CConstaterende datvoorschoten
Koppel je AI →
Document · PDF

3176 Brief dd 14-07-2026 Werkgroep Adegeest over Analyse en vragen bij Second Opinion Adegeest

Gemeenteraad Voorschoten 24 september 2026, gemeente voorschotenBij agendapunt: Brief van instelling / burger1.728 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Aan: Gemeenteraad Voorschoten Via griffie@voorschoten.nl Voorschoten, 14 juli 2026 Betreft: analyse en vragen documenten second opinion Geachte leden van de gemeenteraad, De Werkgroep Adegeest heeft een analyse gemaakt van de documenten (notitie Sweco en memo Movares) die onderdeel uitmaken van de recent uitgevoerde second opinion en deze toegezonden aan het College. Aangezien het de uitvoering van uw motie van 29 januari jl. betreft treft u deze analyse bijgaand, ter informatie, aan. We hebben bij het College aangegeven graag in gesprek te gaan met de verantwoordelijk wethouder over de vragen (blauw gemarkeerd in de tekst) die naar aanleiding van de analyse bij ons zijn gerezen. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd, maar zijn uiteraard altijd bereid tot een nadere gedachtewisseling. Met vriendelijke groet, namens de Werkgroep Adegeest,

Analyse notitie Sweco en memo Movares Algemene vragen/opmerkingen - In de motie van 29 januari 2026 werd gevraagd een ‘volledig onafhankelijke technische second opinion te laten uitvoeren naar de bemaling, de ontstane schade en de risico’s voor verdere verzakkingen’. Hieraan is vormgegeven door Sweco zelf een notitie te laten opstellen waarin het de effectiviteit van de door hen voorgestelde mitigerende maatregelen beschouwt en aanbevelingen doet voor het vervolg van de werkzaamheden. Movares heeft vervolgens een second opinion uitgevoerd van deze rapportage. Er is dus geen eigenstandig technisch onderzoek verricht door Movares en ook is het door Sweco verrichte onderzoek voorafgaand aan de werkzaamheden niet door hen tegen het licht gehouden. Wat zijn de beweegredenen geweest om de second opinion op deze manier uit te laten voeren en wie heeft/hebben daartoe besloten? - De motie dateert van 29 januari 2026 en de wethouder verwachtte destijds binnen enkele weken de rapportage van de second opinion op te kunnen leveren. Toch heeft kennelijk pas op 13 mei (p. 6 notitie Sweco) een overleg met Sweco plaatsgevonden waarin is gesproken over de onderbouwing van de eerder aangeleverde aanvullende bemalingsmaatregelen en waarin werd aangegeven hiervoor een second opinion van Movares te laten opstellen.

Waarom zat hier zoveel tijd tussen en wat er is in die tussentijd al dan niet gebeurd? Inhoudelijke vragen/kanttekeningen bij notitie Sweco - P 5: ‘Begin 2026 heeft Sweco op verzoek per mail aanvullende maatregelen geadviseerd, met het sterke vermoeden dat de bemaling de voornaamste veroorzaker van de zettingen was’ Het is (zie ook de inleiding van de notitie) algemeen bekend dat veenlagen gevoelig zijn voor zettingen die optreden wanneer de grondwaterstand wordt verlaagd, dus we nemen aan dat hierop is geanticipeerd. Welke risico-inschattingen en -afwegingen zijn er voorafgaand aan de werkzaamheden op dit punt gemaakt? - P 5: ‘Het doel van deze maatregelen is om de slappe veenlaag naast de sleuf zoveel mogelijk waterverzadigd te houden, zodat zettingen worden verminderd. Kwantificering van het verwachte effect was vanwege de vele variabelen (variatie in aanwezigheid en dikte van veenlagen) en onzekerheden niet mogelijk. Zou kwantificering niet beter mogelijk zijn geweest als voorafgaand aan de werkzaamheden meer en diepere proefboringen waren uitgevoerd (net als in de volgende fases op 10 meter diepte) én als gebruik was gemaakt van de historische informatie uit het eigen gemeentelijke archief over o.a.

de grondopbouw? Zo zijn ten tijde van de bouw alleen al in de directe omgeving van de Brucknerlaan vijf sonderingen uitgevoerd, drie in de straat zelf en twee er direct achter. Deze geven een behoorlijk gedetailleerd beeld over de bodemopbouw, tot op 15 meter diepte. Een brief van de Werkgroep Adegeest d.d. 15 maart 2026 aan de gemeenteraad over door hen in de gemeentelijke dossiers aangetroffen informatie over de bodemopbouw in de wijk is ter afdoening in handen gesteld van het College (met het verzoek een afschrift van de beantwoording aan de raad te sturen) , maar tot op heden niet beantwoord. (Rappel verstuurd op 7 juni 2026). Tijdens de technische informatiebijeenkomst voor bewoners op 30 juni 2026 bleek dat de in het gemeentelijke archief aanwezige informatie over de bodemopbouw niet bij het door Sweco verrichte vooronderzoek is betrokken. Was dit destijds een bewuste keuze of een omissie? - In een artikel van 11 november 2025 in het Leidsch Dagblad over de op dat moment ontstane schades stond al in de gemeentelijke reactie dat ‘de gemeente in overleg met Sweco en Hoogheemraadschap van Rijnland maatregelen heeft genomen om de verzakkingen tegen te gaan, zoals het direct terugbrengen van grondwater in de ondergrond’ .

Toch lijkt rechtstreekse teruginfiltratie (anders dan via plantsoenen en de aangelegde IT-riolering) volgens de notitie (p.5) pas sinds begin 2026 een standaardmaatregel ( te zijn geworden. Hoe zit dit precies? Ook in de presentatie voor de bewoners leek er een gat te zijn tussen de maatregelen t/m oktober 2025 en vanaf januari 2026. - In hetzelfde artikel in het Leidsch Dagblad werd door de gemeente aangegeven dat ‘ we voor de komende fases voornemens zijn te gaan werken met lichte ophoogmaterialen, zoals Bims en Flugsand. Daarmee gaan we ook nu al deels werken, om te kijken welke resultaten dat geeft’ . In de notitie van Sweco staat hierover (p 6) echter het volgende: ‘Eind 2025 is team Geotechniek van Sweco betrokken voor advies over een proefvak met een lichtgewichtconstructie, maar dit bleek niet haalbaar’ . Helaas ontbreekt hier een toelichting waarom dit niet haalbaar bleek te zijn. Zou die alsnog gegeven kunnen worden? - P 6: ‘Toepassen van damwanden wordt afgeraden vanwege kosten, langere bouwtijd en risico op trillingsschade’ Dit is een van de passages die bij ons de meeste vragen oproept.

Mede omdat wij hebben begrepen dat met moderne plaatsingstechnieken dat laatste risico goed beheersbaar zou moeten zijn, wekt deze formulering de indruk dat het vermijden van hogere kosten en een langere bouwtijd hebben geprevaleerd boven een optimale bescherming van huizen en bezittingen van bewoners. Graag zouden wij daarom inzicht krijgen in de kosten-/batenanalyses en risico-inschattingen die hieraan ten grondslag liggen. - P 15: ‘De woningen zijn gefundeerd op palen en dus niet gevoelig voor maaiveldzettingen’. Op welke informatie is deze conclusie gebaseerd en is deze niet te stellig? In deze passage wordt immers voorbij gegaan aan het fenomeen ‘negatieve kleef’ , kort gezegd: zakkende grondlagen die aan funderingspalen blijven kleven en die naar beneden trekken. Het gevolg hiervan zijn funderingsproblemen door te veel trekkracht op de funderingspaal of verlies van de draagkracht ervan. Inklinking van veen- of kleibodems door bijvoorbeeld bemaling zou volgens de literatuur hiervoor een belangrijke risicofactor vormen. Dit risico zou groter zijn in oudere wijken als de onze, omdat hier destijds bij draagkrachtberekeningen en het bepalen van de lengte van de heipalen geen of onvoldoende rekening mee werd gehouden. De werkgroep Adegeest heeft een brief d.d. 23 maart 2026 hierover naar de gemeenteraad gestuurd.

Deze is voor afdoening in handen van het College gesteld (met het verzoek een afschrift van de beantwoording aan de raad te sturen), maar tot op heden niet beantwoord, net als vragen die hierover zijn gesteld (en nagestuurd) in een gesprek van de werkgroep met de gemeente op 31 maart 2026. Het spreekt voor zich dat we deze beantwoording graag alsnog tegemoet zien. Een rappel hiervoor is verstuurd op 7 juni 2026. Daarbij zijn we ook benieuwd in hoeverre de gemeente bekend is met de verschillende typen heipalen in de wijk, de verschillende lengtes daarvan en hoe die zich verhouden tot de diepte waar de solide zandlaag zich bevindt.

(Wat bepalend is voor de vraag of sprake is van een heipaal ‘op stuit’ of ‘op kleef’) P 16: ‘De gemeten zettingen tonen geen correlatie met de aanlegdiepte van het riool of het onttrokken debiet’ Hoe kan dit laatste zo stellig worden gezegd als Sweco zelf expliciet het voorbehoud maakt (paragraaf 1.2) dat ‘de meetfrequentie en de nauwkeurigheid van de handmatige metingen de betrouwbaarheid van de analyse beperken’ en bovendien op sommige plekken met de grootste zettingen – zoals bij Brucknerlaan 2 t/m 6 – in het geheel geen metingen naar grondwateronttrekking lijken te zijn uitgevoerd? Inhoudelijke vragen/kanttekeningen bij memo Movares - P 1 ‘Ook onderschrijft Movares de conclusie dat, bij deze bodemopbouw, altijd zettingen van circa 50 tot 60 mm kunnen optreden’ Vanaf welk moment was dit feit bij de gemeente bekend? Richting bewoners is vooraf nooit gecommuniceerd dat zij met verzakkingen – laat staan in deze orde van grootte – rekening moesten houden. Aanvankelijk werd, nadat bewoners zelf aan de bel trokken over verzakkingen en schade, gecommuniceerd dat zettingen binnen een marge van 2 tot 4 cm als voorzienbaar en beheersbaar werden beschouwd. In de laatste raadsinformatiebrief van 28 april 2026 staat dat Sweco aangeeft ‘dat bij werkzaamheden in veengebieden zettingen tot ongeveer vijf centimeter te verwachten zijn.

’ - P 1 ‘Aanvullende zettingsberekeningen met de getroffen maatregelen zijn niet gemaakt. Dit had een meerwaarde gegeven, omdat de berekende zettingen dan gevalideerd hadden kunnen worden met de gemeten zettingen. Echter, aangezien het een klein gebied betreft waarbij de grondsamenstelling niet veel zal afwijken, acht Movares deze aanvullende berekeningen voor deze (deel)fase niet nodig.’ Dit laatste is een opvallende stelling, gegeven het feit dat gemeente en aannemer zelf steeds hebben verwezen naar de grilligheid van de veenlagen (volgens hen soms zelfs wisselend per adres) als onvoorspelbare factor. Ook in de notitie van Sweco wordt hiernaar verwezen. Zie wat daarin op p. 5 staat over de vele variabelen / variatie in aanwezigheid en dikte van veenlagen. Pleit dit er niet voor om voorafgaand aan de hervatting van de werkzaamheden na de bouwvak alsnog aanvullende berekeningen te doen? - P 2 Voor de uitvoering van de rioleringswerkzaamheden in de overige (deel)gebieden wordt geadviseerd om een uitgebreidere analyse te doen van de bodemopbouw (en aanvullende sonderingen/boringen uit te voeren mocht dat nodig zijn) en vervolgens conclusies te trekken of de voorgestelde maatregelen hier ook doeltreffend zullen zijn.

Waarom is hier voor het resterende deel van fase 1 vanaf gezien? Had het – gezien de grilligheid van de veenlagen (zie hiervoor) – niet voor de hand gelegen om ook in deze fase een aantal boringen op 10 meter diepte uit te voeren en/of in elk geval de in het eigen gemeentelijke archief aanwezige informatie over bodemopbouw (sonderings- rapporten), funderingen, paaltypen en -lengtes etc. te raadplegen? En om aanvullend daarop wellicht enkele simulaties via het softwaresysteem Plexis uit te voeren? (Zoals dat ook – achteraf, nadat de schades waren ontstaan – voor de Brucknerlaan is gedaan) Had een dergelijke nadere analyse er niet toe kunnen leiden dat een kosten/batenafweging over bijvoorbeeld het al dan niet toepassen van een voorzorgsmaatregel als damwanden (zie p.6 van de notitie van Sweco) anders had kunnen uitvallen?

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://voorschoten.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/e90ee8b8-b2a2-4a88-9590-be2f83cd24ff?agendaItemId=34bf8d54-9bf8-410c-a366-65b3234977e1