Jaarstukken 2024 Voorne aan Zee
Tekst van het document
In 2025 zal een nacalculatie plaatsvinden waarbij onder andere het mengpercentage voor de overhead wordt geactualiseerd. Voor de vennootschapsbelasting is een QuickScan voor de actieve grondexploitaties uitgevoerd. Deze scan laat zien dat de gemeente voor nu niet door de ondernemerspoort gaat. De QuickScan wordt jaarlijks gelijktijdig met het meerjarenprogramma grondexploitaties (MPG) geactualiseerd. Voor het onderdeel reclameactiviteiten lopen verschillende landelijke procedures die met aandacht worden gevolgd. De Hoge Raad zal hierover naar verwachting dit voorjaar uitspraak over doen. De gemeente neemt de fiscale winst van de reclameactiviteiten voor de zekerheid op in de jaarlijkse aangifte. Verder wordt een zeer beperkt bedrag aan fiscale winst opgenomen in verband met de verkoop reststromen afval. Ten aanzien van de overige activiteiten hebben deze geen materiële relevantie, omdat zij verlieslatend zijn en/of kunnen steunen op een vrijstelling. 4 juni 2025
Jaarstukken 2024 86
Bij de loonheffingen is onder andere gewerkt aan een actualisatie van de werkkostenregeling en de regeling van gebruik van de tractiemiddelen/dienstvoertuigen. De teams Financiën en P&O werken op het gebied van de fiscaliteit met elkaar samen. We hebben daarnaast het afgelopen jaar verder ingezet op versterking van de fiscale kennis door het verzorgen van fiscale inhoudelijke trainingen. Daarnaast is de fiscale procesbeheersing geoptimaliseerd en de fiscale (concern) houding. Dit komt tot uiting doordat projecten, beleidsvoorstellen en investeringsvoorstellen zoveel als mogelijk worden vooraf worden voorzien van een fiscaal advies en een fiscale toetsing. De fiscale verandering is waarneembaar, omdat steeds meer keten-georiënteerd wordt samengewerkt, casuïstiek vooraf wordt behandeld en risico's worden verminderd. Rechtmatigheid Er worden in de wetgeving negen aspecten van rechtmatigheid onderscheiden. De criteria 1 t/m 6 worden afgedekt door de toets van de accountant over getrouwheid en behoeven niet afzonderlijk te worden opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. Vanzelfsprekend maken zij wel onderdeel uit van de reguliere jaarrekeningcontrole. In het implementatieplan rechtmatigheidsverantwoording (vastgesteld door de raad op 3 oktober 2023) zijn de negen rechtmatigheidscriteria nader toegelicht.
Controleverklaring accountant De accountant geeft alleen nog een controleverklaring af over de getrouwheid (de 1e 6 criteria van rechtmatigheid) van de jaarrekening en hanteert hierbij de volgende percentages: Goedkeuringstolerantie
Goedkeurend
Beperking
Oordeelonthouding
Afkeurend
Fouten (% lasten)
≤ 1%
>1%<3%
-
≥ 3%
Onzekerheden in de controle (% lasten)
≤ 3%
>3%<10%
≥ 10%
-
4 juni 2025
Jaarstukken 2024 87
Over het begrotingscriterium, voorwaardencriterium en misbruik- en oneigenlijk gebruik legt het college vanaf 2023 verantwoording af in de rechtmatigheidsverantwoording. RECHTMATIGHEIDSVERANTWOORDING Vanaf het verslagjaar 2023 moeten gemeenten, provincies en gemeenschappelijke regelingen een rechtmatigheidsverantwoording opnemen in de jaarrekening. In een rechtmatigheidsverantwoording wordt vastgesteld dat de gemeente: ▪ Inzicht heeft in haar processen en waar nodig acties uitzet ter verbetering van een proces. ▪ Grip heeft op interne controle en risicomanagement. ▪ Actief werkt met een intern controle- en reviewsysteem. Om een rechtmatigheidsverantwoording op te kunnen stellen zijn ter voorbereiding in 2024 de volgende stappen gezet: ✓ Aanpassingen Financiële verordening gemeente Voorne aan Zee (vastgesteld door de raad op 13 maart 2025): Rapportering van overschrijdingen van baten en onderschrijdingen van baten en lasten bij het aanbieden van de jaarstukken wordt als tijdig bestempeld (conform advies accountant in verslag 2023). ✓ Normenkader rechtmatigheid 2024 Voorne aan Zee (vastgesteld door de raad op 19 december 2024). ✓ Uitvoering interne audits op basis van steekproeven. ✓ Opstellen en actualiseren van procesbeschrijvingen en uitvoeren van lijncontroles (opzet en bestaan). ✓ Uitvoeren volledigheidscontroles tussen diverse subadmininstraties en financiële administratie.
De verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording is door de raad vastgesteld op 2% van de werkelijke lasten € 264.841.000 (inclusief mutatie reserves), zijnde € 5.296.820 voor het jaar 2024. In het implementatieplan rechtmatigheidsverantwoording (vastgesteld door de raad op 3 oktober 2023) is opgenomen dat afwijkingen boven de rapportagegrens van € 250.000 worden toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Begrotingscriterium Op programmaniveau zijn de verschillen tussen de gewijzigde begroting en de jaarrekening toegelicht. Uitgangspunt is dat iedere afwijking van de begroting als onrechtmatig wordt beschouwd. Afwijkingen worden als acceptabel aangemerkt in de volgende situaties: a. Er is sprake van een overschrijding waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren. b. Er is sprake van een overschrijding op een open-einde regeling. c. De overschrijding is geautoriseerd door middel van de vaststelling van een tussentijdse rapportage. 4 juni 2025
Jaarstukken 2024 88
d. De overschrijding past binnen het door de raad geaccordeerde beleid. Toelichting begrotingscriterium De beroepsorganisatie van accountants (NBA) en de commissie BBV hebben in het voorjaar van 2024 een nadere duiding gegeven aan de wijze waarop het begrotingscriterium verwerkt moet worden in de rechtmatigheidsverantwoording van de jaarrekening. De nadere duiding houdt in dat het college vanaf het boekjaar 2023 alle begrotings-onrechtmatigheden mee moet nemen in haar oordeelsvorming over de rechtmatigheid. In de situatie waarin de accountant een oordeel moest geven over de rechtmatigheid (tot en met 2022) nam de accountant deze begrotingsonrechtmatigheden vaak niet mee in zijn oordeelsvorming over de rechtmatigheid. Hieronder een toelichting op de programma’s waarvan de lasten in 2024 zijn overschreden (alleen afwijkingen > € 250.000). Overschrijding lasten Programma Bestuur € 1.299.000 Storting voorziening pensioenen (oud) wethouders (overschrijding € 1.167.000) De jaarlijkse storting in de voorziening wethouders-pensioenen wordt mede bepaald door de 25-jaarsrente en de kans dat de wethouder ook daadwerkelijk zijn/haar pensioen haalt. Als de rente extreem laag is en de mensen gemiddeld steeds ouder worden (de gemiddelde levensverwachting stijgt), zul je meer middelen in kas moeten hebben. De levensverwachting en rekenrente kunnen wij niet beïnvloeden.
De rekenrente is ten opzichte van de eerdere prognose aanzienlijk gedaald. Dat heeft een belangrijke impact op de pensioenen die nu en in de toekomst moeten worden uitgekeerd; de verwachte pensioenverplichtingen stijgen. Voor het boekjaar 2024 betekent dit dat de voorziening aanzienlijk moet worden aangevuld. Dat betekent in zijn totaliteit een nadeel van € 1.167.000. Omdat zowel de rentestand als de levensverwachting niet is te voorspellen, blijft er een grote mate van onzekerheid over de omvang van de jaarlijkse mutatie op de voorziening
4 juni 2025
Jaarstukken 2024 89
Overschrijding lasten Programma Leven € 3.384.000 De overschrijding op programma Leven wordt grotendeels veroorzaak door overschrijdingen op taakvelden van het domein WMO en Jeugd. Zoals uit de toelichting in de jaarrekening blijkt, wordt dit veroorzaakt door hogere bijdragen, welke niet zijn voorzien bij de bestuursrapportage, maar wel onderdeel zijn van bestaand beleid. Daarnaast is sprake van overschrijdingen waarbij direct gerelateerde inkomsten de overschrijding compenseren. Zie hiervoor toelichting bij 5.5 Cultureel erfgoed. Meer specifiek gaat het om de volgende afwijkingen: Huishoudelijke hulp WMO (overschrijding € 1.263.000). De kosten voor hulp bij huishouden zijn te laag begroot. Door toename van het aantal aanvragen zijn deze kosten harder gestegen dan voorzien. Jeugdzorg behandeling en Jeugdhulp met verblijf (overschrijding € 1.467.000) Vooral veroorzaakt door een hogere bijdrage aan Gemeenschappelijke Regeling Rijnmond (GRJR). Sportaccommodaties (overschrijding € 709.000) Het nadeel wordt voor € 581.500 veroorzaakt doordat hiervoor geen onttrekking aan de voorziening onderhoud is verwerkt maar via de exploitatie is verantwoord, als gevolg van het ontbreken van een actueel meerjarig onderhoudsplan, dat pas vanaf 2025 van kracht is.
Daarnaast is de specifieke rijksbijdrage, ad € 120.000 voor stimulering sport geraamd op 5.2 en daadwerkelijk verwerkt onder 5.1 sportbeleid. Maatregelen ter voorkoming van begrotingsonrechtmatigheden Hoewel de begrotingsonrechtmatigheden in 2024 (€ 4.809.000) zijn afgenomen ten opzichte van 2023 (€ 8.057.500), blijft dit een belangrijk aandachtspunt voor de rechtmatigheidsverantwoording. In 2024 zijn reeds de volgende maatregelen genomen ter voorkoming van begrotingsonrechtmatigheden: - Er zijn aanpassingen doorgevoerd in de financiële verordening, waardoor deze beter aansluit op de nadere duiding van wet- en regelgeving ten aanzien van het begrotingscriterium. -
De grondexploitaties zijn administratief anders verwerkt, zodat deze neutrale wijzigingen geen effect meer hebben op het resultaat van een programma.
-
Bij de 2e bestuursrapportage 2024 zijn alle ramingen van de investeringen afzonderlijk beoordeeld en bijgesteld waar nodig.
Wat moet nog beter om ervoor te zorgen dat de begrotingsonrechtmatigheden verder afnemen? - Bij de tussentijdse rapportages meer sturen op het voorkomen van overschrijdingen van de lasten op programmaniveau. Hierbij ook nagaan welke verplichtingen vanuit de sub administraties van toepassing zijn. - Het niveau van budgetbeheer verder verbeteren waarbij overschrijdingen van budgetten tijdig herkend en verwerkt worden. 4 juni 2025
Jaarstukken 2024 90
Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. De eisen/voorwaarden zijn afkomstig uit diverse wet- en regelgeving en hebben betrekking op aspecten als doelgroep, termijn, grondslag, administratieve bepalingen, normbedragen, bevoegdheden, bewijsstukken, recht, hoogte en duur. De financiële onrechtmatigheid op basis van het voorwaardencriterium bedraagt € 2.599.000 en heeft volledig betrekking op het niet naleven van de Europese aanbestedingsregels bij het verstrekken van inkoopopdrachten. In 2023 bedroeg de financiële onrechtmatigheid op basis van het voorwaardencriterium € 4.206.000. Bij de controlewerkzaamheden op het proces inkopen en aanbesteden is er een onrechtmatig inkoopdossier geconstateerd boven de rapportagegrens van € 250.000. Het gaat om onderstaand dossier. Opdracht
Kosten 2024 Objectbeveiliging € 314.316
Toelichting
Beheersmaatregel
Opdracht overschrijdt de drempelbedragen van de Europese aanbestedingswetgeving (€ 221.000 in 2024).
Voor beveiliging worden diensten afgenomen bij verschillende partijen. Deze opdrachten moeten gezamenlijk in de markt worden gezet en Europees worden aanbesteed.
Maatregelen ter voorkoming van onrechtmatigheden op basis van het voorwaardencriterium Hoewel de onrechtmatigheden in 2024 zijn afgenomen ten opzichte van 2023, blijft het naleven van de Europese aanbestedingsregels een belangrijk aandachtspunt voor de rechtmatigheidsverantwoording. In 2024 zijn de volgende verbeteringen gerealiseerd: - De inhuuropdrachten zijn verstrekt via de raamovereenkomst die gesloten is met Yacht en welke Europees is aanbesteed. - Het aantal onrechtmatige inkoopdossiers aanbestedingen is ten opzichte van 2023 afgenomen van 24 naar 18. Groot gedeelte van de onrechtmatigheden zijn opgelost door beëindiging of nieuwe aanbesteding. Blijft een belangrijk aandachtspunt. - Er zijn meerdere raamovereenkomsten afgesloten, welke Europees zijn aanbesteed. Welke maatregelen gaan ervoor zorgen dat de onrechtmatigheden verder afnemen? - Onrechtmatige opdrachten bij de eerstvolgende mogelijkheid beëindigen en de opdracht Europees uitzetten. - Mogelijkheden onderzoeken om voor crediteuren die meerdere losse opdrachten ontvangen (vanuit verschillende organisatieonderdelen) een raamovereenkomst af te
4 juni 2025
Jaarstukken 2024 91
-
-
sluiten die Europees is aanbesteed. De losse opdrachten kunnen gezamenlijk namelijk leiden tot een onrechtmatigheid. Er zijn 22 risicovolle dossiers aangetroffen die nu nog rechtmatig zijn, maar bij voortzetting van de werkzaamheden niet. Aanbevolen wordt om tijdiger beheersmaatregelen te treffen voor risicovolle-en onrechtmatige dossiers: prioriteit geven op aanbestedingskalender, het initiatief ligt hier bij de de vakafdeling. Ondanks dat er raamovereenkomsten (Europees aanbesteed) zijn afgesloten met partijen, worden er opdrachten verstrekt voor nagenoeg dezelfde werkzaamheden aan andere partijen buiten de raamovereenkomst om. Aanbevolen wordt om alle opdrachten waar een raamovereenkomst onder hangt, via de betreffende raamovereenkomst in te kopen.
Misbruik & Oneigenlijk gebruik (M&O) Het misbruik en oneigenlijk gebruik-criterium is het criterium van rechtmatigheid, dat betrekking heeft op het voorkomen, detecteren en corrigeren van misbruik en oneigenlijk gebruik van overheidsgelden en gemeentelijke eigendommen bij financiële beheershandelingen. De gemeente Voorne aan Zee heeft geen overkoepelend M&O-beleid. Wel zijn M&O bepalingen in de verordeningen (sociaal domein, subsidies) opgenomen om het risico hierop te verminderen. De interne controlewerkzaamheden hebben geen signalen aan het licht gebracht die wijzen op misbruik en of oneigenlijk gebruik. Juridische kwaliteitszorg De kern van juridische kwaliteitszorg is het duidelijk maken en beheersen van juridische risico’s die zich binnen de gemeentelijke organisatie voor kunnen doen. Deze risico’s willen we proactief beheersen door vanuit het team Inkoop en Juridische Zaken in een vroeg stadium, gevraagd en ongevraagd, betrokken te zijn bij processen met een juridische component. Verder wordt ingezet op het vergroten van het juridisch bewustzijn binnen de gemeentelijke organisatie. Hiervoor zijn in 2024 onder meer trainingen opgezet en gegeven op het gebied van de Algemene wet bestuursrecht en het Algemeen Mandaatbesluit. Doelmatig inkopen Als gemeente willen we werken, leveringen en diensten rechtmatig en doelmatig inkopen.
Het beschikbare geld moet zo goed mogelijk worden besteed. En we willen de leveranciers waar wij contracten mee afsluiten met een goed en betrouwbaar beleid aan ons binden. Hierbij hebben we aandacht voor de administratieve lasten die gepaard gaan met een aanbestedingstraject. We streven ernaar om de administratieve lasten zo laag mogelijk te houden, met name bij onderhandse aanbestedingen. Door de inkoop centraal in de organisatie te coördineren, geven we invulling aan deze (inkoop)doelstellingen. De gemeente koopt zelf in of samen met andere organisaties (zoals regiogemeenten, het waterschap en de MRDH) om het beste resultaat te behalen. We vinden het belangrijk dat lokale ondernemers zaken met de gemeente kunnen doen. Zo hebben wij onder andere overeenkomsten gesloten met lokale aannemers om het vastgoed van de gemeente en het vastgoed van het Woonbedrijf te onderhouden. Jaarlijks stellen we een inkoopkalender op zodat de inkoopprocedures op tijd in beeld zijn. Na de fusie zijn steeds meer contracten gelijkgetrokken naar het niveau van Voorne aan Zee. Voor iedere aanbesteding wordt een inkoop actieplan gemaakt. Hierin staat hoe marktpartijen worden uitgedaagd om hun beste aanbieding te doen op kwaliteit en prijs. Ook maatschappelijk verantwoord 4 juni 2025
Jaarstukken 2024 92
inkopen, waaronder ‘social return’, is een aspect dat meegenomen wordt bij inkoopprocedures. In 2024 vonden meer dan 300 inkooptrajecten plaatsen en werden tientallen aanbestedingen uitgevoerd. Een aantal aanbestedingsresultaten uit 2024 zijn: ▪ Een raamovereenkomst voor asfaltwerkzaamheden werd afgesloten voor geheel Voorne aan Zee; ▪ Een lokale leverancier werd gecontracteerd voor het onderhoud aan de verhardingen in delen van de gemeente Voorne aan Zee; ▪ Een vrachtwagen voor de buitendienst werd aangeschaft; ▪ De exploitatie van A0-reclame gemeente Voorne aan Zee werd verkocht als concessie. Informatievoorziening Informatievoorziening (IV) is van groot belang voor de gemeente. Op basis van informatie (data) voeren wij onze dienstverlening uit, nemen wij besluiten, maken wij beleid en informeren wij onze inwoners en bedrijven. Daarnaast biedt het gebruik van data kansen voor efficiënter werken en innovatie, bijvoorbeeld in relatie tot onze dienstverlening. Het is daarom belangrijk om te blijven investeren in de ontwikkeling van onder andere data gedreven werken. Basis op orde In 2024 hebben we de basis gelegd voor de uitrol van enkele IV-Processen. Namelijk het IV-Aanvraagproces en het Portfoliomanagementproces.
Het doel van deze processen is om grip te krijgen op nieuwe initiatieven en wensen vanuit de vakafdelingen, te toetsen op de organisatiedoelen en randvoorwaarden (budget, capaciteit, etc.) en te prioriteren. Dit vraagt om een goede samenwerking en afstemming tussen vakafdelingen en IV. De I-Adviseurs spelen hierin een belangrijke rol. In 2025 starten we met de implementatie. Samenwerkingsverband Syntrophos Syntrophos is een belangrijke partner voor Voorne aan Zee op het gebied van ICT-Dienstverlening. Syntrophos biedt een veilige digitale werkomgeving waarmee wij onze taken kunnen uitvoeren. Daarnaast voert Syntrophos ook bepaalde taken namens de gemeente uit. Bijvoorbeeld de inwinning en bijhouden van de basisregistraties BAG (Basisregistratie Adressen en Gebouwen) en de BGT (Basisregistratie Grootschalige Topografie). In 2024 zijn de samenwerkings- en resultaatafspraken vernieuwd. De afspraken zijn vastgelegd in een dienstverlenings Producten Diensten Catalogus (PDC-ICT) en een samenwerkings PDC (uitbestede taken). Voor de GEO-Diensten hebben we in 2024 de samenwerkings PDC opgeleverd. De dienstverlenings PDC is voor het grootste deel klaar. Definitieve afronding en besluitvorming van beide PDC’s zal voor de zomer 2025 plaatsvinden. Wij zijn blij dat we grote stappen vooruit hebben gezet in de samenwerking met Syntrophos en Nissewaard.
Datagedreven werken – kansen creëren met data In 2024 is een aantal dataproducten (dashboards) opgeleverd voor het Sociaal Domein. Daarnaast is er ook gestart met de ontwikkeling van dataproducten voor andere domeinen, zoals het Ruimtelijk Domein (Nieuwe Omgevingswet) en Bedrijfsvoering (dashboard HR). 4 juni 2025
Jaarstukken 2024 93
Ook is de pilot voor een mogelijk toekomstbestendig dataplatform afgerond en geëvalueerd. De pilot heeft waardevolle inzichten opgeleverd t.a.v. het gebruik en beheer van het platform. Hierbij is ook gekeken naar een optimale verdeling tussen de gemeenten Voorne aan Zee, Nissewaard en Syntrophos. Het nieuwe dataplatform zorgt ervoor dat er efficiënter (en sneller) ontwikkeld kan worden. En dat de data goed en veilig beheerd wordt. AI – artificial intelligence In 2024 zijn we verdergegaan met de verbreding van de kennismaking in de organisatie met SafeGPT. Bijvoorbeeld door presentatie van de mogelijkheden via personeelsbijeenkomsten, een webinar van SafeGPT en het instellen van inloopmomenten (vragenuurtje). Daarnaast zijn we vanuit het Team Informatiebeheer aan de slag gegaan om SafeGPT in te zetten voor twee praktische onderwerpen. Een controletool voor het definitief aanbieden van documenten aan het archief en een anonimiseringstool. In 2025 zetten we de ontwikkelingen verder door, waarbij we vooral aanhaken op behoeften vanuit de vakafdelingen waar AI een mogelijke oplossing voor kan bieden. Bij dit alles houden we uiteraard voortdurend de verbinding met bijvoorbeeld eisen voor informatieveiligheid, kosten, etc. Een goed werkende oplossing moet vanuit meerdere invalshoeken ook een acceptabele oplossing zijn.
Informatieveiligheid Informatiebeveiliging en privacy zijn actuele onderwerpen die veel aandacht vragen. Gemeenten beheren en verwerken veel persoonsgegevens. Tegenwoordig meer dan vroeger. De continu toenemende digitalisering biedt de gemeentelijke organisatie mogelijkheden om hun publieke dienstverlening efficiënter in te richten en uit te voeren. Tegelijkertijd kent die ontwikkeling ook een schaduwkant. Gemeenten zijn organisaties waarbij op grote schaal gewerkt wordt met privacygevoelige informatie(verwerking). Daarnaast krijgen gemeenten te maken met fundamentele gevaren, in de vorm van hackers die die cyberaanvallen uitvoeren op ICT-systemen. Het is evident dat privacy en informatiebeveiliging een zeer relevant thema is voor de gemeente Voorne aan Zee en de komende jaren de nodige aandacht vraagt en moet krijgen. In 2024 zijn goede stappen gezet op het gebied van cybersecurity. Er zijn inmiddels verschillende beleidsstukken aanwezig zoals het informatiebeveiligingsbeleid, incident-managementprocedure en business continuity management (BCM)-procedure. Daarnaast zijn door dienstverlener Syntrophos verschillende technische maatregelen als firewalls en virusscanning ingesteld. Er is netwerksegmentatie aanwezig en er wordt gebruik gemaakt van multi factor authenticatie (MFA). In 2024 is een penetratietest uitgevoerd om eventuele kwetsbaarheden in kaart te brengen.
Hierbij zijn geen significante problemen naar voren gekomen. In 2025 zal een uitwijktest worden uitgevoerd. Aan bewustzijn van personeel op het gebied van informatiebeveiliging wordt aandacht besteed middels het awareness programma. Nieuwe medewerkers krijgen een presentatie privacy & security, en een externe leverancier voert phishing campagnes uit om het bewustzijn te toetsen. Informatiebeheer Informatiebeheer zorgt voor het (digitaal) opslaan, ordenen en toegankelijk maken en houden van informatiestromen in een centraal zaak- en documentsysteem. De gemeente Voorne aan Zee werkt met het zaaksysteem E-suite van Dimpact. 4 juni 2025
Jaarstukken 2024 94
In 2024 zijn grote vorderingen gemaakt op het gebied van procesoptimalisatie. In het kader van een verbetering/optimalisatie van de dienstverlening zijn de top 100 aan dienstverleningsprocessen door de “wasstraat” gegaan en zijn deze processen geharmoniseerd en geoptimaliseerd. Deze werkzaamheden zijn in 2024 projectmatig aangepakt. Het is bedoeling dat deze werkzaamheden in 2025 geborgd worden in de organisatie. Tot slot zijn er in 2024 twee pilots gestart met SafeGPT. Ten eerste om PDF-documenten die aangeboden worden aan het archief via SafeGPT de status ‘definitief’ te geven. Deze handeling moest voorheen handmatig gedaan worden. Deze pilot is succesvol verlopen en is eind 2024 definitief opgenomen in het werkproces. De inzet van deze tool bespaart het team Informatiebeheer gemiddeld 3 uur per week. De tweede pilot die we in 2024 zijn gestart is de anonimiseringstool. Het anonimiseren van documenten, al dan niet in het kader van WOO-verzoeken, willen we door middel van SafeGPT uitvoeren. Begin 2025 wordt deze tool definitief in gebruik genomen. Uitkering en besteding van Arhi gelden (Wet Algemene Regels Herindeling) In het kader van de maatstaf herindeling ontvangt een nieuwe fusiegemeente een uitkering van het Rijk ter dekking van de zogenaamde frictiekosten.
Frictiekosten zijn per definitie incidenteel van aard en vormen onafwendbare extra kosten als gevolg van de herindeling. Hierbij valt te denken aan kosten voor de harmonisatie van beleid, bedrijfsprocessen en gemeentelijke verordeningen. Maar ook het uitdragen van het nieuwe gemeentelijke beeldmerk op bijvoorbeeld werkkleding, tractiemiddelen en portaalborden zijn aan te merken als frictiekosten. Frictiekosten zijn kortweg de uitgaven die zich zonder dat de drie gemeenten zouden zijn gefuseerd, niet hadden voorgedaan. De Arhi gelden worden uitgekeerd over een periode van vijf jaar (2022 t/m 2026). De eerste bedragen zijn uitgekeerd in het jaar voorafgaand aan de fusie. Deze bedragen zijn aan de drie individuele gemeenten uitgekeerd en samengevoegd om de ambtelijke en bestuurlijke kosten in verband met de fusie te dekken. In 2023 en 2024 ontving Voorne aan Zee € 4,5 miljoen en € 2,3 miljoen in 2024. Ook in 2025 en 2026 ontvangt de gemeente jaarlijks een bedrag van rond de € 2,3 miljoen. Inclusief de in 2022 ontvangen bedragen komt de totale Arhi herindelingsuitkering uit op ongeveer € 14 miljoen. Tot en met jaarschijf 2024 heeft de gemeente, inclusief reeds aangegane verplichtingen, ruwweg € 12,3 miljoen aan frictiekosten uitgegeven, waarvan € 1,6 miljoen in het afgelopen jaar.
De verwachting is dat de fusie gerelateerde uitgaven in 2025 en 2026 lager zijn en dat het totaal van de uitgaven aan frictiekosten onder het totaal van de Arhi uitkering zullen blijven. Om de incidentele baten- en incidentele lastenstroom goed te kunnen volgen, is met de toezichthouder van de provincie afgesproken dat de jaarlijkse Arhi gelden in de Algemene Reserve vloeien. De jaarlijkse frictiekosten worden vervolgens weer onttrokken aan de Algemene Reserve. In de jaarrekening worden (totale) uitkering en lasten met elkaar in verband gebracht, zodat de raad zicht houdt op het saldo van uitkering en lasten. Een eventueel tekort is niet verhaalbaar maar een overschot hoeft ook niet te worden gerestitueerd. De totaal in 2024 gefactureerde frictiekosten bedragen ruim € 1,1 miljoen. Daarnaast zijn er een aantal nog lopende projectwerkzaamheden die naar verwachting uiterlijk in het 2e kwartaal van 2025 worden afgerond. Met de afronding van deze projecten is een bedrag 4 juni 2025
Jaarstukken 2024 95
gemoeid van € 465.000. Het restant van het 2024 budget voor deze werkzaamheden wordt overgeheveld naar 2025. Daarmee komt het totaal aan gefactureerde frictiekosten en aangegane verplichting in 2024 uit op € 1,6 miljoen (2023 € 3,2 miljoen). Het 2024 budget (inclusief budgetoverheveling uit 2023) bedroeg € 1,7 miljoen. Besteding Arhi-gelden (x € 1.000)
Rekening 2024
Overheveling
Totaal
Harmonisatie van beleid & verordeningen ICT - systeem- en procesharmonisatie, ontmanteling oude systemen
808
327
1.135
172
28
200
Communicatie, logo's en overige uitingen beeldmerk VaZ
16
86
102
Organisatieontwikkeling
99
24
123
Overig
32
-
32
Totaal
1.127
465
1.592
4 juni 2025
Jaarstukken 2024 96
Verbonden partijen Algemeen Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een financieel en bestuurlijk belang heeft. Verbonden partijen zijn een instrument om bepaalde publieke beleids- en uitvoeringstaken doelmatiger uit te voeren dan wanneer de gemeente dit zelfstandig zou doen. Verbonden partijen maken onderdeel uit van onze beleidsprogramma’s en worden onderverdeeld in deelnemingen (vennootschappen), gemeenschappelijke regelingen en stichtingen en verenigingen. De gemeente Voorne aan Zee participeert in 15 verbonden partijen: 11 gemeenschappelijke regelingen, 1 samenwerkingsverband en 3 vennootschappen. Participaties in verbonden partijen worden periodiek beoordeeld op wenselijkheid en doelmatigheid. In deze paragraaf laten we de participaties van de gemeente in derde rechtspersonen zien, waarin bestuurlijke invloed bestaat én waarmee financiële belangen gemoeid zijn. Sinds het begin van deze raadsperiode wordt - als pilot - gewerkt met raadsrapporteurs voor de gemeenschappelijke regelingen VRR, GRJR, GGD, DCMR en MRDH. Zij koppelen in de betreffende raadscommissie zaken terug die aan de orde komen in de vergaderingen van het Algemeen Bestuur (AB) van deze regelingen. Ook de concept zienswijzen worden met raadsrapporteurs besproken voordat deze aan de orde komen in de Commissies Samenleving, Ruimte of AZM.
Alleen de rol van de raadsrapporteurs in de MRDH is formeel, omdat dit een adviescommissie is. Zij adviseren het AB en bestuurscommissie. Deze vergaderingen worden voorbereid in een klankbordgroep waarin 2 wethouders, 5 raadsleden en beleidsadviseur participeren.
4 juni 2025
Jaarstukken 2024 97
Overzicht verbonden partijen Gemeenschappelijke regelingen Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) Streekarchief Voorne-Putten Syntrophos Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie Heffing en Waardebepaling (SVHW) Recreatieschap Voorne-Putten Gemeenschappelijke Regeling tot Instandhouding van de Dienst Centraal Milieubeheer Rijnmond (DCMR) Voorne-Putten werkt Openbare Gezondheidszorg Rotterdam Rijnmond (OGZRR) Gemeenschappelijke Regeling Samenwerkende Gemeenten Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) Lichte Gemeenschappelijke Regeling Archeologie Vennootschappen en coöperaties Bank Nederlandse Gemeenten N.V. (BNG) Stedin Holding N.V. B.V. Gemeenschappelijk Bezit Evides Samenwerkingsverbanden Samenwerkingsverband Wonen Regio Rotterdam (SWRR)
Uitwerking per verbonden partij Gemeenschappelijke regelingen Metropoolregio Rotterdam Den Haag Vestigingsplaats
Rotterdam
Deelnemers
Albrandswaard, Barendrecht, Capelle aan den IJssel, Delft, Den Haag, Krimpen aan den IJssel, Lansingerland, Leidschendam-Voorburg, Maassluis, Midden-Delfland, Nissewaard, Pijnacker-Nootdorp, Ridderkerk, Rijswijk, Rotterdam, Schiedam, Vlaardingen, Voorne aan Zee, Wassenaar, Westland, Zoetermeer Wonen
Programma Belang Publiek
Welke taak voert de partij voor de gemeente uit? De Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) is een gemeenschappelijke regeling van 21 gemeenten. De gemeenten bundelen hun krachten om het gebied beter bereikbaar te maken en het economisch vestigingsklimaat te versterken. De MRDH bestaat uit twee pijlers, de Vervoersautoriteit (Va) en Economisch Vestigingsklimaat (EV). Hoe draagt deze partij bij aan de doelstelling van de gemeente? De 21 gemeenten verenigd in de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) bundelen hun krachten ter verbetering van de bereikbaarheid en de versterking van het economisch vestigingsklimaat. De MRDH opereert binnen het bestuurlijke en maatschappelijke netwerk van gemeenten, bedrijfsleven, kennisinstellingen, financiers, provincie, Rijk en
4 juni 2025
Jaarstukken 2024 98
Metropoolregio Rotterdam Den Haag internationale organisaties. Resultaatgerichte samenwerking tussen en met deze partijen is het uitgangspunt. De MRDH initieert, agendeert, coördineert en financiert. Beleidsinformatie In de Strategische Agenda MRDH 2022-2026 staan de ambities op het gebied van vernieuwing van de economie en verbetering van de bereikbaarheid. Deze ambities borduren voort op de Roadmap Next Economy (2017), de Strategische Bereikbaarheidsagenda Vervoersautoriteit en de Agenda Economisch Vestigingsklimaat. Hierbij wordt rekening gehouden met de grote opgaven, die op dit moment op de gemeenten afkomen. De Strategische Agenda 2022-2026 richt zich op vier hoofdthema’s. ▪ Groei van de regio. De MRDH telt op dit moment 2,4 miljoen inwoners en daar komen de komende jaren nog 400.000 mensen bij. Zij willen allemaal prettig wo-
▪
▪
▪
nen, werken en recreëren. De MRDH zorgt dat onze inwoners makkelijk kunnen reizen en dat ze toegang hebben tot banen, opleidingen en voorzieningen. Vernieuwing van de regio. Oude technieken maken plaats voor nieuwe technologie. Dat vraagt omscholing, innovatie en investeringen. Nieuwe technologieën stimuleren ook de mobiliteitstransitie die nodig is om de inwonersgroei op duurzame wijze te faciliteren. Kwaliteit van de regio. De groei van de economie, bevolking en mobiliteit moet samengaan met meer kwaliteit en leefbaarheid. Ook dat pakken de gemeenten samen op. Herstel van de regio. De coronacrisis dwong ons binnen de MRDH scherpe keuzes te maken om kwalitatief goed openbaar vervoer te bieden met beperkte financiële middelen. De magere jaren zijn nog niet voorbij, maar we willen ons toch al opmaken voor een kwaliteitsverbetering en groei van het openbaar vervoer.
De volgende zes beleidsdoelen zijn opgenomen in de concept Strategische Agenda 2022: ▪ Investeren in bereikbaarheid om mee te groeien met de bevolkingsgroei. ▪ Innovatie waardoor banen beschikbaar komen en blijven voor onze groeiende bevolking. ▪ Mobiliteitstransitie, inzet op actieve en collectieve vormen van mobiliteit; ▪ Ruimte om te werken en te leven: werklocaties scherper in beeld. ▪ Inzet op kwalitatief goede verkeerssystemen, knooppunten en concessies. ▪
Herstel openbaar vervoer na coronacrisis (financieel en inhoudelijk). Dit krijgt met name de eerste twee jaar veel aandacht.
De centrale ambitie van de MRDH luidt: Het werken aan een uitstekend bereikbare en economisch aantrekkelijke Metropoolregio, waarin bewoners zich kunnen ontplooien en bedrijven en instellingen zich optimaal kunnen ontwikkelen. Internationale bezoekers voelen zich welkom in de Metropoolregio. De inhoudelijke agenda’s van de afdelingen Vervoersautoriteit en Economisch Vestigingsklimaat zijn leidend om deze ambitie te realiseren. Visie De Metropoolregio Rotterdam Den Haag wil een Europese topregio worden. De MRDH is al een sterke Europese regio, maar wil nog beter presteren. Betere economische prestaties betekent meer welvaart voor de inwoners. Om dit te bereiken zet de MRDH in op:
4 juni 2025
Jaarstukken 2024 99
Metropoolregio Rotterdam Den Haag
Bestuurlijk
•
Verbetering van de (internationale) bereikbaarheid van de metropoolregio
•
Economische vernieuwing
•
Transitie naar toonaangevende duurzaamheid, waar innovatie een grote rol speelt
Attractiviteit van de regio • Hoe ziet de partij er bestuurlijk uit? In de metropoolregio Rotterdam Den Haag werken 21 gemeenten samen aan het verbeteren van de bereikbaarheid en het vernieuwen van de economie. Met elkaar vormen deze 21 gemeenten het bestuur van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) Vertegenwoordiging Dhr. A.R.C. Scheepers
Henk Westbroek
Dhr. P. Schop
Niels Braal
Dick Bosgieter
Dhr. A.J. Spoon
Financieel
Richard de Zoete De MRDH ontvangt als vervoerregio van rijkswege de bevoegdheden en middelen op het gebied van verkeer en openbaar vervoer. Ongeveer 80% van het beschikbare mobiliteitsbudget wordt besteed aan de exploitatie en het onderhoud van het openbaar vervoer. De overige middelen kunnen worden ingezet voor de beleidsdoelen op het gebied van mobiliteit. Gemeentelijke bijdrage De bijdrage wordt gesteld op € 2,97 per inwoner. Bijdrage 2024: € 219.629. Verhouding eigen vermogen versus vreemd vermogen op balansdatum Eigen Vermogen Vreemd Vermogen 1 jan € 35.421.549 1 jan €1.532.687.220 31 dec € 42.034.603 31 dec €1.752.607.411 Het financieel resultaat 2024 €831.704
Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond Vestigingsplaats
Rotterdam
Deelnemers
Albrandswaard, Barendrecht, Capelle aan den IJssel, Goeree-Overflakkee, Krimpen aan den IJssel, Lansingerland, Maassluis, Nissewaard, Ridderkerk, Rotterdam, Schiedam, Vlaardingen, Voorne aan Zee Bestuur en organisatie
Programma Belang Publiek
Welke taak voert de partij voor de gemeente uit? ▪ Het geven van invulling aan de regionale taken ten aanzien van het waarborgen van de fysieke veiligheid van de regio en het voorbereiden op rampenbestrijding en crisisbeheersing en de hiermee verband houdende multidisciplinaire samenwerking waaronder de Gemeenschappelijke Meldkamer als integraal informatieknooppunt. ▪
4 juni 2025
Het doelmatig organiseren en coördineren van werkzaamheden ter voorkoming, beperking en bestrijding van brand, het beperken van brandgevaar, het voorkomen en beperken van ongevallen bij brand en al hetgeen daarmee verband Jaarstukken 2024 100