Beantwoording technische vragen 719 GL over Dynamisch minimabeleid

Technische vragen over lopende agendapunten 719

Datum

06-09-2024

Steller vragen

Paul ‘t Lam, GroenLinks

Over agendapunt

Commissie M&S 12 september 2024 Dynamisch Minimabeleid

Het college wordt verzocht de volgende vragen schriftelijk te beantwoorden: 1/ In de Koersnotitie minimabeleid (‘Iedereen telt mee’) is de status en opvolging van de aanbevelingen van het Rekenkamerrapport van april 2023 (‘Minimabeleid in Wassenaar,

Voorschoten, Leidschendam-Voorburg en Oegstgeest’) opgenomen. Kan het college de Raad laten weten hoe die aanbevelingen in het Dynamisch minimabeleid zijn meegenomen. Wat is

de huidige status en opvolging van de 13 aanbevelingen van de Rekenkamercommissie in het Dynamisch minimabeleid?

Hieronder volgen de 13 aanbevelingen van de Rekenkamercommissie met de huidige status, de opvolging van deze aanbevelingen en hoe deze zijn meegenomen in het minimabeleid: 1. Vindbare, heldere informatie over minimaregelingen te plaatsen op de eigen website; Status: Opgenomen in het nieuwe minimabeleid. Opvolging: Er is gewerkt aan verbetering van de website informatie. Als het nieuwe minimabeleid in werking is getreden, zullen er verdere verbeteringen worden doorgevoerd (zowel op de website van Leidschendam-Voorburg als de eigen website van Voorschoten). Minimabeleid: In het beleidsplan van het nieuwe minimabeleid staat opgenomen dat we zorgen voor meer voorspelbaarheid en toegankelijkheid door vereenvoudiging van de regelingen en het systeem, verbetering van de dienstverlening en de versteviging van de maatschappelijke kracht waardoor mensen weten wat zij moeten aanvragen en waar ze recht op hebben. Hieronder valt ook de verbetering van de informatie over de minimaregelingen op de website. Door vindbare en heldere informatie te geven op de website, weten mensen wat zij aan minimaregelingen kunnen aanvragen. 2. Aanvraagformulieren te vereenvoudigen en/of te combineren en digitale aanvragen mogelijk te maken Status: Opgenomen in het nieuwe minimabeleid.

Technische vragen over lopende agendapunten 719

Opvolging: Er is gekeken of aanvraagformulieren vereenvoudigd en/of verbeterd kunnen worden en digitale aanvraagmogelijkheden kunnen worden toegevoegd. Minimabeleid: In het beleidsplan staat opgenomen dat bij het aanvraagproces beter gebruikgemaakt gaat worden van de gegevens waar de gemeente over beschikt via SUWI (Wet structuur uitvoeringsorganisatie werk en inkomen) en het aantal aan te leveren documenten naar het minimaal noodzakelijke beperkt zal worden. Verder staat opgenomen dat bij het aanvragen van een algemene uitkering ook de minimaregelingen worden betrokken, waarbij het streven is om met één aanvraagformulier te werken dat digitaal toegankelijk is. Voor nietuitkeringsgerechtigden is ook het streven om het digitale aanvraagproces voor minimaregelingen mogelijk te maken. 3. Her-aanvragen te automatiseren en te vereenvoudigen; Status: Opgenomen in het nieuwe minimabeleid. Opvolging: Deze aanbeveling is meegenomen in het nieuwe minimabeleid. Minimabeleid: In het minimabeleid is opgenomen dat er wordt gekeken naar wat er binnen de wet en technische systemen mogelijk is om het aantal aan te leveren documenten te verminderen en het aanvraagproces te versimpelen. Hieronder valt ook dat, tijdens de implementatie van het minimabeleid, er zal worden onderzocht wat er mogelijk is om inwoners actief te herinneren aan het opnieuw aanvragen van minimaregelingen.

4. De vaste aanvraagdatum per inwoner los te laten; Status: In overweging genomen. Opvolging: Er is juridisch getoetst of het loslaten van een vaste aanvraagdatum per inwoner mogelijk is. Minimabeleid: In het minimabeleid is dit niet opgenomen omdat niet bij alle minimaregelingen, namelijk niet bij de individuele inkomenstoeslag, het loslaten van de aanvraagdatum mogelijk blijkt te zijn. De ingangsdatum van de individuele inkomenstoeslag kan in beginsel niet vóór de meldingsdatum liggen. Alleen bijzondere omstandigheden kunnen aanleiding vormen toch individuele inkomenstoeslag met terugwerkende kracht te verlenen. De aanbeveling om de vaste aanvraagdatum los te laten, is door de Rekenkamer gedaan omdat het beeld was dat

Technische vragen over lopende agendapunten 719

een inwoner een regeling misloopt als de regeling niet op tijd wordt aangevraagd. Deze opvatting is niet juist omdat bij de meeste regelingen er een ruime tijd is om de regeling aan te vragen. Er is wel in het minimabeleid openomen dat er meer voorspelbaarheid en toegankelijkheid zal komen waardoor inwoners weten wat ze kunnen verwachten. Inwoners weten hierdoor waar ze recht op hebben, wanneer zij regelingen kunnen aanvragen en of daar een bepaald periode aan verbonden is. 5. De informatievoorziening over minimaregelingen te verbeteren en daarvoor inwoners, hulpverleners en eventuele cliëntenraden actief te betrekken; Status: Opgenomen in het nieuwe minimabeleid. Opvolging: Er is actief ingezet op het verbeteren van de informatievoorziening over minimaregelingen. Minimabeleid: In het nieuwe minimabeleid staat opgenomen dat de maatschappelijk kracht ( hulpverleners, vrijwilligers, maatschappelijke organisaties etc.) wordt versterkt en de dienstverlening wordt verbeterd. Hierdoor, en ook door de vereenvoudiging van de regelingen en het systeem, weten inwoners beter op welke regelingen zij recht hebben.

6. Regelmatig onderzoek te doen naar de bekendheid en doeltreffendheid van minimaen participatieregelingen (o.a. op basis van de uitkomsten van de Armoedemonitor), en naar de beleving van inwoners; Status: Opgenomen in het nieuw minimabeleid. Opvolging: Momenteel wordt regelmatig onderzoek uitgevoerd naar de bekendheid en doeltreffendheid van minima- en participatieregelingen, inclusief de beleving van inwoners. Minimabeleid: In het nieuwe minimabeleid is opgenomen dat er elke vier jaar een Armoedemonitor en/of Minima Effect Rapportage zal worden uitgevoerd, elke vier jaar een Klantervaringsonderzoek zal plaatsvinden, Management rapportages (Marap) zullen worden opgeleverd en twee keer per jaar bijeenkomsten met maatschappelijke partners zullen plaatsvinden.

7. De beleidsdoelen specifiek, meetbaar en realistisch te maken, door concrete activiteiten en indicatoren te koppelen aan elk beleidsdoel; Status: Opgenomen in het nieuwe minimabeleid.

Technische vragen over lopende agendapunten 719

Opvolging: Opgenomen in het beleidsplan. Minimabeleid: De thema’s en uitgangspunten die zijn opgenomen in het nieuwe minimabeleid zijn vertaald naar een aantal doelen. Deze doelen worden op verschillende manieren gemonitord. De doelen en de wijzen waarop de doelen gemonitord staan opgenomen in het nieuwe minimabeleid. 8. Bij extern onderzoek uit te gaan van dezelfde indicatoren als in eerder extern onderzoek gebruikt zijn; Status: In behandeling genomen. Opvolging: Bij toekomstig extern onderzoek wordt overwogen om dezelfde indicatoren te gebruiken, waarbij we streven naar consistentie en vergelijkbaarheid met interne metingen. Minimabeleid: Met de implementatie van het minimabeleid zullen we bij toekomstig extern onderzoek overwegen om dezelfde indicatoren te gebruiken, waarbij we streven naar consistentie en vergelijkbaarheid met interne metingen. 9. Verhoging van de inkomensgrenzen te overwegen (net als andere gemeenten in Nederland); Status: In behandeling genomen. Opvolging: Er is gekeken naar de mogelijkheid om de inkomensgrenzen te verhogen. Daarbij is de financiële haalbaarheid ook getoetst. Minimabeleid: Met het minimabeleid zijn geen inkomensgrenzen verhoogd. De financiële positie van de gemeente blijft de komende jaren onzeker waardoor de minimaregelingen en de bijzondere bijstand binnen het bestaande budget moeten blijven.

Binnen de bestaande budgetten is het niet mogelijk om inkomensgrenzen te verhogen als ook we doelgroep verbreden, waardoor we meer kwetsbare inwoners kunnen helpen, en het bereik willen verhogen. 10. Te werken aan een klantgerichte cultuur bij consulenten; Status: In uitvoering Opvolging: Er wordt actief gewerkt aan het bevorderen van een klantgerichte cultuur bij consulenten. Er is ingezet op de dienstverlening en gesprekstechnieken van consulenten. Consulenten hebben hiervoor o.a. een training motiverende gespreksvoering gevolgd.

Technische vragen over lopende agendapunten 719

Minimabeleid: In het minimabeleid staat opgenomen dat er meer ruimte wordt georganiseerd voor de consulenten voor het leveren van maatwerk. 11. Maatwerk te verlenen voor individuele inwoners (uitgangspunt is wat een inwoner nodig heeft) Status: In uitvoering en opgenomen in het nieuwe minimabeleid. Opvolging: Consulenten worden momenteel geschoold in een andere werkwijze om en besluit te toetsen aan het evenredigheidsbeginsel via drie stappen. Deze uitgebreide toets maakt meer maatwerk mogelijk. Minimabeleid: in het minimabeleid staat opgenomen dat door de driestapstoets de bijzondere bijstand vaker en met meer maatwerk wordt toegekend. Verder wordt de marginale afwijking verruimd waardoor er meer maatwerk kan worden toegepast bij inwoners met inkomens net boven de vastgestelde inkomensgrens.

12. Het overleg tussen inkomensconsulenten en ketenpartners voort te zetten en verbetersuggesties te benutten; aan te geven wanneer de aanbevelingen worden uitgevoerd en u op de hoogte te houden van de voortgang. Status: In uitvoering en opgenomen in het nieuwe minimabeleid. Opvolging: Actieve voortzetting van overleg met benutting van verbetersuggesties. Minimabeleid: In het minimabeleid staat opgenomen dat de maatschappelijk kracht wordt verstevigd en de gemeente in gesprek en verbinding blijft met de maatschappelijke partners en er minimaal twee keer per jaar een overleg zal plaatsvinden.

13. Aan te geven wanneer de aanbevelingen worden uitgevoerd en u op de hoogte te houden van de voortgang. Status: Alle aanbevelingen zijn onderzocht. Opvolging: Een update over de status en opvolging van de aanbevelingen van het Rekenkamerrapport is toegevoegd als bijlage van de Koersnotitie “Iedereen telt mee; Koers nieuwe minimabeleid”.

Technische vragen over lopende agendapunten 719

Minimabeleid: Alle aanbevelingen zijn onderzocht en de meeste aanbevelingen zijn opgenomen in het nieuwe minimabeleid en zullen worden meegenomen tijdens de implementatie van het nieuwe minimabeleid. Enkele aanbevelingen zijn niet meegenomen. De onderbouwing hiervoor staat hierboven weergegeven. 2/In de Koersnotitie minimabeleid zijn op pagina 22 de gevolgen voor een 8-tal typen

huishoudens van het toekomstige minimabeleid aangegeven. Klopt dit overzicht voor deze 8 typen huishoudens nog steeds als gevolg van het Dynamische minimabeleid zoals dat nu voorligt?

In het nieuwe minimabeleid zijn er doelgroepen bijgekomen, zoals huishoudens met kinderen van 0-4 jaar en huishoudens met schulden. Er zijn daarom meer typen huishoudens dat door het Dynamisch minimabeleid ondersteund worden ten opzichte van het huidige minimabeleid.

* Aangeven wat van toepassing is Toelichting (indien nodig):