Achtergrondinformatie - Dashboard GR Holland Rijnland.pdf

Bijlage raadsvoorstel Grip op Samenwerking: opzet dashboard

Verbonden partijen VOORSCHOTEN

HOLLAND RIJNLAND

GR Holland Rijnland

Algemene kenmerken verbonden partij Algemeen Vorm samenwerking

Gemeenschappelijke regeling met rechtspersoonlijkheid bezittend openbaar lichaam met de aanduiding: Holland Rijnland Samenwerkingspartners De volgende (12) gemeenten: Alphen aan den Rijn, Hillegom, Kaag en Braassem, Katwijk, Leiden, Leiderdorp, Lisse, Nieuwkoop, Noordwijk, Oegstgeest, Teylingen, Zoeterwoude. Onderwerp Gemeente Voorschoten werkt in de GR Holland Rijnland, zoals vastgesteld in de Regionale Agenda 2019-2023, samen met de andere gemeenten op de gebieden: • Regionale opgaven ruimte en Energie; • Regionale opgaven Maatschappij en Jeugd ( m.u.v. jeugdzorg) N.B. De overige gemeenten werken ook nog samen op het gebied van Jeugdzorg. Aard samenwerking De aard van de samenwerking betreft: Kennisdeling, regionale beleidsvorming, lobby en belangenbehartiging bij hogere overheden en bedrijfsleven, subsidiewerving. Daarnaast is de GR belast met de uitvoering van o.a. Leerplicht en de afhandeling van bezwaarschriften op urgentieverklaringen. Sturings- en controlemogelijkheden Vertegenwoordigers in Twee raadsleden van Voorschoten nemen momenteel zitting in het algemeen bestuur. bestuursorgaan Er is momenteel geen gemeentelijke vertegenwoordiging in het dagelijks bestuur. Daarnaast zijn er verschillende inhoudelijke portefeuillehouder overleggen, waarin voorstellen aan het AB inhoudelijk worden voorbereid. In al deze overleggen neemt één van de wethouders deel.

Zeggenschap Het AB neemt besluiten bij meerderheid van stemmen (Voorschoten heeft 9 van de 189 stemmen (peildatum 1 januari 2021) = 4,7%. Motieven voor deelname Niet Verplicht, Bestuurlijke keuze. Samenwerking op het gebied van ruimtelijke inrichting biedt extra kansen voor de gemeente om de maatschappelijke doelstellingen op het gebied van ruimte voor de inwoners en ondernemers te realiseren. Het samenwerkingsverband is een steviger partner in de lobby (en subsidiewerving) bij hogere overheden en in de samenwerking met het bedrijfsleven uit de regio. Op Maatschappij en jeugd is Voorschoten gaan samenwerken op het gebied van de uitvoering van leerplicht en inkoop van Volwasseneneducatie en een deel van de WMO-voorzieningen. Door samen te werken kan hier efficiënt op worden ingekocht en een deel van de uitvoering worden uitbesteed. Informatiemomenten Begroting raad Jaarstukken Beleidsstukken Bijeenkomsten Sturingsmomenten raad Gemeenteraad kan haar zienswijze over de ontwerpbegroting naar voren brengen. Lokale beleidsruimte Komt voort uit regionale afspraken Uittredingsmogelijkheden Een deelnemende gemeente kan uittreden door een besluit van de bestuursorganen van die gemeente. De uittreding kan slechts plaatsvinden met ingang van 1 januari van het jaar, volgende op dat waarin het uittredingsbesluit is genomen.

Artikel 37 Uittreding, instellingsbesluit gemeenschappelijke regeling HR. Benchmark Relatieve belang Ontwikkeling financiële bijdrage

Financiële elementen voor risicobepaling Weerstandsvermogen en reserve van verbonden partij Benodigd weerstandsvermogen van de gemeente

Er zijn geen nadere afspraken bekend m.b.t. (het uitvoeren van) een benchmark naar het functioneren van (delen) van de GR Holland Rijnland. 2021 : € 846.298 (o.b.v. begroting 2021), waarvan bijdrage RIF € 572.420. 2022 : € 862.440 (o.b.v. begroting 2022), waarvan bijdrage RIF € 572.420 2023 en 2024 : € 668.432 (o.b.v. begroting 2023), waarvan bijdrage RIF € 370.000 2025 e.v.: € 290.432. De bijdrage in het regionaalinvesteringsfonds (RIF) loopt tot en met 2024. De risicobepaling wordt bepaald aan de hand van het aandeel wat de gemeente heeft t.o.v. van de overige gemeenten. Dit aandeel in de GR is voor de gemeente Voorschoten: 4,7%. De deelnemende gemeenten zijn op grond van de gemeenschappelijke regeling geheel en gezamenlijk verantwoordelijk voor de financiële situatie bij het samenwerkingsorgaan en ook voor mogelijke tekorten of financiële tegenvallers. Holland Rijnland heeft geen eigen weerstandsvermogen en weerstandscapaciteit De deelnemende gemeenten dragen er zorg voor dat de GR Holland Rijnland te allen tijde over voldoende middelen beschikt om aan zijn verplichtingen te kunnen voldoen. Artikel 30a Garantstelling, Geconsolideerde gemeenschappelijke regeling HR.

Gemeente financieel aansprakelijk

De deelnemende gemeenten zijn financieel verantwoordelijk voor Holland Rijnland. Dat geldt voor alle leningen en verplichtingen die door Holland Rijnland zijn aangegaan en voor de dekking van eventuele exploitatie- of begrotingstekorten. Artikel 30a Garantstelling, Geconsolideerde gemeenschappelijke regeling HR.

Is de bedrijfsvoering op orde? Politiek-bestuurlijke belangen/risico’s algemeen

Er zijn geen redenen om te veronderstellen dat de bedrijfsvoering niet op orde is. De GR ontvangt al jaren bij haar jaarrekening een goedkeurende accountantsverklaring. Grip op taakuitoefening, effectieve inzet Regionaal Investeringsfonds en kostenontwikkeling gemeenschappelijke regeling Holland Rijnland. De gemeente heeft de wens de bestuurlijke besluitvorming te verbeteren.

Waar zetten we op in? Gezamenlijke doelen

Voorschoten/ doelen

Wat is de actuele situatie? Algemene doelen: Kennisdeling, lobby bij hogere overheden/ bedrijfsleven, subsidiewerving om daarmee invulling te geen aan de regionale opgaven. Regionale doelen per thema: • Regionale ruimtelijke opgaven: regionale integrale ruimtelijk opgaven worden verder uitgewerkt in de vorm van omgevingsprogramma’s • Wonen: regionaal voor 2030, 30.000 extra woningen realiseren. • Huisvesting en Urgenties: Een rechtvaardige en doelmatige verdeling van de schaarse woonruimte in de sociale sector in de regio • Bedrijventerreinen en kantoren: Regionaal de plancapaciteit én de gebruikte capaciteit beter laten aansluiten op de werkelijke ruimtebehoefte in onze drukke regio. • Natuur, landschap en recreatie: Versterken en behouden van de kwaliteit van natuur en landschap , cultuurhistorische waarden en de recreatieve aantrekkelijkheid in onze regio. • Mobiliteit: Goede en duurzame verkeersveilige bereikbare de regio. • Energietransitie: Regio Holland Rijnland wil in 2050 energie neutraal zijn. • Sociaal Domein: Een effectieve uitvoering van de opgaven in het sociaal domein door ervaringen en kennis met elkaar te delen. Daarnaast wordt in 2022 de doordecentralisatie van beschermd wonen van gemeente Leiden naar de regiogemeenten voorbereid.

• Laaggeletterdheid: Het voorkomen en terugdringen van Laaggeletterdheid in de regio • Leerplicht: Uitvoering van de leerplicht door tegengaan van verzuim en schooluitval. Om bovenstaande doelen te kunnen bereiken is een Regionaal investeringsfonds (RIF) gevormd. Hieruit worden diverse investeringsprojecten bekostigd die bijdragen aan het bereiken van de regionale doelstellingen Bron: begroting GR Holland Rijnland 2022+ Lokale doelen per thema: • Wonen: Lokale woningopgave. Meer woningen voor starters en senioren. • Bedrijventerreinen: Versterken en verduurzamen bedrijventerreinen. • Natuur, landschap en recreatie: · Uitvoering Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide · Uitvoeringsprogramma Leidse ommelanden • Mobiliteit: · Uitvoering plan van aanpak fietsveiligheid · Verbeteren Lammenschansplein · Pleiten voor verbeteringen in OV-netwerk in en rondom Voorschoten • Sociaal Domein: Implementatie uitvoering Beschermd wonen • Energietransitie: De doelstellingen uit de visie op Energie en Klimaat (dd. 4 maart 2021) worden in 2022 uitgewerkt in een klimaatadaptatieplan. • Laaggeletterdheid: Vermindering Laaggeletterdheid • Leerplicht: In 2002 wordt een herijkt beleidsplan opgeleverd voor- en vroegschoolse educatie ter bestrijding van onderwijsachterstanden Bron: Begroting 2022

Kansen en bedreigingen inhoudelijk

Kansen en bedreigingen financieel

Hoe beoordelen we onze invloed? Hoe willen we onze invloed in het lopende / nieuwe begrotingsjaar verbeteren?

De kracht van de GR ligt in de brugfunctie die zij kan vervullen naar hogere overheden, regionaal opererende maatschappelijke instellingen en het bedrijfsleven. Door regionaal strategisch de inzet van lokale middelen op opgaven slim te combineren zouden de gemeenten in samenwerking met maatschappelijke partners beter in staat moeten zijn de regionaal gewenste maatschappelijke resultaten te bereiken. Dat kan regelmatig vragen om concessies te doen op lokale wensen van de gemeenten. Het regionale belang kan daarbij op onderdelen afwijken van lokale belangen. (Behoud groen in de regio, betekent niet meteen behoud groen in Voorschoten, als daar bijvoorbeeld de potentie ligt voor de regionale woningbouwopgave). Regionale doelen kunnen alleen bereikt worden als men bereid is daar lokaal aan bij te dragen en soms concessies te doen. Holland Rijnland werkt momenteel aan een verbetervoorstel van de governance. Verwacht wordt dat dit voorstel binnenkort aan de gemeenteraden zal worden aangeboden. De gemeenschappelijke regeling biedt kansen bij het op het gebied van lobby om subsidie te verkrijgen van hogere overheden. Daarnaast kan de lobby bij maatschappelijke instellingen en bedrijven er toe leiden dat deze bereidt zijn om onder gezamenlijke financiering projecten op te pakken.

Qua bijdrage aan de gemeenschappelijke regeling voor de uitvoering van haar taken, loopt de gemeente weinig risico. Wel kan hetgeen de GR voor de regio wil bereiken transparanter (smarter) worden weergegeven in haar P&C producten. Dat helpt in de sturing op de regionale (en daarvan afgeleide) lokale doelen. Door middel van stemrecht in de algemene bestuursvergadering. Deze invloed is gelet op het gemeentelijk aandeel van de stemmen in het AB, 4,7%, zeer laag. De mate van de bestuurlijke en ambtelijke informele invloed in de inhoudelijke portefeuillehouder overleggen biedt een grotere kans om invloed uit te oefenen. Portefeuillehouders kennen de belangen van de eigen gemeente en zoeken samenwerking op met gemeenten met hetzelfde belang om positie te verstevigen. Het ambtelijk netwerk onderhouden en verstevigen.