Bijlage 1.3 - Beleidsnotitie NPO Voorschoten

Beleidsnotitie Nationaal Programma Onderwijs

Versie 4, mei 2023

Inleiding Door de coronacrisis en bijbehorende maatregelen hebben kinderen minder mogelijkheden (gehad) om zich te ontwikkelen. Om de gevolgen van de corona-maatregelen voor kinderen te beperken heeft het Rijk het Nationaal Programma Onderwijs (hierna: NPO) opgezet. Zowel het onderwijs als gemeenten krijgen middelen om vorm te geven aan de uitvoering van het NPO. In dit document wordt de inzet van de gemeentelijke NPO-middelen in de gemeente Voorschoten beschreven. Voor het vervolg wil de gemeente Voorschoten over het stuk afstemming met in ieder geval het onderwijs en de kinderopvang. Graag betrekken we hierbij ook beoogde uitvoerende partijen, zoals de bibliotheek, Voorschoten voor Elkaar en de Jeugdgezondheidszorg (hierna: JGZ).

1

H.1

Nationaal Programma Onderwijs

In dit hoofdstuk staat: het doel van NPO, wie waarvoor verantwoordelijk is, hoeveel geld de gemeente van het Rijk ontvangt en welke bestedingsdoelen mogelijk zijn. We sluiten af met de gezamenlijk geformuleerde uitgangspunten. In Voorschoten is geen VO-school en daarom beperken we onze inzet tot kinderen die de kinderopvang en primair onderwijs bezoeken.

1.1 Doel en verantwoordelijkheden Nationaal Programma Onderwijs Het NPO is ontwikkeld om kinderen te helpen hun gaven en talenten tot bloei te brengen en voldoende ondersteuning te bieden voor een volwaardige leerontwikkeling en toekomstperspectief, ondanks de coronacrisis en de gevolgen daarvan op de ontwikkeling van kinderen. De uitvoering van de activiteiten onder het NPO is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van het onderwijs en gemeenten. De kinderopvang In het kader van NPO ontvangt de reguliere kinderopvang en voorschoolse educatie (VE) aanbieders geen extra middelen van het Rijk. We beschouwen de kinderopvang en VE als belangrijke partner bij de uitvoering van het NPO, omdat zij zowel jonge kinderen ondersteunen, maar ook na schooltijd veel kinderen opvangen en ondersteunen. Daarmee zijn zij een belangrijke vindplaats voor kinderen waarvoor wij gezamenlijk een aanbod willen doen. Het onderwijs Het onderwijs is gevraagd om op basis van een analyse van de -eventuele- achterstanden van hun leerlingen vanwege corona-beperkingen een schoolplan op te stellen. In het schoolplan moet vermeld staan welke maatregelen, die het beste passen bij de specifieke behoeften, wensen en mogelijkheden van de leerlingen en de school, worden ingezet uit de menukaart NPO1.

De schoolbesturen stellen, na instemming door de medezeggenschapsraad, de schoolplannen vast en de professionals werkzaam op de scholen geven, eventueel samen met externe professionals, uitvoering aan het schoolplan. De gemeente De gemeente is gevraagd om aanvullende maatregelen te nemen bovenop de activiteiten van de kinderopvang en het onderwijs. De scholen zetten hun NPO-middelen hoofdzakelijk in om leerachterstanden in te lopen. De gemeente kan aanhaken op het schoolplan en inzetten op preventie, (zorg)ondersteuning, overgangen tussen onderwijssoorten en basiskracht. Dit draagt bij aan hun welbevinden waardoor kinderen tot spelen en leren komen.

1.2 Financiën Het rijk heeft 8.5 miljard euro beschikbaar gesteld voor de uitvoering van de NPO. Van dit totaalbedrag is € 5.8 miljard beschikbaar voor primair- en voortgezet onderwijs, € 2.7 miljard voor het mbo en het hoger onderwijs en € 300 miljoen voor gemeenten. De gemeente Voorschoten krijgt twee schooljaren (2021-2022 & 2022-2023) een specifieke doeluitkering voor de uitvoering van het NPO van in totaal € 291.600. Deze middelen mogen ingezet worden tot en met 31 juli 2025.

1.3 Bestedingsdoelen Het Rijk heeft zeven bestedingsdoelen voor de inzet van gemeentelijke middelen NPO gedefinieerd: 1. Bovenschoolse maatregelen 2. Zorg en welzijn 1 https://www.nponderwijs.nl/po-en-vo/menukaart/interventies-kiezen

2

3. Voorschoolse periode 4. Thuiszitters 5. Bevorderen samenwerking in de gemeente 6. Huisvesting 7. Ambtelijke capaciteit of inkoop expertise De gemeentelijke NPO-middelen die niet of onvoldoende kunnen worden verantwoord met het oog op de bestedingsdoelen of die niet worden uitgegeven, moeten worden teruggestort naar het Rijk.

1.4 Gezamenlijke uitgangspunten inzet gemeentelijke middelen NPO In Voorschoten hebben we tegelijkertijd met het schrijven van dit NPO-plan een LEA opgesteld, waarin we beleidskeuzes voor de toekomst hebben gemaakt. De keuzes die hierin gemaakt zijn, zijn leidend voor dit NPOplan, omdat we een gezamenlijke koers hebben gekozen waarin het NPO ingebed is. De beleidskeuzes in onze LEA zijn: -

Een goede verbinding tussen kinderopvang en zorg en tussen onderwijs en zorg Voorkomen en bestrijden van stagnatie in de (taal)ontwikkeling Sterke doorgaande lijnen en goede overgangen

De inzet van de gemeentelijke NPO-middelen relateren wij dus aan deze drie doelen. We gaan hierbij, zoals ook verwoord in de LEA, als gelijkwaardige partners in gezamenlijkheid optrekken. We kijken hierbij ook goed welke verbindingen er te maken zijn met andere ondersteunende beleidsactiviteiten.

3

H.2

Lokale situatie

De gevolgen van de coronacrisis en bijbehorende maatregelen zijn van impact op de ontwikkeling en het welzijn van alle kinderen. Het merendeel van de kinderen blijkt veerkrachtig te zijn en geeft in bijvoorbeeld GGDonderzoeken aan dat zij zich welbevinden. Er zijn echter ook zorgen, de coronacrisis en bijbehorende maatregelen hadden en hebben op een deel van de kinderen grote impact. Hoewel het met veel kinderen qua zowel schoolprestaties als mentale en fysieke gezondheid goed lijkt te gaan, constateren we meerdere zorgelijke ontwikkelingen voor kinderen uit Voorschoten. 1. 2.

3.

Jonge kinderen zijn (tijdelijk) uit beeld gebleven. Deze kinderen hebben minder of geen kinderopvang genoten en bij instroom in het onderwijs blijkt er ander gedrag, zoals grotere wenproblemen. Scholen en kinderopvang signaleren dat kinderen op sociaal-emotioneel gebied een achterstand hebben opgelopen sinds de coronacrisis. Kinderen zijn bijvoorbeeld minder zelfstandig. Sommige jongens zijn agressiever, minder sociaal etc. Tot slot ervaren scholen en kinderopvang dat kinderen fysiek minder gezond zijn. Sommige kinderen zijn dikker geworden, anderen hebben minder conditie en de deelname aan sport lijkt gedaald.

4

H.3

Doel

Het is een complexe uitdaging om de gevolgen van de coronacrisis wat betreft de leer- en sociale ontwikkeling in Voorschoten te compenseren. Het onderwijs zet, vanuit zijn expertise en kerntaak, in op extra ondersteuning van de cognitieve en executieve ontwikkeling van kinderen. Er is vanuit de gemeente extra ondersteuning nodig voor het versterken van kinderen op cognitief en sociaal-emotioneel vlak. Hiervoor is het nodig om passende ondersteuning te organiseren en zo de kans op een goede ontwikkeling van kinderen te laten stijgen. Hierdoor kunnen kinderen weer ‘tot leren komen’. We zetten de NPO-middelen daarbij, in lijn met de LEA-afspraken, in op de volgende drie thema's: -

Een goede verbinding tussen kinderopvang en zorg en tussen onderwijs en zorg Voorkomen en bestrijden van stagnatie in de (taal)ontwikkeling Sterke doorgaande lijnen en goede overgangen

Hoewel we ons realiseren dat de NPO-middelen tijdelijk zijn, zetten we in op een blijvende ondersteuning van professionals om kinderen en hun ouders de juiste ondersteuning te bieden. Hierbij is behoefte om de onderlinge samenwerking te versterken tussen partijen die iets doen voor kinderen, zodat nieuwe professionele netwerken als mooie bijvangst van de NPO-activiteiten kunnen gaan gelden. Voor de inzet van de gemeentelijke NPO-middelen is het volgende doel geformuleerd, in lijn met de ambities zoals verwoord in onze LEA, waartoe de diverse activiteiten moeten leiden:

Wij zorgen er samen voor dat alle kinderen in Voorschoten de kans krijgen om op te groeien tot veerkrachtige en zelfstandige inwoners. We investeren daarom in een voorspoedige ontwikkeling en schoolloopbaan van kinderen, vanaf de geboorte tot en met de overgang naar het voortgezet onderwijs buiten onze gemeente.

5

H.4

Activiteiten en interventies

Binnen de zeven mogelijke bestedingsdoelen vanuit het Rijk beperken we ons op basis van de gemaakte analyse op de volgende vier doelen: bovenschoolse maatregelen, zorg & welzijn, voorschools aanbod en het versterken van de samenwerking. De activiteiten/interventies in Voorschoten die we de komende tijd gaan versterken zijn: 1. Een goede verbinding tussen kinderopvang en zorg én tussen onderwijs en zorg (zorg & welzijn) We constateren dat meer kinderen in aanmerking dreigen te komen voor zorgondersteuning. Dit vraagt enerzijds om versterking van preventie als eerste vangnet en anderzijds om laagdrempelige zorg in of rondom school en kinderopvang. 2a) Voorkomen en bestrijden van stagnatie in de (taal)ontwikkeling - voorschools (voorschoolse voorziening) We kiezen voor de volgende inzet: • Extra inzet indicatie en toeleiding • Inzet Preventieve logopedie voorschools • Ouderbetrokkenheid VVE-ouders vergroten • Leesbevordering VVE vergroten • Extra inzet op non-bereik van VVE-peuters • Extra monitor VVE-peuters door de JGZ In de bijlage bij dit document staat dit verder uitgewerkt, inclusief een raming van de kosten. 2b) Voorkomen en bestrijden van stagnatie in de (taal)ontwikkeling - (bovenschoolse maatregel) In het primair onderwijs is sprake van een spreiding van anderstalige kinderen over verschillende scholen.

Door de versnippering van kleine aantallen anderstaligen over de verschillende scholen, is er geen sprake van een eenduidige NT2-aanpak. Specifiek voor nieuwkomerskinderen wil het onderwijs in samenspraak met de gemeente vanaf 2023 een internationale taalklas inrichten voor groep 3 t/m 8. Maar daarnaast is er breder de behoefte om expertise met betrekking tot taalontwikkeling en het omgaan met diversiteit meer te delen. We zetten NPO-middelen in om gezamenlijk deze bovenschoolse expertise op te bouwen en te delen. 3. Sterke doorgaande lijnen en goede overgangen (bevorderen samenwerking in de gemeente) Het proces om te komen tot meer samenwerking tussen de diverse partijen in Voorschoten kan nog verder gestroomlijnd worden. De gemeente heeft hierin een regie- en coördinatierol. Door het inzetten van tijdelijke extra capaciteit wordt afstemming/overleg gecoördineerd, worden activiteiten opgestart, wordt het proces gestroomlijnd, vindt monitoring plaats en kan er ook gezocht worden naar borging van succesvolle activiteiten binnen bestaand en toekomstig beleid.

6

H 5 Begroting De gemeente Voorschoten krijgt de schooljaren 2021-2022 en 2022-2023 een specifieke doeluitkering voor de uitvoering van het NPO van in totaal € 291.600, die ingezet mogen worden tot en met 31 juli 2025. Middelen die niet doelmatig zijn besteed, worden teruggevorderd door het Rijk. In de LEA is afgesproken dat er via drie werkgroepen en een LEA-stuurgroep invulling gegeven gaat worden aan de drie thema’s. De werkgroepen 1 (verbinding kinderopvang, onderwijs en zorg) en werkgroep 3 (doorgaande lijnen en goede overgangen) zijn in maart 2023 gestart en tot een voorlopige verdeling van de middelen gekomen. Werkgroep 2a (taalontwikkeling in de voorschoolse fase) is in november 2021 gestart en de activiteiten die zijn voorgesteld door deze werkgroep zijn afgerond of vinden momenteel plaats. De uitwerking van de besteding van de NPO-middelen is per werkgroep terug te vinden in de bijlagen. Werkgroep 2b (taalontwikkeling NT2) wordt in mei 2023 opgestart. We benadrukken dat de budgetten van de werkgroepen flexibel zijn en in goed overleg met de kinderopvang en het onderwijs kunnen schuiven tussen de budgetten van de vier activiteiten. Dit wordt besproken in de aangestelde LEA-stuurgroep. Het onderstaande overzicht biedt inzicht in de verdeling van de NPO-middelen over de werkgroepen en algemene kosten. Momenteel is €70.000 van de NPO-middelen uitgegeven.

Dit betreft de algemene kosten en een gedeelte van het budget van werkgroep 2a, en wordt in het onderstaande overzicht aangegeven met een asterisk (*). De begeleiding van de adviesbureaus Oberon en Sardes bij het opstellen van de LEA is met NPO-middelen gefinancierd. Hiernaast hebben er nog twee oriënterende bijeenkomsten met de Schooladviesdienst (SAD) uit Wassenaar plaatsgevonden. Deze bijeenkomsten zijn niet gecontinueerd. Algemene kosten Werkgroep 1 Werkgroep 2a

Werkgroep 2b Werkgroep 3

Omschrijving Begeleiding Oberon & Sardes LEA Bijeenkomsten SAD Verbinding kinderopvang, zorg en onderwijs Voorkomen en bestrijden van stagnatie in de taalontwikkeling – voorschoolse educatie Coördinatie thema 2a (MixSupport) Voorkomen en bestrijden van stagnatie in de taalontwikkeling – bovenschoolse maatregel NT2

Budget € 25.000* € 2.150* € 105.0002 € 83.500*34

Sterke doorgaande lijnen en goede overgangen Totaal:

€ 41.9505 € 291.600

€ 6.500* € 27.500

Om de middelen in te zetten kunnen kinderopvangorganisaties en scholen subsidies aanvragen, waarbij we via kortdurende procedures beschikken. We streven om in augustus 2023 uitsluitsel te geven. Ook kan er door de gemeente besloten worden, in overleg met kinderopvang en scholen, om zelf bepaalde interventies of activiteiten op te zetten.

2 Zie bijlage 1 voor de verdere invulling van de besteding van de NPO-middelen van werkgroep 1

3 Zie bijlage 2 voor de verdere invulling van de besteding van de NPO-middelen van werkgroep 2a 4 Van het budget van werkgroep 2a is momenteel € 36.000 uitgegeven

5 Zie bijlage 3 voor de verdere invulling van de besteding van de NPO-middelen van werkgroep 3

7

Bijlage 1: Inzet gemeentelijke NPO-middelen verbinding kinderopvang en zorg en onderwijs en zorg Werkgroep 1 is in maart 2023 van start gegaan. Het doel van deze werkgroep is om de samenwerking tussen respectievelijk onderwijs en kinderopvang, en het zorgveld te versterken. Scholen en kinderopvang signaleren dat kinderen op sociaal-emotioneel gebied een achterstand hebben opgelopen sinds de coronacrisis. Kinderen zijn bijvoorbeeld minder zelfstandig. Sommige jongens zijn agressiever en minder sociaal. Om deze effecten van corona op de ontwikkeling van de kinderen tegen te gaan worden de NPO-middelen tweeledig ingezet. Enerzijds wordt een gedeelte van de middelen gebruikt voor activiteiten die tot doel hebben om het onderwijszorglandschap in kaart te brengen en het verbeteren van de samenwerking tussen onderwijs, kinderopvang en zorg. Door het verbeteren van de samenwerking kan het bestaande zorgaanbod op school en effectiever worden ingezet. Anderzijds worden de middelen ingezet op aanbod dat de impact van corona op de sociaal emotionele ontwikkeling vermindert. De visie van de werkgroep is om de gemeentelijke NPO-middelen zo veel mogelijk preventief in te zetten. Voor deze voorgestelde activiteiten is in totaal €105.000 begroot. De activiteiten worden met ingang van het schooljaar 2023-2024 uitgevoerd. Er is tot de volgende verdeling van de middelen gekomen:

1. 2. 3. 4.

5. 6.

Thema 1 Doel aanbod Door wie Resultaat Versterken samenwerking tussen kinderopvang en zorg en tussen onderwijs en zorg Creëren van een Betrokken onderwijs en zorgpartners weten elkaar makkelijk Ambtenaren gemeente Nog niet van onderwijszorgkaart te vinden en weten wat elkaars rol is. i.o.m. betrokken partners toepassing Borgen van multidisciplinair Afstemming tussen onderwijs en zorgpartners over aanpak, Ambtenaren gemeente Nog niet van overlegstructuur onderwijs-zorg rol en verantwoordelijkheden i.o.m. betrokken partners toepassing en kinderopvang-zorg Trainingen integraal arrangeren Kennis over de wettelijke kaders, Kwaliteit van onderwijs & Passend Primair Onderwijs Nog niet van zorg traject, begrip voor aanpak onderwijs/ zorg door andere Regio Leiden, onderwijs en toepassing veld kinderopvang Overig preventief aanbod zorg Dit wordt verder uitgewerkt aan de hand van bevindingen van de bovenstaande activiteiten.

binnen het onderwijs Aanbod ten behoeve van sociaal emotionele ontwikkeling kinderen in de kinderopvang en onderwijs SMW binnen de kinderopvang Ondersteuning bij gedragsproblematieken binnen Kinderopvang, Nog niet van kinderdagverblijf (KDV), kwaliteit KDV Voorschoten voor Elkaar toepassing (intentie) Interventies op het vlak van Aangezien de scholen hun eigen NPO middelen hebben ontvangen en hebben ingezet voor interventies op sociaal emotionele ontwikkeling het vlak van sociaal emotionele ontwikkeling en elke school dit volgens een andere aanpak en prioriteiten in het primair onderwijs doet, is besloten dat de scholen het budget van €25.000 naar eigen inzien kunnen besteden. Het budget wordt op basis van leerlingaantal over de scholen verdeeld. Totaal

8

Kosten € 1.000 n.v.t. € 5.000 € 24.000

€ 50.000 € 25.000

€ 105.000

Bijlage 2: Inzet gemeentelijke NPO-middelen voorschoolse educatie In de coronaperiode zijn kinderen en ouders minder ‘gezien’ door de JGZ. Dit heeft zeker gevolgen gehad voor de indicatie en plaatsing. De kans is groot dat er kinderen buiten beeld zijn geraakt die later het onderwijs instromen zonder of met een beperkter VVE aanbod. Peuters hebben minder regelmatig VVE aanbod gehad, waren veel thuis (vaak minder rijk taalaanbod) en er was minder contact met ouders. We willen een inhaalslag maken door in te zetten op: non bereik, beter inzicht in de doelgroep, extra screeningsmomenten, betere toeleiding naar geheel of gedeeltelijk VVE aanbod. Door ouders letterlijk aan de hand mee te nemen op zoek naar een passend VE aanbod, maar ook de bibliotheek, extra (taal)ondersteuning, zorg, sport etc. alles wat helpend kan zijn, ook om de sociale netwerkstructuren te versterken. Inzet van preventieve logopedie om taal spraakproblemen (alsnog) in beeld te krijgen en professionals hierbij te ondersteunen. Extra ondersteuning van VVE kinderen op de kinderopvang en thuis. Insteken op het versterken en vooral weer aanscherpen van ouderbetrokkenheid door VE ouders actief te betrekken bij taalstimulering met concreet thuismateriaal in combinatie met uitleg in groepsbijeenkomsten. Zo brengen we ouders weer in contact met elkaar en ontstaan er sociale (steun)netwerkstructuren.

Thema 2a: Inzet in de indicatie / toeleiding Periode (april t/m oktober 2022) Inzet preventieve logopedie (voorschool) Start september 2022 (duur 2,5 jaar lang) Ouderbetrokkenheid VE ouders vergroten Start jan. 2023 (duur 2,5 jaar lang)

Doel aanbod Extra spreekuren om de peuters alsnog op te roepen die niet gezien zijn bij het consultatiebureau in Corona periode. Extra spreekuur meertalig advies, Scholing, inzet bij reguliere kinderopvang, aanwezig bij team overleggen Inzet concreet oudermateriaal Ouderbijeenkomsten voor VE ouders. Wat kan je thuis doen

Door wie JGZ/GGD

Resultaat 129 peuters extra gezien. Hiervan kregen 12 peuters alsnog een VE indicatie.

Kosten € 8.500

1801, preventieve logopedie

6 locatiebezoeken kinderopvang, 2 locatiebezoeken

€ 20.000

AED/ Stichting kinderspeelplaats voorschoten (SKV)

€ 14.000

4.

Leesbevordering VE (project Bereslim) Start jan. 2023 (duur 2,5 jaar lang)

Inhaalslag, extra aandacht voor lezen

SKV/ Bibliotheek

5.

Peuterconsulent Start jan. 2023 (duur 2,5 jaar lang) Totaal

Begeleiding en stimuleren van ouders om gebruik te maken van VE aanbod

2 scholingen PM’ers SPL. De methode wordt voor alle kinderen op de groep gebruikt. De nadruk op begeleiding ligt bij ouders van doelgroepkinderen. 25 doelgroep kinderen en hun ouders worden intensief begeleid en gestimuleerd. De methode wordt voor alle kinderen op de groep gebruikt. De nadruk op begeleiding ligt bij ouders van doelgroepkinderen. 25 doelgroep kinderen en hun ouders worden intensief begeleid en gestimuleerd. 21 van de 25 ouders maken nu gebruik Bereslim om hun kinderen voor te lezen. 4 gezinnen begeleid (t/m maart)

1

2

3

€ 10.000

€ 31.000 € 83.500

9

Bijlage 3: Inzet gemeentelijke NPO-middelen doorgaande lijnen en goede overgangen Werkgroep 3 is in maart 2023 van start gegaan. In eerste instantie ligt de focus van de werkgroep op de doorgaande lijn tussen de voorschoolse en vroegschoolse periode. De reden hiervoor is dat uit onderzoek6 blijkt dat de doorgaande lijn op het gebied van voor- en vroegschoolse educatie vaak ontbreekt, terwijl dit juist essentieel is voor de ontwikkeling van kwetsbare kinderen en het tegengaan van kansenongelijkheid in het onderwijs. Het doel van de werkgroep is om initiatieven te implementeren die het zicht op de doorgaande ontwikkeling van het kind stimuleren. In dit kader vallen ook heldere afspraken over een warme overdracht tussen kinderopvang en school. Daarnaast is het van belang om ouders te betrekken en heldere verwachtingen te scheppen rondom het aanbod op peuterspeelzalen, kinderdagverblijven en scholen. In het kader van deze werkgroep zijn een aantal activiteiten uitgewerkt: -

het bevorderen van de doorgaande lijn d.m.v. van sessies over de landelijke onderwijsdoelen ontwikkeld door Stichting Leerplanontwikkeling (hierna: SLO doelen) binnen de kinderopvang, peuterspeelzaal en kleuteronderwijs het vroegtijdig signaleren van stagnatie in de taalontwikkeling in het primair onderwijs het bevorderen van de doorgaande lijn in ouderbetrokkenheid op het gebied van voorlezen en educatieve spelletjes.

Deze activiteiten zullen in het schooljaar 2023-2024 worden uitgevoerd. Bovenstaande voorstellen beslaan €24.350 van het beschikbare budget. Voor de overige beschikbare €17.600 worden nog voorstellen ontwikkeld, bijvoorbeeld het organiseren van ouderbijeenkomsten door het CJG over opvoedkundige vraagstukken en het delen van expertise tussen kinderopvang, peuterspeelzaal en het basisonderwijs. Het streven is om deze voorstellen voor augustus 2023 uitgewerkt te hebben.

1.

Thema 3 Sessies SLO doelen

Doel aanbod Kennis van doorgaande lijn ontwikkeldoelen

2.

Preventieve logopedie

Signaleren stagnatie taalontwikkeling

3.

Door wie VE aanbieder, KDV, groep 1 en 2 primair onderwijs 1801 logopedie, groep 1 en 2 primair onderwijs Groep 1 en 2 primair onderwijs

Resultaat Nog niet van toepassing

Kosten € 5.500

Nog niet van toepassing

€ 14.500

Doorgaande lijn Extra aandacht voor lezen thuis Nog niet van toepassing ouderbetrokkenheid Resterend budget werkgroep 3: voorstellen ouderbijeenkomsten en kennisdeling tussen kinderopvang, peuterspeelzaal en basisonderwijs worden ontwikkeld Totaal

€ 4.350 € 17.600 € 41.950

6 Het pre-COOL cohort tot en met groep 8. Ontwikkeling van kinderen en relatie met kwaliteit in de voor- en vroegschoolse periode. Kohnstamm Instituut, 2022.

10

1