Bijlage 1 Integraal Veiligheidsplan 2023-2026

Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 gemeente Voorschoten

I

Voorschotenaren zijn trots op hun dorp. Veel inwoners doen vrijwilligerswerk, en praten mee over ontwikkelingen in hun buurt/wijk. Ook ondernemers in Voorschoten zetten zich volop in om Voorschoten te laten bruisen. Ik denk dan bijvoorbeeld aan de Paardendagen en Koningsdag. Deze betrokkenheid is kenmerkend voor ons dorp en draagt eraan bij dat we met elkaar zo fijn in Voorschoten wonen, werken en recreëren. De betrokkenheid zagen we ook terug bij het opstellen van dit veiligheidsplan voor de jaren 2023-2026. Voor het eerst hebben we in samenwerking met de politie aan iedereen in Voorschoten de mogelijkheid gegeven om mee te praten over de veiligheid in Voorschoten; wat gaat er goed en wat kan er beter. Vele gesprekken zijn gevoerd op de markt en er was een grote bereidheid om aan de enquête deel te nemen. Ik wil onze inwoners daar dan ook hartelijk voor bedanken. Ruim 400 keer is de enquête ingevuld, met een conclusie waar we trots op mogen zijn. Meer dan 90% van de inwoners voelt zich veilig in Voorschoten. Dat is een compliment aan ons allemaal. Uiteraard kunnen er zaken beter en een aantal pakken we komende periode op. De meest gehoorde vraag is om meer blauw op straat. Met onze vijf boa’s zijn we op volle sterkte. Daarnaast heeft Voorschoten drie ervaren en betrokken wijkagenten.

Laat ik eerlijk zijn, op dit moment komen er ook niet meer wijkagenten bij vanwege het tekort bij de politie dat sowieso de komende jaren er nog is. De wijkagenten zijn samen met de boa’s volop aanwezig in de wijken en met elkaar gaan we ook voor een wijkgerichte aanpak. In die lijn worden er ook spreekuren van de boa’s opgezet waar iedereen zonder afspraak kan binnenlopen met vragen. Betere mogelijkheden om online zaken te melden komen er ook. Dat wil overigens niet altijd zeggen dat we doen wat de melder vraagt of dat elke melding snel kan worden opgelost. Verkeersveiligheid is ook een veel genoemd punt. Met name wordt verwezen naar de rotonde voor het gemeentehuis. In 2024 wordt ook deze aangepakt. Preventie is een van de belangrijkste speerpunten in het veiligheidsplan. Daarom gaan we meer dan voorheen inzetten op voorlichting over bijvoorbeeld het zorgen voor goed hang- en sluitwerk in uw woningen, de fiets altijd met een extra slot vastzetten en vooral ouderen weerbaarder maken tegen vormen van oplichting. Belangrijk vind ik ook om ons vrijwillig brandweerkorps te noemen. De mannen en vrouwen die 24/7 voor ons (en ook de regio) klaarstaan. Weer of geen weer en bij nacht en ontij staan deze vrijwilligers ons bij als er een brand is, een storm raast over het land, of als er op alle mogelijke manieren wordt gevraagd om assistentie.

Hun inzet, betrokkenheid en loyaliteit is bijzonder te noemen. Een veilig en leefbaar dorp is de basis voor prettig wonen, werken en recreëren. Als burgemeester is het mijn verantwoordelijkheid om daarvoor te zorgen, maar we moeten het ook met elkaar doen. Alleen dan zorgen we voor veilige wijken, straten en buurten; niet alleen nu, maar ook in de toekomst. We moeten wel keuzes maken, we kunnen niet alles doen. De onderwerpen die in de enquête zijn genoemd kunnen niet allemaal worden overgenomen, maar we hebben de belangrijkste punten eruit gehaald om op te pakken. Belangrijk is ook dat we flexibiliteit behouden, zodat we kunnen inspelen op onverwachte nieuwe ontwikkelingen. Zorg voor veiligheid blijft te allen tijde het managen van het onverwachte. Nadine Stemerdink Burgemeester

2

Inhoudsopgave 1. Inleiding

pag. 5

1.1

Centrale boodschap

pag. 5

1.2

Systematiek Kernbeleid VNG

pag. 5

1.3

Samenvatting prioriteiten

pag. 7

1.3

Leeswijzer

pag. 7

2. Kaders en uitgangspunten

pag. 7

2.1

Veiligheidsanalyse

pag. 7

2.2

Jaarlijks handhavingsuitvoeringsprogramma, forecast en marap

pag. 8

2.3

Monitoring beleid integrale werkgroep

pag. 8

3. Prioriteiten op basis van de analyse

pag. 8

3.1

Van analyse naar prioriteiten

pag. 8

3.2

Toelichting matrix

pag. 8

4. Uitwerking geprioriteerde thema’s

pag. 9

4.1

Objectieve veiligheid

pag. 9

4.2

Jeugdoverlast

pag. 19

4.3

Jeugdcriminaliteit

pag. 20

4.4

Verkeersveiligheid

pag. 22

4.5

Ondermijning

pag. 24

5. Versterking samenwerking

pag. 25

5.1

Veiligheidsparticipatie voor inwoners

pag. 25

5.2

Eigen verantwoordelijkheid inwoners

pag. 25

5.3

Regionale samenwerking

pag. 25

5.4

Interne en externe samenwerking

pag. 25

5.5

Integrale werkgroep veiligheid

pag. 25

5.6

Ambtelijke inbedding veiligheid en interne afstemming

pag. 25

5.7

Flankerend en toekomstig beleid

pag. 26

5.8

Samenwerking veiligheid en handhaving

pag. 26

6. Cyclus en begroting

pag. 26

6.1

Coördinatie

pag. 26

6.2

Beleidscyclus

pag. 26

3

6.3

Begroting

pag. 26

Overzicht interne en externe partners

pag. 27

Matrix met prioritering en aandachtspunten

pag. 27

4

Inleiding Voor u ligt het Integrale Veiligheidsplan (IVP) 2023-2026 van de gemeente Voorschoten. Hierin worden kaders weergegeven waarbinnen jaarplannen en projecten op het gebied van veiligheid worden ontwikkeld in de periode van 2023-2026. Het doel van dit meerjarige veiligheidsbeleid is het handhaven van het huidige niveau binnen de gemeente Voorschoten en het, waar nodig, op thema’s optimaliseren van het veiligheidsniveau. Het vierjaarlijks vaststellen van een integraal veiligheidsplan door gemeenten, zou verankerd worden in de Gemeentewet. Dit wetsvoorstel ‘Regierol Gemeenten’ is in 2013 ingetrokken. Hierdoor hebben de gemeenteraden niet de verplichting gekregen om elke vier een integraal veiligheidsplan (IVP) vast te stellen. Momenteel kent alleen de Politiewet een verwijzing naar een vierjaarlijks IVP. Ondanks dat het niet verplicht is, wordt in de gemeente Voorschoten groot belang gehecht aan een Integraal Veiligheidsbeleid. Dit beleid vormt de kadernota voor het te voeren veiligheidsbeleid en maakt duidelijk op welke manier veiligheid binnen de gemeente georganiseerd is. Een belangrijk uitgangspunt is dat er altijd ruimte moet zijn om capaciteit flexibel in te zetten op actuele thema’s; ook als deze niet passen binnen onze lokale prioriteiten.

De ontwikkelingen in de maatschappij gaan zo snel dat het niet altijd mogelijk is daar voor een periode van vier jaar op in te spelen met een beleidsplan. Een concreet voorbeeld van zo’n ontwikkeling is de coronapandemie van de afgelopen jaren. Deze heeft immers ingrijpende gevolgen gehad voor de samenleving, die in 2018 ten tijde van opstellen van de vorige beleidsnota niet te voorzien waren. Op dit moment is nog niet te voorspellen hoe de coronapandemie zich zal ontwikkelen en of er voor de komende jaren maatregelen getroffen moeten worden. Het is echter wel duidelijk dat de periode die achter ons ligt gevolgen heeft gehad voor ons allemaal. Soms zijn dit gevolgen op het sociale vlak, soms ook economische gevolgen. Een ander belangrijke wijziging ten opzichte van de voorgaande beleidsnota betreft het opheffen van de werkorganisatie Duivenvoorde (WODV), zodat de gemeente Voorschoten vanaf 1 september 2021 kon bouwen aan een zelfstandige ambtelijke organisatie.

1.1 Centrale boodschap Voorschoten is een veilige gemeente waar jong en oud samen werken aan veiligheid. Er zijn geen grote veiligheidsissue’ s in Voorschoten. Het is een relatief veilige gemeente waar veel bewoners zich veilig voelen. In de Veiligheidsenquête geeft 91,7% van de bewoners aan dat zij zich veilig voelen in Voorschoten. Desondanks blijft er sprake van uiteenlopende kleinere veiligheidsproblematiek in Voorschoten en de regio. Uiteraard heeft iedere inbraak, geweldsmisdrijf, brand of bedreiging grote impact op jong én oud en vraagt dit om voortdurende inzet van de gemeente en betrokken partners. Dankzij de ligging tussen grote gemeenten als Leidschendam-Voorburg en Leiden is er uiteraard ook ten aanzien van openbare orde en veiligheid sprake van een zogenaamd ‘waterbed-effect’. Jeugd uit Leiden en omstreken verblijft ook regelmatig in Voorschoten en andersom bijvoorbeeld. Ook ten aanzien van georganiseerde criminaliteit is het van belang dat Voorschoten maatregelen treft en een integrale aanpak ontwikkelt om te voorkomen dat de gemeente een plaats wordt waar criminelen hun activiteiten naar verplaatsen als ze met succes zijn geweerd in de omliggende regio.

1.2 Systematiek Kernbeleid Veiligheid VNG Voor het nieuwe IVP 2023 -2026 is het uitgangspunt de methodiek van het Kernbeleid Veiligheid van de VNG geweest. Hierbij is een verdeling gemaakt naar vijf veiligheidsvelden met onderliggende thema’s (zie hiervoor het onderliggend schema)

5

Naast de ambtelijke organisatie van de gemeente Voorschoten, zijn het ook vooral de ketenpartners die een belangrijke bijdrage aan het veiligheidsbeleid leverden. Als eerste is gestart met een brede interne en externe analyse. In het kader van het intensiveren van de samenwerking met de ketenpartners heeft in april een eerste bijeenkomst plaatsgevonden waarin een brede delegatie van de politie en een aantal collega’s van de gemeentelijke organisatie, waaronder adviseur OOV, contactpersoon Wijken en de Boa’s kennis hebben genomen van een nieuw instrument vanuit de Nationale Politie : de gebiedsscan Criminaliteit en Overlast. Expertmeeting gebiedsscan Criminaliteit en Overlast. Het politieteam Leiden Zuid met de verschillende vakdisciplines en de wijkagenten van Voorschoten hebben een zogenaamde gebiedsscan Criminaliteit en Overlast opgesteld. Deze Gebiedsscan Criminaliteit en Overlast bracht in kaart waar, wat, wanneer gebeurt in een gemeente of deelgemeente. Het combineert kennis van meldingen en incidenten uit de politiesystemen met de straatkennis van de wijkagent. Na de presentatie van deze gebiedsscan is met een kleine delegatie van de te formeren werkgroep gesproken over een verdieping van deze gegevens om als basis te kunnen dienen van de brede interne en externe analyse.

De deelnemers van de werkgroep hebben brede kennis van het betreffende veiligheidsveld, zijn innovatief en hebben een ruime scope en vaardigheden. Prioriteren Binnen het veiligheidsbeleid wordt geprioriteerd op onderwerpen die in de komende vier jaar belangrijk zijn. Dat prioriteren gebeurd op basis van de veiligheidsanalyse van de verschillende veiligheidsthema’s. Deze onderwerpen worden als speerpunt opgenomen in het IVP 2023 - 2026. Samen met interne en externe partners én inwoners worden binnen de verschillende thema’s de belangrijkste punten aangegeven, op basis waarvan de prioritering plaats vindt. De gemeenteraad maakt de selectie van de belangrijkste veiligheidsvraagstukken en stelt de prioritering vast. Hierdoor ontstaat binnen het IVP een verdeling van prioritaire veiligheidsthema’s en overige strategische thema’s. De geprioriteerde thema’s zijn de speerpunten van het nieuwe IVP en de overige strategische thema’s kennen een lager profiel en zijn meer ‘going concern’. Door de brede opzet, de inzet van de integrale ambtelijke werkgroep, de gebiedsscan criminaliteit en overlast, de veiligheidsenquête van inwoners en discussie met ketenpartners is getracht een volledig veiligheidsbeeld te schetsen.

6

1.3 Samenvatting prioriteiten Objectieve veiligheid: Over het algemeen is het totaal aantal misdrijven gedaald, zowel in de regio als in de gemeente Voorschoten. Op een aantal onderwerpen is het aantal misdrijven juist gestegen, zoals huiselijk geweld, zedenmisdrijven, horizontale fraude en fietsdiefstallen. Jeugdoverlast: In het regionaal beleidsplan is jeugd en veiligheid een geprioriteerd thema. De preventieve inzet als onderdeel van de jeugdaanpak betreft vooral het voorkomen dat jongeren overlast gaan veroorzaken of onderdeel gaan uitmaken van een criminele jeugdgroep. Deze aanpak wordt samen met het sociaal domein opgesteld. Jeugdcriminaliteit: Vanuit het project dealbreakers is naar voren gekomen dat er een gebrek aan inzicht en contact is met een jongere zodra deze van de basisschool naar het voortgezet onderwijs overgaat. Deze jongeren zijn op straat, maar zeker ook online, vatbaar voor ronselen ten behoeve van de (drugs)criminaliteit. Hun leefwereld speelt namelijk grotendeels online af en blijven om die reden voor (zorg)professionals vaak buiten zicht. We moeten investeren in het voorkomen van criminele carrières van jongeren, zodat we (kwetsbare) jongeren kunnen behoeden voor een leven in de criminaliteit. Bewustwording en het herkennen van signalen ligt aan de basis van het voorkomen van jonge aanwas, niet alleen op straat maar zeker ook online.

Verkeersveiligheid: Het thema verkeersveiligheid is een lokaal geprioriteerd thema. Met name de verkeersveiligheid op rotondes en fietspaden is een aandachtspunt. Ondermijning: Georganiseerde en ondermijnende criminaliteit is een landelijk, regionaal en ook lokaal thema. Door het opstellen van een pro-actieve aanpak wordt de informatiepositie vergroot, zijn de inwoners, ondernemers en met name ook de ambtelijke organisatie zich beter bewust van signalen van ondermijning en is er een centraal meldpunt waar signalen binnenkomen. Onder regie van de regisseur ondermijning wordt de aanpak uitgevoerd. 1.4 Leeswijzer In hoofdstuk 2 worden de kaders en uitgangspunten van het IVB beschreven. In hoofdstuk 3 worden de prioriteiten schematisch weergegeven, die in hoofdstuk 4 verder zijn uitgewerkt. Hoofdstuk 5 geeft weer hoe intern en extern wordt samengewerkt. Hoe de structuur van dit beleidsplan financieel is opgezet wordt in Hoofdstuk 6 aangegeven.

2. Kaders en uitgangspunten 2.1 Veiligheidsanalyse Er is een uitgebreide veiligheidsanalyse opgesteld. Deze vormt de basis voor dit integraal veiligheidsbeleid. Op basis van deze opgestelde veiligheidsanalyse is er een matrix gemaakt met een overzicht van aandachtspunten per thema (zie bijlage 1).Tijdens de themabijeenkomst van 21 september is deze matrix besproken met een delegatie van de gemeenteraad. Naast een kleine groep ambtenaren was hier ook de teamleiding van politie Leiden Zuid bij aanwezig. De verschillende thema’s zijn uitgewerkt en overzichtelijk opgesteld. Vervolgens zijn de raadsleden aan de slag gegaan met het aangeven van 3 prioriteiten. Over een aantal aandachtspunten is van gedachten gewisseld en er zijn enige door raadsleden aangedragen punten toegevoegd of samengevoegd. De geprioriteerde thema’s van deze bijeenkomst luiden als volgt (in willekeurige volgorde): - Objectieve veiligheid - Jeugdcriminaliteit / Jeugdoverlast - Verkeersveiligheid - Georganiseerde en ondermijnende criminaliteit Volgens planning wordt op 1 december2022 dit concept IVP 2023 -2026 behandeld in de commissievergadering van de commissie Burger en Bestuur en vervolgens op 8 december 2022 aan de gemeenteraad ter besluitvorming aangeboden.

7

2.2 Jaarlijks Handhavingsuitvoeringsprogramma, forecast en marap Het jaarlijks Handhavingsuitvoeringsprogramma wordt afgestemd op het integraal veiligheidsbeleid Dit uitvoeringsprogramma wordt jaarlijks geëvalueerd en activiteiten en of doelen zullen indien nodig worden aangepast of bijgesteld. Dankzij de maandelijkse forecast (vooruitblik) en marap (maandrapportage) is elke maand overzichtelijk gemaakt welk onderdeel van het integraal veiligheidsbeleid wordt uitgevoerd. 2.3 Monitoring beleid integrale werkgroep Dit beleidsplan is tot stand gekomen dankzij de samenwerking met de diverse interne afdelingen en de verschillende ketenpartners. Deze integrale werkgroep heeft meegedacht en gewerkt aan de verschillende thema’s binnen het veiligheidsbeleid en activiteiten en planning is afgestemd met de verschillende sectorale beleidsnota’s. Voor wat betreft financiële middelen voor activiteiten binnen het sectoraal beleid zoals bijvoorbeeld jeugdbeleid (denk aan de financiering voor jongerenwerk als onderdeel van Voorschoten voor Elkaar) of verkeersbeleid wordt separaat door de verschillende afdelingen voorstellen gedaan. Verder zal in de jaarlijkse begroting worden opgenomen welke onderdelen van het beleidsplan zullen worden uitgevoerd. In het jaarverslag van het team Openbare Orde en Veiligheid wordt verslag gedaan van hetgeen dat jaar is uitgevoerd.

3. Prioriteiten op basis van de analyse De prioritering op basis van de veiligheidsanalyse komt in de hoofdstuk aan bod.

3.1 Van analyse naar prioriteiten Zowel door de VNG als door het Centrum Criminaliteitspreventie wordt geadviseerd om het aantal geprioriteerde thema’s beperkt te houden. Dit betreffen thema’s die de komende jaren met voorrang opgepakt worden, dan wel structureel aandacht gaan krijgen. De prioritering vanuit de IVB matrix is teruggebracht naar 5 prioriteiten: • • • • •

Objectieve veiligheid Jeugdoverlast Jeugdcriminaliteit Verkeersveiligheid Ondermijning

Binnen de matrix is vanuit de thema’s gekeken naar verdere prioritering op basis van de eerder gemaakte veiligheidsanalyse. Er is een scoring gegeven op 4 punten: o o o o

A= analyse van de cijfers B= verdieping experts/ bewoners C= input delegatie gemeenteraad D= coalitieakkoord en concept RBP (regionaal beleidsplan eenheid Den Haag)

Verder is er rekening gehouden met de borging binnen reguliere processen via lopende jaarlijkse preventie-acties en de hotspotaanpak van de politie op diverse thema’s.

3.2 Toelichting matrix In de matrix is er een vertaling gemaakt van een ambitie naar inbedding binnen regulier proces met een melding prioriteit of going concern. Er is een korte samenvatting gemaakt van aandachtspunten. Omdat het integraal veiligheidsbeleid meerjarig is, gebeurt dit in algemene bewoordingen. Deze algemeen geformuleerde ambities worden, waar nodig, verder uitgewerkt. Daar waar dit handhavingscapaciteit vraagt, wordt aansluiting gezocht bij het jaarlijkse handhavings-uitvoeringsplan (HUP).

8

4. Uitwerking geprioriteerde thema’s 4.1 Objectieve veiligheid Bij objectieve veiligheid gaat het om verschillende vormen van vermogens- en geweldscriminaliteit die zich in de alledaagse woon- en leefomgeving van bewoners kunnen voordoen. Het betreft zowel ‘veel voorkomende’ als ‘high impact’-criminaliteit. Vermogenscriminaliteit: o.m. woninginbraak, kelderboxinbraak, auto-inbraak, fietsendiefstal, diefstal motorvoertuigen, zakkenrollerij en straatroof. Geweldscriminaliteit: o.m. bedreiging, mishandeling, openlijke geweldpleging, huiselijk geweld. Bij vermogenscriminaliteit is aandacht voor het eventuele georganiseerde karakter (bendes, banditisme) van belang. Veiligheidsproblematiek cijfermatig beeld Politiecijfers Misdrijven totaal Hillegom Katwijk Leiden Leiderdorp Lisse Noordwijk Oegstgeest Teylingen Voorschoten Zoeterwoude District F

2018 669 1768 6313 725 723 1781 614 1083 739 193 14.608

Misdrijven 2019 721 1688 6695 789 783 1657 724 1220 711 225 15.213

2020 722 2013 6103 1012 739 1728 819 1318 790 256 15.500

2021 624 1890 5483 848 677 1662 686 1049 767 278 13.964

Verschil -98 -123 -620 -164 -62 -66 -133 -269 -23 +22

Op districtsniveau is er een daling zichtbaar in het aantal misdrijven in het jaar 2021 ten opzichte van het jaar ervoor. Deze daling is tevens te zien in Voorschoten en komt neer op 3%.

Top 5 Dalers misdrijven binnen werkgebied District Leiden - Bollenstreek Onder invloed (weg) Diefstal/inbraak woning Diefstal van brom-, snor-, fietsen Horizontale fraude Drugshandel

2020 802 594 1.976 2.817 332

jan t/m dec 2021 527 358 1.760 2.646 166

verschil -275 -236 -216 -171 -166

Geweldscriminaliteit Bedreiging: Het aantal bedreigingen zijn gelijk gebleven ten opzichte van 2020, in beide jaren bedraagt het aantal 21. Bedreiging komt nog steeds voornamelijk voor in de relationele sfeer. Over het algemeen kennen ‘bedreiger’ en ‘bedreigde’ elkaar.

9

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Bedreiging

21

Peildatum: mrt 2022

2020: 21 2019: 17 2018: 22 2017: 33

Het aantal bedreigingen zijn gelijk Het gebleven ten opzichte van 2020

Mishandeling: Het aantal mishandelingen in 2021 is gedaald ten opzichte van 2020. Kwam dit in 2020 zo’n 37 keer voor, was het aantal in 2021 22% minder, namelijk 29. Dit betreft 27 eenvoudige mishandelingen en 2 zware.

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Mishandeling

Peildatum:mrt 2022

-22%

29

2020: 37 2019: 26 2018: 32 2017: 33

Minder mishandelingen ten opzichte van voorgaand jaar

Huiselijk geweld (misdrijven): Het aantal misdrijven op het gebied van huiselijk geweld is met 54% gestegen van 13 in 2020 naar 20 in 2021. Deze stijging is te wijten aan de COVID-19 maatregelen en aanpassing in de werkwijze. De werkwijze is op 2 punten aangepast: 1. Eerder draaiden de politie alleen zaken na een aanhouding. Tegenwoordig grijpt de politie eerder in middels een zogenaamd preventief huisverbod. Op zich een ongelukkig gekozen woord maar feitelijk is dit een procedure waarbij er geen verdachte aangehouden is maar waarbij wel sprake is van dreiging. 2. Binnen de politie worden collega’s bijgeschoold waardoor er eerder wordt overgegaan tot een aanhouding. Waar er voorheen vaak bemiddeld werd, wordt er nu vaker aangehouden. Dit is ook waar de wetgeving op gericht is. Ook de hovj’s (hoofdofficier van justitie) die bezig zijn met de huisverboden werken wat strakker volgens het protocol waardoor er meer zaken worden opgestart en daardoor neemt de kans op een huisverbod toe

10

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Huiselijk geweld (misdrijven)

Peildatum: mrt 2022

54% 2020: 13 2019: 11 2018: 20 2017: 29

20

Gestegen ten opzichte van 2020

Zedenmisdrijven : Ook dit aantal is gestegen, met 57% van 7 in 2020 naar 11 in 2021. De stijging zit in het aantal schennisplegingen ten opzichte van 2020. Het betreft 5 x schennispleging 3 x verkrachting 2 x aanranding 1 x seksueel misbruik Ten aanzien van zedenmisdrijven is er niet echt een verklaring van het schommelen van de cijfers Van de afgelopen jaren.

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Zedenmisdrijven

Peildatum: mrt 2022

57%

11

2020: 7 2019: 7 2018: 5 2017: 13

Stijging zedenmisdrijven in 2021 ten opzichte van 2020

Huiselijk geweld, misdrijven Voorschoten in relatie tot Regio

Misdrijven Projectcode HG

gemeente Hillegom gemeente Katwijk gemeente Leiden

jan t/m dec 2019

2020

2021

25 67 106

16 33 112

21 55 122

verschil 2021 & 2020

5 22 10

verschil in %

31% 67% 9%

11

gemeente Leiderdorp gemeente Lisse gemeente Noordwijk gemeente Oegstgeest gemeente Teylingen gemeente Voorschoten gemeente Zoeterwoude Totaal Leiden-Bollenstreek

16 16 26 11 23 11 4 305

8 8 30 11 18 13 5 254

11 6 37 17 16 20 5 310

3 -2 7 6 -2 7 0 56

38% -25% 23% 55% -11% 54% 0% 22%

Vermogensmisdrijven zonder geweld Woninginbraak (poging en voltooid): Het aantal inbraken is met 45% gedaald, van 44 in 2020 naar 24 in 2021. Deze daling is te verklaren door de COVID-19 maatregelen, o.a. thuiswerk advies, meer sociale controle. Merendeel van de bewoners van huizen waar is ingebroken is boven de 50 jaar en zelfs een groot deel boven de 60 jaar. Meeste inbraken worden gepleegd op de late dag / vroege avond

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Woninginbraak (poging en voltooid)

Peildatum: mrt 2022

- 45% 2020: 44 2019: 39 2018: 54 2017: 62

24

Daling woninginbraken in 2021 ten opzichte van 2020

Woninginbraken Voorschoten in relatie tot de regio

800

600

400

Dis F

Hillegom

Katwijk

Leiden

2018 Dis F Hillegom

Katwijk

Leiden

Leiderdorp

Lisse

2019

2020

Leiderdorp Lisse

Noordwijk

Oegstgeest

Teylingen

Teylingen

Voorschoten Zoeterwoude

Voorschoten

Zoeterwoude

2021

Noordwijk Oegstgeest

200

2018

608

40

71

207

37

30

69

54

40

54

6

2019

734

40

86

268

34

42

78

51

82

39

14

0 2020

594

20

65

192

26

34

57

64

78

44

14

2021

358

11

23

130

18

17

53

27

44

24

11

verschil

236

9

42

62

8

17

4

37

34

20

3

%

-40

-45

-65

-32

-31

-50

-7

-58%

-44%

-45%

-21%

Inbraak schuur/garage/box etc: Het aantal inbraken in schuren en dergelijke is gedaald met 63% van 32 in 2020 naar 12 in 2021.

12

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Inbraak schuur / garage / box etc.

Peildatum: mrt 2022

- 63%

12

2020: 32 2019: 17 2018: 7 2017: 36

Daling inbraak schuur/garage/box etc tov 2020

Diefstal fiets: Het aantal fietsdiefstallen is gedaald met 30% van 32 in 2020 naar 12 in 2021. De plaats waar in 2020 de meeste fietsdiefstallen plaatsvonden is rond het station. De ‘hotspot’ in 2021 is het centrum van Voorschoten. Corona zou invloed kunnen hebben op de cijfers, geen scholen open en veel thuiswerken. In 2022 tot nu toe is het aantal fietsdiefstallen enorm gestegen, tot 19 april 2022 zijn 33 fietsdiefstallen genoteerd, waarbij ook hier het centrum als ‘hotspot’ geldt. Naast diefstal van elektrische fietsen worden ook losse accu’s van fietsen gestolen.

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Diefstal fiets

Peildatum: mrt 2022

-30%

59

2020: 84 2019: 58 2018: 96 2017: 143

Daling fietsendiefstallen in 2021 ten opzichte van 2020

13

Diefstal brom- en snorfietsen: Het aantal is met 43% gedaald van 21 in 2020 naar 12 in 2021. Tot 19 april 2022 is er bij de politie 1 melding gemaakt van een gestolen brom- of snorfiets.

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Diefstal brom- en snorfietsen

Peildatum: mrt 2022

- 43%

12

2020: 21 2019: 11 2018: 15 2017: 17

Daling diefstal brom-/snorfietsen in 2021 ten opzichte van 2020

Diefstal motorvoertuigen: Dit aantal is gestegen met 25% van 12 in 2020 naar 15 in 2021. Er is een dader(groep) in onderzoek. Er is een aandeel ‘mobiel banditisme’ in het district zichtbaar.

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Diefstal motorvoertuigen

Peildatum: mrt 2022

25%

15

2020: 12 2019: 8 2018: 9 2017: 13

Stijging diefstal motorvoertuigen in 2021 ten opzichte van 2020

Diefstal uit/vanaf motorvoertuigen: dit aantal is gestegen met maar liefst 107% van 28 in 2020 naar 58 in 2021. Er heeft zich een verschuiving voorgedaan van het soort diefstallen. Van de gelegenheidsdiefstallen naar de diefstallen van katalysatoren/navigatie en auto-onderdelen vanaf de auto.

14

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Diefstal uit / vanaf motorvoertuigen

Peildatum: mrt 2022

107%

58

2020: 28 2019: 47 2018: 62 2017: 81

Stijging diefstal uit / vanaf motorvoertuig in 2021 ten opzichte van 2020

Horizontale fraude: Ten opzichte van het jaar 2020 is het aantal gevallen van horizontale fraude met 5% gestegen, van 162 in 2020 naar 172 in 2021. Stijging van horizontale fraude is een landelijke trend. Covid-19 maatregelen leidden tot extra stijging. Leeftijd slachtoffers tussen de 45 en 71 jaar. Veelal wordt jeugd ingezet als geldezel.

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Horizontale fraude

Peildatum: mrt 2022

5% 170

2020: 162 2019: 95 2018: 74 2017: 74

.

Stijging horizontale fraude in 2021 ten opzichte van 2020

In het regionaal beleidsplan eenheid Den Haag is horizontale fraude als één van de thema’s opgenomen, weliswaar onder de noemer ‘cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit’. Uit het algemeen veiligheidsbeeld van de politie Eenheid Den Haag blijkt dat het gaat om fraude met bankgegevens, misbruik van accounts voor bestellingen, helpdeskfraude, smaad en laster. Daarnaast worden inwoners van de eenheid Den Haag slachtoffer van cyberdelicten in het kader van diefstal van gegevens, cyberstalking of met betrekking tot afpersing en chantage. In het laatste geval betreft het enerzijds ransomware en anderzijds sextortion, afpersing met een seksueel getinte foto of video van het slachtoffer. Wat betreft daderschap lijkt sextortion vooral te liggen in de sfeer van jeugdcriminaliteit.

15

De jeugd is een kwetsbare groep: zij wordt relatief vaak slachtoffer (vooral van hacken en cyberpesten) en is ook vaker betrokken als verdachte. Ouderen lijken meer kwetsbaar te zijn voor specifieke vormen van gedigitaliseerde fraude zoals vriend-in-nood-fraude (whatsapp-fraude). Resultaten veiligheidsenquête Voorschoten

•

Van de 72,7% die aangeeft te maken te hebben gehad met criminaliteit in het jaar 2021 geeft men aan dat dit betreft : - beroving 8 keer, (6,2%) - fiets- of autodiefstal 39 keer (30%) - inbraak 47 keer (36,2%) - mishandeling 12 keer (9,2%) - drugsdealen 2 keer (1,5%) - overig steeds 1% variërend van rijden onder invloed, lastig vallen etc.

•

•

De bewoners van Voorschoten die aangeven dat zij slachtoffer zijn geworden van cybercrime hebben voornamelijk te maken gehad met koop- of verkoopfraude via internet en hacken. In het overzicht ‘Veiligheidsproblematiek, cijfermatig beeld’ zijn de cijfers weergegeven vanuit de Gebiedsscan criminaliteit en overlast zijn de cijfers opgenomen onder de noemer ‘horizontale fraude’. Bewoners zijn te spreken over de Buurt Whatsapp groepen.

16

Huidige veiligheidsproblematiek Huiselijk geweld • In Voorschoten is het aantal misdrijven van huiselijk geweld de afgelopen jaren fors gestegen met zo’n 54% van 13 in 2020 naar 20 in 2021. In 2021 is 10 keer een huisverbod opgelegd door de burgemeester. Opvallend is wel dat het percentage opgelegde huisverboden met 10% fors lager is dan het Eenheidsniveau van 22,9%. • Lokaal aanpak waar kan en regionaal waar nodig. Zedenmisdrijven • Het afgelopen jaar is het aantal zedenmisdrijven gestegen met 57%. Dit komt met name door een toename van incidenten door schennisplegers. Woninginbraken • In Voorschoten is het aantal woninginbraken de afgelopen jaren gedaald. Ondanks deze daling blijft de impact van deze vorm van criminaliteit groot en daarom een punt van aandacht. • Merendeel van de bewoners van huizen waar is ingebroken is boven de 50 jaar en zelfs een groot deel boven de 60 jaar. • Meeste inbraken worden gepleegd op de late dag/vroege avond Fietsendiefstal • Het aantal fietsendiefstallen is na een daling in 2021 vanaf 2022 weer fors toegenomen. Naast (elektrische)fietsen zijn ook de accu’s van de elektrische fietsen erg in trek. Er worden met name veel fietsen gestolen in het centrum. Aangezien in de regio Leiden – Bollenstreek in zijn geheel op min of meer dezelfde wijze veelal elektrische fietsen worden gestolen wordt uitgegaan van een professionele aanpak door criminelen.

In de regio wordt dan ook nauw samengewerkt. Cybercrime • Bij cybercrime gaat het om delicten die gepleegd worden met informatie- en communicatietechnologie (ICT) en die gericht zijn op ICT. Voorbeelden zijn het hacken van een computer of het plaatsen van ransomware. Gedigitaliseerde criminaliteit betreft het plegen van traditionele delicten doormiddel van ICT. Voorbeelden zijn internetoplichting of online bedreiging. Uit het Algemeen veiligheidsbeeld van de politie eenheid Den Haag (2021) blijkt dat het met name gaat om fraude met bankgegevens, misbruik van accounts voor bestellingen, helpdeskfraude, smaad en laster. • In het concept RBP 2023 -2026 is de aanpak van cybercrime geprioriteerd. Er zijn een aantal speerpunten: o Verkrijgen van helderheid in rollen, taken en bevoegdheden. Dit moet voor alle kernpartners zijn. Gekeken wordt wat daarin het gedeelde perspectief is. Wat zijn de verwachtingen die aan elke partner kunnen worden gesteld en welke informatie mogen te verwerken. Voor een groot deel van de vragen moet het antwoord door de landelijke overheid worden gegeven. o Zorgen voor een betere analyse, duiding en agendering van de problematiek. Hiervoor moet regelmatig een duidelijk beeld opgesteld worden met duiding vanuit de politie en informatie vanuit andere sectoren.

Dit is mede van belang vanwege het feit dat criminelen creatief en wendbaar zijn waardoor steeds weer nieuwe vormen van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit ontstaat. o Opstellen handelingsperspectief. De digitaliseerde weerbaarheid van potentiële slachtoffers moet vergroot. En daderschap moet worden voorkomen. Er bestaan verschillende interventies die toegepast kunnen worden, het RSIV zal dit coördineren. o Gezamenlijk ontwikkelen van (onderdelen) van een aanpak gericht op bewustwording en preventie.

17

Hierbij wordt de samenwerking geïntensiveerd tussen politie, OM en gemeenten, met externe deskundigheid vanuit het bedrijfsleven en de wetenschap. Binnen de ambtelijke organisatie worden trainingen en oefeningen georganiseerd. Algemene aandachtspunten • Het vergroten van het bewustzijn van bewoners om slachtoffer te worden van een vermogensdelict en het benadrukken van de eigen verantwoordelijkheid daarin. • Het stimuleren en faciliteren van burgerinitiatieven gericht op het voorkomen van slachtofferschap. • Het integraal blijven samenwerken tijdens de donkere dagen wanneer traditioneel de meeste woninginbraken en overvallen plaatsvinden (donkere dagen offensief). Specifieke aandachtspunten Huiselijk geweld • Om te voorkomen dat het aantal zaken van huiselijk geweld en kindermishandelingen verder toeneemt is het van belang dat het aantal bedreigingen en conflictbemiddelingen door een preventieve aanpak daalt of tijdig in beeld is bij de hulpverlening. • Het verder verbinden van de ketens zorg en veiligheid waardoor het streven naar één gezin, één plan en één regisseur breder wordt opgepakt. • Monitoren of het aantal bij de politie binnengekomen meldingen en incidenten overeenkomt met het aantal binnengekomen zorgmeldingen bij het Veilig Verder Team. Zedenmisdrijven • Incidenten monitoren en indien nodig een persoonsgerichte aanpak starten.

Diefstal uit schuur/tuinhuis • Goede verlichting kan ook helpen bij het bestrijden van inbraken. Dit wordt onderdeel van het zogenaamde ‘donkere dagen offensief’. Diefstal fiets • Burgers bewust blijven maken dat zij preventief kunnen handelen door hun fiets goed op slot te zetten. • Inzet cameratoezicht zou mogelijk kunnen helpen bij bestrijden van de diefstallen. Ook de inzet van lokfietsen kan gecontinueerd worden. • Aanpak van weesfietsen continueren . • Gemeente en partners zorgen voor goede voorzieningen in de openbare ruimte om fietsen juist en veilig te stallen. • Inzet (online)communicatie campagne samen met ketenpartners als politie en regiogemeenten. Woninginbraken • Inzet BuurtWhatsapp gebruiken ter informatie en preventie. Cybercrime • Het vergroten van bewustwording bij de ondernemers en bewoners. • Inzetten op interne veiligheid van de gemeente.

18

4.2 Jeugdoverlast Dit thema heeft betrekking op overlast van jongeren, vaak in groepsverband. Het kan gaan om mildere vormen maar ook om zwaardere vormen (‘echte’ overlastgevende groepen). Het uit zich bijvoorbeeld door geluidsoverlast, intimiderend aanwezig zijn, zwerfvuil achterlaten en soms ook om vernielingen en andere vormen van kleine criminaliteit. Kenmerkend voor de minder zware groepen is dat ze in principe goed aanspreekbaar/corrigeerbaar zijn door de omgeving. Bij de zwaardere vormen is er meer ‘eigen systeem’ (hiërarchie) in de groepen en zijn ze lastiger te corrigeren. Ook is er veelal (lichte) criminaliteit in het spel. Veiligheidsproblematiek: cijfermatig beeld Politiecijfers Op het gebied van jeugdoverlast tonen de cijfers aan dat na een stijging van 2018 tot en met 2020 in 2021 ruim 30% minder meldingen zijn gedaan. De beperkende maatregelen ter bestrijding van het coronavirus kunnen ook hier een oorzaak van zijn. Door het beperken van het sociaal verkeer waren veel jongeren dus ook beperkt in het gezamenlijk doorbrengen van tijd in het centrum of op andere plaatsen in Voorschoten.

Gebiedsscan Voorschoten 2021 Overlast jeugd

Peildatum: mrt 2022

- 32%

115

2020: 169 2019: 132 2018: 125 2017: 241

Daling melding overlast jeugd in 2021 ten opzichte van 2020

Toch zijn er wel meldingen gedaan. Bij het ter plaatse gaan constateren verbalisanten vaak geen overlast. Ook hier kan de bestrijding van het coronavirus van invloed zijn geweest, mensen waren vaker thuis en moesten ook thuiswerken, dus is er wellicht meer overlast ervaren. Jeugd en veiligheid is één van de thema’s binnen het Regionaal Beleidsplan 2023-2026 eenheid Den Haag. Jeugd en veiligheid is een breed thema dat bij alle andere regionale veiligheidsthema’s een rol speelt. Het is een rode draad door alle onderwerpen heen. Belangrijk om te benadrukken dat het met de meeste jongeren in de eenheid Den Haag goed gaat. Er is slechts een klein deel dat overlast veroorzaakt of in de criminaliteit belandt. Volgens het algemeen veiligheidsbeeld van de politie (2021) is de daling van de jeugdcriminaliteit gestopt en neemt de jeugdoverlast toe. Jaarlijks worden de (leden) van jeugdgroepen in kaart gebracht met behulp van de Groepsscan. De groepsscan is eind 2021 vernieuwd, waardoor er beter zicht is op jeugdgroepen waar sprake is van (messen)geweld, betrokkenheid bij georganiseerde (drugs)criminaliteit en cybergerelateerde criminaliteit door jeugdigen. De meest recente groepsscan geeft aan dat er in de eenheid Den Haag 38 problematische jeugdgroepen actief zijn, waarvan 10 criminele jeugdgroepen. In Voorschoten zijn geen criminele jeugdgroepen actief.

19

Resultaten Veiligheidsenquête Voorschoten • Inwoners geven aan overlast te ervaren van hangjongeren in het centrum en in de parken. Dit onder de noemer ‘straatschoffies, hangjeugd, raddraaiers en jeugdbendes’. Huidige veiligheidsproblematiek • In Voorschoten is er dan wel sprake van overlast door jongeren, maar er is (nog) geen sprake van criminele of overlastgevende groepen met een vaste structuur. Het gaat in Voorschoten om hinderlijke en soms overlastgevende individuen die vaak in groepsverband in de openbare ruimte samenkomen en daarbij soms geluidsoverlast veroorzaken, vernielingen plegen, zwerfvuil achterlaten of intimiderend gedrag vertonen. • De benadering naar de jongeren toe betreft een benadering ten aanzien van veroorzaken van overlast, niet ten aanzien van aanwezigheid. Jongeren, volwassenen en senioren hebben allemaal het recht om aanwezig te zijn en zich te begeven in het maatschappelijk verkeer. De preventieve inzet als onderdeel van de jeugdaanpak betreft vooral het voorkomen dat jongeren overlast gaan veroorzaken of onderdeel gaan uitmaken van een criminele jeugdgroep. • Jongeren vanuit omgeving houden zich niet aan gemeentegrenzen en ook jongeren uit Voorschoten veroorzaken overlast in omringende gemeenten. Alleen een lokale aanpak is niet voldoende om de overlast over en weer te beperken, hiervoor is regionale afstemming nodig.

• Een gezamenlijk beeld van de doelgroep lijkt soms te ontbreken. Iedere partner heeft op basis van zijn eigen informatiepositie deel zicht op de doelgroep, maar het is een uitdaging hoe deze informatie binnen de huidige wetgeving met de samenwerkende partners kan worden gedeeld. Algemene aandachtspunten • Jongerenwerk versterken als onderdeel van lokale veld vanuit Voorschoten voor Elkaar. Nieuwe visie wordt ontwikkeld en er vindt een herijking plaats van de opdracht aan Jongerenwerk. • Meer preventieve inzet. Informatiebeeld versterken van jonge overlastgevers, maar ook in het voorkomen dat deze groepen ontstaan. Tweeledige inzet van Jongerenwerk: preventief en ambulant. • HALT wijkaanpak toepassen waarbij deze aanpak naast de activiteiten van Jongerenwerk wordt ingezet. • Gezinsgerichte aanpak bij huiselijk geweld. Niet alleen op de jeugdige gericht maar op het hele gezin/systeem. Voorschoten voor Elkaar gaat dit ontwikkelen. • Relevante ontwikkelingen. Toekomstscenario kind en gezinsbescherming: er komen regionale veiligheidsteams. Voordat er kinderbeschermingsmaatregel wordt uitgesproken, wordt er door dit team hulp ingezet. Lokale veld moet hierop worden voorbereid, want complexe casuïstiek moet lokaal worden opgepakt zodat er geen maatregel genomen hoeft te worden. In 2026 moet het geïmplementeerd zijn. 18-, huiselijk geweld, maar ook ouderenmishandeling.

• Kwaliteitskader huiselijk geweld ontwikkelen met Voorschoten Voor Elkaar. • Jeugdteam bij Voorschoten voor elkaar om complexe casuïstiek op te pakken, en onveilige situaties goed te signaleren en op te pakken. • Onderzoek naar de mogelijkheden voor een ontmoetingsplek voor jongeren. • Het (opnieuw) invoeren van een signaleringsoverleg 4.3 Jeugdcriminaliteit Hier staat de individuele probleemjongeren centraal. Het gaat om jongeren met problemen op meerdere leefgebieden die niet zelden ook ‘veelpleger’ zijn. Ze vormen mogelijk de harde kern van

20

problematische jeugdgroepen, soms zelfs criminele jeugdgroepen. Het betreft bij uitstek zgn. ‘complexe casuïstiek’ die een integrale persoonsgerichte aanpak behoeven.

Veiligheidsproblematiek: cijfermatig beeld De politie registreert een persoon als verdachte van een misdrijf als er een redelijk vermoeden van schuld aan dat misdrijf bestaat. De gegevens over geregistreerde verdachten komen uit de ‘Basisvoorziening Informatie’ (BVI) van de politie. Een persoon wordt in een jaar als verdachte geteld als de persoon geregistreerd is als verdachte van een delict dat gemeld is in het betreffende jaar. Personen die verdacht zijn van meerdere misdrijven in een jaar worden éénmaal als verdachte geteld. De aantallen verdachten per type misdrijf tellen dan ook op tot een getal dat hoger is dan het totale aantal unieke verdachten, omdat er mensen zijn die van meer dan één type misdrijf worden verdacht. In zo’n geval wordt een persoon slechts één keer meegeteld in het totale aantal verdachten. Wel wordt deze persoon dan één keer geteld per type delict waarvan hij of zij is verdacht. Een voorbeeld: een verdachte van tien inbraken en twee geweldsdelicten wordt éénmaal geteld bij het vaststellen van het totale aantal verdachten, éénmaal bij de hoofdgroep vermogensdelicten en éénmaal bij de hoofdgroep geweldsdelicten. Tussen 2010 en 2018 nam het aandeel als verdachte geregistreerde jongeren af, steeg in 2019, en nam opnieuw af in 2020. Bijna 1 op de 5 jongeren kreeg in 2020 te maken met niet-fysieke seksuele intimidatie.

Afgelopen jaar werd bijna 1 op de 6 jongeren slachtoffer van online seksuele intimidatie. Het aantal geregistreerde verdachte jongeren in 2019 in Voorschoten is 1,4%. Voor het jaar 2020 betrof het percentage 1,3%. In het regionaal beleidsplan eenheid Den Haag ‘Coalitie voor veiligheid 2023-2026’ wordt onder de noemer Jeugd en Veiligheid ook aandacht besteed aan jeugdcriminaliteit. De komende jaren wordt in regionaal verband de focus gelegd op twee speerpunten om jeugdcriminaliteit terug te dringen. Ten eerste de inzet op samenwerking tussen onderwijs en het zorg- en veiligheidsdomein. Ten tweede de inzet op online straatcultuur.

Resultaten Veiligheidsenquête Voorschoten • Hoewel in de beantwoording van de vragenlijst is aangegeven dat er vermoedelijk drugs wordt gedeald op een aantal plaatsen, is hier niet bij vermeld of dit jongeren of volwassenen betreft. Huidige veiligheidsproblematiek • Met de meeste jongeren in Voorschoten gaat het goed. Maar er zijn jongeren die meer risico lopen om in de criminaliteit te belanden, vanwege een combinatie van risicofactoren, zoals alcohol- en drugsgebruik, gezinsproblematiek, schoolverzuim en beperkt verstandelijke vermogens. Het is van belang om deze individuele probleemjongeren in beeld te hebben, te houden en zoveel mogelijk vroegtijdig in te grijpen. • In Voorschoten werkt de gemeente samen met het Jeugd Preventie Team (JPT). Dit team begeleidt jongeren tot 18 jaar, die in aanraking zijn gekomen met de politie. De redenen daartoe zijn uiteenlopend. Het kan komen door problemen in de thuissituatie, op school en/of sociale omgeving. Het kan ook zijn dat een jongere verdacht wordt van een strafbaar feit.

De begeleiding is bestemd voor jongeren: o waar zorgen over bestaan, bijvoorbeeld: slachtoffers van pesten of groepsdruk; o die zorgelijk gedrag vertonen, bijvoorbeeld: spijbelen, weglopen, alcoholmisbruik; o die lichte strafbare feiten plegen, bijvoorbeeld: winkeldiefstal, vernieling, overlast; Jongeren aanmelden is voorbehouden aan de politie en de instanties Veilig Thuis, Halt en Bureau Leerplicht. Het doel is om eventuele zorgen af te wenden ofwel herhaling van crimineel gedrag te voorkomen. • Vanuit het project dealbreakers is naar voren gekomen dat er een gebrek aan inzicht en

21

contact is met een jongere zodra deze van de basisschool naar het voortgezet onderwijs overgaat. Deze jongeren zijn op straat, maar zeker ook online, vatbaar voor ronselen ten behoeve van de (drugs)criminaliteit. Hun leefwereld speelt namelijk grotendeels online af en blijven om die reden voor (zorg)professionals vaak buiten zicht. We moeten investeren in het voorkomen van criminele carrières van jongeren, zodat we (kwetsbare) jongeren kunnen behoeden voor een leven in de criminaliteit. Algemene aandachtspunten • Bewustwording en het herkennen van signalen ligt aan de basis van het voorkomen van jonge aanwas, niet alleen op straat maar zeker ook online. In het kader van het landelijke project dealbreakers sluit de gemeente Voorschoten aan bij de pilotgemeente Leiden waarbij de jongerenwerkers en de wijkboa met taakaccent jeugd worden getraind in het vergroten van kennis en bewustwording op het gebied van jonge aanwas. De middelen voor deze training komen vanuit het rijk. • Inzetten op eigen verantwoordelijkheid jongeren en ouders. • Ketenstructuur en –samenwerking blijven benutten. • Openbare ruimte aanpassen aan wederzijdse behoeften. • Jongeren en omwonenden/passanten met elkaar verbinden vanuit oogpunt van vertrouwen/bevorderen tolerantie. • Integraal, informatie-gestuurd en gericht toezicht en handhaving door de gemeente (BOA’s) in samenwerking met de politie. •

Betere aansluiting vinden bij jongeren door meer aan te kunnen sluiten bij de leef- en belevingswereld van de jongeren.

4.4 Verkeersveiligheid Verkeersveiligheid heeft betrekking op de veiligheid van verkeer voor verkeersdeelnemers in het algemeen, voor specifieke doelgroepen en in bepaalde gebieden (woongebied, scholen, winkelgebied e.d.). Deze veiligheid wordt beïnvloed door fysieke factoren (infrastructuur) en het rijgedrag van verkeersdeelnemers. Onderscheiden kunnen worden objectieve verkeersveiligheid, subjectieve verkeersveiligheid en verkeers- en parkeeroverlast.

Veiligheidsproblematiek: cijfermatig beeld De cijfers in de Corona periode 2020 en 2021 zijn sterk beïnvloed door de verschillende maatregelen, zoals het thuiswerken en de lockdowns. Uit de verwerking tussen de verwachte en de werkelijke ongevallencijfers blijkt dat het totaal aantal ongevallen zowel in 2020 als in 2021 lager liggen. Het totaal aantal verkeersslachtoffers ligt in 2020 duidelijk lager dan verwacht terwijl de cijfers in 2021 af en toe zelfs boven de verwachting liggen. Kortom beide jaren geven door de Corona-maatregelen een vertekend beeld waarmee rekening gehouden dient te worden. Gemeentecijfers Verkeersongevallen in Voorschoten 2018

2019

2020

2021

Ongevallen

93

82

74

78

Gewonde slachtoffers

52

47

40

36

Dodelijke slachtoffers

0

0

0

0

Bron: rapport Bliq, gemeente Voorschoten 2017t/m 2021

22

Onder de jongeren in de leeftijd van 12 tot 24 jaar valt 27% van de slachtoffers. In de groep kwetsbare vervoerswijzen (voetgangers,fietsers, e-bike en bromfietsers+ (=bromfiets, snorfiets,scootmobiel en brommobiel) valt ongeveer 79% van de verkeersslachtoffers.

Resultaten veiligheidsenquête Voorschoten • Bewoners geven aan dat er een aantal gevaarlijke kruispunten en rotondes zijn in Voorschoten (zoals de rotonde bij het gemeentehuis, het kruispunt bij de Molenlaan/Oranjeboomlaan, de rotonde bij het station). • Er wordt vaak te hard gereden, zelfs in 30 km/u zones, zoals als bij het cultureel centrum. Een mogelijke oplossing zijn fysieke belemmering zoals drempels. Bestelbusjes van koeriersdiensten worden expliciet genoemd als hardrijders. • Bewoners geven aan dat het zeker als fietser gevaarlijk kan zijn in Voorschoten. De wegen zijn op sommige plekken te smal en de fietspaden zijn niet goed aangegeven. Hierdoor ontstaan gevaarlijke situaties. • Bewoners geven aan dat er problemen zijn met het verkeer in de Schoolstraat. Fietsers, brommers en mensen op de voet komen hier onveilig in contact met elkaar. • Parkeerproblemen op sommige plekken(waaronder op het parkeerterrein van het station) hierdoor kunnen zich onveilige situaties voordoen. • Er is veel wildgroei en overhangend groen in Voorschoten. Dit kan leiden tot gevaarlijke situaties in het verkeer en geeft daarnaast een algemeen gevoel van onveiligheid. • Tot slot geven bewoners aan dat er sprake is van geluidsoverlast door de A4 en van motoren. Huidige veiligheidsproblematiek Verkeersveiligheid is een thema dat leeft binnen Voorschoten.

Met name de veiligheid op snelheid in het dorp en nabij scholen is een aandachtspunt binnen het verkeersbeleid. • De gemeente is veelvuldig in gesprek met bewoners van 30km/u zones om te bespreken op welke wijze naleving van de maximum snelheid bevordert kan worden. • Voortzetting van de aanpak en samenwerking met politie en scholen (bestuur, directie, ouderraden) om de verkeersveiligheid rondom de scholen te verbeteren. • Binnen de gemeente is er voortdurend aandacht en zorg voor verkeersknelpunten; deze worden via diverse kanalen bij de gemeente gemeld. Ambtelijke capaciteit en met name financiële middelen zijn hierin beperkende factoren. Het streven is deze knelpunten bij groot onderhoud zoveel mogelijk mee te nemen. Een voorbeeld hiervan is bij het groot onderhoud in Adegeest. Algemene aandachtspunten • Om de verkeersveiligheid voor fietsers te verbeteren kijken we hoe we met de beperkte middelen wat we hebben om dit te verbeteren. Fietsers zijn vaak betrokken bij eenzijdige ongevallen. Om dit te verminderen zullen we het aantal objecten op en rondom de fietspaden verminderen. Het gaat daarbij vaak om paaltjes, daar neergezet om autoverkeer te weren, maar ook bijvoorbeeld om bermen beter zichtbaar te maken en als het kan trottoirbanden vervangen door schuine trottoirbanden. Het fietsveiligheidsplan is in juni 2020 in de raad vastgesteld.

• Voorschoten heeft de beschikking over vier elektronische snelheidsdisplays. We zetten deze displays in naar aanleiding van klachten van inwoners over het te hard rijden van automobilisten. Veelal gaat het hierbij om situaties van subjectieve (een gevoel van) onveiligheid. • Daarnaast zetten we de displays in op locaties waar we weten dat er te hard gereden wordt. Deze data krijgen we uit ons softwarepakket VIA die data levert uit o.a. floating car data en data uit apps van mobiele telefoons. • Tijdens groot onderhoud worden op het gebied van verkeersveiligheid verbeteringen aangebracht. Hierbij vindt participatie plaats.

23

•

• •

Gevaarlijke situaties ten aanzien van overhangend groen kunnen gemeld worden via de website van de gemeente Voorschoten. Deze meldingen blijven met voorrang opgepakt worden en medewerkers worden direct ingezet indien noodzakelijk. Communicatie en samenwerking met bewoners versterken Nauwere samenwerking met de fietsersbond, Veilig Verkeer Nederland (afdeling Voorschoten), Adviesraad Sociaal Domein Voorschoten, scholen, handhaving en politie

4.5 Ondermijning Bij dit thema gaat het om vormen van georganiseerde criminaliteit die zich manifesteren in gemeenten/op het gemeentelijk grondgebied, met mogelijk een bedreigende uitstraling naar de (woon)omgeving. Denk aan drugsgerelateerde criminaliteit, mensenhandel, witwassen en vastgoedfraude, Outlaw Motorcycle Gangs (OMG’s). Mogelijk dat de fenomenen zich concentreren op bepaalde locaties zoals recreatieparken, bedrijventerreinen, buitengebied, waarbij deze locaties aangewezen kunnen zijn als zgn. ‘handhavingsknelpunten’. Er kan in verschillende opzichten sprake zijn van verbindingen/wisselwerking met de lokale samenleving. De betreffende groepen/personen maken wellicht in bepaalde mate gebruik (misbruik) maken van gemeentelijke voorzieningen en beschikkingen (vergunningen en aanbestedingen). Sprake kan zijn van verweving van onder- en bovenwereld. Veiligheidsproblematiek: cijfermatig beeld • Geen cijfermateriaal Resultaten veiligheidsenquête Voorschoten • Geen input. Er zijn in de vragenlijst geen specifieke vragen over ondermijning opgenomen. Huidige veiligheidsproblematiek • Op landelijk en regionaal niveau is de aanpak van ondermijning geprioriteerd. Binnen de politie-eenheid Den Haag wordt per district gewerkt met zogenaamde ondermijningstafels.

Gemeenten hebben hierbij de mogelijkheid casussen in te brengen waarna er een integrale aanpak kan volgen, in de vorm van: o Lokale aanpak en inzet bestuurlijke instrumentarium. o Bestuurlijke integrale controles door het Haags Economisch Interventie Team (HEIT). o Ondersteuning vanuit het Regionale Informatie en Expertise Centra (RIEC). • In het concept Regionaal Beleidsplan Eenheid Den Haag 2023-2026 is ondermijning wederom opgenomen als één van de vijf thema’s, Ook voor dit thema geldt dat dit een veiligheidsvraagstuk betreft dat de gemeentegrens overstijgt en waarop regionale samenwerking vanuit het oogpunt van effectiviteit en/of efficiëntie meerwaarde biedt. • Steeds meer wordt beseft en onderkend dat lokale ondermijnende activiteiten naast een strafrechtelijke benadering van opsporing en vervolging ook vanuit bestuursrechtelijk oogpunt een actieve benadering vereist. Het meest effectief is een optimale samenwerking van alle betrokken ketenpartners omdat ondermijnende activiteiten in toenemende mate onze sociaal-maatschappelijke waarden en normen aantasten. Algemene aandachtspunten • Vergroten van awareness bij interne en externe partners. • Ambtelijke en bestuurlijke weerbaarheid vergroten • De informatiepositie van de interne organisatie versterken • Signaleren en monitoren. • Gemeentelijk ondermijningsbeeld opstellen in samenwerking met het RIEC.

• Indien nodig aanpak realiseren via regionale ondermijningstafel. • Instellen werkgroep Lokaal Signaal Ondermijning

24

5. Versterking samenwerking 5.1

Veiligheidsparticipatie voor inwoners

De inbreng van inwoners is van groot belang. Bij de totstandkoming van deze nota is samen met de politie een uitgebreide enquête opgesteld naar het veiligheidsgevoel van de inwoners van Voorschoten. Er zijn uiteraard ook overleggen gevoerd met individuele inwoners. Om goed bereikbaar te zijn voor inwoners en iedereen in de gelegenheid te stellen om input te leveren over het veiligheidsbeleid en de activiteiten in het kader van veiligheid zal een team van (wijk)agenten en handhavers op een aantal momenten in het jaar aanwezig zijn in het centrum, bijvoorbeeld op de weekmarkt om vragen te beantwoorden en met de inwoners in gesprek te gaan. Daarnaast zal op de nieuwe locatie van de wijkboa’s op de Leidseweg een spreekuur voor inwoners worden ingesteld. 5.2 Eigen verantwoordelijkheid inwoners Uitgangspunt in het veiligheidsbeleid zal ook voor de komende vier jaar zijn dat de eigen verantwoordelijkheid van zowel individuele inwoners als organisaties en bedrijven wordt gestimuleerd. Dat betekent dat we in onze gemeente in elke situatie zullen moeten afwegen wat van inwoners of organisaties zelf verwacht mag worden en wat van de gemeente verwacht wordt

5.3 Regionale samenwerking Binnen de regio wordt op verschillende terreinen nauw samengewerkt. Voorbeelden hiervan zijn crisisbeheersing en criminaliteitsvermindering. Dankzij de samenwerking met de buurgemeenten in de leidse regio wordt voorkomen dat er sprake is van een waterbedeffect. Voor een aantal veiligheidsthema’s wordt gebruik gemaakt van de regionale denk- en organisatiekracht om de lokale aanpak te optimaliseren. Zo is er regelmatig overleg over het toepassen van bestuursrechtelijke maatregelen naast het strafrecht met een aantal buurgemeenten.

5.4

Interne en externe samenwerking

Veiligheid raakt vrijwel alle beleidsterreinen en is daarom omvangrijk en complex. Om de veiligheid in de gemeente te vergroten, is het belangrijk dat intern (gemeente) en extern (inwoners, ketenpartners en hulpdiensten) samengewerkt wordt. Bij de uitvoering wordt actief de verbinding gezocht om elkaar te versterken en om samen effectief te zijn. Het beschikbaar hebben van voldoende capaciteit is echter bij veel ketenpartners een zorg, het is daarom belangrijk scherpe keuzes te blijven maken.

5.5

Integrale werkgroep veiligheid

In het veiligheidsbeleid van 2015-2018 wordt als ontwikkelpunt genoemd het versterken van de interne samenwerking, coördinatie, sturing en wisselwerking met andere beleidsterreinen. Met de start in 2018 van een integrale werkgroep veiligheid, is hier nadere invulling aan gegeven. De relatief beperkte capaciteit binnen het team VTH: Openbare Orde en Veiligheid (OOV) maakt dat versterking van samenwerking binnen de organisatie automatisch betekent dat hier meer capaciteit vanuit OOV mee gemoeid is. Ook de voor Voorschoten relatief nieuwe thema’s zoals ondermijning, radicalisering, toenemende vergrijzing, ontwikkelingen in het sociale domein én de toegenomen veiligheidsdreiging zullen de komende jaren een druk op de beschikbare capaciteit leggen. Verder is de factor actualiteit inherent aan het thema veiligheid. De “waan van de dag” is een belangrijk onderdeel in de uitvoering van het veiligheidsbeleid. Deze actualiteiten op het gebied van crisisbeheersing en openbare orde vragen de nodige aandacht en actie, zoals bijvoorbeeld dreigende maatschappelijke onrust, calamiteiten, hennepkwekerijen, huiselijk geweld of escalerende zorgcasussen.

5.6

Ambtelijke inbedding veiligheid en interne afstemming

Kenmerkend voor het IVB is dat het dwars door de gemeentelijke organisatie loopt. Werken vanuit een vraaggerichte organisatie vraagt, naast de primaire verantwoordelijkheid voor het eigen beleid op een ieders vakgebied, intensievere afstemming en samenwerking. Interne samenwerking en

25

een meer interactieve afstemming tussen afdelingen zal een positievere invloed hebben op interactieve beleidsvoering en moet gaan leiden tot versterken van ieders werkveld.

5.7

Flankerend en toekomstig beleid

Kenmerkend voor het integraal veiligheidsbeleid is dat het diverse gemeentelijke onderwerpen en beleidsterreinen raakt en ook samenhang heeft met regionale en landelijke beleidsontwikkelingen. De opzet van het Regionaal Beleidsplan eenheid Den Haag 2023-2026 is niet voor niets van invloed op het prioriteren en aanpakken van de problematiek in ons lokale veiligheidsbeleid. Eén van de ontwikkelingen is de komst van de Omgevingswet. Hoewel op dit moment de invoering van de Omgevingswet wederom is verplaatst, en wel naar 1 juli 2023, zal dit vanuit veiligheidsperspectief een intensieve samenwerking vragen tijdens het doorlopen van het proces van belangenafweging. De primaire verantwoordelijkheid voor de beleidsvorming en uitvoering blijft bij de inhoudelijke portefeuilles of teams. Van belang is wel dat het thema veiligheid nadrukkelijk benoemd en geborgd wordt op alle fronten.

5.8

Samenwerking veiligheid en handhaving

Binnen het team Openbare Orde en Veiligheid, waar ook de boa-formatie is ondergebracht, wordt nauw samengewerkt. De wijkboa’s en de adviseur Openbare Orde en Veiligheid zijn samen verantwoordelijk voor opzetten van de wijkaanpak. In het jaarlijks op te stellen Handhavingsuitvoeringsplan wordt de wijze waarop de uitgangspunten voor de handhavers binnen het integraal veiligheidsbeleid worden gerealiseerd. Gewerkt wordt met een forecast waarin vooruit wordt gekeken met een planning en onderwerpen worden opgenomen in een termijnkalender. Op basis van deze forecast worden activiteiten ontwikkeld en uitgevoerd en wordt de capaciteit bepaald. In de maraps, de maandrapportages wordt vervolgens verantwoording afgelegd over de uitvoering (zowel inhoudelijk als capaciteit).

6. Cyclus en begroting 6.1 Coördinatie De coördinatie van het integraal veiligheidsbeleid ligt bij het team Openbare Orde en Veiligheid (OOV). De beleidsadviseurs en senior wijkboa zijn vertegenwoordiger van het gemeentelijk veiligheidsbeleid en ondersteuner van het bestuur op dit onderwerp. De beleidsadviseur OOV is zowel extern als intern het aanspreekpunt voor integrale veiligheidsonderwerpen.

6.2 Beleidscyclus Het integraal veiligheidsbeleid heeft een looptijd van vier jaar. Jaarlijks worden in de begroting en handhavingsuitvoeringsprogramma’s concrete doelstellingen vastgesteld met daaraan gekoppelde inspanningen, activiteiten en maatregelen. Veiligheid blijft dynamisch, waardoor vanwege ontwikkelingen of incidenten het nodig kan zijn om accenten binnen het beleid te verschuiven.

6.3 Financiën De uitvoering van de verschillende activiteiten vindt plaats binnen de bestaande formatie en financiële kaders. Met betrekking tot de aanstelling van de regisseur ondermijning geldt dat de integrale afweging voor het toekennen van structureel budget zal plaatsvinden tijdens de behandeling van de Kadernota 2023. Indien op basis van een nadere uitwerking van een specifieke doelstellingen, meer financiële middelen nodig zijn wordt er mogelijk een afzonderlijke kredietvoorstel aan de gemeenteraad voorgelegd. Dit kan zowel binnen de taken behorende bij Openbare Orde en Veiligheid alsmede bij de andere disciplines zoals Verkeer of verschillende disciplines binnen het Sociaal Domein worden voorbereid.

26

Overzicht interne en externe partners Intern • • • • •

Afdeling Mens en Samenleving meedoen beleid Verkeer, bouwen en wonen Maatschappelijke ontwikkeling Integraal beheer openbare ruimte Openbare Orde en Veiligheid