Informatiebrief 5 Decembercirculaire Gemeentefonds 2025

Nr. 5 Informatiebrief Zaaknummer:

Z/25/100539

Documentnummer:

478678

Datum:

20-01-2026 verzonden: 20 januari 2026

Onderwerp:

Decembercirculaire Gemeentefonds 2025

Portefeuillehouder:

Wethouder Van der Elst

Bijlage(n):

nee

Geachte Raad, Inleiding/samenvatting Op 16 december jongstleden is de decembercirculaire 2025 van het gemeentefonds gepubliceerd. De decembercirculaire heeft een beperkte strekking en is beleidsarm. Het gaat primair om onderwerpen die vóór het einde van het jaar geregeld dienen te zijn, met het oog op de jaarafsluiting door het Rijk en de gemeenten. De voornaamste ontwikkeling is de ontvangst van middelen voor het uitvoeren van het wetsvoorstel versterking regie volkshuisvesting. Daarnaast zijn er middelen toegevoegd voor een aantal taakmutaties en decentralisatie-uitkeringen. De circulaire heeft alleen effect voor de jaren 2025 en 2026 en laat in beide voordelen zien. Het netto effect betreft respectievelijk € 68.000 en € 33.000. Het effect van 2025 zal in de jaarrekening worden verwerkt, het effect van 2026 zal worden verwerkt in de voorjaarsnota 2026.

Pagina 1 van 5

Het bruto verschil tussen de decembercirculaire 2025 en de septembercirculaire 2025 is als volgt:

Uitkeringsfactor en uitkeringsbasis Ad 1. De uitkeringsfactor (verdeelreserve) + Ad 2. Ontwikkeling uitkeringsbasis De berekening van de algemene uitkering bestaat uit een vermenigvuldiging van het aantal eenheden van alle maatstaven met het bijbehorende gewicht per maatstaf (aantal x bedrag per eenheid). De som van deze producten wordt de uitkeringsbasis genoemd. Aanpassingen op het aantal of het gewicht zorgen voor een verschil ten opzichte van een eerdere raming. In deze circulaire zijn de hoeveelheidsverschillen nihil, wel valt in 2026 een deel van de verdeelreserve vrij, dit zorgt voor een stijging van 1 punt van de uitkeringsfactor. Het effect van het stijgen van de uitkeringsfactor is dat de uitkeringsbasis met een hoger getal wordt vermenigvuldigd. Dit leidt hier tot een voordeel. Taakmutaties Ad 3. Kinderopvang pleegouders In de meicirculaire 2025 heeft het Rijk extra geld beschikbaar gesteld als bijdrage voor de kosten die pleegouders maken voor kinderopvang en buitenschoolse opvang van hun pleegkinderen. In de meicirculaire 2025 is vermeld dat de middelen later verdeeld zouden

Pagina 2 van 5

worden, dat is nu gebeurd. In 2025 wordt eenmalig € 10,7 miljoen landelijk toegevoegd aan het gemeentefonds. Ad 4. Wet versterking regie volkshuisvesting Met de inwerkingtreding van het wetsvoorstel versterking regie volkshuisvesting ontstaan extra werkzaamheden voor de medeoverheden. Ter compensatie van de geïdentificeerde incidentele uitvoeringslasten is landelijk € 48,8 miljoen aan de algemene uitkering toegevoegd. Ad 5. Landelijke Vreemdelingen Voorziening Het (demissionaire) kabinet heeft besloten om de decentralisatie-uitkering Landelijke Vreemdelingen Voorziening (LVV) stopt te zetten vanaf begin 2025. Op verzoek van de VNG, met instemming van haar leden, wordt de decentralisatie-uitkering ook in 2025 nog verstrekt aan een beperkt aantal gemeenten. Om dit te doen is een bedrag van € 9,4 miljoen landelijk uit de algemene uitkering gehaald en aan de decentralisatie-uitkering toegevoegd. Omdat Voorschoten niet onder de beperkt aantal gemeenten valt geeft dit een nadelig effect. Ad 6. Overige taakmutaties Dit betreft alle taakmutaties met een effect van minder dan € 10.000. Integratie-uitkeringen (IU’s)/ decentralisatie-uitkeringen (DU’s) en suppletieuitkeringen (SU’s). Ad 7.

Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) In de septembercirculaire 2025 is reeds vermeld dat voor 2026 de uitkeringsvorm is omgezet van een specifieke uitkering naar een decentralisatie-uitkering. De uitkeringsvorm na 2026 is nog niet bepaald en blijft vooralsnog een specifieke uitkering. Voor 2026 is in totaal ruim € 666 miljoen beschikbaar gesteld aan gemeenten om uitvoering te kunnen geven aan hun taken op het gebied van klimaat- en energiebeleid. In de septembercirculaire 2025 was € 30,5 miljoen van de totale € 666 miljoen nog niet verdeeld, dit bedrag wordt daarom in de decembercirculaire verdeeld. Ad 8. Meerkosten Oekraïne Sociaal Domein De verantwoordelijkheid voor de zorg en ondersteuning vanuit de Wmo, de Jeugdwet en de Wet publieke gezondheid voor de uitvoering van het basistakenpakket Jeugdgezondheidszorg, het Rijksvaccinatieprogramma en het prenataal huisbezoek ligt voor Oekraïense ontheemden bij gemeenten. Op basis van onderzoek naar daadwerkelijke opgevangen Oekraïense ontheemden per gemeente en onderzoek naar de gemiddelde gemeentelijke zorgkosten per ontheemde is in de decembercirculaire € 33 miljoen landelijk toegevoegd.

Pagina 3 van 5

Ad 9. Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp Er is een portaal ontwikkeling om op een zorgvuldige en veilige wijze contactgegevens van aanvragers bij de Stichting Tijdelijk Noodfonds Energie aan gemeentes te kunnen verstrekken. Het portaal in combinatie met de middelen in de decembercirculaire kan gemeenten helpen om passende ondersteuning aan te bieden en mogelijk huishoudens gericht te benaderen. Landelijk ontvangen gemeenten € 9,8 miljoen. Ad 10. Implementatie plateau 2 Gegevens over inburgeraars die vallen onder de Wet inburgering 2021 worden op dit moment veelal handmatig uitgewisseld. Dit is niet alleen foutgevoelig, maar ook zeer arbeidsintensief. Om die reden worden op dit moment voorbereidingen getroffen om de geautomatiseerde uitwisseling van gegevens binnen de inburgeringsketen (plateau 2) mogelijk te maken. De implementatie zal stapsgewijs vanaf 2026 plaatsvinden. Gemeenten kunnen de middelen gebruiken voor eventuele investeringen die voor de overstap nodig zijn. Het gaat om een totaalbedrag van € 4,6 miljoen landelijk. Ad 11. Overige IU’s/ DU’s en SU’s Dit betreft alle integratie-uitkeringen, decentralisatie-uitkeringen en suppletie-uitkeringen met een effect van minder dan € 10.000. Stelposten Ad 12.

Overheveling fout Jeugdzorg Bij de decentralisatie van de jeugdzorg in 2015 is de verantwoordelijkheid voor de jeugdzorg overgegaan van de provincies naar de gemeenten. Daarbij is € 10 miljoen landelijk structureel te veel overgeheveld. In de toelichting op de septembercirculaire 2025 is gemeld dat voor 2025 de correctie zal plaatsvinden in de decembercirculaire 2025. Het Rijk heeft de correctie ook zo verwerkt en daarmee kan deze stelpost voor 2025 vervallen. Mutaties met gevolgen voor de uitgaven Het in de eerste tabel berekende bruto effect voortkomend uit de decembercirculaire 2025 dient gecorrigeerd te worden. De middelen verkregen voor kinderopvang pleegouders (Taakmutatie Ad 3, € 17.000), aanvullende ondersteuning lokale energiehulp (Decentralisatie-uitkering Ad 9, € 10.000) en implementatie plateau 2 (Decentralisatie-uitkering Ad 10, € 13.000) worden verwerkt in de jaarrekening. Hiervoor worden pas in 2026 kosten gemaakt, de middelen zijn te laat binnengekomen om nog uitgaven in 2025 te kunnen realiseren. Hierom vallen ze in 2025 in het resultaat en wordt voorgesteld om deze via resultaatbestemming over te hevelen naar 2026. In 2026 zullen hiervoor dan gelijke lasten worden geraamd.

Pagina 4 van 5

De mutaties met gevolgen voor de lasten bestaan uit zowel taakmutaties en decentralisatieuitkeringen, wat het totaal tot € 51.000 brengt. Dit bedrag bestaat voor € 40.000 uit de hierboven genoemde bedragen en de decentralisatie-uitkering CDOKE (Ad 7, € 11.000). Wanneer besloten wordt om de voorgestelde resultaatbestemming toe te passen leidt dit tot het volgende netto effect van de circulaire:

Meerjarenperspectief Verwerking van het netto resultaat resulteert in het volgende meerjarenperspectief:

De effecten van de decembercirculaire 2025 worden integraal verwerkt in de jaarrekening 2025, de voorjaarsnota 2026. Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders,

E.A. van Wattingen,

mw. drs. N. Stemerdink,

gemeentesecretaris

burgemeester

Deze brief is digitaal vastgesteld. Hierdoor staat er geen fysieke handtekening in de brief.

Pagina 5 van 5