Raadsvoorstel Startnotitie Warmtetransitie
Tekst van het document
RAADSVOORSTEL Onderwerp: Portefeuillehouder: Zaaknummer:
Startnotitie Warmtetransitie in Voorne aan Zee, binnen het Programma Energietransitie Peter Schop 68232-2025
Gevraagd besluit De raad van de gemeente Voorne aan Zee besluit 1. De startnotitie vast te stellen en daarmee de versterkte inzet op de warmtetransitie in Voorne aan Zee in gang te zetten Advies van commissie De commissie ruimte heeft in de vergadering van 14 mei 2025 geadviseerd om dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de raadsvergadering van 5 juni 2025. 1. Inleiding Met de ondertekening van het Klimaatakkoord en de inwerkingtreding van de Klimaatwet zijn gemeenten verplicht om de emissie van broeikasgassen te reduceren en een schone aardgasvrije warmtevoorziening te realiseren. Het gebruik van aardgas voor de verwarming van de binnenruimte en voor warm tapwater moet tot 2050 geheel worden afgebouwd en vervangen door een schone warmteoplossing; de warmtetransitie. De gemeenten hebben een cruciale regierol toebedeeld gekregen in de warmtetransitie. Ook de gemeente Voorne aan Zee staat in deze transitie voor belangrijke beslissingen over de manier waarop de doelstelling van aardgasvrije warmte lokaal op een haalbare, betaalbare en rechtvaardige wijze zal worden gerealiseerd. Er zijn op elk vlak verschillende opties om uit te kiezen, en het is van groot belang om deze keuzes bewust en in samenhang te maken.
Gezien de urgentie om te voldoen aan de klimaatdoelstellingen en deadlines vanuit de wet- en regelgeving, is het nu van essentieel belang om via de actielijnen de warmtetransitie in Voorne aan Zee te versterken en versnellen. Om de warmtetransitie in Voorne aan Zee zorgvuldig vorm te geven worden vanuit het Programma Energietransitie verschillende actielijnen verder onderzocht en gestructureerd uitgewerkt. De voorliggende startnotitie beschrijft de uitgangspunten en actielijnen die worden ingezet om duidelijkheid, betrokkenheid en een (handelings)perspectief te kunnen bieden aan inwoners en bedrijven, en het commitment van het college van B&W en de gemeenteraad voor deze inzet moeten waarborgen. 2. Begrotingsprogramma, bestaand beleid, kaders en eerdere besluiten In 2020 presenteerden de voormalige gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne samen met gemeente Nissewaard de Warmtetransitievisie Voorne-Putten, waarmee een eerste beleidsvisie op de warmtetransitie werd vastgesteld. Ook in het collegeprogramma 2023-2026 en in de Omgevingsvisie van Voorne aan Zee is vastgelegd dat de gemeente inzet op aardgasvrije warmte. De volgende stap is het vertalen van de Warmtetransitievisie naar concretere plannen voor alle wijken (inclusief bedrijventerreinen) in Voorne aan Zee, via het Warmteprogramma, en de uitvoering van deze plannen.
Het Warmteprogramma valt als thematisch omgevingsprogramma onder de Omgevingswet. Daarmee kan de gemeente regels opstellen in het omgevingsplan (en andere beleidsinstrumenten) over de verduurzaming van de energievoorziening van bestaande gebouwen. Het Warmteprogramma bevat een terugblik en een vooruitblik, - inclusief de
eventuele inzet van de aanwijsbevoegdheid- en staat zodoende aan de start van de gebiedsgerichte aanpak. Het Warmteprogramma wordt in Voorne aan Zee vóór eind 2026 vastgesteld met bijbehorend planMER. De Wet Collectieve Warmtevoorzieningen (WCW, in ontwikkeling) bepaalt dat gemeenten een regierol hebben in de ontwikkeling van collectieve warmtesystemen en waar nodig kunnen deelnemen in een warmtebedrijf. Daarnaast stelt de Wet Gemeentelijke Instrumenten Warmtetransitie (WGIW) dat gemeenten actief moeten sturen op de overstap naar schone warmte en de organisatie hiervan.
3. Argumenten Gemeenten hebben een cruciale regierol toebedeeld gekregen in de warmtetransitie. Ook de gemeente Voorne aan Zee staat in deze transitie voor belangrijke beslissingen over de manier waarop de doelstelling van aardgasvrije warmte lokaal op een haalbare, betaalbare en rechtvaardige wijze zal worden gerealiseerd. Er zijn op elk vlak verschillende opties om uit te kiezen, en het is van groot belang om deze keuzes bewust en in samenhang te maken. Gezien de urgentie om te voldoen aan de klimaatdoelstellingen en deadlines vanuit de weten regelgeving, is het nu van essentieel belang om via de actielijnen de warmtetransitie in Voorne aan Zee te versterken en versnellen. De omvang en complexiteit van de wettelijke doelstelling onderschrijven de urgentie om de voortgang van de warmtetransitie te versnellen en inwoners en bedrijven de nodige duidelijkheid en een (handelings)perspectief te bieden. De warmtetransitie moet kostenefficiënt zijn, zodat de woonlasten voor inwoners en de kosten voor bedrijven niet onnodig stijgen. Daarnaast moet aardgasvrije warmte voor alle inwoners toegankelijk worden, ongeacht hun sociale of economische situatie. Dit zijn belangrijke bepalende factoren voor het draagvlak.
De keuzes die moeten worden gemaakt worden sterk beïnvloed door ontwikkelingen zoals netcongestie, isolatie en energiebesparing, ruimtelijke inpassing boven en onder de grond, glastuinbouw, financiële middelen en socio-economische factoren, regionale ontwikkelingen en innovaties en, natuurlijk, tijd. In een gestructureerde programmatische aanpak worden verschillende actielijnen verder onderzocht en uitgewerkt.
4. Communicatie en participatie De gemeente Voorne aan Zee zorgt voor heldere en transparante communicatie over de warmtetransitie, zodat inwoners en bedrijven goed geïnformeerd zijn over de mogelijke toekomstige warmteoplossingen in hun wijk, de afweging van opties, hun invloed op deze afweging, en hoe zij zich op de warmtetransitie kunnen voorbereiden (participatie, handelingsperspectief en keuzevrijheid). Dit is cruciaal voor het creëren van vertrouwen en actieve betrokkenheid. De warmtetransitie heeft een grote impact op inwoners, bedrijven en andere belanghebbenden binnen de gemeente. Het succes valt of staat met hun bereidheid mee te doen. Daartoe wordt een zorgvuldig en uitvoerig participatieproces opgezet, waarbij inwoners, ondernemers, woningcorporaties en andere stakeholders - niet in de laatste plaats de gemeenteraad - actief worden betrokken en aangemoedigd om deel te nemen aan de gesprekken over de warmtetransitie. Op die manier kan deze waardevolle input worden meegenomen in de planvorming en besluitvorming. Dit voornemen sluit aan bij het 2
gemeentelijk participatiebeleid, dat de basis biedt voor een actieve betrokkenheid van onze gemeenschap. 5. Duurzaamheid De warmtetransitie is een essentieel onderdeel van de energietransitie in Nederland. Het afbouwen van het gebruik van aardgas als warmtebron vindt plaats vanuit de noodzaak om broeikasgasemissies te reduceren. 6. Kosten, baten en dekking De benodigde personele capaciteit kan geheel worden betaald uit de tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE-gelden) die door het voormalige Ministerie van EZK beschikbaar zijn gesteld. Voor de uitkering van middelen voor de periode 2026 - 2030 wordt een wettelijke regeling opgesteld, om daarmee gemeenten en provincies ook op langere termijn zekerheid te bieden. De CDOKE-gelden mogen alleen ingezet worden voor personele uren te besteden aan de energietransitie en niet aan materialen of materieel. De besteding wordt jaarlijks verantwoord via SISAverantwoording. 7. Regionale afstemming Ook in regionaal verband worden de mogelijkheden voor schone, aardgasvrije warmtesystemen verkend. In samenwerking met gemeente Nissewaard worden de mogelijke scenario’s voor een warmtesysteem in Voorne-Putten onderzocht. Daarnaast wordt ook in breder regionaal en provinciaal verband geprogrammeerd voor een robuust en betaalbaar warmtesysteem. Bijlage(n): 1.
Startnotitie voor de Warmtetransitie in Voorne aan Zee, binnen het Programma Energietransitie
3