Raadsvoorstel Nota Governance & Verbonden Partijen

RAADSVOORSTEL Onderwerp: Portefeuille: Zaaknummer:

Nota governace en verbonden partijen Arno Scheepers 184811-2025

Gevraagd besluit De raad van de gemeente Voorne aan Zee besluit -

De Nota governance en verbonden partijen Voorne aan Zee 2026-2030 vast te stellen als beleidskader voor samenwerking en sturing op verbonden partijen;

Advies van commissie De commissie AZM heeft in de vergadering van 3 december 2025 geadviseerd om dit voorstel als hamerstuk te agenderen voor de raadsvergadering van 18 december 2025. 1. Inleiding De gemeente Voorne aan Zee staat voor complexe uitdagingen die vaak de grenzen van onze eigen organisatie overstijgen. Samenwerking met verbonden partijen is daarom essentieel om onze beleidsdoelen effectief te realiseren. Verbonden partijen zijn organisaties waarin de gemeente zowel een bestuurlijk als een financieel belang heeft en die een belangrijke rol spelen in de uitvoering van gemeentelijke taken. Het is van belang dat de samenwerking met deze partijen goed wordt vormgegeven en bestuurlijk wordt gestuurd, met een duidelijke rolverdeling en kaders. De gemeente neemt momenteel deel aan vijftien verbonden partijen, die gezamenlijk ongeveer vijftien procent van de gemeentebegroting vertegenwoordigen. Deze verbonden partijen worden in een aparte paragraaf genoemd in de begroting en jaarrekening van de gemeente. De nota governance en verbonden partijen is een verdieping en beleidskader voor deze wettelijk verplichte paragraaf. In de nota worden voorbeelden gegeven over de verschillende vormen van samenwerking en hoe om te gaan met het spanningsveld tussen autonomie en democratische legitimiteit bij verbonden partijen.

Voor de invulling van de samenwerking worden uitgangspunten en kaders voor Voorne aan Zee meegegeven om dit in goede banen te leiden. Deze nota dient als praktisch naslagwerk en leidraad voor het voeren van het goede gesprek over samenwerking en sturing in verbonden partijen. 2. Begrotingsprogramma, bestaand beleid, kaders en eerdere besluiten Via de vastgestelde startnotitie Governance en verbonden partijen 2024 en de twee beeldvormende avonden met de raad is draagvlak getoetst en input opgehaald bij de raad. De nota draagt bij aan het realiseren van de doelstellingen en ambities op samenwerking uit het collegeakkoord en het collegeprogramma. Het geeft richting voor het aangaan van samenwerking met verbonden partijen. 3. Argumenten De Nota governance en verbonden partijen Voorne aan Zee 2026-2030 vormt het beleidskader voor de samenwerking en sturing op organisaties waarin de gemeente zowel

een bestuurlijk als financieel belang heeft. Deze nota verschaft duidelijke uitgangspunten en een afwegingskader en risicoanalyse die noodzakelijk zijn voor de besluitvorming rondom deelname aan en het beheer van deze verbonden partijen. Het fundament van de nota is gericht op het versterken van bestuurlijke verantwoordelijkheid, het bevorderen van transparantie en het effectief organiseren van de samenwerking. De uitgangspunten en kaders uit de nota zijn; a. De uitgangspunten voor samenwerking in Voorne aan Zee.  De gemeente Voorne aan Zee gaat bewust om met de vraag of ze gemeentelijke taken zelfstandig of in samenwerking uitvoert.  De gemeente Voorne aan Zee evalueert periodiek of de beleidsdoelen (en indicatoren) die opgenomen zijn, nog juist zijn voor de huidige vorm van samenwerking. Voor de inrichting van de organisatievorm geldt een governance zo licht als mogelijk en flexibel.  Voorne aan Zee gaat alleen samenwerking in verbonden partijen aan als: a. wettelijke samenwerking in opdracht van het Rijk gevraagd wordt. b. de kwetsbaarheid ten aanzien van kwaliteit of continuïteit in de eigen organisatie in het geding zijn; c. de samenwerking een bundeling van kennis en kracht oplevert waardoor er kennis voordeel ontstaat d. het aanmerkelijk goedkoper kan; e. de innovatiekracht in de eigen organisatie ontbreekt; f.

de uitvoering van de taak vraagt om grensoverschrijdende samenwerking.  Voor nieuwe situaties wordt door college en raad aan de hand van het afwegingskader het gesprek gevoerd.  (Nieuwe) Gemeentelijke taken voert de gemeente in principe zelf uit, maar er kunnen gegronde redenen zijn om dit anders te organiseren.  Samenwerking in publiekrechtelijke organisaties heeft in de regel de voorkeur boven samenwerking in privaatrechtelijke organisaties. Publiekrechtelijke organisaties waarborgen dat de samenwerking in het belang van het publiek wordt uitgevoerd en niet winst – en marktgericht zijn. b. De uitgangspunten voor rollen en verantwoordelijkheden voor Voorne aan Zee  Een portefeuillehouder vertegenwoordigt het gehele college van B&W wanneer hij/zij participeert in het bestuur of deelneemt als mede-aandeelhouder.  Voor de standpuntbepaling op belangrijke onderwerpen wordt vooraf een besluit van het college en zo nodig de raad gevraagd.  Bij bespreking in het college van een strijdig belang in een verbonden partij maakt het college tijdens het gesprek een scheiding aan tussen de opdrachtgevers- en eigenaarsrol, zodat beide belangen voldoende worden vertegenwoordigd.  Een portefeuillehouder neemt niet deel in een raad van toezicht van een verbonden partij waar hij/zij ook als bestuurder aan tafel zit. c.

Voor het uitgangspunt, “goed bestuur”, wordt het governance-model, dat bestaat uit de elementen sturen, beheersen, verantwoorden en toezicht gebruikt. Dit model biedt een kader waarbinnen de gemeenteraad haar kader stellende en controlerende rol kan vervullen, waarbij tijdige en actieve informatievoorziening essentieel is.

2

d. Daarnaast faciliteert de nota het afwegingskader waarmee weloverwogen besluiten kunnen worden genomen over deelname aan verbonden partijen. e. Verder omvat de nota nog een analyse van bestuurlijke en financiële risico’s, waardoor maatwerk in sturing en toezicht mogelijk wordt, passend bij het specifieke risicoprofiel en de aard van elke verbonden partij Met dit besluit wordt de positie van de gemeente in verbonden partijen versterkt, wordt de bestuurlijke verantwoordelijkheid duidelijk belegd en wordt een transparante, bestuurlijk verantwoorde samenwerking bevorderd. Dit draagt bij aan het realiseren van gemeentelijke doelen terwijl er ook rekening wordt gehouden met de beheersing van risico’s. 4. Aanpak / uitvoering De nota is, op basis van de beschreven uitgangspunten en aanpak in de Startnotitie governance en verbonden partijen 2024, verder uitgewerkt tot de definitieve Nota governance en verbonden partijen. 5. Communicatie en participatie Via de onderliggende beleidslijnen vindt participatie plaats. De nota is besproken met de financiële afdeling en de juridische afdeling. In 2025 zijn twee informatieavonden met de raad belegd waarin de nota besproken is. Ook is de uitkomst van de evaluatie van de pilot raadsrapporteurs verwerkt in de nota. 6.

Duurzaamheid N.v.t.

7.

Kosten, baten en dekking N.v.t.

8.

Regionale afstemming N.v.t.

Bijlage(n): - Nota governance en verbonden partijen

3