Openbare raadsvergadering 30-01-2025. 13c. Motie vreemd VV GL-PvdA 'Lokaal beleid suicide preventie'. Aangehouden

VRINO2RNE

Sociaal • Liberaal • Eigenwijs

GROEN LINKS Voorre aan Zee

PVDA

MOTIE Vreemd aan de Orde van de Dag (artikel 29 Reglement van Orde raad Voorne aan Zee 2023)

Van

Anneke Witte

Aan

De voorzitter

Onderwerp:

Lokaal beleid suïcide preventie

Datum raad in openbare vergadering bijeen:

30 januari 2025

De fractie van Vrij Voorne vraagt aandacht voor het groeiende aantal mensen die vanwege allerlei oorzaken overwegen zichzelf van het leven te beroven. De Stichting 113 doet een beroep op lokale besturen ende samenleving om daar waar mogelijk te werken aan suïcide preventie, stelt de raad voor de volgende motie aan te nemen: constaterende dat: • • • • • •

Er in Nederland dagelijks 5 mensen sterven door zelfdoding; Stichting 113 er alles aan doet om mensen te helpen om waar mogelijk zelfdoding te voorkomen; 113 Zelfmoordpreventie gratis bereikbaar is via het telefoonnummer 0800-113; dat dit jaar suïcidepreventie als taak van de lokale én nationale overheid is opgenomen in de Wet publieke gezondheid; Suïcide preventie een gemeentelijke verantwoordelijkheid wordt; Er structureel budget vanuit de Rijksbegroting beschikbaar wordt gesteld.

overwegende dat: •

• • • • •

Hoewel er geen statistische gegevens beschikbaar zijn in Voorne aan Zee de populatie wel geconfronteerd wordt met dezelfde risicofactoren die landelijk een rol spelen bij zelfdoding, waaronder eenzaamheid, schulden, drugsproblematieken etc; Er diverse hulpmiddelen beschikbaar zijn voor gemeentes die kunnen worden aangeschaft via Stichting 113; Er ca. 50 gemeenten zijn in Nederland die gebruik maken van de speciaal voor dit doel door stichting 113 ontworpen bordjes met tekst: 'Ik zie je, 113' om te monteren op publieke bankjes en straatmeubilair; Deze bordjes gratis verkrijgbaar zijn bij de stichting 113; De voormalige gemeente Hellevoetsluis 1 publiek bankje heeft voorzien van 1 zo'n bordje; De overige voormalige gemeenten en kernen behorend tot de nieuwe gemeente Voorne aan Zee daar tot op heden geen gebruik van hebben gemaakt.

verzoekt het college om:

Vf-V)102RNE

Sociaal • t ibt,trril - Eigenwijs

• •

GROEN LINKS Voorne aan Zee

PVDA

Vanuit Voorne aan Zee suicide preventiebeleid vorm te geven; Zoveel als mogelijk de publieke bankjes in de openbare ruimten te voorzien van de bij de stichting 113 aan te schaffen bordjes 'Ik zie je, 113'.

en gaat over tot de orde van de dag. Ondertekend, Anneke Witte,

Ben van Stijn

Vrij Voorne

GL/PvdA

Besluit raad:

stemmen voor stemmen tegen

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van Voorne aan Zee van 30 januari 2025. de griffier,

de voorzitter,

drs. A. (Ariette) Goslings

A.R.C. (Arno) Scheepers RA Msc

Nieuw per 1 juli 2025: Gemeenten medeverantwoordelijk voor suïcidepreventie. Hoe neem je dat op in je verkiezingsprogramma?

113

December 2024

zelfmoord • • • o preventie

Wat gaat er veranderen? • • • •

Per 1 juli 2025 wijzigt de Wet publieke gezondheid. 86% van de gemeenten heeft nog geen suïcidepreventiebeleid. Er ligt een bewezen effectief en goed uitvoerbaar model klaar. Van tijdelijk naar structureel gefinancierd: suïcides voorkom je met lange termijn beleid.

De drie pijlers voor suïcidepreventie in de nieuwe wet

Landelijk Ministers maken beleid om suïcides en suïcidepogingen te voorkomen (met VWS voorop)

Betreft: Zet lokaal suïcidepreventiebeleid in uw verkiezingsprogramma Geachte lezer,

Gemeentelijk

Suïcidepreventie wordt ook een gemeentelijke verantwoordelijkheid. Gemeenten vanuit de kunnen dit suïcidepreventiebeleid zelf vormgeven, met structureel budget

Gemeenten maken beleid om suïcides en suïcidepogingen te voorkomen

Rijksbegroting. model voor Positieve ervaringen zijn er al met een bewezen effectief en goed uitvoerbaar lokale suïcidepreventie. 113 heeft dit model voorzien van een stappenplan.

Elke 4 jaar stelt de gemeente al het regionaal gezondheidsbeleid op. Suïcidepreventie wordt daar onderdeel van.

Zodat Neem suïcidepreventie op in uw programma voor de gemeenteraadsverkiezingen. gegeven. wordt aan invulling daadwerkelijk er en formatie de het in zicht blijft tijdens Want alleen samen kunnen we suïcides voorkomen.

Van alle mensen die overlijden door suïcide, was 60% niet in zicht van de zorg. Zij zijn wel in zicht van de wijk.

Neem bijvoorbeeld op: ---> [Partij] wil zo snel en goed mogelijk invulling geven aan suïcidepreventie, toegesneden op onze lokale situatie. Hierna — en via deze link — meer over wat er door deze wet voor gemeenten

verandert.

Met vriendelijk groet,

+31 (0)20 3113 BR3 infot§113.n1 113.nl

Gemeenten mogen dit beleid zelf vormgeven.

m i ljoen p ij b e beschikbaa aar) r

Alle gemeenten aan de slag met lokaal suïcidepreventie beleid

KR4re42.444 Bestuurder 113 Zelfmoordpreventie 113 Zelfmoordpreventie AHTC, B toren 5. verdieping Paasheuvelweg 25 1105 BP Amsterdam

Er zijn al voorzieningen in de wijk op tal van risicofactoren, zoals eenzaamheid, schuldenproblematiek. Daarmee kan de gemeente een doorslaggevende rol spelen. Met een actieve benadering van risicogroepen, trai€10 nen van sleutelfiguren en publiekscampagnes.

KvK IBAN

17 23 75 27 N140 RABO 0136 0505 65

Individueel CD

Een gratis en anonieme 24/7 beschikbare hulplijn wordt geborgd

Het model voor suïcidepreventie bij gemeenten

(gi Huisarts Van Niekerk over Sumona

De bewezen effectieve methode waar meer dan 50 gemeenten al mee werken

k:

In kaart brengen lokale situatie Breng het aantal suïcides en de kenmerken van de betrokkenen (zoals geslacht, leeftijd, inkomen en burgerlijke staat) in kaart en maak een analyse van de belangrijkste risicogroepen en risicofactoren: 1 1 3 .nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen

Zorg voor leiderschap en bestuurlijk draagvlak Installeer een stuurgroep met lokale bestuurders, met een wethouder als ambassadeur: 1 1 3.nliwat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen/stap-2

(SUïcidepreventie, MOnitoring en NAzorg):

'Ik heb regelmatig slechte nachten gehad, omdat ik vreesde dat een patiënt er na het weekend niet meer zou zijn. Wat je zoekt op zo'n moment, is iemand die je vertrouwt en die snel inzetbaar is, zodat je

de verantwoordelijkheid over je patiënt kunt delen. Sumona biedt dat alternatief, waardoor ik als huisarts het gevoel heb er niet alleen voor te staan.'

Stel een lokale coördinator aan De spin in het web voor de netwerksamenstelling, secretaris van de stuurgroep en met aansturende rol voor het actieplan: 113,nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen/stap-3

Map, 9:

Start samenwerking op Stel een kerngroep op van lokale partners om beleid en een actieplan te maken en uit te voeren: 1 13.nl/wat-kan-ik-doen/gemeenten/voorbereidingsstappen/stap-4

Stap. 5:

Ontwikkel een actieplan suïcidepreventie Ontwerp acties op ieder component van het EAAD model (zie ook volgende pagina) tot een samenhangend lokaal suïcidepreventiebeleid: 113.nliwat-kan-ik-doenige.meenten/voorbereidingsstappen/stap-5

Meer informatie Met het stappenplan en informatie op de website van 113 komt een nieuwe regio snel uit de startblokken. Via de website van 113 is veel informatie te vinden over beschikbare gatekeeperstrainingen. Ook vind je informatie over risicogroepen en specifieke handvatten. Hier vindt u de Uitvoeringstoets van de VNG. Het is mogelijk om lokaal aan te sluiten bij onze landelijke campagnes. 113 heeft als nationale organisatie voor suïcidepreventie veel ervaring opgebouwd en staat voor iedereen klaar met raad en daad op maat.

Achter een hoge bloeddruk kan een hele wereld schuil gaan Met de lokale sportvereniging, GGZ, Sociaal Wijkteam én gemeente heeft Arnhem de module suïcidepreventie toegevoegd aan de bestaande gezondheidscheck in achterstandswijken. Naast een lichamelijke check screent Arnhem ook op eenzaamheid én suïcidaliteit. Een laagdrempelige manier voor alle inwoners (met name mannen van middelbare leeftijd) om te weten

hoe het nou echt met ze gaat en wat er schuilgaat achter "die zeurende rugpijn" of "hoge bloeddruk". In gemeente Arnhem is bovendien het centrum voor Levensvragen en Suïcidepreventie geopend.

Leren door evalueren Suïcidepreventie vraagt om maatschappelijke verandering. Daartoe wordt suïcidepreventiebeleid elke vier jaar op- dan wel bijgesteld. Over de voortgang verantwoorden gemeenten aan hun gemeenteraad en de Staatssecretaris aan de Kamer. Dat vraagt monitoring die inzichtelijk maakt of we de juiste dingen, op de juiste manier doen. Maatschappelijk baten- / impactmanagement kan antwoord geven op die vragen. Je vertaalt de impactdoelstellingen in concrete, meetbate indicatoren. Zoveel mogelijk op basis van bestaande data.

Lokaal suïcides voorkomen kan alleen samen Onderstaand bewezen effectief preventiemodel*wordt wereldwijd uitgevoerd en vormt een vangnet in de regio.

TOEGANG TOT DODELIJKE MIDDELEN BEPERKEN PUBLIEKSCAMPAGNE Taboe rondom het praten over zelfdoding doorbreken en durven vragen naar suïcidale gedachten. Mediarichtlijnen.

Zo weet je of je goed op weg bent en bepaal je de doelen voor de komende periode. Denk niet alleen aan het aantal suïcides, maar ook aan het aantal getrainde sleutelfiguren rondom risicogroepen en bij Sumona aangesloten huisartsen.

Sleutelfiguren in het netwerk equiperen om signalen te herkennen, bespreekbaar te maken en mensen naar hulp te leiden.

Alleen door er naar te vragen worden suïcidale

Vroeg signaleren en benaderen van groepen met een hoger risico op overlijden door zelfdoding.

GATEKEEPERSTRAINING

RISICOGROEPEN gedachtes zichtbaar Formele en informele hulpverleners bieden een vangnet om zelfdoding te voorkomen. Al hun acties vormen samen een groter geheel en hebben impact. Denk aan: Familie en vrienden

NETWERKBREDE SAMENWERKING Samenwerkingsafspraken zodat alle lokale partners binnen en buiten de zorg hun rol pakken. Bron: *European Alliance Against Depression (EAAD).

Verslavingszorg

Schuldhulpverlening

Onderwijs

O Huisarts UVVV Sportvereniging Sociale wijkteams

GGZ e.a. zorg

'Als gemeente kun je het verschil maken door actief mee te helpen om dit taboe-

GGD

onderwerp op de kaart te zetten. Hoorn heeft hierin goede ervaringen opgedaan met steun van 113 Zelfmoordpreventie. Andere gemeenten kunnen hier hun voordeel mee doen."

Ziekenhuizen en SEH's

Religieuze gemeenschap

Wethouder Marjon van der Ven, gemeente Hoorn, WD:

Oproep van 113

Facts en figures

Verkeersdoden vs. suïcides

Naar een land waar niemand eenzaam en radeloos sterft door suïcide

Verkeersdoden

® Suicides

Poi 10O000

2,5x

90

—> Neem suïcidepreventie op in uw verkiezingsprogramma. Zodat het in zicht blijft tijdens de formatie en er daadwerkelijk invulling aan wordt gegeven. Voorbeeld: Suïcidepreventie is per 1 juli 2025 ook een gemeentelijke taak. [Partij] wil zo snel en goed mogelijk invulling geven aan suïcidepreventie, toegesneden op de lokale situatie.

25

Doodsoorzaak nummer 1 onder

15 - 64 jaar

van 10 tot 30 jaar

meer suïcides dan verkeerdoden

20

135

mensen van

jongeren

mensen (per jaar meer dan 250.000)

0 1950

1900

Kijk op Gemeenten 1113 Zelfmoordpreventie

1980

1990

2000

2010

2022

suïcides niet in beeld van zorg

Achtergrond

184.515 hulpvragen bij 113 in 2023

Subsidie ijken op gem. groei 20% per jaar bij streven van 95% bereikbaarheid.

25%

Elke dag overlijden gemiddeld 5 mensen eenzaam en radeloos suicide in Nederland. Jaarlijks zijn dat bijna 1.900 mensen. Dat zijn 2,5x zoveel doden als bij verkeersongevallen. Suïcide is de belangrijkste doodsoorzaak onder jongeren van 10 tot 30 jaar. Het _ verdriet van een suicide raakt zo'n 135 mensen, dat zijn per jaar meer dan 250.000 mensen, vergelijkbaar met het aantal inwoners van Eindhoven. Van alle mensen die overlijdt door zelfdoding was 60% niet in zicht van de geestelijke gezondheidszorg. Maar die zijn wel in beeld bij óns allemaal.

van de mensen die het afgelopen jaar een suïcidepoging deed, had problematische schulden

86% van de gemeenten heeft nog géén beleid voor suïcidepreventie

Ruim

700.000 Nederlandse huishoudens hebben problematische schulden

p~ttijdoen.? Suïcidepreventie kan alleen samen. We zijn allemaal onderdeel van de oplossing!

1910

60%

Bijna

kftz.tjt.cabt

Doodsoorzaak nummer 2 onder

ledere zelfdoding raakt gemiddeld

Cron CBS

Mensen met schulden hebben

Gemiddeld

2x

zelfdodingen per dag 1.862 in 2023 Brow CBS

1"2 de heeft de huisarts nog gezien in hun laatste maand

4Z10 suïcides is door mannen tussen de 40 - 70 jaar

zo vaak suïcidale gedachten als mensen zonder schulden