet is afgesproken dat gemeenten meer mogelijkheden krijgen om malafide verhuurderschap en discriminatie op de huurmarkt gerichter aan te pakken. Deze afspraken worden uitgevoerd in de vorm van het wetsvoorstel goed verhuurderschap. Het wetsvoorstel introduceert een landelijke basisnorm voor goed verhuurderschap, in de vorm van algemene regels, waaraan verhuurders en verhuurbemiddelaars zich dienen te houden. Het Rijk heeft bij de meicirculaire 2023 gemeentefonds middelen ter beschikking gesteld om gemeenten financieel te ondersteunen bij de implementatie en uitvoering van het wetsvoorstel. Het gaat om een bedrag van € 22.384. Strategische opgaven We hebben binnen het taakveld Ruimtelijke Ordening nog steeds te maken met een hoge druk op ons grondgebied door een toename van strategische opgaven en projecten, zoals verschillende complexe gebiedsopgaven (bv Wilp-Achterhoek), versnellen van de woningbouwopgave, de landbouwtransitie, uitbreiding van enkele lokale bedrijven, regionale positionering en het realiseren van flexwoningen. Het is binnen de huidige capaciteit niet mogelijk om deze projecten uit te voeren.

Om onze ruimtelijke ontwikkeling niet op slot te zetten en ook initiatiefnemers te kunnen blijven bedienen, kiezen wij er voor om een stap naar voren te zetten en te investeren in de ontwikkeling van onze gemeente. De kosten gaan hierbij voor de baten. Het is noodzakelijk om hiervoor formatie beschikbaar te stellen. Hierbij gaat het om 2 fte planontwikkelaar en 1 fte beleidsadviseur ruimtelijke ontwikkeling. De loonkosten die hieruit voortvloeien bedragen in totaal € 315.184 per jaar.

| 19

2.2 Mooi Voorst Wat willen we bereiken (Coalitieprogramma 2022-2026) Voorst ligt centraal tussen drie grotere steden, met een goed wegennet en OVverbindingen. Het spoor zorgt voor een goede bereikbaarheid van Apeldoorn, Deventer en Zutphen en achterliggende gebieden. De gemeente Voorst heeft een belangrijke opgave met betrekking tot de energietransitie en het vergroten van de biodiversiteit. De klimaatverandering stelt ons voor nieuwe uitdagingen die onze huidige inwoners én de volgende generaties raken. Niets doen is geen optie. Verkeer en vervoer Met de auto is Voorst goed bereikbaar, mede dankzij de A1. De snelweg zorgt echter soms ook voor drukte op kleinere wegen, wanneer automobilisten files vermijden en een binnendoorroute kiezen. Het intensieve gebruik van het wegennet zorgt ook voor geluidsoverlast en fijnstof. Een goede bereikbaarheid en doorstroming van autoverkeer is belangrijk. Verkeer in Twello De veiligheid op de H.W. Iordensweg en de afwikkeling van industrieverkeer vragen aandacht. Inzichtelijk moet worden welke factoren bijdragen aan de verkeersdruk in Twello en hierbij worden de verkeerssituaties bij basisscholen en sportaccommodaties meegenomen. Verder onderzoeken we fysieke oplossingsrichtingen en verkeersmaatregelen (bijvoorbeeld voor vrachtverkeer) en besluiten hierover na overleg met inwoners.

De komende jaren worden er woningen gebouwd in Twello, wat vraagt om de aanleg van veel nieuwe wegen en een goede aansluiting op het bestaande wegennet. Verkeersveiligheid in de dorpen en het buitengebied In veel dorpen hebben inwoners zorgen over de verkeersveiligheid. Daarom kijken wij met inwoners zorgvuldig naar de oorzaken, met speciale aandacht voor de verkeersveiligheid van voetgangers en fietsers. Samen bepalen we waar welke maatregelen mogelijk en gepast zijn. Provinciale wegen zijn ook punt van zorg. De invloed van de gemeente op het provinciale verkeersbeleid is beperkt. We wenden onze invloed aan om de provincie deelgenoot te maken van bestaande zorgen en te stimuleren om samen de verkeersveiligheid te verbeteren. Recreatieve routes Er is een uitgebreid netwerk van recreatieve routes in Voorst. Van klompenpaden tot meerdaagse routes en van ruiterpaden/menroutes tot prachtige fietspaden. We houden in de gaten of het landschap en inwoners niet lijden onder de recreatieve druk, maar we staan ook open voor nieuwe routes. De gemeente draagt zorg voor goed en tijdig onderhoud. Openbaar vervoer Het spoor zorgt ervoor dat Voorst goed en snel bereikbaar is, de trein brengt inwoners snel in andere delen van het land. Wel baart het goederenvervoer en de veiligheid bij overgangen sommige inwoners zorgen.

Het is van groot belang dat stations en het netwerk van bussen goed op elkaar aan blijven sluiten. We willen de behoefte van gebruik van het openbaar vervoer monitoren in samenwerking met provincie en vervoerders. De gemeente blijft hierover in gesprek met inwoners en houdt het onderwerp op de agenda van de provincie.

20 |

Doelgroepenvervoer Bijzondere aandacht hebben wij voor het doelgroepenvervoer. Omdat het hier vaak maatwerk betreft, en de kwetsbaarheid van sommige gebruikers hoog is, volgen wij dit intensief. Samen met inwoners We betrekken inwoners bij planvorming van de afwikkeling van verkeer in hun directe omgeving, waarbij de gemeente de gevolgen van verschillende opties duidelijk in kaart brengt. De discussie over dit soort vraagstukken zien wij tijdens ontwikkelplannen in de dorpen al regelmatig ontstaan. We willen de dialoog graag op gang houden. Wij willen milieuvriendelijke vormen van vervoer stimuleren en het voor inwoners makkelijk maken om te kiezen voor milieuvriendelijke vormen van vervoer. Duurzaamheid en milieubeheer Visie op grondgebruik Wonen, werken, recreatie, circulaire landbouw en de energietransitie leggen allemaal een claim op de beschikbare grond binnen de gemeente Voorst. Waar is ruimte voor welke opgave? Daarnaast zien wij dat gemeenten om Voorst heen plannen (willen) ontwikkelen aan onze gemeentegrenzen. Dit alles vraagt voor Voorst om een visie op het grondgebruik, die de kwaliteit van het unieke Voorster landschap bewaakt en waar mogelijk versterkt. Circulaire landbouw Een belangrijke partner en doelgroep bij het vergroten van de biodiversiteit is de agrarische sector.Wij willen stappen zetten naar een circulaire landbouw.

Wij realiseren ons dat de agrarische sector onderdeel is van een mondiaal krachtenveld. Naast het vergroten van de biodiversiteit en het ontwikkelen van circulaire landbouw is het van belang dat de agrarische ondernemer een goed inkomen kan verdienen. Wij willen met de sector in gesprek om te bespreken wat er nodig is om deze belangen te verenigen. De koers is duidelijk, de weg maken we samen. Circulaire economie Materialen zijn schaars en kostbaar. Daarom onderzoeken we hoe we circulariteit kunnen stimuleren. Afval kan in veel gevallen weer een grondstof zijn. We onderzoeken hoe we inleverpunten beter bereikbaar kunnen maken voor inwoners. We werken toe naar een circulaire economie. Energietransitie Wij vinden het belangrijk dat de energietransitie voor iedereen betaalbaar is, waarbij de baten en de lasten eerlijk worden verdeeld. Terugdringen van het energieverbruik is hier een belangrijke factor. We gaan vol inzetten op energiebesparing, met inzet van geld dat het Rijk daar naar verwachting voor beschikbaar stelt. Met inwoners, wijken, agrariërs en bedrijven gaan graag wij in gesprek om te kijken in hoeverre zij zelfvoorzienend kunnen worden in hun energieverbruik. De opmars van de elektrische auto stimuleren wij, daarom willen wij versnellen met de aanleg van laadpalen.

We bouwen verder met de Voorster energiestrategie, waarin de rol voor zonne-energie en windenergie verder uitgewerkt wordt. Bij het benutten en uitbouwen van duurzame energiebronnen is draagvlak in de samenleving een belangrijk aandachtspunt.

| 21

Openbaar groen Biodiversiteit Wij willen de biodiversiteit vergroten. Dit is een verantwoordelijkheid voor nu, naar de volgende generaties toe. Het vastgestelde programma Groen van de gemeente Voorst geeft hier een mooie aanzet toe en dit gaan wij dan ook uitvoeren. We stimuleren groene schoolpleinen, om bewustwording bij kinderen te vergroten en een gezonde leeromgeving te creëren.

22 |

Wat gaan we daarvoor doen Activiteiten Verkeer en vervoer Verbetering verkeersveiligheid Inhoud Op grond van het Programma Mobiliteit staat het verbeteren van verkeersveiligheid hoog op de agenda. De volgende activiteiten worden de komende jaren uitgevoerd. ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Stimuleren fietsgebruik (ook fysieke aanpassingen); 2022 Aanleg fietsstraat Woudweg Teuge, binnen bebouwde kom; 2023 Aanbrengen fietsstroken Veilingstraat Twello; 2024 Verkeersveiligheid verbeteren voor fietsers door fysieke maatregelen Bandijk Terwolde; 2025 Verkeersveiligheid verbeteren voor fietsers door fysieke maatregelen de Zanden Teuge.

Ook werken wij samen met de provincie aan verkeersveiligheid, bereikbaarheid en leefbaarheid op provinciale wegen. De volgende activiteiten worden de komende jaren uitgevoerd: ▪ 2023 Verbetering N345 tussen A1 en Sluinerweg ; ▪ 2023 Groot onderhoud N792 Twello – Terwolde – Vaassen; ▪ 2023 Aanleg vrijliggend fietspad Wilpsedijk tussen Wilp en Steenenkamer; ▪ 2022 e.v. Start samenwerking verkeersveiligheid Wilp N790/N791. Beoogd effect Verbeteren van de veiligheid op de weg en op het spoor, van de (regionale) bereikbaarheid voor een goed vestigingsklimaat en van de leefbaarheid en het woonklimaat in Twello. Verantwoording Met ons verkeersveiligheidsbeleid zetten wij in op het bieden van veilige infrastructuur (wegen, Berap 2023 fietspaden etc.), een veilige inrichting van schoolomgevingen en op verkeersveilig weggedrag (gedragsbeïnvloeding). Infrastructuur ▪

▪

▪

▪

▪ ▪

De aanpassing van de Veilingstraat in Twello is uitgesteld i.v.m. het nieuwe verkeersplan Twello. In het verkeersplan worden beleidskeuzen gemaakt voor de functie en inrichting van de hoofdwegenstructuur in Twello. Dit kan leiden tot nieuwe inzichten voor de inrichting van de Veilingstraat. Voor de verkeersveiligheidsmaatregelen op de Bandijk (Terwolde) en De Zanden (Teuge) is Rijkssubsidie aangevraagd en toegekend. Het uitvoeren van de verkeersveiligheidsmaatregelen op deze wegen is voorzien in 2024-2025. De werkzaamheden aan de provinciale weg N345 tussen de A1 en de Sluinerweg zijn afgerond. De verkeerssituatie is verbeterd en veiliger gemaakt door de realisatie van verkeersregelinstallaties (VRI’s) op de kruising N345/Zutphensestraat en een rotonde op de kruising N345/Sluinerweg. Het groot onderhoud aan de provinciale weg N792 Twello-Terwolde-Vaassen wordt in 2e helft van 2023 uitgevoerd. Tegelijk met het groot onderhoud wordt de maximum snelheid op de provinciale weg aangepast (buiten de bebouwde kom van 80 naar 60 km/u, binnen de bebouwde kom van Terwolde van 50 naar 30 km/u) en voorzien van bijpassende inrichtingsmaatregelen zoals snelheid beperkende maatregelen. Als gevolg van de lagere maximum snelheid op de provinciale weg wordt de maximum snelheid op de gemeentelijke 50-wegen in kom van Terwolde eveneens ingesteld op 30 km/u.

Bijpassende inrichtingsmaatregelen op gemeentelijke wegen zijn voorzien in 2024-2025. De aanleg van het vrijliggende fietspad langs de provinciale weg N790 Wilpsedijk tussen Wilp en Steenenkamer is door Provincie Gelderland uitgesteld naar 2024. Voor de verkeersveiligheid Wilp/provinciale wegen N790/N791 heeft Provincie Gelderland een plan gemaakt. De uitvoering is onzeker als gevolg van het ontbreken van financiële middelen.

Veilige schoolomgevingen Wij werken aan veilige schoolomgevingen o.a. door het instellen van schoolzones en het uitvoeren van de landelijke campagne “onze scholen zijn weer begonnen”. In 2023 zijn schoolzones ingesteld op de HW Iordensweg (bij basisschool De Wingerd) en in de omgeving Jachtlustweg/Sweelinckstraat (bij Brede School De Fliert).

| 23

Verbetering verkeersveiligheid (vervolg) Verantwoording Gedragsbeïnvloeding Berap 2023 In het kader van gedragsbeinvloeding zijn meer kosten gemaakt dan voorzien. Deze zijn verwerkt in dit programma onder het kopje "Wat mag het kosten". ▪

▪

Ten behoeve van het uitvoeren van de lokale campagnekalender verkeersveiligheid (campagnes gericht op de verkeersveiligheidsthema’s alcoholmisbruik, afleiding in het verkeer, snelheid en fietsverlichting) zijn 14 campagneborden aangeschaft. De campagneborden worden geplaats langs gemeentelijke en provinciale wegen in de gemeente Voorst. Als gevolg van een toenemende vraag naar de inzet van snelheiddisplays op gemeentelijke wegen zijn 4 extra snelheidsdisplays aangeschaft. Daarmee zijn in totaal 8 snelheidsdisplays beschikbaar als communicatiemiddel voor het snelheidsgedrag van automobilisten.

Uitvoering aanbevelingen onderzoek Rekenkamercommissie en motie "De vouwen uit de broek" Inhoud Op 30 juni 2021 heeft de raad ingestemd met zeven voorstellen van de Rekenkamercommissie om uitvoering te geven aan de aanbevelingen van het onderzoek ‘Verkeersveiligheid, een verhaal apart’. Daarnaast heeft de raad op 8 november 2021 de motie ‘De vouwen uit de broek’ aangenomen. Wij willen uitvoering geven aan het raadsbesluit en de motie. Echter, een goede uitvoering van het raadsbesluit en de motie vergt de nodige inzet. Dit kan binnen de huidige capaciteit en de bestaande werkzaamheden binnen het taakveld Verkeer en vervoer niet worden uitgevoerd. Door uitbreiding van het areaal, uitgebreide participatietrajecten, een toename van klachten en meldingen, meer regionale inzet en samenwerking, de uitvoering van het Programma Mobiliteit (2020) en de opmars van de laadinfrastructuur is de druk op de huidige capaciteit binnen het taakveld Verkeer en vervoer niet toereikend. Op 7 maart 2022 besloot de gemeenteraad om geen structurele middelen beschikbaar te stellen voor de uitvoering van de zeven voorstellen van de Rekenkamercommissie en de motie ‘De Vouwen uit de broek’, maar het voorstel opnieuw te bespreken in de prioriteitennota. In de prioriteitennota hebben wij daarom gevraagd om de extra middelen hiervoor beschikbaar te stellen.

Beoogd effect Uitvoering aanbevelingen onder Rekenkamercommissie en motie "De vouwen uit de Broek" Verantwoording De extra middelen zijn eind 2022 gehonoreerd en ingezet voor het taakveld verkeer. De Berap 2023 aanbevelingen worden uitgevoerd. De motie 'vouwen uit de broek' is afgedaan. Kwaliteitsverbetering omgeving A1-verbreding Inhoud Door Rijkswaterstaat wordt samen met de provincies Gelderland en Overijssel en de Cleantech regio gewerkt aan de verbreding van de A1 tussen Apeldoorn en Azelo. Hierbij wordt het gedeelte van de A1 dat door de gemeente Voorst loopt verbreed naar 2x4 rijstroken. Dit heeft gevolgen voor de inpassing van de A1 in onze gemeente. Fase 1 is inmiddels voltooid. Fase 2 loopt vanaf Apeldoorn tot de afslag Twello/Posterenk en loopt in de periode van 2021 tot 2025. Voor een goede inpassing van de verbreding voeren wij de komende jaren enkele landschappelijke projecten uit. Deze projecten, waaronder de Poort van Twello, de onderdoorgang Groote Wetering, Gebiedsopgave Wilp-Achterhoek, A1 miljoen bomen, landschapvisie Posterenk en de ontwikkeling van het klompenpad Posterenk worden in samenwerking met Rijkswaterstaat, de provincie, het waterschap, landschapsbeheer Gelderland, de gemeente Apeldoorn en de omgeving voorbereid en uitgevoerd.

Beoogd effect Het met deze werkzaamheden realiseren van een kwaliteitsverbetering voor de fysieke leefomgeving bovenop de plannen voor een betere verkeersdoorstroming. Verantwoording In opdracht van Rijkswaterstaat is aannemer Heijmans gestart met de werkzaamheden voor de Berap 2023 verbreding van de A1. Onderdeel van die werkzaamheden is het verbeteren van de ecologische en landschappelijke verbinding ter hoogte van de Fliert en de Groote Wetering. Bij de Fliert (nabij de open afritten Twello) versterken we de landschappelijke kwaliteit van het gebied en verbeteren we de ecologische verbinding door de aanleg van natte en droge verbindingen, zoals bosjes en graslanden, die gekoppeld zijn aan de Fliert. Bij de onderdoorgang Groote Wetering op de grens van de gemeente Voorst met de gemeente Apeldoorn verbeteren we de beleving van het water, versterken we het landschap en voorzien we de onderdoorgang van een faunapassage. De uitvoering van de werkzaamheden is met samenwerkingsovereenkomsten geborgd bij Rijkswaterstaat. Recent heeft u besloten om extra middelen beschikbaar te stellen voor de aanleg van een rotonde nabij Posterenk ter verbetering van de verkeersveiligheid. Samen met aannemer Heijmans is het proces daarvoor opgestart.

Gezamenlijk met Posterenks Belang en de aannemer Heijmans wordt nadrukkelijk gezocht voor een nog optimalere landschappelijke en ecologische inpassing van de snelweg en de geluidsschermen.

24 |

Verbetering fietsroutes (fietssnelwegen) Inhoud In 2015 is door de Cleantech Regio, inclusief de gemeente Voorst, de "go" uitgesproken voor de regionale fietsroute Apeldoorn – Deventer. De 1e fase aan maatregelen is uitgevoerd. De Woudweg in Teuge is onderdeel van de snelfietsroute F344. Hier willen wij inzetten op de naleving van de maximumsnelheid, inrichten volgens Duurzaam Veilig en het waarborgen van verkeersveiligheid voor fietsers door het treffen van fysieke maatregelen. Hierbij sluiten wij aan op het aangepaste wegontwerp van de weg op het Apeldoorns grondgebied. In 2021 is de Woudweg buiten de bebouwde kom heringericht tot fietsstraat. In het derde kwartaal van 2022 starten wij met het inrichten van de Woudweg binnen de bebouwde kom tot fietsstraat. Beoogd effect Het verbeteren van de (snel)fietsroutes om zodoende het fietsgebruik te stimuleren. Verantwoording Het Voorster deel van de snelfietsroute F344 is klaar. Berap 2023 Door de regio Stedendriehoek wordt in 2024 de regionale fietsvisie geactualiseerd. Deze visie zal ingaan op het doel en de eisen voor het verbeteren van de fietsinfrastructuur tussen de kernen en in steden en dorpen in de Stedendriehoek. Hierbij wordt een relatie gelegd met de ruimtelijke ontwikkeling in de regio (woningbouw, bedrijventerreinen) en de omschakeling naar Andere Mobiliteit (mobiliteitstransitie).

Ook gaat de visie in op het stimuleren van het fietsgebruik in brede zin door middel van gedragsbeïnvloeding. De geactualiseerde regionale fietsvisie wordt ter vaststelling aangeboden aan de Raad. Verkeer in Twello Inhoud Het uitvoeringsprogramma en de wegcategorisering in het Programma Mobiliteit 2020 t/m 2030 zijn niet meer actueel na het besluit van 13 juni 2022 over de Randweg Twello, omdat deze zijn gebaseerd op een volledige westelijke randweg. Dit betekent dat voor de kern Twello als onderdeel van het Programma Mobiliteit een nieuwe wegcategorisering en uitvoeringsplan moet worden gemaakt. In overleg met de samenleving starten wij een nieuw onderzoek naar nieuwe mogelijke maatregelen voor een veilig, bereikbaar en leefbaar Twello. De financiële effecten hiervan hebben wij verwerkt wij in de Prioriteitennota. In 2022 werken wij al aan drie verkeersonderzoeken in Twello, waarvan wij de uitkomsten meenemen in het aangekondigde verkeersonderzoek voor Twello. Het gaat om de volgende onderzoeken: ▪

Motie Gelijk oversteken: onderzoek naar o.a. de verkeersveiligheid op de H.W. Iordensweg nabij De Wingerd en bij de oversteek ter hoogte van de Maarten Tromplaan. ▪ Motie Richting Zuid: Plan maken om de situatie aan de Zuiderlaan te optimaliseren. ▪ Motie Verkeerssituatie Twello Noord: Samen met omwonenden en relevante partijen overleggen om te komen tot verkeersmaatregelen voor optimaliseren verkeerssituatie Twello Noord. Beoogd effect Het realiseren van een veilige en optimale verkeersafwikkeling in Twello. Verantwoording Om tot een nieuw verkeersplan voor Twello te komen maakten wij eerst een plan van aanpak. Berap 2023 Het plan van aanpak beschrijft met welke stappen wij tot een nieuw verkeersplan komen en welke nieuwe informatie en onderzoeken nodig zijn. Het plan is tot stand gekomen met betrokkenheid van onder meer inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en bezoekers van Twello en ligt ter besluitvorming aan u voor. Vooruitlopend op het verkeersplan voor Twello zijn de volgende verkeersmaatregelen doorgevoerd naar aanleiding van de verkeersonderzoeken uit 2022: ▪

▪

▪

Verkeersveiligheidsanalyse: Bij de Wingerd is door het plaatsen van bebording en het aanbrengen van markering een schoolzone ingesteld met een adviessnelheid van 30 km/u. Daarnaast is de bebording en belijning verduidelijkt op de kruising H.W. Iordensweg – Maarten Tromplaan en is een schoolzone ingesteld nabij brede school De Fliert. Verkeersonderzoek Zuiderlaan: Op de Zuiderlaan zijn verkeersborden bijgeplaatst ter attentie van de oversteeklocatie voor wandelaars ter hoogte van de Twellose Beek en ter hoogte van de oversteeklocatie voor fietsers bij de Doornweerdstraat. Daarnaast zijn er bermreflectorpaaltjes geplaatst langs de Zuiderlaan. Verkeersstudie Twello-Noord: We hebben een verkeersbesluit genomen om stopborden te plaatsen met bijbehorende stopstrepen op Koningin Wilhelminaweg, Parkelerweg, Kruisweg en Hunderenslaan waar deze wegen aansluiten op de provinciale weg. Ook werken we aan een informeel voetpad langs de Koningin Wilhelminaweg en Reuvekampsweg. De omgeving is hierover geïnformeerd.

In juli 2023 is een verkeersonderzoek uitgevoerd naar de verkeerssituatie op het kruispunt Molenstraat – Frans Halsstraat in Twello. Wij gaven verkeersbureau BonoTraffics de opdracht het onderzoek uit te voeren met betrokkenheid van een afvaardiging van omwonenden van de Molenstraat. Het college heeft verschillende kortetermijn -maatregelen ter verbetering van de verkeersveiligheid op het kruispunt, uitgevoerd. Daarnaast werken wij een voorstel voor de middellange termijn verder uit en blijven wij in overleg met de bewoners van de Molenstraat. Een en ander heeft financiele consequenties, zodra duidelijk is om welk bedrag het in totaal gaat, infomeren wij u hierover via het Voortgangsbericht 2024.

| 25

Openbaar vervoer Verbetering openbaar vervoer Inhoud Volgens het Programma Mobiliteit 2020 t/m 2030 zijn de huidige (buurt)bus en PlusOV (nu: HalteTaxiRRReis) goede basisvoorzieningen. Maar het kan mogelijk beter, slimmer en schoner. Daarom staan wij met de regio open voor mogelijkheden voor een beter, slimmer en schoner mobiliteitsnetwerk voor die mensen die voor hun mobiliteit afhankelijk zijn van de overheid. Het huidige aanbod van openbaar vervoer mag niet verslechteren, voordat duidelijkheid en overeenstemming is over goede alternatieven. De provincie Gelderland werkt dit uit onder de noemer ‘Andere Mobiliteit’. Gedeputeerde Staten (provincie Gelderland) dragen zorg voor de coördinatie en afstemming van het openbaar vervoer in de provincie (Wet personenvervoer 2000). De provincie Gelderland is concessieverlener van de concessie IJssel-Vecht, waar gemeente Voorst onder valt. Deze concessie is recent gegund aan EBS. EBS verzorgt vanaf december 2022 het busvervoer in het noordelijk deel van de Veluwe en Midden-Overijssel. Gemeenten worden door de provincie betrokken bij de implementatie en uitvoering van de concessie. Beoogd effect Het behouden van het openbaar vervoer in de gemeente Voorst en de Cleantech regio en waar mogelijk het vervoersaanbod verbeteren.

Verantwoording Als gevolg van oplopende exploitatietekorten in het OV is het onzeker of het OV-aanbod zoals Berap 2023 we dat nu kennen op lange termijn in stand kan blijven. Voor de korte termijn (2023/2024) stellen Provinciale Staten extra middelen beschikbaar om het tekort in de exploitatie te dichten. Dit betekent dat er op korte termijn geen buslijnen verdwijnen. Inzet voor de lange termijn is het intensiveren van de lobby van Provincies richting het Rijk om meer geld beschikbaar te stellen voor het openbaar vervoer in Nederland. Doelgroepenvervoer Inhoud De regie op het doelgroepenvervoer voor mensen met beperkingen (na indicatie) ligt bij de PlusOV, Dit vervoer wordt uitgevoerd door gecontracteerde, professionele, vervoerders. PlusOV regelt het leerlingenvervoer, het (Wmo-)dagbestedingsvervoer, het Jeugdwetvervoer en het vraagafhankelijk vervoer oftewel de regiotaxi. Daarnaast bieden we vervoer dat wordt uitgevoerd door vrijwilligers; voor mensen met een fysiek/ mentale beperking die als groep bij elkaar willen komen is er (bus)vervoer (de Ontmoetingslijn). Ook is er de Boodschappendienst voor mensen die problemen ondervinden met zelfstandig boodschappen doen en tot slot kennen we een haal- en brengservice voor bezoek aan de huisarts, het ziekenhuis etc.