CDA - Algemene beschouwingen Kadernota 2024.docx

1

2023 06 29

CDA Algemene Beschouwing bij Kadernota 2024

Voorzitter, Het CDA heeft duurzaamheid als rode draad door haar verkiezingsprogramma en streeft daarmee naar een Duurzaam Voorschoten. Naast geo-politiek dringt klimaatontwikkeling ons tot het voortvarend oppakken van alle uitdagingen die hiermee gepaard gaan. Voor ons als gemeente een hele uitdaging en voor onze inwoners ook. Hoe maken we het haalbaar en betaalbaar. Een van de middelen die wij als gemeente tot ons beschikking hebben is het verstrekken van leningen door het Bouwloket voor verduurzaming door woningeigenaren. November vorig hebben is ons motie, nr. 262, aangenomen waarin het college verzocht werd “Te zoeken naar een mogelijkheid om het ingestelde budgetplafond voor duurzaamheidsleningen te verhogen of de mogelijkheid om een bijstorting te realiseren”; Door omstandigheden heeft het even geduurd maar vorige week in de commissie gaf de wethouder aan dat er een raadsvoorstel op komst is en daar zijn wij als CDA en straks ook onze verduurzamende inwoners, blij mee!

Voorzitter, Het Voorschotens rioolstelsel vormt een flinke uitdaging. Het ontkoppelen van riool en hemelwater, invoering van klimaat-adaptieve maatregelen en herinrichting van de openbare ruimte vindt per wijk plaats. Na uitvoering hiervan in de Vlietwijk, de Bachlaan-oost en west, Leidseweg Noord-zuid, volgt de wijk Adegeest. Wij hebben vernomen dat aanpak van de wijk Boschgeest nu al in de steigers wordt gezet. De kosten van dit alles zijn enorm en wij vertrouwen er op dat dit geen onverkwikkelijke uitwerking zal hebben op de toch al stijgende lasten voor onze inwoners. Klimaatontwikkelingen en een ontoereikend rioolstelsel welk ongewenste lozingen van rioolwater veroorzaakt op het omliggende oppervlakte water vragen ook om versnelde afkoppeling van hemelwaterafvoeren. Wijkgericht aanpak kost veel voorbereiding en daarmee tijd. Het wachten hierop veroorzaakt veel milieuschade door alle stoffen die nu in ons oppervlakte water stromen. Ons CDA motie: een ton voor ieder tuin, welk aangenomen is in de raad van 25 mei jl. welk oproept tot het verstrekken van regentonnen opdat onze inwoners bewuster worden van het belang van wateropvang en gebruik hiervan. Het CDA wil versnellen op het CDA Algemene Beschouwing Kadernota 2024

2

verminderen van de aanbod van hemelwater en daarmee gepaard gaande overlast op ons rioolstelsel. Daarom zouden wij graag zien dat er een FIX-team wordt opgericht die, daar waar ruimtelijk uitvoerbaar, hemelwaterafvoeren alvast loskoppelt en omleidt naar nabij gelegen oppervlakte water. Hiermee versnellen we het behalen van ons doelen en dragen we bij aan een verbetering van de kwaliteit van ons oppervlakte water. In het verlengde hiervan. Voorzitter, zonder water geen leven! Momenteel gaat veel van ons drinkwater op aan wassen of toilet doorspoelen. Het dreigend tekort aan drinkwater knopt ons tot nieuwe wegen bewandelen. Zoals hiervoor gemeld, naast een eerder door het CDA ingediende en aangenomen motie 280 m.b.t. Regenwatertonnen willen wij graag zien dat, eveneens bij het bouwproject Einsteinlaan/Lord Baden Powellweg, hemelwateropvang gerealiseerd wordt in nieuw en bestaande wijken, denk hierbij aan renovatieprojecten. Hemelwater welk vervolgens beschikbaar wordt gesteld aan bewoners om als was- en spoelwater te gebruiken. Dit zouden wij graag in een nieuw IWKp zien en vanuit de geest daarvan nu alvast onderdeel worden bij: -

ons programma van Eisen voor nieuwbouw en grote renovaties,

-

ons prestatieafspraken met woningbouwcoöperaties,

-

bij wijkgericht aanpak of faciliterend n.a.v. een initiatief van inwoners.

Wij dienen hiertoe ook namens de mede-indiener(s) motie nr. 290 - Versnelling ontkoppeling HWA’s en bevorderen gebruik hemelwater. . Voorzitter, Zonenergie. Per hoofd van de bevolking is ons land koploper van Europa. Wereldwijd stond volgens eerdere onderzoeken vorig jaar alleen in Australië meer vermogen aan zonnepanelen per inwoner opgesteld dan in Nederland. Duitsland wekt in absolute zin de meeste zonne-energie op van de Europese landen. 2022 was met een stijging van 50 % voor Voorschoten het jaar van de zonnepaneel. 2.200 woningen hebben inmiddels zonnepanelen. Een wijk initiatief vanuit de Krimwijk Bewonersvereniging heeft hieraan een positieve bijdrage geleverd. Chapeau! Wat zou het mooi zijn wanneer andere wijken hun voorbeeld volgen en een vliegwieleffect ontstaat.

CDA Algemene Beschouwing Kadernota 2024

3

Energietransitie, Warmtenet en WarmteLinQ+ Op pagina 23. Onder E3.1. staat bij verduurzaming: Het college kreeg een specifiek uitkeringen toegekend. Voor de periode 2023-25 is ca € 1.5 mio beschikbaar voor uitvoering klimaat en energiebeleid. ( in 2024 €495.K) Dit wordt o.a. ingezet voor: + informeren en adviseren woningeigenaren over verduurzaming van hun huis + maken 2e wijk-uitvoeringsplan + en activiteiten in kader Regionaal Energie-strategie. Verder dat er einde 2023 een concreet uitvoeringsprogramma energie-transitie komt met een voorstel/plan hoe deze middelen in te zetten. Hiermee kan Voorschoten aan de bak! Werken naar een Duurzaam Voorschoten. Voorzitter, een essentieel onderdeel van verduurzaming is hoe we omgaan met onze warmte vraag. Vanuit de Provincie wordt ingezet op WarmtelinQ+, welk voor Voorschoten maar een beperkt aantal woningen kan bedienen. In de Warmte Transitievisie van Voorschoten staat dat eigen warmtenetten een voorkeursoplossing zijn i.p.v. individuele voorzieningen. Ook dat er een onderzoek zou worden gedaan naar de voor- en nadelen van eigen warmtenetten. Wij horen graag van het college of een onderzoek al opgestart is want nu is het moment waarop we spijkers met koppen kunnen en moeten slaan! Voorzitter, alle gemeentes hebben dezelfde opdracht mbt de energietransitie.

Waarom zijn wij na het vaststellen van een regionale RES allemaal solistisch bezig? Er zijn ONvoldoende gekwalificeerde mensen beschikbaar en wij vissen allemaal in dezelfde vijver. Het CDA vroeg zich af: Zou een expertise centrum voor bijvoorbeeld de Leidse regio een oplossing kunnen zijn? Het inrichten hiervan zou bijv. begeleid kunnen worden door een organisatie als Energie Leiden en ondergebracht worden bij de ODWH of misschien Holland Rijnland. Wij horen graag van het college of zij hier kansen zien.

Waar staat je gemeente. Een gegeven waar wij niet omheen kunnen bij de statistieken van “waar staat je gemeente” is dat er al enkele jaren geen ontwikkeling plaatsvindt op het gebied van verduurzaming van kantoor en bedrijfspanden. Landelijk is het aantal met 20% gestegen maar CDA Algemene Beschouwing Kadernota 2024

4

in Voorschoten staat het sinds 2020 stil! Wij zijn als gemeente zelfs de enige rode vlek in heel Nederland! Zorgelijk en hopelijk komt hier de komende tijd verbetering in. Voorzitter, er is werk aan de winkel!

Bestuurskrachtmeting Het CDA ziet graag vooruitlopend op de uitkomsten van ons bestuurskrachtmeting dat er logische verbeteringen worden ingevoerd. Een nieuw gemeente secretaris kan hier een wezenlijke bijdrage aan leveren. Een opmerking die wij ter overweging mee willen geven is het volgende: Ik citeer hierbij uit het rapport “Met de stroom mee” van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving. - Mede door marktwerking, waarbij fragmentatie en Ontoegankelijkheid van het zorgstelsel welk versterkt worden door verplichte concurrentie, leven we in een maatschappij waar - in de zorg zelf men aan geeft: wij dienen nu het systeem terwijl het systeem ons zou moeten dienen! Voorzitter, een keuze voor een eigen ambtelijk organisatie in Voorschoten en het onderbrengen van uitvoeringstaken van het Sociaal Domein bij Voorschoten voor Elkaar draagt hopelijk bij aan korte lijnen en een systeem welk dienend is aan onze inwoners. Begrotingsoptimisme Ook een onderwerp van zorg bij de fractie van het CDA is ons begrotingsoptimisme en het daarmee ontstaan van onderuitputting maar ook het doorschuiven van budgetten. Voer procesgericht werken in, i.p.v. taakgericht werken.

Wij zeggen daarom: neem alleen in de begroting op, wat je echt kunt realiseren en focus daarbij niet alleen op wat je wilt doen maar vooral op wat je kunt doen en doe dat ook goed! Bij twijfel, onvoldoende capaciteit of kwaliteit in huis zet een onderwerp “on hold”. En communiceer dit dan met de raad. Veel zaken die aangepakt worden ontstaan uit een Meerjarenonderhoudsplanning, een actuele vraag of een ontwikkeling. Een voorbeeld van een vraag is het project parkeerplaatsen winkelcentrum Noord Hofland. Logisch dat bij een ruimtelijke vraag ook gekeken wordt naar riolering en inrichting, alleen is de optelsom van alles daarmee een dingetje. Als CDA hebben wij daarom kaderstelling van en procedures bij projecten geagendeerd in de eerst volgende commissie P&C.

CDA Algemene Beschouwing Kadernota 2024

5

Voorzitter, bewegen is goed voor zowel de fysieke als mentale gezondheid. Daarom is de fractie van het CDA blij met de vooruitzicht van een Sport award als stimulans tot meer bewegen maar zeker ook van een Sportvisie waarbij ook de sportaccommodaties worden meegenomen. Ondertussen ligt er een initiatief van de IJsclub om een baan aan te leggen welk super snel gebruikt kan worden als schaatsbaan in de winter en vervolgens als skeelerbaan in de zomer. Een voorziening waarvan verwacht wordt dat o.a. veel jeugd gebruik zullen maken. Wij zijn daarom verheugd dat in de Kadernota een krediet ter voorbereiding hiertoe is opgenomen. Om realisatie van een schaats/skeelerbaan ruimtelijk mogelijk te maken maar ook om andere verenigingen die hun accommodatie willen verduurzamen en daarvoor langlopende contracten nodig hebben voor rendabiliteit, dienen wij Motie nr. 289 - Ruimtelijk randvoorwaarden - in.

Voorzitter, ons Atletiekvereniging, onderdeel van Voorschoten 97 heeft een baan die sterk verouderd is en niet meer voldoet aan de eisen van deze tijd. Het aanpakken van dit gebied is meer dan wenselijk daarom ook hier zijn wij blij met het in de Kadernota opgenomen bedrag ter voorbereiding. Onderdeel van een sportvisie en daarbij behorende accommodaties is ons inmiddels meer dan 50 jaar oude Sporthal. Het moment van grootschalig levensverlengend onderhoud of vervanging nadert. Als CDA zien wij dat jaarlijkse budgetten voor onderhoud vervallen aan de concernreserve en niet in een reserve tbv het Sporthal zelf. Dit zouden wij graag anders zien en zullen daarom 6 juli bij de jaarrekening hiertoe een amendement indienen.

Woningbouw – Realisatie hiervan vraagt tijd en inspanning. De fractie van het CDA wil graag sneller zaken realiseren als is het maar tijdelijk, Daarom zouden wij graag zien dat ingezet wordt op realisatie van tijdelijke/container woningen voor jongeren en starters op plekken die zich daar voor lenen zoals grote groenstroken of iets dergelijks. Kan het college aangeven of zij hier ook kansen toe zien?

CDA Algemene Beschouwing Kadernota 2024

6

Jongerenraad Voorzitter, over jongeren gesproken. In ons dorp is een groep jongeren opgestaan die een eigen jongerenraad willen organiseren. Zij hebben al voortvarend contact opgenomen met diverse organisaties in Voorschoten en hebben tijdelijk gastvrijheid ontvangen bij de 2 buurthuizen. Deze jongeren willen graag geformaliseerd worden als jongerenraad en hebben daarbij steun nodig maar ook budget, willen ze niet slechts een 1-daags vlieg worden. Wij brengen ( ook namens de mede-indieners ) Motienr. 291 - Jongerenraad Voorschoten in. Voorzitter, zoals eerder gezegd zonder water geen leven! Het CDA wil dat ons gemeente inzet op het verminderen van drinkwater gebruik voor doeleinden waar hemelwater een prima oplossing voor is. Zoals in onze motie regenton staat: regenwater is volop beschikbaar en gratis; Daarom willen wij graag afronden door u voorzitter een regenton voor uw tuin aan te beiden en spreken hierbij de hoop uit dat u hiermee en bij uitvoering van onze motie ook vele andere inwoners van Voorschoten, vele liters drinkwater uit mag en mogen sparen. Voorzitter, tot zo ver de inbreng van de fractie van het CDA . Overhandiging regenton aan Voorzitter/BM ---------------------------------------------------------------------------------------------------------

CDA Algemene Beschouwing Kadernota 2024